Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/287 K.2019/587

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize sunduğu ... tarihli dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin ...'de bulunan "..."'nin sahibi olduğunu, taraflar arasında 2015 Yaz Sezonu ... ve ... ... Sözleşmesi imzalandığını, sözleşmeye göre ...- ... tarihleri arasında davacının otellerde Euro para birimi ile fiyatlandırılan pazarlardan ... Ülkeleri: ..., ..., ..., ..., ... ..., ..., ... ..., ..., ..., ..., ile ... ...

Ülkeleri: ..., ..., ... ve ...'dan davalı şirketin acenteliği vasıtasıyla gelecek turistler için davacı otelleri, davalıya fiyatlandırma yapıldığını, davacı şirketin üzerine düşen tüm edimlerine yerine getirdiğini, davalı şirketin ise sözleşmede üzerine düşen edimlerin bir kısmını yerine getirdiğini, ödemesi gereken ücreti ödemediğini, bunun üzerine alacağın tahsili istemi ile Antalya ...İcra Müdürlüğünün .../...

Esas sayılı takibi ile takip başlatıldığını, davalının takibe itirazı ile takibin durmasına karar verildiğini beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davalının haksız itirazının iptaline, asıl alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının tahsiline, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili mahkememize sunduğu ... tarihli cevap dilekçesinde özetle; haksız ve hukuka aykırı davayı kabul etmediklerini, derdestlik itirazında bulunduklarını, taraflar arasında ... tarihli sözleşme haricinde bir sözleşme imzalandığını, davacının sözleşme diye adlandırdığı Euro pazarından başta ... olmak üzere ... ülkelerinden gelecek olan müşterilerin konaklaması halinde uygulanacak olan fiyat listesinin sözleşme şartları ile konaklattırılmasından başka bir şey olmadığını, davacı şirketin oteli için sözleşmenin 16. Maddesi gereği ... keşide tarihli ...

USD, ... keşide tarihli ... USD, ... keşide tarihli ... USD, ... keşide tarihli ... USD, ... keşide tarihli ... USD, ... keşide tarihli ... USD, ... keşide tarihli ... USD bedelli çeklerin davalı şirket tarafından daha hiç hizmet alınmadan keşide edilip davacı şirkete teslim edildiğini, sözleşmenin 5. Maddesinde her ne kadar "USD para birimi ile fiyatlandırılan pazarlar, ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...

UERO para birimi ile fiyatlandırılan pazarlar ...'dır" olarak belirtilmiş ise de, sözleşmenin 5.maddesinin taraflar arasında esnetilerek, davacının dava dilekçesinde sözleşme olarak yorumladığı fiyat listesi ile tekrardan ... dahil olmak üzere ... ülkelerinden gelecek olan müşterilerinde sözleşmeye dahil edildiğini, tarafların bu konuda mutabık kaldığını, davacı tarafın kötüniyetli olarak kendi beyanlarını gizlemeye çalıştığını, davacının Antalya ...Asliye Ticaret Mahkemesinin .../...

Esas sayılı dosyası ile yapması gereken itirazları yeni bir dava konusu yapmaya çalıştığını beyanla haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, davacının asıl alacağın %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.

Taraflara usulüne uygun duruşma gününü bildirir meşruhatlı davetiye tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır. Antalya ...İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklı ... tarafından davalı borçlu ... aleyhine ... tarihli 2015 yılı cari hesap ekstresine dayalı ... EURO asıl alacak, ... EURO işlemiş faiz olmak üzere toplam ... EURO alacağın tahsili istemi ile ... tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığı, borçlu davalı tarafça ... tarihinde takibe itiraz edildiği ve icra müdürlüğü tarafından takibin durmasına karar verildiği anlaşılmıştır. Antalya ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../... Esas sayılı dava dosyası dosyamız arasına alınmıştır.

Mahkememizce yargılama sırasında taraflar arasında düzenlenen ... tarihli 2015 yılı yaz sezonu garantili oda kontenjan sözleşmesi ile otel kayıtları ve Antlaya ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../...

Esas sayılı dava dosyası içeriği ile dava dosyasında karara dayanak olan bilirkişi raporuda incelenmek suretiyle takip tarihi itibari ile davacının talep edebileceği alacak miktarının tespiti açısından dava dosyamız bir mali müşavir ve bir turizmciden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından dosyaya ibraz edilen ... havale tarihli raporda özetle; "...Hukuki Durumun Ve Delillerin Takdiri Sayın Mahkemenize Ait Olmak Üzere. Antalya ...

Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... E. Sayılı dava dosyası ve ekleri ile davacı ve davalı tarafin ibraz ettiği 2015 yılı ticari defter ve belgelerinin şirket merkezlerinde incelenmesi sonucunda, Davacı ile davalı arasında yapılan ..., ... Ülkeleri için yapılan fiyat teklifi/ Sözleşme Oda Kontenjan sözleşmesi olup, garantili oda kontenjan sözleşmesinden farklı ve bağımsız olduğu kanaatine varılmıştır.

Tarafların ticari defterlerinin onay işlemlerinin süresinde yapıldığı, kayıtların usulüne uygun tutulduğu ve 6100 sayılı HMK’ nun 222. Maddesi gereği defter kayıtlarının sahibi lehine delil vasfı taşıdığı, Davacı ile davalı arasındaki yapılan ..., ... Ülkeleri için yapılan sözleşme gereği, davacının davalıdan ... alacağı doğmuş olsa da davacının defter kayıtlarında bu alacağım davalıya olan borcuna mahsup ettiği hususunda kaydın olduğu tespit edilmiştir. Antalya ...

Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından verilen ... tarih .../... sayılı karar sonucu davalının “davacıdan hizmet almadığı iddiası ile bedelsiz kalan” toplam ... USD tutarındaki 3 çek bedeli dikkate alındığında “davacı ve davalı tarafların defter kayıtlarına göre” davacının davalıdan alacağının olmadığı,Davacının bir alacağı tespit edilemediğinden davalıdan faiz talep edemeyeceği..." sonuç ve kanaatine varıldığı anlaşılmıştır.

Davalı tarafça Antalya ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../... Esas sayılı dava dosyası ile bu dava dosyası arasında hukuki ve fiili irtibarat kurulması sebebi ile ilgili davanın sonucunun beklenmesi talep edilmiş ise de; mahkememizin ... tarihli oturum ... nolu ara kararında belirtildiği üzere Antalya ....Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../...

Esas sayılı dava dosyasında uyuşmazlık konusunun ... tarihli 2015 yılı yaz sezonu garantili oda kontenjan sözleşmesi nedeni ile davalı tarafından davacıya verilen çekler nedeni ile borçlu olunmadığına ilişkin açılan menfi tespit davası olduğu, dava dosyamızdaki uyuşmazlık konusunun ise ... tarihli 2015 yılı yaz sezonu garantili oda kontenjan sözleşmesi nedeni ile davacı tarafından açılan itirazın iptali istemine ilişkin olduğu görülmekle Antalya ...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... tarih .../...

Esas- .../... Karar sayılı ilamı ile bu ilama dayanak bilirkişi raporu dikkate alınmak suretiyle değerlendirme yapılmasına karar verilmiş, ancak bekletici mesele talebi yerinde görülmemiştir.

DEĞERLENDİRME ve GEREKÇE: Dava, taraflar arasında düzenlenen ... tarihli 2014 yılı yaz sezonu garantili oda kontenjan sözleşmesinden doğan alacağın tahsili istemi ile yapılan ilamsız takipte itiraz üzerine takibin durmasından sonra alacaklı davacı tarafından açılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

İİK. 67/1. Maddesinde: "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir." düzenlemesi mevcuttur.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık ... tarihli 2015 yılı yaz sezonu garantili oda kontenjan sözleşmesine dayalı olarak davacının talep edebileceği alacak olup olmadığı, miktarı hususlarında toplandığı görülmüştür.

Taraflar arasındaki sözleşmenin 2.maddesinde sözleşme süresinin ...-... tarihleri arasında geçerli olduğu belirtilmiştir.

Tarafların ticari defter ve belgelerine ilişkin olarak yapılan incelemede de ; davacının ticari defter ve belgelerinde davalıdan ... USD alacaklı göründüğü, davalının ticari defterlerinde ise ... USD davacıdan alacaklı göründüğü tespit edilmiştir. Davacının kendi ticari defter ve belgelerine göre davalıya EURO pazarı müşterileri için 2015 yılında toplam ... EURO hizmet verdiği, bu hizmet bedelinden ... EURO tutarında 3 iade faturasını düşerek davalıdan ...

EURO alacağı olduğunu iddia ettiğini, ancak davacının kendi ticari defter ve belgelerinde bu alacağın daha sonra davalı ile olan USD döviz olarak verdiği hizmetleri takip ettiği cari hesabından dolara çevrilerek devir ettiği ve davalıya olan borcundan düşüldüğü, buna göre davacı alacaklının hesabını kapatmış olup, defter kayıtlarında davalıdan alacağının görülmediği anlaşılmıştır.

6100 sayılı Hukuk Mahkemeleri Kanunu (HMK)’nun 222/4. maddesi; “Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur.” hükmünü içermektedir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 14/05/2019 tarih 2017/19-823 Esas - 2019/553 Karar sayılı emsal içtihatında; " 6762 sayılı Kanun’un aksine, 6102 sayılı TTK’da ise ticari defterler delil olarak düzenlenmemiş, ticari defterlerin delil olması 6102 sayılı TTK’da değil 6100 sayılı HMK’da yer almıştır.

Nitekim; 6102 sayılı TTK’nın 83. maddesi; “ (1) Ticari uyuşmazlıklarda mahkeme, yabancı gerçek veya tüzel kişi bile olsalar, tarafların ticari defterlerinin ibrazına, resen veya taraflardan birinin istemi üzerine karar verebilir. (2) Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun, yargılamayı gerektiren davalarda hazırlık işlemlerine ilişkin hükümleriyle senetlerin ibrazı zorunluluğuna dair olan hükümleri ticari işlerde de uygulanır.” şeklinde düzenlenmiş iken; 6100 sayılı HMK’nın“İspat Yükü” başlıklı 190. maddesinde;

“ (1) İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.

(2) Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır.Kanunda öngörülen istisnalar dışında,karşı taraf,kanuni karinenin aksini ispat edebilir...” açıklamalarına yer verilmiştir.

Yukarıda belirtilen kanun maddesi ve emsal içtihat doğrultusunda yapılan değerlendirmede; her ne kadar davacı tarafından ... Euro alacağın ... Euro faizi ile birlikte tahsili istemi ile icra takibi başlatılmış ise de sahibi lehine delil olma vasfını taşıyan davacının kendi ticari defterlerinde ... Euro alacağın davalıya olan borcuna mahsup edildiği, ticari defterlerindeki bu kaybın kendisi aleyhine de delil teşkil ettiği anlaşılmakla davacının takip tarihi itibari ile talep edebileceği alacak miktarının bulunmadığının kabulü ile davacının davasının reddine karar vermek gerekmiştir.

Davalının tazminat istemi yönünden yapılan değerlendirmede.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 29/01/2014 gün 2013/19-469 Esas - 2014/45 Karar Sayılı ilamında " icra takibine karşı borçlunun yaptığı itirazın iptali ile İİK’nun 66.maddesine göre itiraz üzerine duran takibin devamını sağlamayı amaçladığı bir eda davası olup, itirazın tebliğinden itibaren bir yıllık süresinde açılan davada borçlunun itirazında haksızlığının belirlenmesi ve alacağın likit olması halinde, istem varsa borçlu aleyhine icra inkar tazminatına da hükmedilebilir.

2004 Sayılı İİK’nun 67.maddesinin 2.fıkrasında. “Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir” hükmüne yer verilmiştir.

Bu hüküm uyarınca, alacaklının kötüniyet tazminatına mahkûm edilebilmesi için takibin haksız ve kötü niyetle yapılmış olması gerekir.

Hemen belirtilmelidir ki, alacaklının icra takibini kötü niyetli olarak yaptığı hususu, borçlu tarafından kanıtlanmalıdır." şeklinde belirtilmiş olup, alacaklının icra takibini kötü niyetli olarak yaptığı hususu borçlu tarafından kanıtlanmadığından koşulları ve yasal unsurları oluşmayan davalının tazminat isteminin reddine karar vermek gerekmiş, açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Başkan ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Katip ... · ¸e-imzalıdır