Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/703 K.2021/93

Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin uluslararası meyve sebze ihracatı faaliyeti sürdürdüğünü, davalı şirket tarafından müvekkil şirkete ulaşıldığını, ...'ta faaliyet gösteren dava dışı ... firmasına ihraç edilecek olan ... kilogram domates ürününün satışı için tarafların ...

Euro bedel üzerinden anlaştığını, müvekkilinin domates ürününü tam ve eksiksiz bir şekilde teslim ederek ... tarihinde yurtiçi teslimatı gerçekleştirdiğini, bunun üzerine ... tarihli faturayı davalı borçlu şirkete kestiğini, aynı gün davalı şirket tarafından müvekkil şirkete ... ... A.Ş kanalıyla ....-Euro para gönderildiğini, malların daha sonra ... ulaşmış olmasına rağmen davalı tarafın borçlu bulunduğu bakiye kısmın müvekkile ödenmediğini bunun üzerine Antalya ...

Noterliği'nin ... tarihli, ... yevmiye numaralı evrak ile davalı şirkete ihtarname gönderildiğini, bakiye kısım olan ....-Euro'nun müvekkil şirket hesabına gönderilmesi gerektiğini bildirdiğini, davalı şirketin cevap vererek dava dışı ... firmasının malların ayıplı olduğunu belirtmesi üzerine kesinti yapıldığını bildirdiğini, davalı tarafından malların ayıplı olduğuna dair hiçbir belge sunulmadığını, bu hususta müvekkil şirkete kusur atfedilmesinin de mümkün olmadığını, davalının müvekkilinin alacağı olan ....-Euro, (takip tarihi itibariyle ...

TL) bedeli ödenmediğini, başlatılan icra takibinin de davalı tarafın haksız itirazı sonucu durduğunu, borcun varlığı müvekkilin ve davalının ticari defterlerinin karşılıklı olarak incelenmesi ile de ortaya çıkacağını belirterek, müvekkilin alacağının imkansız hale gelmesini önlemek amacıyla davalının taşınır, taşınmaz mallar ile 3.kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyati haczine, davalının yaptığı itirazın iptaline, davalının takip konusu alacağın %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini , yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı tarafa usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı vekili mahkememize sunduğu cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalanan ... tarihli sözleşmenin 12. Maddesi uyarınca davadan evvel tahkim yoluna başvurulması gerektiğini, davanın öncelikle bu sebeple reddini istediklerini, sözleşmenin davacı şirket tarafından mail yolu ile onaylandığını, müvekkil tarafından ....-Euro fatura tutarının ....-Euroluk kısmının davalıya ödendiğini, kalan ve dava konusu olan ....-Euro bedel ile ilgili olarak ise,

malları teslim alan ... firması tarafından söz konusu malların bozuk ve ayıplı oldukları tespit edildiğini buna ilişkin tespit raporlarının ve fotoğrafların müvekkil şirkete gönderildiğini, ... firmasınca ....-Euro ödemenin yapılmayacağının ve ayıplı maldan dolayı bu bedel kadar indirim yapılması gerektiğinin belirtildiğini, bu durumun derhal davacıya mail yolu ile ihbar edildiğini ve ayıp sebebiyle kalan bedelin ödenmeyeceğinin belirtildiğini, dosyaya taraflarınca CD içerisinde fotoğraflar sunulduğunu,

malların ... tarihinde dava dışı ... firmasına teslim edildiğini kendilerinin de ayıp ihbarını fotoğraflarla birlikte ... tarihinde davacıya mail yolu ile bildirdiklerini belirterek, fazlaya ilişkin hak ve alacaklarının saklı kalması kaydı ile davanın reddine karar verilmesini, %20 oranında kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, mahkemem harç ve masrafları ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

Mahkememizce yapılan yargılama sonucu ... Karar sayılı ilam ile davalının tahkime yönelik ilk itirazı kabul edilip, davanın tahkim şartı sebebiyle usulden reddine karar verildiği, davacının istinaf başvurusu üzerine Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ... tarih, ... Karar sayılı ilamı ile uyuşmazlığın esasına girilmesi kanaatiyle mahkememiz kararının kaldırılmasına kesin olarak karar verilmiş, dosya mahkememize gönderilmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Davacı vekili tarafından tarafların birbirlerine gönderdikleri ihtarnameler, uluslararası taşımaya ilişkin bilgi, belgeler ile e-fatura ve davalı tarafından yapılan ödemeye ilişkin banka dekont sureti, davalı vekili tarafından taraflar arasındaki sözleşme, ihtarname, mail yazışmaları delil olarak sunulmuş, mahkememizce icra takip dosyası getirtilmiş, istinaf sonrası yapılan yargılamada bilirkişi heyetinden rapor alınmış, tüm deliller toplanmıştır.

Dava, mal alım satımından kaynaklı faturaya dayalı başlatılan ilamsız davalı tarafça yapılmış itirazın iptaline ilişkindir.

