Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/312 K.2022/379

Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında görülen İSTİRDAT (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan yargılaması sonunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilinin davalı firmadan 17.05.2018 tarih ve ...İrsaliye Nolu faturaya konu malları fatura bedeli olan 105.681,34.-TL karşılığında satın aldığını, davalı firmanın müvekkil firmadan alacağına istinaden Antalya 4. İcra Müdürlüğünün ...sayılı dosyası ile icra takibi başlattığını, ancak davalı firmanın takip öncesinde yapılan ödemelerin bir kısmının dikkate alınmadan 55.181,34 TL üzerinden takip başlatılarak haciz tehdidi altında bu bedelin tahsil edildiğini, 03/08/2018 tarihinde şirket kredi kartı ile 16.176,97 TL, ...Bankası İsparta Şubesine ait ... nolu 30.10.2018 keşide tarihli 50.000,00 TL bedelli çek,

kredi kartı ile 23.03.2019 tarihinde 550,00 TL, ...Bankası İsparta Şubesine ait ... nolu 22.06.2019 keşide tarihli 9.239,00 TL. bedelli çek, ...

Bankası Antalya Manavgat Şubesine ait ... nolu 20.07.2019 keşide tarihli 30.000,00 TL. bedelli çek ile ve davalı firma vekilinin bildirmiş olduğu banka hesabına 16.03.2020 tarihinde 34.700,00 TL (bu tutarla ilgili olarak dava açma hakkı saklı tutulmak kaydıyla haricen yapılan ödeme) yapıldığını belirterek müvekkilinin fazladan vade farkı, icra harçları, icra masrafı ve vekalet ücreti ödemek zorunda kaldığını, icra takibine istinaden 16/03/2020 tarihinde 34.700,00.-TL tutarında ödeme yapıldığını,

bu sebeplerle toplamda tahsil edilen 16.179,97.-TL fazla tutarın bilirkişi incelemesi ile tespit edilerek faizle birlikte taraflarına iade edilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevabında; davacı şirketin, müvekkili şirketin müşterisi olup aralarında cari hesap ilişkisi olduğunu, müvekkilinden farklı tarihlerde ve farklı bedellerde inşaat malzemesi satın aldığını, 31.03.2019 tarihli cari hesap bakiyesi olan 55.181,34 TL'nin ödenmemesi üzerine davacı aleyhine Antalya 4. İcra Müdürlüğünün ...sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatılarak alacaklarının tahsil edildiğini, dava dilekçesinde bahsedilen 30.10.2018 tarihinde ödenen 50.000,00 TL çek bedeli ile 23.03.2019 tarihli 500,00 TL bedelli kredi kartı ödemesinin düşülerek icra takibi başlatıldığını,

...Bankası Isparta Şubesine ait 9.239,00 TL bedelli 22.06.2019 keşide tarihli çek ile ...

Bankası Manavgat Şubesine ait 30.000,00 TL bedelli 20.07.2019 keşide tarihli çekin, takip tarihinden sonra ödendiğini, takip sonrası tahsilat olarak borç bakiyesinden düşüldüğünü, çek ödemelerinden sonra bakiye dosya borcu olan 15.942,00 TL'nin ise alacaklı vekili olarak kendilerinin banka hesabına ödendiğini ve icra dosyasının haricen tahsille kapatıldığını, müvekkilin bir başka müşterisi olan dava Dışı ... Yazılım Ltd.

Şti.' ne 10.04.2018 tarihinde teslim edilip faturalandırılan ancak farklı ürün nedeniyle iade talep edilen ürünlerin, iade yapılması mümkün olmadığından davacı şirkete daha uygun fiyatla teklif edildiğini, davacı tarafından bu teklifin kabul edilerek dava dışı üçüncü kişiden kısa elden teslim alınarak fatura bedeli olan 16.176,97 TL'nin 03.08.2020 tarihinde müvekkili şirkete kredi kartı ile ödendiğini,

dolayısıyla davacı şirkete keşide edilen 17.05.2018 tarihli 105.681,34 TL bedelli fatura konusu ürünler ile dava dışı müşteriye keşide edilen 16.176,97 TL bedelli fatura konusu ürünlerin farklı olup mükerrer tahsilatın söz konusu olmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Uyuşmazlık; ticari ilişki nedeniyle fazla yapılan ödemelerin istirdatı istemine ilişkindir.

Taraflar arasında ticari ilişkinin varlığı tartışma konusu değildir.

Çözümlenmesi gereken sorun, bu ticari ilişki nedeniyle davacının fazladan ödeme yapıp yapmadığı, yapılmış ise miktarının ne olduğu noktasında toplanmaktadır.

Tarafların iddia ve savunmaları, dosyaya sundukları deliller, icra dosyası ile tüm dosya kapsamı ile beraber alınan bilirkişi raporları ve yapılan yargılama sonunda;

Tarafların ibraz ettiği defter ve belgeler incelendiğinde, 2018-2019 yılı ticari defterlerinin TTK.nun 64/3.maddesi gereğince açılış/kapanış tasdiklerinin yapıldığı, defterlerin usulüne uygun olarak tutulduğu bilirkişiler tarafından tespit edilmiş, bu nedenle defterlerin sahibi lehine delil oluşturma vasfına sahip olduğu kabul edilmiştir.

Davacı tarafın ticari defterlerinin incelenmesinde, davacının kayıtlarına göre davacı tarafından 16.317,06 TL fazla ödeme yapıldığı tespit edilmiştir.

Davalı tarafın ticari defterlerinin incelenmesinde ise; davacı tarafından 03/08/2018 tarihinde kredi kartı ile yapılan 16.716,97.-TL bedelli ödemenin dava dışı ....Ltd. Şti.nin müşteri hesabına alacak kaydedildiği tespit edilmiştir.

Davalının kayıtlarının muhasebe ilkelerine uyulmadan tutulduğu gözlenmektedir. Zira dava dışı bu firmanın davacıya teslim edildiği iddia edilen ürünler nedeniyle davalıya iade faturası, davalının da davacıya satış faturası kesmesi gerekmektedir. Böylece davacının yaptığı ödeme taraflar arasındaki cari hesaba işlenecek, böylece ticari alım-satım ilişkisi muhasebe kayıtlarına daha doğru olarak yansıtılmış olacaktı. Oysa böyle yapılmamış, 16 adet "Gazlı Tabanca Çivisinin satışı dava dışı ...Enerji İnş. Mim. Müh. Ltd. Şti.'ne yapılmış olduğundan, 10.04.2018 tarihli ve ... fatura numaralı 16.716,97 TL bedelli faturayla 120. Müşteri ...Ltd. Şti.nin müşteri hesabına borç kaydedilmiş, davacının yaptığı ödeme de buradan düşülmüş, taraflar arasındaki cari hesaba bu kayıt girmemiştir.

Öyle ise söz konusu malın teslim edildiğine ilişkin ispat külfeti davalı taraftadır. Davalı ise malın teslimi konusunda dosyaya bir belge de sunamamıştır. Bu durumun ispatını dava dışı ...Ltd. Şti.nin isticvabı, diğer bir anlatımla tanıklığı ile sağlamak istemektedir. Usul kuralları çerçevesinde bu mümkün değildir. HMK.nun 169.vd.maddeleri gereğince ancak davanın tarafları isticvap edilebilir. Davanın tarafı olmayan kişileri ise ancak tanık olarak dinlemek mümkündür. Para borçlarının tanıkla ispatı HMK.nun 200-201.vd.maddeleri gereğince mümkün değildir.

Sonuç olarak, davalının muhasebe ilkelerine uygun kayıt tutmamasının sonuçlarına davacı taraf katlanmak zorunda değildir. Davalının bir alacağı var ise dava dışı şirkete karşı yasal yollara başvurarak hakkını araması mümkündür. Bu nedenle davanın kabulüne karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

KATİP ... · (E-imzalıdır) HAKİM ... · (E-imzalıdır)