Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/646 K.2024/388

Mahkememizde görülmekte olan Limited Şirket Ortağı Olmadığının Tespiti davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirketin ... tarihinde kurulduğunu, şirketin kuruluşundan sonra hiçbir şekilde faaliyete geçmediğini, şirketin herhangi bir alacağı veya borcunun olmadığını, vergi, sigorta borcunun bulunmadığını, çalışanının bulunmadığını, şirketin kuruluşundan bu güne kadar şirket ortaklarının bir araya gelemediğini, ortaklar arasında iletişimin bulunmadığını, şirkete yönelik hisse satışının sicile işlendiğini ve ortaklığının devredildiğini düşündüğünü, ancak ... sistemi üzerinden yaptığı araştırmada şirketin ticaret sicilinde aktif olduğunu ve halen ortak olarak göründüğünü öğrendiğini,

şirket hissesinin tamamının davalılardan ...'ye devrinin yapıldığını, ...'nin bu satışlar ile şirketin tek ve hakim ortağı haline geldiğini, ancak şirket hisse devrinin tek ortak haline gelen ... tarafından ticaret siciline işlenmediğini, ekte sunduğu Isparta ...

Noterliğinin ... yevmiye numaralı, ... tarihli satış sözleşmesinden bu durumun anlaşıldığını, şirket vergi ve SGK sisteminde ise pasif olup yaklaşık 10 yıldır işlem yapmadığını, şirketin faaliyetine son vermiş olması, ortaklar arasında hiç bir işlem yapılmaması ve şirket hissesinin tek ortak olan ...'ye satmasına rağmen tescil işleminin yapılmaması nedeniyle haklı nedenlerle ortaklıktan çıkma talebinin doğduğunu,

ayrıca ortaklıktan çıkma talebinin uygun görülmediği takdirde satışın tesciline yönelik yükümlülükleri yerine getirmeyen davalı ...'nin yerine sicil kaydının yapılmasını talep ettiğini beyanla davalı şirketteki ortaklığının haklı nedene dayanarak sonlandırılmasını ve ortaklıktan çıkma kararı verilmesini, mahkeme aksi görüşte ise Isparta ...

Noterliğinin ... yevmiye numaralı, ... tarihli satış sözleşmesi ile ...'ye yapılan satışın ticaret siciline şerh edilmesine ve ortaklığının sona erdirilmesine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yüklenmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılara usulüne uygun meşruhatlı davetiyelerin tebliğ edildiği, cevap vermeyerek davanın reddini diledikleri anlaşılmıştır. Antalya Ticaret Sicil Müdürlüğüne müzekkere yazılarak davalı şirkete ait sicil dosyası celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır. Şirkete ait sicil dosyasının incelenmesinde: Şirkette pay sahiplerinin ..., ..., ..., ... olduğu görülmüştür. Davacı ve diğer şirket ortaklarının Isparta ... Noterliği tarafından aynı gün düzenlenen Limited Şirket pay devri sözleşmeleri ile paylarını davalı ...’ye devrettikleri, TTK. 595. Maddesindeki devrin tescili için başvuru şartının bütün payların davalı ...’ye tebliği ile yerine gelmiş sayılması gerektiği anlaşılmıştır.

Davacının münferiden şirketi temsil yetkisi bulunduğu, bu yetkinin sona erdiği ve ayrıca davalı şirketle açılan dava nedeniyle menfaat çatışması bulunduğundan TMK 427. Maddesi gereğince şirketi açılan davada temsil etmek üzere temsil kayyumu atanması hususunda davacıya yetki verilmiş, davacı tarafından Antalya ... Sulh Hukuk Mahkemesinde temsil kayyum talepli dava açılmış, ilgili mahkemenin ... tarih, ... Esas, ...

Karar sayılı ilamı ile davanın görev yönünden reddine karar verilmiş ise de. TTK 595. Maddesindeki devrin tescili için başvuru şartının somut olayda davalı şirket paylarının ...'ye devredildiği ve bu devirden kendisinin haberdar olup, şirkette tek pay sahibi olması sebebiyle TTK 595.

Maddesindeki başvuru şartının somut olayda yerine geldiğinin kabulü gerektiğinden mahkememizce temsil kayyumu atanmasına ilişkin ara kararından usul ekonomisi ve yargılamanın sürüncemede kalmaması ilkeleri dikkate alınarak dönülmüştür.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, Limited şirket pay devri nedeniyle şirket ortağı olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

TTK 595. maddesinde; " (1) Esas sermaye payının devri ve devir borcunu doğuran işlemler yazılı şekilde yapılır ve tarafların imzaları noterce onanır. Ayrıca devir sözleşmesinde, ek ödeme ve yan edim yükümlülükleri; rekabet yasağı ağırlaştırılmış veya tüm ortakları kapsayacak biçimde genişletilmiş ise, bu husus, önerilmeye muhatap olma, önalım, geri alım ve alım hakları ile sözleşme cezasına ilişkin koşullara da belirtilir.

(2) Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse, esas sermaye payının devri için, ortaklar genel kurulunun onayı şarttır. Devir bu onayla geçerli olur.

(3) Şirket sözleşmesinde başka türlü düzenlenmemişse, ortaklar genel kurulu sebep göstermeksizin onayı reddedebilir.

(4) Şirket sözleşmesiyle sermaye payının devri yasaklanabilir.

(5) Şirket sözleşmesi devri yasaklamış veya genel kurul onay vermeyi reddetmişse, ortağın haklı sebeple şirketten çıkma hakkı saklı kalır.

(6) Şirket sözleşmesinde ek ödeme veya yan edim yükümlülükleri öngörüldüğü takdirde, devralanın ödeme gücü şüpheli görüldüğü için ondan istenen teminat verilmemişse, genel kurul şirket sözleşmesinde hüküm bulunmasa bile, onayı reddedebilir.

(7) Başvurudan itibaren üç ay içinde genel kurul reddetmediği takdirde onayı vermiş sayılır. " düzenlemesi mevcuttur.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 09/03/2015 tarih, 2014/17785 Esas, 2015/3214 Karar sayılı emsal içtihadında; "...Dava, limited şirket hisse devrinin pay defterine ve ticaret siciline kayıt ve tescili istemine ilişkin olup mahkemece yazılı gerekçeyle davanın reddine karar verilmiştir.

Davaya konu pay devri ... tarihinde 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu yürürlüğe girdikten sonra yapılmıştır.

6102 sayılı TTK'nın 595. maddesi hükmüne göre, esas sermaye payının devri ve devir borcunu doğuran işlemlerin yazılı şekilde yapılacağı ve tarafların imzalarının noterce onanacağı, ayrıca devir sözleşmesinde, ek ödeme ve yan edim yükümlülükleri; rekabet yasağı ağırlaştırılmış veya tüm ortakları kapsayacak biçimde genişletilmiş ise, bu husus, önerilmeye muhatap olma, önalım, geri alım ve alım hakları ile sözleşme cezasına ilişkin koşulların da belirtileceği, şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse, esas sermaye payının devri için, ortaklar genel kurulunun onayının şart olduğu ve devrin bu suretle tamamlanacağı hüküm altına alınmıştır.

Yine aynı maddenin son fıkrasında, başvurudan itibaren üç ay içinde genel kurul reddetmediği takdirde pay devrine onay vermiş sayılacağı düzenlenmiştir.

Yeni TTK'nın anılan bu yasal düzenlemesi ile şirket paylarının devrini düzenleyen ...'nın 520. maddesi hükümlerine göre kapsamlı değişiklikler yapılmış olup maddenin son fıkrasında payını devreden ortağın başvurusundan itibaren üç ay içinde genel kurul reddetmediği takdirde pay devrine onay vermiş sayılacağı hüküm altına alınmıştır.

Davacı şirket dava dilekçesinde tüm girişimlerine rağmen davalının pay devrinin tescilini yapmadığını iddia ettiği gibi ihtarname ile de davalı şirkette mevcut ... payını ... tarihinde noter hisse devir sözleşmesi ile diğer davalı ...'e devrettiğinden davalı şirketle hiçbir bağının kalmadığını bildirdiği anlaşılmıştır.

Bu durumda mahkemece, davacının TTK'nın 595/son maddesi uyarınca pay devrine ilişkin olarak davalıya yasanın öngördüğü anlamda bir başvuruda bulunup bulunmadığı, başvuruda bulunmuş ise yasanın öngördüğü üç aylık sürenin geçip geçmediği, geçmiş ise yasanın öngördüğü şartların gerçekleşip gerçekleşmediği değerlendirilmeksizin yazılı şekilde karar tesisi isabetsiz olup bozmayı gerektirmiştir..."

Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 16/04/2018 tarih, 2016/10438 Esas, 2018/2765 Karar sayılı emsal içtihadında; "... Dava, limited şirket hisse devrinin tespiti ile tescil ve ilanı istemine ilişkindir. Davacının, diğer ortak olan ...’ye hissesini noterden ... tarihinde devrettiği, devrin tescili için davalı şirkete noterden gönderdiği ihtarnamenin ... tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmaktadır.

6102 sayılı TTK’nın 595/Son. fıkrasına göre hisse devrinin tescili için yapılan başvuru, şirket genel kurulu tarafından 3 ay içerisinde red edilmediği takdirde onay vermiş sayılır. Bu hüküm doğrultusunda hisse devrinin onay tarihinden itibaren şirkete karşı geçerli hale geleceği ve onay tarihi itibarıyla ortaklık devrinin gerçekleştiği anlaşılmaktadır.

Bu nedenle, genel kurulca ... tarihi itibarıyla onay verildiği kabul edilerek taraflar arasındaki devrin ... tarihinde gerçekleştiğine karar verilmesi gerekirken ... tarihli devir sözleşmesi tarihinden itibaren devrin gerçekleştiğine karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün açıklanan bu sebeple bozulması gerekmiş ise de, anılan bu yanlışlığın düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden, HUMK 438/7 maddesi uyarınca mahkeme kararının düzelterek onanmasına karar vermek gerekmiştir..." şeklinde belirtilmiştir.

Davacı vekili tarafından Isparta ... Noterliğinin ... tarihli ... yevmiye nolu ...-... arasındaki, Isparta ... Noterliğinin aynı tarih ... yevmiye sayılı ...-... arasındaki, yine aynı tarih ... yevmiye nolu ...-... arasındaki pay devrine ilişkin noter sözleşmesinin suretlerinin dosyaya ibraz edildiği görüldü.

Dava dilekçesi ekinde de davacının ...'ye Limited Şirket pay devrine ilişkin Isparta ... Noterliğinin ... tarih, ... yevmiye sayılı sözleşme suretinin bulunduğu görülmüştür.

Mahkememizce yukarıda belirtilen emsal içtihatlar doğrultusunda davacı tarafa TTK 595/son maddesi uyarınca pay devrine ilişkin olarak esas sermaye payının devri için ortaklar genel kurulunun onayının alınması hususunda davalı şirkete yasanın öngördüğü anlamda bir başvuruda bulunulup bulunulmadığı, başvuruda bulunulmuş ise 3 aylık sürenin geçip geçmediği hususunda yazılı delillerini sunmak üzere süre verilmiş, davacı tarafça şirket pay devrine ilişkin noter sözleşmeleri dosyaya ibraz edilmiştir.

Yukarıda belirtilen kanun maddesi ve emsal içtihat doğrultusunda yapılan değerlendirmede: Şirkette pay sahibi olan davacı ve dava dışı paydaşların şirketteki paylarını yukarıda tarih ve sayıları belirtilen noter sözleşmeleri ile davalı ...'ye devir ettikleri, devralan ...'nin devir sözleşmesinde, devraldığı şirket paylarını şirkete ibraz ederek genel kurulun onayını alacağını ve onaydan sonra ticaret sicil müdürlüğünde ve ilgili kurumlarda kayıt ve tescil ettirmeyi sağlayacağına ilişkin imzalı beyanda bulunduğu, bu beyanının TTK 595/son maddesindeki başvuru koşulunun yerine getirilmiş sayılması için yeterli olduğu,

zira şirket genel kurulunun yalnızca ...'den oluştuğunun anlaşılması karşısında davacının ... ... Müdürlüğünün ... sicil numarasında kayıtlı ... ...’nde bulunan ... adet payını davalı ...'ye ... tarihinde devrettiğinin tespitine karar vermek gerekmiştir.

Yine davacının davalı ... aleyhine açtığı davanın ise pasif husumet dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş, açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Başkan ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Katip ... · ¸e-imzalıdır