Antalya ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davacı tarafça davalı aleyhine ... Euro (... TL) asıl alacak üzerinden örnek no:7 olan ödeme emri ile ilamsız takip yapıldığı, davalı borçlunun süresi içerisinde takibe tüm ferileri ile birlikte itiraz ettiği, eldeki davanın süresi içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

İstinaf sonrası yargılamada dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş olup, alınan ... tarihli raporda özetle; davacının ... tarihli bitki sağlık sertifikası ile dava dışı 3.kişinin ... adresine net ... kg taze domates ihracatı gerçekleştirdiği, malların yurt içi teslimatının ise ... tarihli gümrük beyannamesi ile yerine getirdiği, dosyadaki CD'nin boş olduğu, i çerisinde herhangi bir fotoğraf ve dosya bulunmadığı, dosyada mevcut fotoğrafların incelenmesinde domateslerin sapsız olarak plastik kasalara ikili sıralar halinde işlendiği,

domateste bulunan ayıplı kısımların tır hareket ederken nakliye sırasında paletlerin birbirine değmesi sonucu üst kısımda olan domateslerin kasaların arasına sıkışması ile meydana gelen ezilmeler olduğu, bazı domateslerde ise üzerindeki plastik kasa baskısıyla plastik kasanın izinin çıktığı ve domatesin kabuğunun kalkmış olduğu, dolayısıyla mevcut ayıpların ihracat aşamasında nakliye sırasında karşılaşılabilen problemlerden olduğu,

taraflar arasındaki sözleşmenin 8.1 ve 8.2 maddelerine göre uygunsuz ve ihmalkar taşımadan kaynaklanan ayıp olarak kabul edilip edilmeyeceği veya ticari teamüllere göre olağan fire/zayiat olup olmadığının takdirinin mahkemeye ait olduğu, mahkemece malların ayıplı olduğu değerlendirilse bile fotoğrafların siyah beyaz olması nedeniyle lezyonların net olarak anlaşılamadığı, birkaç kasadan alınan numune domateslerin fotoğraflandığı,

zararın miktarının sadece bu fotoğraflara bakılarak tespit edilemeyeceği, mahkemece malların fire/zayiat olarak değerlendirilmesi halinde ...'nın ... sayılı kararı uyarınca bu oranının azami %15 olabileceği, davalının ayıp olarak bildirdiği 2467,54 kg düşüm miktarının, toplam ...,kg domatesin %15'i olan ... kg fire üst sınırı içinde kaldığı belirtilmiştir.

Raporda ayıpların uygunsuz ve ihmalkar taşımadan kaynaklandığı tespiti üzerine her iki taraf da rapora karşı beyan dilekçesinde bu tespitten yola çıkarak mevcut ayıplardan karşı tarafın sorumlu olduğunu belirtmiştir. Bu nedenle mahkememizce ... tarihli celsede dava konusu sözleşmenin ne şekilde yerine getirildiği, teslimatın davacı tarafça ne şekilde ve kime yapıldığı, taşımadan kimin sorumlu olduğu konusunda beyanda bulunmaları ve ayrıca renkli fotoğrafları içerir CD'nin davalı tarafça sunulması hususunda taraflara kesin süre verilmiştir.

Davalı vekili ... beyan dilekçesinde özetle; Sözleşmenin 4.1, 4.3, 5.1 maddeleri uyarınca davacının ayıptan sorumlu olduğunu, ambalajlama sırasında gerekli koşullara uyulmadığını, tıra yerleştirme düzeninin yanlış yapıldığını ayıptan davacının sorumlu olduğunu ifade etmiş, CD'yi ise sunmayarak mahkemece CD'nin açılmaması ve tebligat ile kendilerinden yeniden istenmesi halinde sunulacağını belirtmiştir. Mahkememizce yapılan incelemede CD'nin açılmadığı görülmekle davalı vekiline bu konuda meşruhatlı tebligat yapılmış, ancak davalı CD'yi sunmamıştır.

Davacı vekili ... havale tarihli beyan dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin hal içi tüccar olduğunu, sözleşme ile yüklendiği edimin ... kg domatesi tam ve eksiksiz şekilde araca yüklenmeye hazır şekilde teslim etmek olduğunu, bu teslimatın müvekkilinin iş yeri olan ... gerçekleştiğini, müvekkilinin ürünleri herhangi bir yerden herhangi bir yere taşımadığını, davalının böyle bir iddiasının da olmadığını, malların halde davalı şirketin şoför ve çalışanlarına teslim edildiğini, gerek paketleme ve palete yükleme gerekse araca yükleme işlemlerinin davalı şirketin şoför ve çalışanları tarafından yerine getirildiğini, yurt dışı taşımacılığın ise tamamen davalı şirket tarafından gerçekleştirildiğini,

sözleşmenin 8.2 maddesi uyarınca uygunsuz ve ihmalkar depolama ve aşırı yükten kaynaklanan zararların garanti kapsamı dışında olduğunu belirterek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Taraflar arasındaki ... tarihli sözleşmenin incelenmesinde; davacı satıcı tarafından davalıya domates satılıp teslim edileceği, 4.3 maddesinde malların görünümünün sağlıklı olup, yüzeyinde herhangi bir lezyon olmayacağı, malların teslimat yerine ulaştıktan sonra 10 gün boyunca insan tüketimi için uygun olacağı, 5.1 maddesinde malların ambalajlanmasının teknik kurallara göre yapılacağı ve nakliye sırasında gerekli şartlara uyulması kaydıyla malların güvenliğini sağlayacak nitelikte olacağı, 8.1 maddesinde satılan malların kalitesinin son tüketim tarihine kadar satıcı tarafından garanti edildiği, 8.2 maddesinde uygunsuz ve ihmalkar depolama, taşıma ve aşırı yükten kaynaklanan zararların garanti kapsamı dışında olduğu hususlarında tarafların anlaştıkları görülmüştür.

Davalı taraf davacıdan aldığı domateslerin yurt dışı ihracatını gerçekleştirmiş olup, yurt dışında bulunan nihai alıcı firmanın ...-EURO'ya karşılık gelen malların bozuk olması sebebiyle davalıya ödeme yapmayacağını belirtmesi üzerine davalı bu nedenle toplam domates bedeli olarak kararlaştırılan ...-EURO'nun ...-EURO'luk kısmını davacıya ödememiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık domateslerde ayıp olup olmadığı, varsa sorumluluğun kime ait olduğu noktasında toplanmaktadır.

Davalı taraf hasar fotoğraflarını içerdiğini iddia ederek CD sunmuş ise de CD'nin gerek bilirkişilerce gerekse mahkememizce açılamaması üzerine davalıdan meşruhatlı tebligat ile yeniden istenmesine rağmen davalı CD'yi sunmamış ve bu nedenle renkli hasar fotoğrafları üzerinde inceleme yaptırılamamıştır.

Rapor sunan bilirkişiler, davalının dosyaya sunduğu fotokopiden ibaret hasar fotoğrafları üzerinden inceleme yapmış ve fotoğraflarda görülen lezyonların tırın hareket etmesi sırasında nakliyeden kaynaklı oluşabilecek hasarlar olduğunu belirtmişlerdir.

Tarafların hasarın sebebine yönelik bilirkişilerin tespitine itirazları olmadığından ve davalı tarafça hasara ilişkin renkli fotoğraf veya başkaca delil sunulmadığından hazırlanan rapor mahkememizce dikkate alınmış, domateslerdeki mevcut lezyonların nakliyeden kaynaklı olduğu kabul edilmiştir. Rapordan sonra taraflar arasında oluşan uyuşmazlık, nakliyeden sorumluluğun hangi tarafa ait olduğu noktasındadır.

Esasen davalı taraf bu konudaki sorumluluğun açıkça davacıya ait olduğunu belirtmemekle birlikte davacının malların kalitesinden ve ambalajlanmasından sorumlu olduğunu ifade etmiştir. Gerçekten de sözleşmenin 5.1 maddesinde malların ambalajlanmasının teknik kurallara göre yapılacağı, malların güvenliğinden satıcının sorumlu olduğu kararlaştırılmakla birlikte maddenin devamında nakliye sırasında gerekli şartlara uyulması kaydı düşülerek sorumluluk bu şartla sınırlandırılmıştır.

Diğer taraftan sözleşmenin 8.2 maddesinde açıkça uygunsuz ve ihmalkar depolama, taşıma ve aşırı yükten kaynaklanan zararların garanti dışı olduğu kararlaştırılmış olup, bu maddeden de açıkça anlaşılacağı üzere davacının sorumluluğunun malları eksiksiz şekilde depolamaya ve araca yüklemeye hazır halde teslim etmekten ibaret olduğu, depolama, araca yükleme ve taşıma gibi sorumluluklarının bulunmadığı, bilirkişilerin dosyada mevcut delillerden tespit edebildikleri kadarıyla hasarın nakliyeden kaynaklandığı, davalının bu tespite itiraz etmeyip aksi yönde bir savunmasının veya delilinin de bulunmadığı,

bilirkişilerin mevcut hasar miktarının zaten olağan zayiat sınırları içerisinde kaldığını belirttikleri anlaşılmakla ayıptan davacının sorumlu olduğu ispatlanamadığından davalının bakiye satış bedelini ödemekle yükümlü olduğu kanaatine varılmış, davanın kabulüne karar verilmiştir. Alacağın varlığı yargılama ile belirlendiğinden ve bu nedenle likit bir alacak olmadığından davacının icra inkar tazminatı talebi reddedilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · (E-İmzalı) Hakim ... · (E-İmzalı)