Antalya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/190 K.2025/403

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili alıcı firma ile davalı satıcı- tedarikçi firma arasında ... tarihinde "... ambalajlı toplam (...) konterneyde ... litre rafine edilmiş ayçiçek yağı siparişi" konulu sözleşme imzalandığını, davalının ...

TL bedelli 45 ve 60 gün vadeli olmak üzere iki adet çek verdiğini, sözleşme uyarınca ürünlerin teslim süresinin sipariş tarihinden itibaren 25 gün olarak belirlendiğini, ürünlerin zamanında ve sonrasında halen teslim edilmediğini ve ifa imkansızlığı olduğu davalı tarafından müvekkiline bildirildiğini ve sözleşmenin tarafların karşılıklı anlaşarak protokol düzenlemesi ile fesh olunduğunu, sözleşme uyarınca davalı firmaya verilen ... vadeli ve ... TL bedelli ...

Seri Nolu çekin iptali ile vadesi geldiğinde 3. Kişiye ödenmemesine dair ve diğer tazmin hükümlerini taşıyan protokol taraflar arasında ... tarihinde imza edildiğini, bu nedenlerle sözleşme feshine dayalı bedelsizlik içeren çeke dair müvekkilinin mağduriyeti sebebiyle ve gerekçeleri dikkate alınarak davanın kabulünü, mağduriyetin giderilmesi için müvekkili tarafından verilen ilgili çekin iptali ile iş bu ... vadeli ve ... TL bedelli ...

Seri Nolu çekin vadesi geldiğinde davalı ve 3. Kişiye ödenmemesine dair teminatsız veya teminat bedelinin yatırılması karşılığında tedbir talebinin kabulünü, takibe geçilmesi halinde İİK m. 72/2 gereği ilgili icra müdürlüğüne takibin durdurulmasına dair müzekkere yazılmasını, sözleşme feshi, düzenlenen protokol ve arabuluculuk tutanağı dikkate alınarak davacı müvekkili alıcı firmanın davalıya borcu bulunmadığının tespitini, davacı müvekkili aleyhine oluşan ve oluşacak zararlardan dolayı davalı satıcı firmanın tazmin yükümlülüğünü yerine getirmek üzere fazlaya ilişkin haklarının kabulünü,

dava devam ederken dava konusu çekin üçüncü şahıslarca tahsili durumunda davanın istirdat davasına dönüşmesi ile müvekkilinin dava konusu çekten dolayı uğramış olduğu tüm zararların en yüksek ticari faizi ile birlikte tahsilini, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili ... tarihli duruşmadaki beyanında; "dava dilekçemizi tekrar ederiz, çekler faktoring şirketine ciro edilmiştir, davanın istirdat davasına dönüşme ihtimali mevcuttur , biz davalı tarafla ihtiyari arabuluculuk sürecine gittik ancak davadan önce mecburi arabuluculuk yoluna başvurmadık" beyan etmiştir.

Dava ;... tanzim tarihli-... TL bedelli-... seri numaralı çekten dolayı borçlu olunmadığının tespiti talebine yöneliktir.

28/3/2023 tarihli ve 7445 sayılı Kanunun 31 inci maddesiyle değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/A maddesinin 1. fıkrası " (1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır." hükmünü içermektedir.

6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 'Dava Şartı Olarak Arabuluculuk' başlıklı 18/A maddesinde ise "(1) İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması, dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine aşağıdaki hükümler uygulanır.

(2) Davacı arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması halinde mahkemece davacıya son tutanağın 1 haftalık kesin süre içerisinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması halinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir." şeklindeki yasal düzenlemeye yer verilmiştir.

Dava dosyası incelendiğinde; dava dosyasının mahkememize tevzi edilmeden önce arabuluculuğa başvurulmayıp , arabuluculuk sürecinin tamamlanmadığı anlaşılmıştır. Arabuluculuğa ilişkin dava şartının gerçekleşmediği anlaşıldığından 6102 sayılı TTK'nın 5/a maddesi, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/a-2 maddesi ile HMK'nın 114/2 ve 115. maddeleri uyarınca davanın dava şartı yokluğu nedeni ile usulden reddine karar vermek gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imza Hakim ... · ¸e-imza