Antalya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/914 K.2025/733

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarihinde müvekkilinin zayi olduğu belirtilen kayıtlarının bulunduğu hard diskte arıza meydana geldiğini, klasörlerin yedeğe alınmasına rağmen bu arızadan zarar gördüğünü, ancak arızanın telafi edilemediğini, telafi edilebilmesi için alınan programın da sorunu çözmediğini, bu sebeple 2019 ...- ... dönemine ticari defter kayıtlarının ve diğer muhasebe kayıtlarının zayi olduğuna dair belge verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce dosya bilirkişiye tevdi edilmiş, bozulduğu belirtilen "Hardisklerin üzerinde inceleme yapılmış bu hardisklerin üzerinde fiziksel bir darbe olmadığı, muhafaza- sında bir kusur olmadığı, hardisk üzerinde oluşan ... ... yani bozuk manyetik kesim- lerde oluşan bozulmadan dolayı vergi kaybı yaşandığı, verilerin bu evrede kurtarılmasının veya geri yüklenmesinin mümkün olmadığı belirlenmiştir."

Mahkememizce SGK ya ve Vergi Dairesine müzekkere yazılmış, SGK dan alınan cevapta; ... TL idari para cezasının, ... TL prim borcunun olduğu anlaşılmıştır.

Dinlenen davacı tanıklarından ilki: Kendisinin davacı şirkete muhasebe programları ile ilgili danışmanlık hizmeti verdiğini, 2019 yılının Eylül ayında davacı şirket yetkilisi ...' ın kendisini arayarak sorundan bahsettiğini, ... da ki ... isimli firmaya konuyu yönlendirdiğini, ... daki firmanın sorunu çözemediğini, hardisklerin kurtarıla- mayacağının belirtildiğini ifade etmiştir.

Diğer davacı tanığı ise, kendisinin muhasebe sorumlusu olduğunu, normalde zayi olan kayıtları yedeğe aldıklarını, ancak bu kayıtların bulunduğu hardisk arıza verince yedeğe aldıkları kayıtlara da ulaşamadıklarını, bu kayıtların başka bir hardisk' e alınmadıklarını ifade etmiştir.

Diğer davacı tanığı; arıza üzerine davacının ... arızasına müdahale ettiğini, üç diskin aynı anda bozulduğunu anladığını, disklerden yalnızca biri bozulsa idi sorunun çözeceğini, yerinde sorunu çözemediğini, uyguladıkları veri kurtarma programlarının da başarılı olmadığını ifade etmiştir.

TTK.nun 82/3 mad. Göre "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belge- ler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni sak- lama süresi (on yıl) içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir.

Mahkememizin ... tarih .../... Esas .../... Karar sayılı kararı ile davanın reddine karar verildiği, Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin ... tarih .../... Esas .../...

Karar sayılı ilamı ile " ...mahkemece talep eden şirketin 2019 yılında e-defter tutup tutmadığının Maliye Bakanlığından sorularak e-defter tuttuğunun tespiti halinde, e-defter sisteminin ne şekilde oluşturulduğu, davaya konu elektronik defter ve kayıtlara ilişkin dosyaların harddisk arızası sonucu veri bütünlüğü bozularak kullanılamaz hale gelip gelmediği, bilgisayar programının yedekleme özelliğinin bulunup bulunmadığı, verilerin kullanılamaz hale gelmesinde talep edenin bilgisayar üzerine yaptığı herhangi bir müdahalenin etkili olup olmadığı, böyle bir dışarıdan müdahalenin bulunup bulunmadığı,

adli bilişim teknikleri ve veri kurtarma yöntemleriyle e-defter ve kayıtlara ilişkin dosyaların veri bütünlüğü bozulmadan kullanılabilir hale getirilip getirilemeyeceği, talep eden şirketin elektronik ortamdaki kullanmış olduğu programın ne olduğu hususlarında mali müşavir ve bilgisayar mühendisinden oluşan bilirkişi heyetinden rapor alınıp,

talep eden şirketin bağlı bulunduğu Gelir İdaresi Başkanlığından hakkında herhangi bir vergi soruşturması bulunup bulunmadığı da araştırılarak talep edenin basiretli tacir yükümlülüğünü yerine getirip getirmediği hususu değerlendirilip sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yeterli delil toplanmadan ve yeterli araştırma yapılmadan yazılı şekilde hüküm kurulmasında isabet görülmemiştir şekilde hüküm kurulmuştur. " şeklinde kaldırılmasına karar verilerek mahkememizin yukarıdaki esas numarasına kaydı yapıldığı anlaşılmıştır.

