Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/763 K.2025/247

Mahkememizde görülmekte bulunan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalılardan ... arasında imza ile ... tarihli alım satım sözleşmesi kapsamında davalı şirket tarafından müvekkili şirkete 120.000 Kg ... ...+... ... ve 43.854,16 Kg 80 cm x 110 cm Jumbo Boy 380 gr. ... ... ... malzemesi satışının kararlaştırıldığını, sözleşmenin toplam bedelinin KDV Dahil ...-TL olarak belirlendiğini, satışı yapılan malların 4 parça halinde ilk teslimatının ... tarihinde, diğer teslimatların ...,...,... tarihlerinde yapılmak üzere anlaşıldığını,

sözleşmenin imzası ile birlikte malzeme üretim ve tedarik bağlantısı karşılığında müvekkili şirket tarafından davalı ... toplam ...-TL 21 adet çekin keşide edilerek teslim edildiğini, davalı şirketin sözleşmeye ve alınan çeklere istinaden müvekkili şirkete ... düzenleme tarihli ...-TL bedelli ve ... tarihli ...-TL bedelli 2 adet faturanın düzenleyerek gönderdiğini, fakat sözleşmede kararlaştırılan malzeme üretiminin, tedarikin ve tesliminin yapılmadığını,

davalının sözleşmede taahhüt ettiği malları teslim edemeyeceğini anlaşılınca davalı şirkete ... tarihli ...-TL bedelli iade faturasını ve ... tarih ...-TL bedelli iade faturasının gönderildiğini, müvekkilinin mallar teslim edilmediğinden davalıya teslim edilen 21 adet çekin kendisine iadesini istediğini, çeklerin iade edilmesini beklerken davalının konkordato başvurusunda bulunduğunu ve Antalya ... Ticaret Mahkemesi .../...

Esas sayılı dosyasında ... tarihli karar ile geçici konkordato mühlet kararı verildiğini, söz konusu dosyada ... tarihli duruşmada 1 yıl süre ile kesin mühlet kararı verildiğini, davalı şirket yetkilisi ile görüşüp çeklerinin iadesini talep eden müvekkili şirket yetkilisi bahsi geçen çeklerin tahsil edilmek üzere Ocak ve Şubat ayında muhtelif olarak davalı bankalara verildiğini, kendileri tarafından çeklerin bedelsiz kaldıklarından iade edileceğini, bu konuda bankalara başvuru yapacaklarını beyan ettiğini, davalı ...'ye ve diğer bankalara hitaben yazılan yazıyı bankalara ibraz edilmek ve çeklerini iade alabilmek için teslim ettiğini,

müvekkilinin bu yazının bir nüshasını davalı ...'ye verip çeklerini iade almak istediğini, davalı banka tarafından bu yazı teslim alınmadığını ve müvekkiline bedelsiz kalan çekleri iade etmediğini, davalı bankanın iade etmediği ... Şubesi ...-... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL bedelli çeki Antalya Banka Alacakları İcra Dairesi .../... E. Sayılı dosya ile ve ...

Şubesinin ...-... seri nolu ... keşide tarihli ...-TL bedelli 1 adet çeki Antalya Banka Alacakları İcra Dairesinin .../... E. Sayılı dosyası ile takibe koyduğunu, söz konusu icra takiplerinin iptaline ilişkin davalar açıldığını, Antalya Banka Alacakları İcra Dairesi .../... E. Sayılı takibin iptaline ilişkin davanın Antalya ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin .../... E. Sayılı dosya ile, Antalya Banka Alacakları İcra Dairesi .../...

E. Sayılı takibin iptaline ilişkin davanın Antalya ... İcra Hukuk Mahkemesinin .../... E. Sayılı dosya ile görüldüğünü, ... tarihli yazıdan davalı tarafından müvekkilinin teslim ettiği çeklerin satışa konu malzemelerin tesliminin yapılamamış olması sebebiyle bedelsiz kaldığının açıkça ikrar edilerek bildirildiğini, Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi .../...

E. Sayılı dosyasında konkordato komiser heyeti'nin düzenleyip sunduğu ... tarihli görüş yazısında davalı şirketin ticari defterleri üzerinde yapılan incelemede iddia konusu olan ... - TL tutarındaki çeklerin davacının ticari defterlerinde ...'nden teslim alındığının kayıtlı olduğunun ve çekler karşılığında davacı şirketin ...-TL tutarında fatura kestiğinin, daha sonra bu faturaların karşılığında aynı tutarda ...'nden iade faturası teslim alındığının, dolayısıyla da iddia konusu olan toplam ...-TL tutarındaki çeklerin karşılığında davacı şirketin ...'ne mal veya hizmet tesliminin yapılmadığının tespit edildiğinin,

yapılan incelemede işbu görüş yazısı tarihi itibariyle belirtilen ürünlerin davacı uhdesinde olmadığının görüldüğünü, davacı şirket beyanına göre istenilen malzemenin üretiminin yapılmadığının ve durumunun talepte bulunan ...'ne bildirildiğinin belirtildiğini, Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../...

E. Sayılı dosyasında ... tarihli ara kararında rehin veya temlik cirosu ile yapılan devirlerin geçersiz olduğu yapılan veya yapılabilecek tahsilatların komiser hesabına yatırılması gerektiği hüküm altına alınarak karar içeriğinde geçen çekler açısından çekleri elinde tutan bankaların yetkili hamil olmadığı zira devir işlemlerinin geçersiz olduğunun açıkça belirtildiğini, Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../...

E. Sayılı dosyasında yapılan devirlerin geçersiz olduğunun ve davalı ...'nin takip hakkı bulunmadığının dile getirildiğini belirterek dava konusu çekler hakkında açılmış Antalya Banka Alacakları İcra Dairesi'nin .../... E. ve Antalya Banka Alacakları İcra Dairesi'nin .../...

E. Sayılı icra dosyalarının tedbiren durdurulmasına, müvekkilinin davalılara borçlu olmadığının ve davalı ...'nin takip hakkı bulunmadığından alacağının bulunmadığının tespitine ve icra takiplerine konu çeklerin iadesine, dava konusu çeklerin iptaline, bedelsiz çeklerin iade edilmemesinden ve dava açılmasına sebebiyet verilmesinden dolayı %20'den aşağı olmamak üzere zarar ve tazminatın davalılardan tahsiline, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılara usulüne uygun tebligat yapılmış olup, davalı ... vekili ibraz ettiği cevap dilekçesinde özetle.

Dava konusu çekin lehtarı ... tarafından müvekkili bankadan kullanmış olduğu kredi borcundan mahsup edilmek üzere müvekkili bankaya temlik cirosu yoluya teslim edildiğini, müvekkili bankanın tarafların kendi aralarındaki sözleşmeye bir dahilinin bulunmadığını, müvekkili bankanın iyiniyetli 3. Kişi konumunda olduğunu, dava konusu çekin illetten mücerret şekilde müvekkil bankaya devir ve teslim edildiğini, müvekkili şirketin davacı ile diğer davalı arasındaki hukuki ilişkiyi ya da ihtilafı bilmesinin mümkün olmadığını ve bilmek gibi bir yükümlülüğünün de bulunmadığını,

kambiyo evrakının bedelsizliğine ilişkin iddiaların ancak sözleşmenin taraflarını ilgilendirdiğini, müvekkili şirket ile keşideci davacı şirket arasında hukuki bir ilişkinin bulunmadığını, dolayısıyla davacı şirketin çekin sahte olması,

imzanın sahteliği, kambiyo vasfını taşımaması vb. çekten sadır olanlar dışındaki def’ilerini hukuki ilişkinin muhatapları dışındaki 3. kişilere karşı ileri süremeyeceğini, 3. kişinin kötü niyetli olması hali hariç çek imzalamakla kambiyo taahhüdünde bulunmuş olmasından dolayı yasal hamile karşı lehtar ile aralarındaki hukuki ilişki ile ilgili iddialarda bulunamayacağını, davacının basiretli bir tacir olarak riskleri bilerek ve kabul ederek tanzim ve teslim ettiği bu çeklere ilişkin bir zarara uğradığı takdirde sözleşme tarafı olan sadece ...'dan bu zararını tahsil cihetine gidebileceğini, çekte ciro edilemez kaydının bulunmadığını,

davacının Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyasında taraf olmadığını, dosya çeki tarafımıza temlik eden müvekkili şirket borçlusu ...'nin konkordato talebine ilişkin olduğunu, bu dosyada çek bedellerinin tahsiline engel bir tedbir kararının bulunmadığını, Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../...

E. Sayılı ... tarihli geçici mühlet kararı ile ve ... tarihli ara kararı ile çek hesaplarının işleyişinin ve kontrolünün komiserin denetimine bırakıldığını, bankalara temlik edilen bononun vadesinin konkordato mühleti içerisinde gelecek olmasının veya çekin ileri tarihli çek şeklinde düzenlenmiş olmasının ve ibrazının konkordato mühleti içerisinde mümkün olmasının temliki geçersiz kılmayacağını belirterek davacının hukuki ve delili mesnetten yoksun haksız davasının usulden ve esastan reddine, takibin devamı ile takip konusu alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesine,

yargılama masraflarının ve vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Dosya ilk olarak mahkememizin .../... Esasına kaydedildiği, ... tarihli, .../... Esas - .../... Karar sayılı ilamı ile dosyanın bankacılık ihtisas mahkemesi olan Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesine gönderildiği, Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... tarihli, .../... Esas - .../... Karar sayılı ilamı ile çeklerin davalı şirket tarafından davalıya bankaya tahsil maksadıyla teslim edildiği ve uyuşmazlığın alım satıma konu malların teslim edilememesinden kaynaklandığı gerekçesiyle dosyanın mahkememize gönderilmesine karar verildiği ve mahkememizin iş bu esasına kaydedildiği anlaşılmıştır.

DELİLLER VE GEREKÇE

Davacı vekili tarafından konkordato dosyası evrakları, çek tevdi bordrosu, alım satım sözleşmesi, e-fatura suretleri, çek suretleri, davalı ... vekili tarafından çek tevdi bordrosu delil olarak sunulmuş, mahkememizce icra hukuk dosyası ve konkordato dosyası uyap sisteminden getirtilmiş, tüm deliller toplanmıştır. Dava, menfi tespit davasıdır.

Antalya Banka Alacakları İcra Dairesi'nin .../... esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davalı ... tarafından davacı ... ve davalı ... aleyhine ...-TL asıl alacak, ...-TL faiz, ...-TL tazminat, ...-TL komisyon olmak üzere ...-TL'nin tahsili amacıyla kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davacıya ... tarihinde tebliğ edildiği, diğer davalı borçlu ...'ye ödeme emrinin tebliğ edilmediği, Antalya ... İcra Hukuk Mahkemesinin .../...

Esas sayılı dosyasında verilen ihtiyati tedbir kararı ile davacı şirket yönünden takibin geçici olarak durdurulduğu, Antalya ... İcra Hukuk Mahkemesinin .../...

Esas .../... karar sayılı ilamı ile ; davacının ..., davalının ..., davanın takibin taliki veya iptali olduğu, yargılama sonucunda şikayetçi borçlu keşideci aleyhine kambiyo takibi yapılmış olmasında usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varılarak şikayetin reddine yasal imkan olmadığından davalının tazminat talebinin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

Antalya Banka Alacakları İcra Dairesi'nin .../... esas sayılı takip dosyasının incelenmesinde; davalı ... tarafından davacı ... ve davalı ... aleyhine ...-TL asıl alacak, ...-TL faiz, ...-TL tazminat, ...-TL komisyon olmak üzere ...-TL'nin tahsili amacıyla kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davacı borçluya ve diğer davalı borçlu ...'ye ... tarihinde tebliğ edildiği, Antalya ... İcra Hukuk Mahkemesinin .../...

Esas sayılı dosyasında verilen ihtiyati tedbir kararı ile davacı şirket yönünden takibin geçici olarak durdurulduğu , Antalya ... İcra Hukuk Mahkemesinin .../...

