Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/632 K.2026/206

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... tarih saat ... civarında müvekkilinin sevk ve idaresindeki ... plakalı araca ... plakalı aracın dava dışı sürücüsünün çarpması sonucu trafik kazasının meydana geldiği, kaza sebebiyle müvekkilinin aracının değer kaybettiğini, ortalama rayiç değerinin ... TL olduğunu, aracının onarılması esnasında aracını kullanamadığını ve ikame araç zararının da oluştuğunu, sigorta şirketine başvuru yaptıklarını ancak sigorta şirketi tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, yapılan arabuluculuk görüşmesinde de taraflara arasında anlaşma sağlanamadığını belirterek, şimdilik ... TL değer kaybı bedelinin tüm davalılardan ... TL ikame araç bedelinin ise davalı şirketten tahsilini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, sigorta şirketinin ZMMS poliçe teminat limiti doğrultusunda sorumlu olduğunu, ... tarihinde ... TL değer kaybı ödemesi, ... ... Aş'ye ... TL ve ... tarihinde ... TL rücu hasar ödemesi yapıldığını, bu ödemeyle sigorta şirketinin sorumluluğunun kalmadığını, meydana gelen kazada sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunmadığını, değer kaybının genel şartları uyarınca değer kaybı formülü hesabına yapılması gerektiğini, sigorta şirketi temerrüte düşmediğinden faiz sorumluluklarının bulunmadığını belirterek davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Şti vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının alacaklarının zamanaşımına uğradığını, ... plakalı aracın sahibi her ne kadar müvekkili şirket ise de ... tarihinde imzalanan sözleşme ile ... nın ... - ... tarihleri arasında kiralandığını, kazanın ise ... tarihinde meydana geldiğini, kazada müvekkili şirketin bir sorumluluğunun bulunmadığını ve pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, haksız fiil niteliğindeki trafik kazası nedeniyle kusurlu olduğu belirtilen sigortalı aracın ZMMS'si ile araç maliki aleyhine açılan değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli istemine ilişkindir. Davanın niteliği gereği Tramer'e müzekkere yazılarak dava konusu aracın daha önce kazaya karışıp karışmadığına ilişkin tüm bilgi ve belgeler getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır. Davalı sigorta şirketine, müzekkere yazılarak sigorta poliçesi ve hasar dosyası getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır. Davacının sigorta şirketine ... tarihinde başvuru yaptığı görülmüştür. Arabuluculuk anlaşmama son tutanağı da dosyamıza ibraz edilmiştir.

Mahkememizce kusur oranlarının tespiti ile şartları oluşmuşsa davacının talep edebileceği değer kaybı tazminatı ile araç mahrumiyet bedelinin belirlemesi için dosyamız bir kusur bilirkişisi, bir eksper bilirkişisi ile bir oto alım satım uzmanı bilirkişisine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti ... tarihli raporunda özetle; dava konusu kazada sigortalı araç sürücüsü dava dışı ... ...'in 2918 sayılı KTK'nın 56/1-C ve 84/4 maddesi ile Yönetmeliğin 95.101.

Ve 107 maddesini ihlal ettiği ve %100 oranında kusurlu olduğu, davacının ise herhangi bir kusurunun olmadığı, dava konusu aracın onarım süresinin 3 gün olduğu, günlük kiralama bedelinin ... TL olduğu ve oluşabilecek mahrumiyet bedelinin ... TL olduğu, ancak kiralama bedeli üzerinden amortisman bedeli (lastik, motor vs) %10 oranında uygulandığında araç mahrumiyet bedelinin ... TL olacağını, aracın kaza tarihindeki hasarsız 2. El piyasa değerinin ...

TL olduğu, aracın değer kaybına sebebiyet verebilecek hasarlı kısımlarının; motor kaputu, sağ ön çamurluk, ön tampon, sağ podya sacı ve sağ arka çamurluk olduğu, aracın değeri toplam hasar miktarı ve hasarlı kısımları ile birlikte değerlendirildiğinde ... TL olduğu, hususlarında görüş bildirildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce taraf vekillerinin tüm iddia ve itirazlarını karşılar mahiyette özellikle raporun sonuç kısmında belirlenen değer kaybı hesabının da açıklanarak ek rapor hazırlanması istenilmiş, bilirkişi heyeti ... tarihli raporunda özetle, başvuru konusu araçta meydana gelen hasarın fiber tampon hasarı olması ve aracın ticari araç olması sebebiyle ikinci el satışı esnasında dava konusu kazanın aracın rayiç bedeline etkisi olmayacağı kanaatine varıldığı, kök raporun sonuç kısmının 3. Maddesinde sehven araçta ... TL değer kaybı meydana geleceğinin yazıldığını, kiralama bedeli yönünden ise kökr aporda değişlik yapılmasını gerektirir bir durum bulunmadığı hususlarında görüş bildirildiği anlaşılmıştır.

