Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/884 K.2025/736

Mahkememizde görülmekte bulunan Bankalarca Kullandırılan Ticari Kredilerden Ve Ticari Kredili Mevduatlardan Kaynaklanan Davalar (İtirazın İptali) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili banka ile davalı arasında Üye İş yeri sözleşmesi akdedildiğini, davalı müşterinin hesabının pos dolandırıcılık işlemine konu olmuş ... olduğu tespit edilen toplam ...

TL tutarlı harcama işlemleri için davalının hesabına bu tutara bloke konduğunu, işbu tutar ise ... tarihinde müşteri hesabından tahsil edilmek üzere borç olarak şube konkordanslarına yansıtıldığını, davalının bu borçtan sorumlu olduğunu, davalının hesabında bulunan bakiyeden ... TL'sinin tahsil edildiğini, bakiye ...

TL'sinin tahsil edilemediğini, ... tarihinde... birimi çalışanı tarafından gönderilen mail ile davalı ... ...'un pos cihazından dava dışı ...'a ait ... kredi kartı ile ... tarihinde toplam ... TL tutarlı pos satış harcamanın da bulunduğu işlem listesinin ... olduğunun tespit edildiğini; tüm taleplere rağmen bu borcun ödenmemesi üzerine ihtarname gönderildiğini, ihtarnameye rağmen borcun ödenmemesi üzerine alacağın tahsili için Antalya Banka Alacakları İcra Dairesinin .../...

Esas sayılı dosyası ile takip başlattıklarını, davalının takibe itirazı ile takibin durdurulduğunu belirterek davanın kabulü ile itirazın iptaline, takibin devamına, davalının icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet alacağının davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafından davaya cevap verilmemiştir. Antalya Banka Alacakları İcra Dairesinin .../... Esas sayılı dosyası sureti dosyamız arasına alınmıştır. Antalya ... Noterliğine yazılan müzekkereye cevap verilmiştir. Davacı bankaya yazılan müzekkereye cevap verilmiştir. Mahkememizce konusunda uzman bilirkişiden rapor aldırılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, itirazın iptali talebinden ibarettir.

Antalya Banka Alacakları İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı takip dosyası Uyap üzerinden dosyamız arasına alınmış, banka kayıtları celbedilmiştir.

Antalya Banka Alacakları İcra Müdürlüğü'nün .../... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklının davacı banka, borçlunun ise davalı olduğu, ... TL asıl alacak, ... TL işlemiş faiz, ... TL ihtar masrafı olmak üzere toplam ... TL üzerinden alacağın tahsili talebi ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya tebliğ edilip, davalının takibe itirazı nedeniyle takibin durdurulmasına karar verildiği, İİK'nun 67/1 maddesi gereği yasal 1 yıllık süre içerisinde itirazın iptali davasının açıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememiz dosyası bankacı bilirkişiye tevdi edilmiş, ... tarihinde sunulan bilirkişi raporunda sonuç olarak; " ... -Gerek davacı bankanın gerekse davalı müşterinin beyanlarından, dava konusu işlemlerin kartın şifresi girilerek yapıldığı anlaşılmaktadır.

- ... tarafından savcılığa yapılan şikâyete ilişkin dilekçeden, ... ...’ın sisteminde meydana gelen bir açıklık sebebiyle banka müşterilerine ait kartlarla, hesaplarda bakiye olmamasına karşın, davalı müşterinin de içlerinde bulunduğu farklı işyerlerine ait POS’lardan provizyon alınarak çok sayıda ve yüksek montanlı harcamalar yapıldığı anlaşılmaktadır.

Yargıtay’ın muhtelif içtihatlarında da belirtildiği üzere, Bankalar özel yasa ile kurulan ve kendilerine çeşitli imtiyazlar tanınan, topladıkları mevduatı ve katılım fonlarını sahteciliklere karşı özenle korumak zorunda olan kuruluşlardır. Bu vasıfları nedeniyle bankalar, bankacılık işlemlerinin güvenilen tarafı konumundadırlar. Bu nedenle bankaların bir güven kurumu olarak kabul edilmesi ve bu özel güven sebebiyle banka sorumluluklarının ağırlaştırılması gerekmektedir.

Bu ağırlaştırılmış sorumluluğun bir gereği olarak bankalar, objektif özen yükümlülüğü altındadırlar, yani hafif kusurlarından dahi sorumlu tutulacaklardır. 5464 sayılı Kanun’un Özen Yükümlülüğü ile ilgili 33. Maddesinde, “MADDE 33 – Kartlı sistem kuran, kart çıkaran, üye işyeri anlaşması yapan kuruluşlar ve üye işyerleri bu Kanun ve ilgili düzenlemeler ile getirilen yükümlülüklerin yerine getirilmesinde gerekli basiret ve özeni göstermekle yükümlüdür.” denilmektedir.

Taraflar arasında imzalanmış sözleşmeye göre, bankanın üye işyeri hesapları üzerinde takas/mahsup hakkı bulunmasına ve üye işyerinin hesabında para bulunmaması durumunda bankanın kendi bünyesinden ödemek durumunda kaldığı tutarlar için üye işyerinden, Bankanın yürürlükte olan en yüksek ticari faiz oranın %50 fazlası oranında faiz talep etme hakkı bulunduğu görülmektedir. ... ... vekili tarafından üye işyerlerinin de POS dolandırıcılığına dahil oldukları iddia edilmekle birlikte savcılık soruşturma dosyasında bu hususta bir tespite ulaşılıp ulaşılamadığı dava dosyası içeriğinden anlaşılamamaktadır.

Kartın şifre kullanılarak kullanılması ve sistemin provizyon vermesi karşılığında altın satmış olması, bunun için fatura tanzim etmesi durumunda, kart hamilinin bankasının ve POS’unu kullandığı kendi bankasının sistemine duyduğu güven sebebiyle davalı üye işyerinin dava dışı ... ...’ın sistem açığı yüzünden mağdur duruma düşmüş olması söz konusu olacaktır. Ancak, ... ...’ın, davacı bankanın ...

Şubesi’ne ... tarihinde verdiği yazılı talimat ile “... tarihinde sonu ... ile biten kartla ... ve ...’de yapılan harcamaların iade edilmesini” talep ettiği görülmektedir.

Davalı üye işyerinin gerekli bilgi ve belgeleri ibraz edememesi ya da ... ... sistemindeki açıktan faydalanılarak yapılan dolandırıcılık işlemlerine işyerindeki POS’u kullandırmak suretiyle dahlinin olduğunun ispatlanması durumunda ve ... ...’na verdiği talimat göz önüne alındığında dava konusu icra takibinde ... icra takip tarihi itibariyle talep edilebilecek tutar aşağıdaki şekilde hesaplanacaktır.

- Dava konusu olan ve ... ... geçici hesaplarından ... ...’ ödenen işlem toplamları ... TL’dir.

- Davalı üye işyerinin hesabından tahsil edilerek geçici hesaba mahsup edilen tutar ...TL’dir.

- Davalı üye işyerinden tahsil edilemeyen ve takip talebi asıl alacağını oluşturan tutar

...-... = ... TL’dir.

- ... ... tarafından davalı müşteriye keşide edilen ihtarnamenin tebliğ tarihi ... olup, ihtarnamedeki 7 günlük ödeme süresinin eklenmesi durumunda temerrüt tarihi ... olmaktadır.

- ... ... nın TCMB’ye bildirdiği ... tarihli “Azami Yıllık Faiz Oranları Bildirim Formu”nda ... yürürlük tarihi itibariyle işletme kredisi faiz oranının %65,00 olduğu gözükmektedir. İşbu oranın yüzde elli fazlası %97,50 olmaktadır. Takip talebindeki %90,00 faiz oranının ise KMH’lara uygulanan %60,00 akdi faiz oranının yüzde elli fazlasına tekabül ettiği görülmektedir. TTK'nin 8/1 maddesi uyarınca ticari işlerde faiz oranının serbestçe belirlenmesi, somut olayda uyuşmazlığın ticari nitelikteki (Üye İşyeri Sözleşmesi) bir sözleşmeden kaynaklanması ve POS hesabının üye işyerinin vadesiz hesabına bağlı olması sebebiyle, KMH faiz oranı olan %60,00 yüzde elli fazlası %90,00’ın temerrüt faizi olarak talep edilebileceği kanaatine varılmıştır.

- TTK’nin “Faizin Başlangıcı” başlıklı 10. Maddesinde, “aksine sözleşme yoksa, ticari bir borcun faizi, vadenin bitiminden ve belli bir vade yoksa ihtar gününden itibaren işlemeye başlar” denilmektedir. Taraflar arasında imzalanmış sözleşme ve ihtarname uyarınca, borç kaydının oluşturulduğu tarihten itibaren faiz istenebileceği anlaşılmaktadır. Ancak, banka tarafından ihtarnamenin tebliğ edildiği tarihten 7 gün sonra ve tarafımızca da temerrüt tarihi olarak belirlenen ... tarihinden itibaren faiz hesaplanmaya başladığı görülmektedir.

Temerrüt tarihi ile ... icra takip tarihi arasındaki 9 gün için %90 faiz oranı üzerinden talep edilebilecek faiz tutarı ... TL*9 gün*%90/...=... TL’dir.

- Takip talebindeki ihtarname masrafının da davalının iş ve ev adresine noter vasıtasıyla gönderilen ihtarnameler için notere ödenen masraf olduğu anlaşılmaktadır.

SONUÇ ve KANAAT

Davacı banka tarafından itirazın iptali talep edilen T.C. Banka Alacakları İcra Dairesi .../... E. sayılı icra takibinin; davalı ...’a ait işyerindeki ... POS’u kullanılmak suretiyle ... tarihinde ... ... adlı şahsa ait ön ödemeli ... kart ile yapılan harcamaya ilişkin olarak, kart hamilinin bankası ... tarafından savcılık vasıtasıyla yapılan ... bildirimi sebebiyle önce hesaplara bloke konulması ve akabinde kart bankasına ödeme yapılması sebebiyle, davalı üye işyerinden tahsil edilemeyerek banka bünyesinden ödenen ... TL’nin faizi ile tahsili talebiyle başlatıldığı belirlenmiştir.

İnceleme ve değerlendirme bölümünde detaylı olarak belirttiğimiz üzere; dava konusu işlemlerin ... ... sisteminde meydana gelen açık sebebiyle işbu banka müşterisine ait ... kartla, hesaptaki tutarın üzerinde ve hesabına borç kaydedilmeden gerçekleştiği (sistemin provizyon verdiği) , işlemlerin şifre girilerek yapıldığı, aynı kart ile farklı tarihlerde ve başka üye işyerlerinde de yüksek montanlı harcamalar yapıldığı, kart ile ilgili kayıp çalıntı bildirimi bulunmadığı,

... ...’ın kart hamili hakkında şikâyetçi olduğu ve üye işyerlerinin de işbu POS dolandırıcılık faaliyeti içinde olduklarını iddia ettiği, davacı banka tarafından davalı üye işyerindeki POS’tan yapılmış dava konusu harcama tutarlarının takas sistemi ile kart bankasına ödendiği ve işbu tutarın sadece ... TL’lik kısmının davalı müşteri hesabından tahsil edilebildiği anlaşılmaktadır.

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler ile üye işyerinin üzerine düşen kontrol ve özen sorumluluğunu yerine getirip getirmediğini belirlemek mümkün olmayıp, davalı müşterinin cevabi ihtarnamesinde mevcut olduğunu iddia ettiği belgeler ve harcamaların kart hamili tarafından yapıldığını ve karşılığında kart sahibine altın satıldığını gösteren kamera kayıtları da dosyaya sunulmamıştır.

İşlemlerin şifre ile yapılmış olması ve ödeme sisteminin provizyon vermiş olması, kart bankasının sistemindeki zafiyet ve kart hamilinin kötü niyeti sebebiyle, davalı işyerinin de mağdur olmuş olma olasılığı bulunmakla birlikte, davalı müşterinin/üye işyerinin dava konusu harcamaların iadesine ilişkin talimat vermiş olduğu göz önüne alındığında, dosyaya sunulmuş hesap hareketleri ve taraflar arasında imzalanmış sözleşme hükümleri doğrultusunda; T.C. Banka Alacakları İcra Dairesi .../... E. sayılı icra takibinde ... TL asıl alacak, ... TL faiz ve ... TL ihtar masrafı talep edilebileceği kanaatine varılmış olup, itirazın iptali ile icra takibinin işbu bakiyeler üzerinden ve %90,00 gecikme faizi ile devamı sayın mahkemenizin takdirindedir." şeklinde görüş bildirmiştir.

Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiştir. Bilirkişi raporuna taraflarca itiraz edilmemiştir.

Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunun, hükme ve denetime elverişli, dosya kapsamına uygun olduğu kanaatine varılmış ve rapor hükme esas alınmıştır. Tüm dosya kapsamı, bilirkişi raporu doğrultusunda, davalı taraf ait iş yerinde yapılan harcamaya ilişkin davalının davacı bankaya iade talimatı verdiği, davaya cevap vermediği ve bu kapsamda tüm vakıaları inkar ettiğinin kabul edildiği, noter ihtarına cevap ihtarı ile ileri sürdüğü satışın gerçek satış olduğu, karşılığında altın verildiği iddialarının mahkememizde ileri sürülmediği gibi ispatlanamadığı hususları gözetilerek davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Davacı tarafın talep ettiği icra inkar tazminatı yönünden yapılan değerlendirmede: Yargıtay 19. H.D.nin 27/02/2013 gün ve 2013/10 E. 2013/1630 K. sayılı emsal içtihatında ''...alacağın, banka kredi sözleşmesinden kaynaklanmakta olduğu gözetildiğinde, sözleşme hükümlerine göre her aşamada hesap edilebilir, likit bir alacak olarak kabulünün gerekçesine ve borçlunun itirazında haksız bulunmasına göre, 2004 sayılı kanunun ilgili maddesi doğrultusunda itirazın iptaline karar verilen, harcı yatırılarak dava konusu edilen bölüm üzerinden alacaklı yararına icra inkar tazminatına hükmetmek gerekir...'' şeklinde belirtildiği üzere, hükmolunan alacağın %20'si oranında davacının inkar tazminatı talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir. Tüm bu nedenlerle aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Katip ... · E-imzalı Hakim ... · E-imzalı