Esas .../... karar sayılı ilamı ile ; davacının ..., davalının ..., davanın takibin taliki veya iptali olduğu, yargılama sonucunda şikayetçi borçlu keşideci aleyhine kambiyo takibi yapılmış olmasında usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varılarak şikayetin reddine yasal imkan olmadığından davalının tazminat talebinin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyasının uyap sisteminden incelenmesinde; ... tarafından açılmış konkordato davası olduğu ... tarihli tensip ara kararı ile İİK 287.md ye göre 3 ay süre ile mühlet kararı verildiği , ... tarihli ara karar ile. Konkordato komiser heyetinin sunmuş olduğu ... tarihli görüş yazısında "Davacı şirketin ticari defterlerinin incelenmesinde toplam 21 adet ...

TLsı tutarındaki çeklerin ... den teslim alındığı ... bu çekler karşılığında davacı şirketin ... ye mal ve hizmet teslimi yapmadığı ... talep eden şirket tarafından davacı tarafından cirolanarak müdahil ... ye teslim edildiği çeklerin vade tarihlerinin mahkememizin geçici konkordato mühleti verdiği tarihten sonra ve geçici konkordato mühleti içerisinde olması nedeniyle mühlet kararından sonra dava dışı 3.kişilerce ödemelerinin yapıldığı,

çeklerde rehin cirosu geçerli olmadığı gibi mühlet kararından önce yapılan devir işlemlerinin de geçersiz olup mühlet süresi içerisinde yapılan ödemelerin komiser hesabına aktarılması gerektiği, bunun bütün alacaklıların menfaatlerinin korunması ve konkordatonun amacına ulaşılması için zorunlu olduğu anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur." şeklinde gerekçe ile HÜKÜM kısmında ;... davamız konusu takibe dayanak çekinde aralarında bulunduğu toplam 21 adet çek bilgisi yazılarak , "....toplam 21 adet ...

TL tutarlı çeklerin tahsil edilmesi halinde mahkememiz dosyasında görevli komiser heyetinin denetiminde olan ... ... hesabına aktarılmasına " şeklinde karar verildiği , ... tarihli ara karar ile. Geçici mühlet kararının ilan tarihi olan ... tarihinden önce ciro yoluyla temlik edilerek bankalara verilen ve keşide tarihi ilan tarihinden sonra olan çeklerin komiser heyetinin bilgi ve gözetiminde davacıya iadesine karar verildiği anlaşılmaktadır.

Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; uyap sisteminden incelenen Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyasında alınan ... tarihli konkordato komiser heyeti raporunda özetle ; dava konusu çeklerin içinde bulunduğu toplam 21 adet çekin ...'nin ticari defterlerinde ...' den teslim alındığının kayıtlı olduğu, çekler karşılığında ...'nin ...

TL tutarında fatura kestiği, daha sonra bu faturalar karşılığında aynı tutarda ...'den iade faturası teslim alındığı, dolayısıyla toplam ...

TL tutarındaki çekler karşılığında ...'nin ...'ne mal veya hizmet teslimi yapılmadığı belirlenmiş olup mahkememizce yeniden ticari defter incelemesi yapılmasına gerek duyulmayarak iş bu komiser heyeti raporu hükme esas alınarak çeklerin bedelsiz kaldığı davacı yanca ispat edilmiş olduğundan davacının her iki çekten dolayı davalı ...'ne borçlu olmadığı kanaatine varılmıştır.

İİK'nun 294/6. maddesi uyarınca.

“Konkordato mühletinin verilmesinden önce, müstakbel bir alacağın devri sözleşmesi yapılmış ve devredilen alacak konkordato mühletinin verilmesinden sonra doğmuş ise, bu devir hükümsüzdür.” denildiği, dosyada mevcut ... ve ... tarihli çek tevdi bordroları ile davalı ...'ye devredilen dava konusu çeklerin devrinin, konkordato mühletinin verildiği ... tarihinden önceye dayalı olup, devredilen çeklerin vadelerinin konkordato mühletinin verilmesinden sonra olması sebebiyle İİK'nun 294/6. maddesi uyarınca hükümsüz olduğu değerlendirilmekle davacının her iki çekten dolayı davalı ...'ye borçlu olmadığı kanaatine varılmış,

davalı bankanın takip başlatmakta kötüniyetli olduğu ispatlanmadığından davacının kötü niyet tazminatı talebinin şartlar oluşmadığından reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · (E-imzalıdır) Hakim ... · (E-imzalıdır)