Tüm dosya kapsamının incelenmesi neticesinde;

Türk Borçlar Kanunu m. 50 gereği; Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı Yasa'nın 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı Yasa'nın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verildiği anlaşılmaktadır.

Yargıtay 4. Ve 17. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatları dikkate alınarak araç değer kayıpları için kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre vasıtanın kazadan önceki rayici ile onarım sonrası değeri arasındaki farkın araç değer kaybı olarak belirlenmesi gerekmektedir. ( Yargıtay 4. H.D'nin03/02/2025 tarih, 2023/3731 Esas ve 2025/1533 Karar; 29/09/2021 tarih 2021/16438 Esas, 2021/5771 Karar; Yargıtay 17. HD. 16/11/2020 2019/5555 Esas, 2020/7040 Karar)

Davacının, aracından makul tamir süresi boyunca mahrum kaldığı ve en az araç kira parası kadar zarara uğradığı dosya kapsamından anlaşılmakta olup, bu yöndeki zararın da tazmin edilmesi gereklidir (Bkz: Yargıtay 17.HD.nin 08.12.2016 tarih ve 13531/11340 sk.). ZMMS Genel Şartlarına göre gerçek zarar kapsamında olmayan ve dolaylı zararlardan kabul edilen araç mahrumiyet zararının davalı sigorta şirketinden talep edilmesi mümkün değildir (Yargıtay 17. HD.nin 19.04.2018 tarih ve 5631/4390 sk.).

Davaya konu kaza, ... günü sigortalı ... plakalı aracı ile ... yolunda ... istikametine giderken aracın ön kısmından davacı sürücü ... plakalı otobüs ile aynı cadde ve aynı yönde seyir ederken sigortalı araç sürücü aniden dönüş yaptığı sırada kazanın meydana geldiği, hükme esas alınan ... tarihli bilirkişi raporuna göre sigortalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu, davacıya ait araç sürücüsünün ise meydana gelen kazada kusurunun bulunmadığı anlaşılmıştır.

Dava konusu aracın hasar geçmişine ilişkin tüm bilgi ve belgeler (tramer kaydı, sigorta şirketlerinde oluşturulan hasar dosyası, trafik tutanaklar ve fotoğraflar vs) ilgili yerlerden getirtilerek aracın markası, modeli,yaşı, kilometresi ve değere etki eden diğer özellikleri de dikkate alınarak dava konusu aracın kaza öncesi serbest piyasa koşullarındaki 2. el değeri ile aracın onarım sonrası serbest piyasa koşullarındaki 2. el değeri (kaza sonrası onarımla değişen orijinal parçalar varsa bunların araca kattığı değer de dikkate alınarak) arasındaki farkın belirlenmesi yöntemiyle yapılan değerlendirmede başvuru konusu araçta değer kaybının oluşmadığı ... TL araç mahrumiyet bedelinin bulunduğu tespiti yapılmıştır.

Davacı vekili araç mahrumiyet bedeli taleplerini ise ...-TL olarak ıslah etmiştir.

Davalı ... Şti dava konusu edilen aracı her ne kadar ... ... kiralandığını ve müvekkili şirketin işleten sıfatı olmadığını beyan etmiş ise de ... ... nın cevabı yazısından dava konusu aracın fiilen ... bünyesinde kullanılmadığı ve ... ye teslim edilmediği anlaşıldığından davalı şirketin aracın kullanımlarında olmadığına yönelik savunması yerinde görülmemiştir.

Tüm dosya kapsamı ve alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu ... plakalı araçta serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle yaşı, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımlarının özelliği dikkate alındığında değer kaybı oluşmadığından değer kaybı talebinin reddine, araç mahrumiyet bedelinin ise ... TL üzerinden kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Sigorta şirketine yönelik açılan değer kaybının başvuru konusu araçta değer kaybı oluşmadığından reddine karar verildiğinden sigorta şirketi yönünden davanın reddine davalı ... Şti yönünden ise kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Dava, haksız fiil sebebiyle tazminat davası olup, kazanın meydana geldiği ... tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsili ile başvuru yapılan sigorta şirketine sigortalı aracın ... araç olması sebebiyle TTK.’nın 3-4. Maddeleri ile Yargıtay kararlarına uygun olarak alacağa avans faiz uygulanması gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza