KÜNYE
T.C. Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Karar tarihi
- 19 Şubat 2025
- Esas no
- 2023/239 Esas
- Karar no
- 2025/117
- Dava
- İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan Semenin Tenzili
- Dava tarihi
- 01/08/2016
Karar Metni
2.022 kelime·10 dk okuma·1 bölüm
Mahkememizin .../... E. .../... K.sayılı ... tarihli hükmüyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, mahkememizin bu hükmüne karşı davalı vekilinin yapmış olduğu istinaf başvurusunun Antalya BAM ... Hukuk Daires'nin .../... E. .../... K. Sayılı kararıyla esastan reddedilmesi üzerine davalı vekili tarafından yapılan temyiz başvurusu sonucunda Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin .../... e. .../... K. Sayılı ilamıyla Antalya BAM ... Hukuk Dairesi'nin .../... E. .../... K. Sayılı kararının bozulması üzerine dava dosyası mahkememize tekrardan tevzi edilmiş ve yukarıdaki esas numarasını almıştır. Yapılan açık yargılama sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında ... tarihinde “Üye İşyeri” sözleşmesi imzalandığını ve davalı ... (Kredi kartı) POS cihazı tahsil ve teslim edildiğini, davalı ... başkanı tarafından (...) imzalanan sözleşmeye dayanarak davalıya teslim edilen POS cihazından davalı tarafından bir kısım işlemler neticesinde davalının bankalardaki hesabına aktarılan paralardan davalı ... başkanı ...’a, ... tarihinde ... TL, ... tarihinde ... TL, ... tarihinde ...
TL ödemeler yapıldığını, davalı tarafından POS cihazından üçüncü kişilere ait kredi kartlarından yapılan işlemlere, kredi kartı sahipleri tarafından yapılan itirazlar nedeniyle, müvekkili banka tarafından yapılan araştırmalar sonucunda, davalı tarafından yapılan işlemlerin şüpheli işlem olduğu tespit edildiğini, bunun üzerine davalının hesaplarına bloke konulduğunu, davalıya müvekkili banka tarafından, ödenmiş olan bedellerin iadesi hususunda, Antalya ...Noterliği ... tarih ... yev. nolu ihtarnamesi gönderilerek davalının tahsil ettiği bedelin kur farkıyla oluşan tutarının geri ödenmesinin talep edildiğini,
ancak davalının bedeli ödememesi sonucunda aleyhine Antalya ... İcra Müdürlüğü .../... E. sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, davalının icra takibine itiraz ettiğini ve takip durduğunu, davalının itirazlarının tümünün dayanaksız olduğu ve icar takibini uzatmaya yönelik olduğunu beyan etmekle, davalının itirazının iptaline, takibin devamına, davalının icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı bankanın iddialarının gerçeği yansıtmadığını, yönetim kurulu kararı ile manuel POS cihazı davacı bankadan talep edildiğini, POs cihazı davacı banka tarafından kullanımın sözleşmeye aykırı olduğu gerekçesi ile kapatıldığını, bu sürede cihazın sadece deneme amacıyla yönetim kurulu üyesi tarafından 1’ er TL’ lik iki çekim dışında hiçbir işlemi olmadığını, ... başkanı ...’ın ... için yapmış olduğu harcamaları kendine ait kredi kartından yaparak günlük ulaşım, yiyecek,
giyecek konaklama ve akaryakıt gibi ihtiyaçları karşılamakta olup daha sonra ise derneğin ...’a olan borcunu toplu halde ödediğini ve bütün harcamaların dernekler masasında kayıt altında tutulduğunu, toplanan bağışlar dahil tüm gelirin derneğin yöneticisine olan borcunu karşılamaya yetmediğini, şüpheli işlemlerin neler olduğu hususunda bilgi verilmediğini, güvenliği sağlamanın bankanın yükümlülüğünde olduğunu, keyfi uygulama yaparak müvekkilin bankadaki tasarruf yetkisini kısıtlayıcı işlemlerinden davacı banka aleyhine suç duyurusunda bulunulacağını,
davanın reddini ve bu davayı kötüniyetle açtığı için davacı bankanın kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesine ve karşı dava açma zorunluluğunun doğmasına istinaden karşı davaya ilişkin talebinin kabulünu talep etmiştir.
Dosya içerisine; davacı vekili tarafından banka hesap hareketleri dökümü, üye iş yeri sözleşme formları,ticari müşteri sözleşmesi suretleri ibraz edilmiş, mahkememizce icra dosyası ve savcılık dosyası celp edilmiş, banka kayıtları ve dekontlar getirtilmiş, bankacı bilirkişiden rapor aldırılmıştır.
Antalya ... İcra Müdürlüğünün .../... sayılı icra dosyasının incelenmesinde; ...-TL asıl alacak, ...-TL işlemiş faiz(%34,89-...-... tarihleri arasında)...-TL noter masrafı olmak üzere toplamda ...-TL alacağın faizler dışındaki alacaklara işleyecek (%34,89 yıllık) faizi, icra gideri, vekalet ücreti ile tahsili için icra takibine girişildiği, ilamsız ödeme emrinin borçluya ... tarihinde tebliğ olunduğu, borçlunun takibe ... tarihinde itiraz etmesi üzerine takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.
Antalya CBS .../... soruşturma dosyasına yazılan müzekkerelere verilen cevaplar dosya arasına alınmıştır.
Davacı bankanın ... tarihli yazısı ve ekindeki dekont örnekleri dava dosyası arasına alınmıştır. Dekont örnekleri incelendiğinde; icra takibine konu edilen ödemelere ilişkin olduğu anlaşılmıştır.
...'a yazılan müzekkereye verilen cevap dosya arasına alınmıştır.
Davacı bankaya yazılan müzekkereye ... tarihinde verilen cevap dosya arasına alınmıştır. Söz konusu müzekkere cevabı incelendiğinde; ... işlemlerine dair herhangi bir dekontun bulunmadığının, kart hamili bankalardan itirazların sistem üzerinden geldiğini ve aynı zamanda itiraz kanununda takas yolu ile bankalarına borç gönderildiğini, itirazlar için yanıt alınamadığından bu gönderilen borç kayıtlarının da sistem üzerinden iş yeri hesabına borç kaydedildiğinin bildirildiği görülmüştür.
Davacı bankaya yazılan müzekkereye verilen ... tarihli cevap dosya arasına alınmıştır.
Bankacı bilirkişi ... tarafından düzenlenen ... tarihli bilirkişi raporuna özetle; talep sınırları dikkate alındığında ... takip tarihi itibariyle banka alacağının; ...-TL asıl alacak, ...-TL işlemiş faiz, ...-TL ihtar masrafı olmak üzere toplam ...-TL olup asıl alacak tutarı takip tarihinden itibaren %34,89.-temerrüt faizine tabi bulunduğunun belirttiği anlaşılmıştır.
Taraflar arasında üye işyeri sözleşmesi akdedildiği, söz konusu sözleşme uyarınca ticari işletme (olayda davalı) kart hamilinden nakit ödeme yapmasını talep etmekten vazgeçerek, müşterinin kredi kartı ile ödeme yapmasını kabul etmek, kartı çıkaran bankada bu alışveriş tutarını işyerine ödemekle yükümlü olmaktadır. Anılan sözleşme uyarınca üye işyerinin temel olarak iki edimi söz konusudur, bunlar a) kredi kartını kabul etmek, b) kredi kartının geçerliliğini kontrol etmektir.
Esasen anılan hususlar 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu'nun 17. maddesinde de vurgulanmıştır. Anılan Kanun'un 17. maddesinde "Üye işyerleri, kart hamillerinin yapmış oldukları mal ve hizmet alımlarının bedelini banka kartı ya da kredi kartı ile ödeme taleplerini kabul etmek zorundadır. Bu zorunluluk indirim dönemlerinde de geçerlidir.
Üye işyerleri, kart hamilinden kartın kullanılması dolayısıyla komisyon veya benzeri bir isim altında ilave bir ödemede bulunmasını isteyemez. Bu hükme aykırı davranılması halinde, üye işyeri anlaşması yapan kuruluşlar tarafından üye işyeri sözleşmesi feshedilir ve bir yıl süreyle yeni bir sözleşme yapılamaz.
Üye işyerleri, mal ve hizmet bedeli karşılığını banka kartı veya kredi kartı ile ödemek isteyen kişilerin imza gerektiren işlemlerde imza kontrolünü yapmak, kartın tahrifata uğrayıp uğramadığını kontrol etmek ve üye işyeri anlaşması yapan kuruluşlarca kendilerine ulaştırılan bilgiler çerçevesinde kartın geçerliliğini tespit etmekle yükümlü olup, gerekli durumlarda kart üzerinde yer alan bilgilerle kimlik belgesi üzerinde yer alan bilgileri karşılaştırmak üzere geçerli bir kimlik belgesi ibrazını talep etmek ve harcama belgesi üzerindeki bilgilerle kredi kartı üzerindeki bilgileri karşılaştırarak kontrol etmekle yükümlüdür.
Bu kontrollerin yapılmamasından doğan zararlardan üye işyerleri sorumludur ." denilmekte yine 18. maddesinde "Üye işyerleri, 20'nci madde uyarınca harcama belgesi düzenlenmeksizin çeşitli iletişim araçları yoluyla veya sipariş formu vasıtasıyla işlem yapılmasına olanak sağlamak üzere kuracakları sistemlerin güvenli bir şekilde çalışmasını temin etmekle yükümlüdür" denilmektedir.
Nitelikli Hesaplamalar Uzmanı Bilirkişisi ve Bankacı Bilirkişisinin müşterek olarak hazırladıkları ... tarihli raporda özetle;" Kart hamillerinin, işlemlerin kendilerine ait olmadığı gerekçesiyle itirazlarının bulunduğu, işlemler için herhangi bir belge iletilmediği için kredi kartı kuralları gereği tutarların kur farkı ile iş yeri hesabına borç edildiği, anlaşılmaktadır.
Davacı banka nezdinde, davalı üye işyerinin Dolar, Lira ve Euro para cinslerinden hesapları bulunmakla birlikte, yukarıda listede görüldüğü üzere çoğunlukla Türkiye’de konvertbl olmayan (alım satıma konu olmayan) SGD (S$) (Singapur Doları) ve ZAR (R$) (Güney Afrika Randı) para birimlerinden olduğu, dosyada mevcut chargeback belgelerinden, anlaşılmaktadır.
Davacı bankanın, harcama itirazlarını kredi kartı kuralları gereği TL para birimi cinsinden, kur farkıyla birlikte kart hamillerine iade ettiği, görülmektedir. Bankanın hesapta bulunan ... TL’ye ... tarihinde bloke tesis ettiği, harcama itirazlarını kart hamillerine ... tarihinden itibaren iade ettiği, ancak bloke tarihinden önce dernek yetkilisi ...’a ödenen ve itiraz edilen ... tarihli banka peşin komisyonu ve gider vergisi dahil ...
TL ile birlikte ... tarihli banka peşin komisyonu ve gider vergisi dahil ... TL’lik ödemenin de banka zararı olduğu, dolayısıyla önceki bilirkişinin de tespit ettiği gibi banka zararının ... TL + ... TL + ... TL olmak üzere toplam ... TL olduğu, anlaşılmaktadır. Önceki bilirkişi tarafından tespit edildiği üzere; ... tarihli ... TL’lik anaparaya ... takip tarihine kadar 154 günlük %34,89 temerrüt faiz oranı üzerinden işlemiş ... TL faiz ve ... TL noter masrafı toplamı ...
TL’lik takip tarihi itibariyle banka alacağı tespit edilmekle birlikte, taleple bağlılık ilkesi gereği ... TL anapara, ... TL işlemiş faiz ve ... TL noter masrafı toplamı ... TL takip tarihi itibariyle banka alacağı bulunduğu, tarafımızca da tespit edilmektedir." rapor edilmiştir.
Nitelikli Hesaplamalar Uzmanı Bilirkişisi ve Bankacı Bilirkişisinin müşterek olarak hazırladıkları ... tarihli ek raporda özetle;"Bankanın, kart hamillerinin itirazlarına ilişkin belgeleri yargılamamın aşamalarında dosyaya sunmuş olduğu, davacı banka ...
Şubesi müdürü ile operasyon merkezi chargeback servisi yetkilisinin e-mail yoluyla kurmuş olduğu iletişimin de davalı vekilinin talebi üzerine Sayın Mahkemenin yazısına cevaben davacı bankaca dosyaya sunulduğu, bankaya yapılan yerinde inceleme ile chargeback ödemelerinin ekran görüntülerinin tekrar dosyaya sunulduğu, davalının ... tarihli Üye İşyeri Başvuru formunda sanal pos için alt özellik olarak 3D secure talebinde bulunmadığı, bankanın Uluslararası chargeback kurallarının aşamalarını işlettiği ve süreçte iadeye kadar gelindiği,
bankanın bu ödemeler dolayısıyla taraflar arasında imzalanan sözleşme gereği faiz isteyebileceği, davalının Euro ve Usd hesaplarında ... tarihinden itibaren hiç bakiye bulunmadığı, bankanın harcama itirazlarını kredi kartı kuralları gereği TL para birimi cinsinden, kur farkıyla birlikte kart hamillerine iade ettiği;... tarihi itibariyle ... numaralı hesapta kalan ... TL’nin ... tarihinde ... numaralı hesaba aktarıldığı, bu hesaptan ... tarihinde kalan ...
TL ile birlikte, toplam ... TL olarak ... tarihinde davalının takip hesabına aktarıldığı, işlemin barkod numarasının ... olduğu; ...
TL tutarındaki bakiyenin öncelikle ... tarihinde ... numaralı bloke hesaptan chargeback ödemesi yapılarak hesaba borç verildiği, sonrasında aynı bakiyenin ... ödeme hesabından ... tarihinde saat ...’de ...’na ait ... numaralı aracı hesaba havale edildiği ve bu defa ... ödeme hesabına borç verildiği, sonrasında ... numaralı bloke hesabına saat ...’da ... TL’nin tamamının alacak kaydı verilerek “bloke hesabı bakiye düzeltmesi" yapıldığı, görülmektedir.
Bunun sebebi bankaya sorulduğunda, ... ödeme hesabından ... numaralı bloke hesaba aktarılan bu tutarı sistemsel olarak doğrudan yapamadıkları için (eksi hesaba doğrudan virman yapılamadığından sistem üzerinden aktarım sağlıyorlar), bankanın aracı hesabının kullanıldığı, beyan edilmiştir. İşleme ait barkod numarasının ... olduğu, tespit edilmiştir. Önceki bilirkişi tarafından tespit edilen ... tarihli kök raporumuzda da tespit ettiğimiz üzere; ... tarihli ...
TL’lik anaparaya ... takip tarihine kadar 154 günlük %34,89 temerrüt faiz oranı üzerinden işlemiş ... TL faiz ve ... TL noter masrafı toplamı ... TL’lik takip tarihi itibariyle banka alacağı tespit edilmekle birlikte, taleple bağlılık ilkesi gereği ... TL anapara, ... TL işlemiş faiz ve ... TL noter masrafı toplamı ... TL takip tarihi itibariyle banka alacağı bulunduğu; dolayısıyla, kök raporumuzda yapılabilecek bir değişiklik bulunmadığı, " rapor edilmiştir.
Dava; taraflar arasında ... tarihinde imzalanan Üye İş Yeri Sözleşmesi uyarınca davalıya teslim edilen POS cihazından şüpheli işlemler yapıldığı gerekçesiyle davalıya ... tarihinde ... TL, ... tarihinde ... TL, ... tarihinde ... TL'nin ve ayrıca kur farkının tahsili amacıyla davacı tarafından davalı aleyhine Antalya (kapatılan) ... İcra Müdürlüğü'nün .../... Esas sayılı dosyasıyla girişilen ilamsız icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali talebine yöneliktir. Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda bilirkişilere yerinde inceleme yetkisi verilmiş ve raporlar aldırılmış, ilgili yerlere yazılan müzekkerelere verilen cevaplar dosya arasına alınmıştır.
Dava dosyası incelendiğinde; davalının hesabına şüpheli işlemler nedeniyle ... tarihinde bloke konulduğu, bunun üzerine davalının blokenin neden konulduğuna ilişkin açıklama yapılmasına dair davacı bankaya yaptığı başvuruda davacı banka tarafından konusuz bırakıldığı ... tarihli bankanın davalıya cevabi yazısından da anlaşılmaktadır. Dosya kapsamından davalı yetkilisi hakkında davacı bankanın şikayeti nedeniyle yürütülen Antalya CBS .../...
Soruşturma dosyasında davalı yetkilisi hakkında Bilişim Sistemleri Banka veya Kredi Kurumlarının aRaç Olarak Kullanılması Suretiyle Dolandırıcılık suçundan kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği anlaşılmaktadır. Yargıtay bozma ilamından sonra davacı bankaya yazılan müzekkerelere verilen cevaplarda da charback işlemlerine dair herhangi bir dekont ibraz edilmemiştir. ... tarihli bilirkişi raporunda belirtildiği üzere.
Chargeback işlemlerinde, Bankalararası Kart Merkezi (BKM)'nin Kartlı Ödeme Sistemleri Kuralları, Üye İşyeri Kılavuzunun 5-Harcama İtirazları maddesinde. Harcama İtiraz kuralları dahilinde, banka kartı ve kredi kartı hamilleri işlem itirazlarını kart veren bankalarına iletmek hakkına sahiptir. Kart sahibi banka, müşteri itirazını üye işyerinin bankasına iletir. Bu iletim bankalar arasında sistemsel olarak gerçekleşir ve Chargeback (ters ibraz) olarak adlandırılır.
Chargeback sürecinde; kart hamili bankasına itirazını iletir, kart hamilinin bankası bu itirazı Üye İşyeri Bankası'na yönlendirir, Üye İşyeri bankası ise ilgili itirazın Üye İşyerine sunar ve işlem belgelerini talep eder, Üye İşyeri de ilgili geçerli bilgi ve belgeleri bankasına iletir, Üye İşyerine üye işyerinin bankasınca tanınan süre dahilinde geçerli bilgi ve belgeler iletilmediyse veya gönderilen belgeler yeterli değilse itiraz edilen tutardan dolayı sorumluluk iş yerine aittir, üye işyerinin sunmuş olduğu belgeler yeterli ise kart sahibi bankaya iletilir.
Dosya kapsamında şüpheli işlemlere ilişkin olarak itirazlara ilişkin olarak davacı banka tarafından üye işyeri olan davalıdan herhangi bir belge talep edilmediği, davalının blokeyle ilgili olarak detaylı açıklama yapılmasına ilişkin başvurularının sonuçsuz bırakıldığı ve böylelikle davalının şüpheli işlemlere ilişkin olarak yapıldığı belirtilen itirazlara karşı beyanda bulunamamış olması nedeniyle Chargeback işleminin usulüne uygun yürütülmediğinin mahkememizce değerlendirilmiş olması,
davacı bankanın şüpheli işlemler nedeniyle yaptığını belirttiği ödemelere ilişkin olarak dekont vb belge sunmamış olması nedenleriyle, ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiş, davacı bankanın icra takibinde bulunurken kötü niyetli davrandığı değerlendirilmediğinden davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmemiş ve aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
Katip ... · ¸e-imza Hakim ... · ¸e-imza
Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2023/239, K. 2025/117, 19 Şubat 2025 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama