Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/99 K.2021/24

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Bankacılık İşlemlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde, müvekkili banka ile davalı şirket arasında ... tarihinde üye işyeri sözleşmesi imzalanarak banka tarafınca davalı şirket lehine POS cihazı tahsis edildiğini, Mail order yoluyla yapılan harcamalara ilgili kart hamillerince bilgi ve onayları dışında yapıldığı belirtilerek itiraz edilmesi üzerine yapılan soruşturmalar sonucunda müvekkili banka ters ibraz miktarı olarak karşı bankaya kart hamili işlem nedeniyle ...

TL. ve ...

USD bedel ödemek zorunda kaldığını, ilgili ödemelerin müvekkili bankaya geri ödenmesi için davalıya gönderilen ... tarihli ihtarnamenin tebliğ edilemediğini, bugüne kadar bu tutarların ödenmesi için girişimleri olmadığını, uluslararası kartlı ödeme sistemleri kurallarına göre kart sahiplerinin kendi kartlarıyla yapılan işlemlere itiraz etme hakkına sahip olduğunu, .../... kuralları uyarınca süresi içinde gelen harcama itirazlarına istinaden banka kaynağından ilgili tutarların karşı bankalara ödenmesinin gerektiğini, anılan işlemler nedeniyle ortaya çıkan banka zararının tazmini için davalı şirkete rücu edilmesinin gerektiğini,

5464 sayılı yasa 32.madde hükmü gereği ispat yükünün davalı üye işyerinde olduğunu, veri güvenliği standartlarına tüm bankaların üye işyerlerinin ve hizmet sağlayıcılarının uymasının zorunlu olduğunu, üye işyerinin kart hamilinin onayı olmaksızın karttan arka arkaya birden fazla çekim yapılması ve işlemlerin şifresiz olması halinde riskin üye işyerinde olduğunu, üye işyerlerinin satış belgelerini okunaklı ve destekleyici belgelerle saklaması gerektiğini, ancak bu belgelerin ibrazının işyerinin finansal sorumluluğunu ortadan kaldırmadığını,

davalı üye işyerinin sorumluluğununu yerine getirmediği ve ortaya çıkan banka zararından sorumlu olduğunu belirtilerek, davalı şirkete tahsis edilen pos cihazından gerçekleştirilen harcamalara yapılan itiraza istinaden müvekkili bankanın Kart Operasyonları Merkezince ilgililere ödenen toplam ... TL. ve ...

USD bedelin ödeme tarihlerinden itibaren başlamak üzere TL. yönüyle %36 temerrüt faizi ve faizin %5 gider vergisi, Yabancı para alacakları yönüyle %24 temerrüt faizi ve %5 gider vergisi ile birlikte tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

DELİLLER

Dosyada tüm deliller toplanmış, dosya bankacı bilirkişiye tevdi edilmiş ve bilirkişinin mahkememize sunmuş olduğu ... tarihli raporda,

Bu durumda, POS kullanımıyla gerçekleşen işlemlerde sistemin işletilmesi ve kredi kartı hamillerinden yapılan tahsilatın satışı gerçekleştiren davalı şirket hesabına aktarılmasında banka aracı işlevi gördüğü, sözleşmenin 3.2.10 maddesi uyarınca davalı şirketin üye işyeri sıfatıyla davacı banka tarafınca tahsis edilen POS terminalinden kredi kartıyla yaptığı satışlardan doğan karşılığın kart hamileri hesabına her ne sebeple olursa olsun aktanlamayarak banka kaynağında kalması halinde sözleşmenin 3.2.10 maddesi uyarınca davalı şirket hesabına işlem sonucu elektronik olarak aktarılan ve davalı tarafından hesabından çekilerek tutarı talep etme hakkı sistemin doğal sonucudur.

Ancak, bankanın talebine konu davalı şirketten tarafınca gerçekleştirilen ve kart hamillerinin itirazıyla charge back (ters borçlanma) edilen 6 adette toplam ... TL. ve 1 adette ... USD olmak üzere 7 işlemin davalı şirketin ticari mevduat hesabına alacak kaydı verilerek davalı şirket tarafınca hesaptan çekilerek kullanıldığı gösterir hesap hareketi dosyaya ibraz edilmediği için davacı bankanın geçici hesabına alınan işlemler ile davalı şirkete ödenen tutarın karşılaştırılmasının yapılarak net zararın belirlenmesi mümkün bulunmamaktadır.

Diğer taraftan banka tarafından geri talep edilen tutara uygulanacak faiz oranı talebi için dava dilekçesi ekinde bankanın TC Merkez Bankasına fiilen bildirilen faiz oranları listesinde TL kredi işlemlerinde dava tarihine en yakın tarih olarak ... tarihi için %14,5 akdi faiz bildirilmiş olup, bu oranın baz alınmasıyla %50 fazlası %21,75 oranında faiz talebinin gerektiği, USD döviz cinsi için ise %6,5 olan akdi faiz oranının baz alınmasıyla %9,75 oranında temerrüt faizi talep edilmesinin sözleşmeye uygun olacağı, özelikle USD döviz cinsi üzerinden %24 temerrüt faizi talep edilmesinin hiçbir makul yönü bulunmadığı, anlaşılmaktadır şeklide rapor sunulmuştur.

Dosya davacı tarafın itirazları doğrultusunda ek rapor aldırılmak üzere tekrar bilirkişiye tevdi edilmiş ve bilirkişinin mahkememize sunmuş olduğu ... tarihli ek raporda,

Öncelikle, dosyaya sunulan raporumuzda, TBK 88. ve 120.maddelere atfen her hangi bir husus yer almamakta olduğunu belirtelim. Bu nedenle davacı banka vekilinin itiraz dilekçesinde belirtilen Yüksek Mahkeme kararlarının dava konusuyla irtibatı ve alakası bulunmamaktadır.

Davacı banka vekilinin itiraz dilekçesi ekinde bilahare dosyaya sunmuş olduğu davalı şirketin banka nezdindeki hesap ekstresinden de anlaşılacağı ve raporumuzda da belirtildiği üzere dava konusu banka talebi taraflar arasında yapılan bir ticari kredileme işlemi olmayıp, davalı şirketin hesabına elektronik olarak aktarılan ve akabinde mevduat hesabından çekilerek kullanılan tutarın POS işlemlerinden kaynaklı olarak bankanın zararını oluşturmasıdır.

Taraflar arasında düzenlenen Üye İşyeri Sözleşmesinin 3.2.10 maddesinde bankanın mevduat hesabından ödediği ve karşı taraftan tahsil edememesi nedeniyle banka kaynağından karşılanmış olan tutara ödeme tarihinden itibaren uygulanacak faizin bankanın yürürlükte olan en yüksek ticari kredi faiz oranının %50 fazlasıyla hesaplanacak faizi, BSMV ve KDDF ödeneceğinin kabul ve taahhüt ettiği, yazılıdır.

Genel işlem koşulu içeren söz konusu maddede açıkça yazılı bir faiz oranı olmayıp, uygulanacak faiz oranının hangi yöntemle belirleneceği yazılıdır. Davacı banka vekilinin ileri sürdüğü gibi TC Merkez Bankasına bildirilen faizin %100 fazlasının baz alınacağı gibi bir husus bulunmamaktadır.

Ayrıca, bankalarca kredi işlemlerinde TC Merkez bankasına yapılan bildirimlerde fiilen uygulanan faizlerin değil, yüksek bir marjla azami uygulanabilir faiz oranlarının bildirilmesi nedeniyle, Yüksek Mahkeme Hukuk Genel Kurulunun 2017/19-1650 esas, 2019-507 karar sayılı 02.05.2019 tarihli ve 19.Hukuk Dairesinin 18.06.2019 tarihli 2018/2511 esas 2019/3854 karar sayılı güncel emsal kararlarında, TC Merkez Bankasına bildirilen azami faizlerin değil, krediye fiilen uygulanan akdi faizin baz alınarak belirlenecek temerrüt faizinin uygulanmasının gerektiği net olarak açıklanmaktadır.

Davacı banka tarafınca davalı şirkete yapılan bir kredi işlemi olmayıp, bankanın fiilen kredilere uyguladığı gösterir bir belge dosyaya ibraz edilmemiş olup, bu nedenle dava dilekçesi ekinde sunulan iki ayrı listenin devamı olan ikinci sayfada ... tarihi itibariyle %14,5 TL. ve %6,5 USD akdi faizlerin baz alınarak sözleşme uyarınca %50 fazlası olarak TL. için %21,75 alınmasıyla ve USD döviz için ise %9,75 oranında temerrüt faizi talep edilmesinin sözleşmeye uygun olacağı, sonucuna varılmıştır. Dava dilekçesinde TL. alacak için %36 olan temerrüt faizi talebinin neye dayandığı anlaşılamadığı gibi Döviz üzerinden %24 olan temerrüt faizi talebinin de anlaşılır makul bir yanı bulunmamaktadır.

Davacı bankanın dava dilekçesinde Pos cihazından yapılan ödemelerin raporumuzdaki tabloda gösterilen işlemlerin bankanın geçici hesabına kaydedilerek zararın kesinleştiği tarih olarak belirtildiği dikkate alınarak, her bir işleme tabloda gösterilen tarihten itibaren faiz işletilmesinin yerinde olacağını bildirir rapor sunmuştur.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, üye işyeri sözleşmesinden kaynaklanan "charge back" işlemi nedeniyle davacı bankanın uğradığı zararın davalıdan tahsili için başlattığı icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Somut olay üye işyeri sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Davacı banka davalı şirketin charge back kurallarına uymadığını iddia etmektedir. Uluslararası charge back kurallarına göre kart hamilinin işleme itirazı halinde itirazını kart hamili bankasına iletmesi gerektiği, bankanın bu itirazı işyeri bankasına yönlendireceği, üye işyeri bankasının ilgili itirazı üye işyerine sunarak işlem belgelerini talep edeceği, üye işyerinin ilgili bilgi ve belgeleri bankasına ileteceği, üye işyeri bankası tarafından tanınan süre içerisinde geçerli bilgi ve belgelerin iletilmemesi veya gönderilen belgelerin yeterli olmaması halinde itiraz edilen tutarın sorumluluğunun işyerine ait olacağı, gelen belgelerin yeterli olması halinde kart sahibi bankaya iletileceği düzenlenmiştir.

Tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; davalı şirket hesabına yapılan işlemlerle charge back kuralları uyarınca kart hamillerinin itirazı sonucu bu bedellerin iadesiyle davacı bankanın zararının oluştuğu, söz konusu zarardan sözleşme hükümleri uyarınca davalı şirketin sorumlu olduğu kanaatine mahkememizce varılmakla hüküm kurmaya ve denetime elverişli bilirkişi raporundaki hesaplama doğrultusunda davanın kabulüne ve alacağın likit oluşu nazara alınarak icra inkar tazminatına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır