Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/641 K.2022/393

Mahkememizde görülmekte bulunan alacak davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili tarafından mahkememize verilen dava dilekçesinde özetle: Davalı bankanın hem genel kredi sözleşmesi hem de genel işlem koşullarına aykırı olarak müvekkilinin onayını da almadan, müvekkilinden 26/01/2017 tarihinde 1.050,00 TL ekspertiz ücreti tahsil ettiğini, bunun haksız tahsil edilen 1 TL sinin. 23/12/2015 tarihinde kullanmış olduğu krediden 210 TL dosya masrafı, 241,50 TL istahbarat ücreti.

03/02/2017 tarihinde kullandığı krediden 241,50 TL dosya masrafı, 320,25 TL istihbarat ücreti. 07/09/2017 tarihinde kullandığı krediden 278,25 TL dosya masrafı, 215 TL istihbarat ücreti adı altında yaptığı kesintilerin şimdilik 1 TL sinin; yine müvekkilinin hesabından 09/08/2017 tarihinde yaptığı 168 TL istihbarat ücreti adı altındaki kesintinin şimdilik 1 TL sinin.

01/02/2017 tarihindeki 226,25 TL, 14/09/2017 tarihinde 226,25 TL 25/04/2019 tarihinde 600 TL lik tapu harcı döner sermaye işlem masrafı adı altındaki kesintinin şimdilik 5 TL sinin. 10/05/2017 tarihindeki 288,75 TL ve 320,25 TL lik çek karinesi istihbarat ücreti adı altındaki kesintinin şimdilik 1 TL sinin kesinti tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı cevap dilekçesinde özetle: Davacının hesabından yapılan 26/01/2017 tarihli 1.050,00 TL lik ekspertiz ücretinin ipotek tesisi işlemi nedeniyle yapıldığını ve ipotek tesis işleminin talep taahütnamesine istinaden yapılmış bir masraf olduğunu, yapılan işletme skorlama bedeli ücreti adı altındaki kesintinin sözleşmeye ve hukuka uygun olduğunu, dosya masrafı ve ihtihbarat ücreti adı altındaki kesintilerin sözleşme ve hukuka uygun olduğunu, döner sermaye işlem masrafı olarak tahsil edilen bedellerin mükerrer tahsilatlar olmadığını, çek karinesi istihbarat ücretinin mükerrer ve fahiş olmadığını,

yapılan tüm kesintilerin verilen bankacılık hizmetine uyun bankacılık hizmetine sözleşme ve bankacılık tahsilatına uygun tahsilatlar olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmişitr.

Mahkememizce emsal uygulamaların tespiti için çeşitli bankaya müzekkere yazılmış, müzekkere cevapları dosya arasına alınmıştır. Yine dvalı bankaya müzekker yazılıp zaman ve dayanaklarını gösteren kayıtlar istenmiş, dosya arasına alınmış bundan sonra dosya bir bilirkişiye tevdi edilmiştir.

Bilirkişi raporunda özetle: Davalı banka ile aralarında 23/12/2015 tarihinde takdi ve gayri nakdi kredi sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşme limitinin 23/12/2015, 01/02/2017, 10/05/2017, 09/08/2017 ve 08/09/2017 tarihlerinde arttırılarak neticeden 285.000 TL ye yükseltildiğini, davacının bu sözleşmeye istinaden taksitli kredi, banka cari hesap, çek karinesi ve ticari bankacılık kredi ve hizmetlerini aldığının anlaşıldığı, aralarındaki sözleşmenin 3.4.1 maddesinde; müşterinin, her türlü kredinin açılması,

kullandırılması işlemlerinden doğan her türlü ücret, komisyon, masraf, sigorta pirimi, fon, vergi, resim, harç ve sair giderleri bunların gider vergilerini bankaya derhal ödemekle yükümlü olduğunun 3.5.1.1 maddesinde bankanın yetkili merciler tarafından azami hadleri belirlendiği takdirde bu hadleri yürürlükteki mevzuat ve dürüstlük kuralları çeçevesinde serbestçe belirlediği ve ileride belirleyeceği oranlarda sabit ve değişken faiz uygulanacağının belirtildiği;

buna göre alınan masraflar sözleşme ve mevzuat açısından değerlendirildiğinde: Kredi istihbarat ücreti, skorlama ücreti, kredi kullandırma/tahsis/dosya ücreti, çek karinesi istihbarat ücreti ve bu gibi 3.şahıslara ödenmeyen banka bünyesinde yapılan işlemler için davacıdan tahsil edilen bedeller olduğunu, bankaya ayrıca bir yük getirmediğini, bu yüzden tahsil edilmelerinin hakkiniyete aykırı olacağı.

3.şahıs ve kurumlara ödenen espertiz ücreti, tapu harçları döner sermaye masrafı, ipotek fek harcı için ödenen meblağların müşteri hesabından tahsilinin mümkün olduğunu belirttikten sonra, davacının 23/12/2015 tarihli kredi ile ilgili bankanın tahsil ettiği istihbarat ücreti, komisyon vs için aynı tarihli yazılı muvafakat beyanı verdiği, buna bağlı kesintilerin bilgisi dahilinde olduğu, ancak 03/02/2017 ve 13/09/2017 tarihli BCH kredisi için kesilen ücret ve masraflar için davacının bir muvafakatının olmadığının görüldüğü belirtildikten sonra sırasıyla:

davacının hesabından 26/01/2017 tarihinde yapılan 1.000 TL lik ekspertiz ücreti için ödeme faturası ile ekspertiz raporunun dosyada olmadığı, davacı tarafından kesin yapılması yönünde bankaya verilmiş bir talimat veya muvafakat bulunmadığı, dolayısıyla yapılan 26/01/2017 tarihinde ekspertiz ücreti adı altında kesilen 1.000 TL nin iadeye tabi olduğu;

banka tarafından tahsil edilen ancak belgelendirilmeyen 25/09/2019 tarihli 571,43 TL lik ipotek fek ücretinin 30,60 TL sinin 01/01/2019 tarihli tapu harcı şerhleri tescil ve terkinden 30,60 TL maktu harç alınacağının belirtilmiş olması sebebiyle 25/04/2019 tarihli kalan 540,83 TL nin iadeye tabi olduğu;

İstihbarat ve skorlama ücretinin bankaların yapmış oldukları bir iç operasyonu işlemi olduğu, yine TCVB ve sistem üzerinden bu araştırmanın yapıldığı için ücret tahsil edilmesinin dürüstlük kuralına ve emsal yargıtay kararlarına aykırı olduğu, fakat bunun 230 TL sinin davacının muvafakati ile yapıldığı için kalan 1.070,00 TL nin 305 TL sinin 03/02/2017, 305 TL sinin 10/05/2017, 160 TL sinin 09/08/2017, 300 TL sinin 08/07/2017 tarihinde yapılan kesintilerin iadeye tabi olduğu;

Kredi kullandırma, tahsis ve dosya masrafı adı altında kredi kullanan davacıdan tahsil edilen bedellerin zaten banka tarafından yapılması gereken ayrı bir masraf gerektirmeyen kesintiler olduğu için iade tabi olduğu fakat 23/12/2015 tarihli 200 TL lik kesintinin muvafakati gözetilerek iadeye tabi olmadığı, 230 TL lik 03/02/2017 tarihli kesintinin ise iadeye tabi olduğu;

Çek karinesi verilmesi için GNGKS de yer almayan ayrıca davacının talimat veya muvafakatini taşımayan çek karinesi istihbarat adı altında yapılan kesintinin iadesi gerektiğinden 275 TL lik 16/05/2017 tarihli kesintinin iadeye tabi olduğu;

Tapu kadastro işlemlerinde tahsil edilecek döner sermaye bedellerinin resmi gazetede yayınlanarak belirlendiğini, bunun kesintinin yapıldığı tarih itibariyle 102,75 TL olduğu fakat davacıdan 14/05/2017 tarihide 215,48 TL kesinti yapıldığı, bu kesintinin 112,75 TL lik 14/09/2017 tarihinde yapılan kesinti kısmının iadeye tabi olduğu;

Sonuç olarak talep edilen toplam 3.981,00 TL nin 3.228,56 TL sinin iadesi gerektiği kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Davacı vekili bu rapor üzerine ekspertiz ücreti adı altında 1.000 TL dosya masrafı ve istihbarat ücreti adı altında 1.140,00 TL istihbarat ücreti adı altında 160 TL, tapu harcı ve ipotek fek ücreti adı altında yapılan 653,56 TL, çek karinesi istihbarat ücreti adı altında yapılan 275 TL kesintinin kesinti tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Mahkememizce yapılan değerlendirmede: Bankaların müşterilerine verdikleri hizmetler için, verdikleri hizmete bağlı masraf ve ücret almaları mümkündür. Ancak bunun için öncelikle aralarındaki sözleşmede açık bir hüküm olması, bu hükmün hangi hususta ve hangi oranda tahsilat yapmayı mümkün kıldığının belirlenmesi, yoksa dürüstlüğe aykırı fahiş bir tahsilat içermemesi gerekir. Yine bankaların verdikleri hizmetin olağan sonucu olarak yapması gereken masraf ve harcamalar eğer ayrıca bankanın da bir harcama yapmasını gerektirmiyorsa zaten yaptığı ticari faaliyetin bir gereği olduğundan müşteriden istenemez. Müşteriden ücret ve masraf istenirken de emsal banka uygulamalarının gözetilmesi özellikle bu konuda sözleşmede açık bir hüküm yoksa geçerlidir.

Yukarıda hükme esas alınan bilirkişi raporuna göre ayrıntıları yukarıda belirtilen davalı bankanın davacı hesabından yaptığı toplam 3.228,56 TL nin tahsilat tarihleri doğrultusunda aşağıdaki şekilde davacıya iadesi gerektiğinden davacının ıslah talebi de gözetilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip... (E-İmzalıdır) Hakim... · (E-İmzalıdır)