Kaldırma ilamından sonra dosyamız Bilgisayar Mühendisi ve Mali Müşavir bilirkişiye tevdi ile rapor düzenlenmiş olup, alınan ... tarihli raporunda özetle.

Dava konusu bilgisayar arızasının ... yılında yaşandığı, bu hususta ... tarihli ... şirketinin tutanağında özetle ilgili harddiskin bozulduğu buna kurtarma programı da satın alındığı ancak ilgili diskteki arızanın geri getirilemeyecek derecede bulundurulduğu tespit edildiğini, yine dava dosyasına sunulan ... tarihli ... usd lık faturada disk veri kurtarma hizmeti alındığı ancak bu işleminde işe yaramadığı tespit edildiğini, davacının e-defter sisteminin davacı tarafından kullanılan ... yazılımı tarafından oluşturulduğu,

davaya konu elektronik defter ve kayıtlara ilişkin dosyaların harddisk arızası sonucu veri bütünlüğü bozularak kullanılamaz hale gelip gelmediği, bilgisayar programının yedekleme özelliğinin bulunup bulunmadığı ile ilgili olarak yaşanan arıza Server (Sunucu) bilgisayarda gerçekleştiği tespit edilmiş bu seviyede muhasebe programından ziyade sunucu yedekleme programları veya donanımları kullanılabilmekte, ancak davacı şirkette bu önlemlerin alınmadığı tespit edildiğini, talep eden o dönem kullandığı ... programının dava konusu dönemde bulut yedekleme yeteneğinin olmadığı tespit edildiğini,

verilerin kullanılamaz hale gelmesinde talep edenin bilgisayar üzerine yaptığı herhangi bir müdahalenin etkili olup olmadığı, böyle bir dışarıdan müdahalenin bulunup bulunmadığı ile ilgili olarak, , aradan geçen zaman ve harddiske kurtarma işlemlerinde dahi yapılan çalışmaların hepsinin dijital bir izi olmakla birlikte bunlardan sonra yaşanan sorunun tespiti teknik olarak imkansız olduğu,

doğal yollarla ( eskime veya elektrik kaynaklı arızalar) olabileceği gibi kullanıcı kaynaklı (virüs veya donanım zararı) sebebiyle olabilmekte bunun kesin tespiti şu anda imkansız olduğunu, adli bilişim teknikleri ve veri kurtarma yöntemleriyle e-defter ve kayıtlara ilişkin dosyaların veri ütünlüğü bozulmadan kullanılabilir hale getirilip getirilemeyeceği ile ilgili olarak,

dosya ekinde sunulan ... tarihli faturada ...-... isimli veri kurtarma programı denendi ancak ilgili verilerin geri getirilemediği tespit edildiğini, talep eden şirketin elektronik ortamdaki kullanmış olduğu programın o dönemden bugüne halen ... programını kullanmakta olduğunu, davacının o dönemde yaşadığı iddia edilen sunucu bilgisayarda harddisk arızasına istinaden; verilerinin bozulması, veri kurtarma hizmeti alması ve sonrasında da geçen süreçte gerekli yedekleme önlemleri alması sebebiyle davacının dava konusunda haklı olduğunu bildirmişlerdir.

Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde.

Davacı tarafından ... tarihinde zayi olduğu belirtilen kayıtlarının bulunduğu hard diskte arıza meydana geldiğini, klasörlerin yedeğe alınmasına rağmen bu arızadan zarar gördüğünü, ancak arızanın telafi edilemediğini ve bu nedenle 2019 ... ayından ... ayına kadarki dönemlere ilişkin ticari defter kayıtlarının ve diğer muhasebe kayıtlarının zayi olduğunu belirterek belgelerin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesi için dava açtığı, mahkememizce Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ...

Hukuk Dairesi'nin kaldırma ilamı doğrultusunda aldırılan bilirkişi heyet raporunda, talep eden şirketin elektronik ortamdaki kullanmış olduğu programın o dönemden bugüne halen ... programı olduğu, davacının o dönemde yaşadığı iddia edilen sunucu bilgisayarda harddisk arızasına istinaden, verilerinin bozulması, veri kurtarma hizmeti alması ve sonrasında da geçen süreçte gerekli yedekleme önlemleri alması sebebiyle davacının dava konusunda haklı olduğu belirtildiğinden davanın TTK 82/7 maddesi uyarınca kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · (E-İmzalıdır) Hakim ... · (E-İmzalıdır)