Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/195 K.2026/441

Mahkememizde görülmekte bulunan Bankalarca Kullandırılan Ticari Kredilerden Ve Ticari Kredili Mevduatlardan Kaynaklanan Davalar (İtirazın İptali) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

DAVA

Alacağı Eden ... A.Ş. vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı... Limited Şirketi lehine kullandırılan ticari krediler ve çek taahhüt kredileri nedeni ile kredi borçlusu ile müvekkili banka arasında Genel Kredi Sözleşmeleri akdediliğini, davalının da ilgili sözleşmeleri müşterek ve müteselsilen kefil sıfatıyla imzaladığını, kullandırılan kredilerden kaynaklanan borcun ödenmemesi sebebiyle Kahramanmaraş ....

Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edilerek borçların kat edildiğini, davalı ve dava dışı kredi borçlusu şirket tarafından Antalya .... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyası ile konkordato talebinde bulunulduğunu, tüm bunlara rağmen borcun ödenmemesi üzerine davalı borçlu hakkında Antalya Banka Alacakları İcra Dairesinin ... /...

Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, davalının takibe itirazı üzerine takibin durdurulduğunu belirterek davanın kabulü ile itirazın iptaline, takibin devamına, davalının icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet alacağının davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; öncelikle zaman aşımı ve yetki itirazında bulunduklarını beyanla; müvekkilinin ve yetkilisinin bulunduğu şirketin konkordato mühleti içerisinde olduğunu, bu davanın bekletici mesele yapılması gerektiğini, bununla birlikte dava konusu borçların konkordato sebebiyle henüz muaccel hale gelmediğini, davacı tarafın mühleti bilmesine rağmen haksız ve kötü niyetli şekilde icra takibi başlattığını, başlatılan takibe itiraz ettiklerini, ayrıca talep edilen faiz oranlarının da fahiş olduğunu belirterek öncelikle Antalya ....

Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas ve .../.. ESas sayılı dosyalarının bekletici mesele yapılmasına, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, davacının kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet alacağının davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Antalya Banka Alacakları İcra Dairesinin .../... Esas sayılı dosyası sureti dosyamız arasına alınmıştır. Davacı bankaya yazılan müzekkerelere cevap verilmiştir. Antalya .... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... Esas ve .../... Esas sayılı dosyaları suretleri dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizce konusunda uzman bilirkişilerden rapor aldırılmış ve raporlar mahkememizce serbestçe değerlendirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, genel kredi sözleşmesine istinaden ödenmeyen kredi borcunun tahsili istemiyle müşterek borçlu müteselsil kefil davalı aleyhine yapılan takipte itiraz üzerine takibin durmasından sonra açılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Açılan dava süresindedir.

Eldeki dava yönünden Mahkememizin görevli ve yetkili olduğu anlaşılmıştır.

İİK. 67/1. Maddesinde: "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir." düzenlemesi mevcuttur.

Antalya Banka Alacakları İcra Müdürlüğünün .../... Esas sayılı takip dosyası Uyap üzerinden dosyamız arasına alınmış, banka kayıtları celbedilmiştir.

Antalya Banka Alacakları İcra Müdürlüğü'nün .../... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklının davacı banka, borçlunun ise davalı kefil olduğu, ... TL Asıl alacak (%70 faize tabi), ... TL Gayri nakdi Alacak, ... TL Kredi alacağı işlemiş faizi, ... TL İşlemiş BSMV, ... TL İhtarname masrafı (%70 faize tabi) olmak üzere toplam ... TL üzerinden alacağın tahsili talebi ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya tebliğ edilip, davalı borçlu vekilinin takibe itirazı nedeniyle takibin durdurulmasına karar verildiği, İİK'nun 67/1 maddesi gereği yasal 1 yıllık süre içerisinde itirazın iptali davasının açıldığı anlaşılmıştır.

Temlik eden banka Antalya şubesi ile dava dışı kredi lehtarı ... Ltd. Şirketi arasında ... tarih ... TL. limitli çerçeve niteliğinde genel kredi sözleşmeleri bağıtlandığı, sözleşmenin devamı ve bağlı kefalet sözleşmesinde davalı ...’ın sözleşme tarihi ve limiti üzerinden, müteselsil kefil olduğu, davalı ... ... ’ın sözleşmeyi dava dışı şirketi temsilen ve kendi adına asaleten imzaladığı, dosyada mevcut sözleşme örneklerinden anlaşılmaktadır.

Genel Kredi Sözleşmesine bağlı kefalet sözleşmesinin 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunun 582 ve 583. maddelerine uygun olarak düzenlendiği, görülmüştür.

Mahkememiz dosyası bankacı bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi raporunda sonuç olarak; "...1- Gayri nakdi çek kredisinden depo talebi ve varılan sonuç:

Bu durumda, karşılıksız kaydı alan çekler içinde yer alan ..., ..., ... ve ... numaralı çek yapraklarının tenziliyle, karşılıksız kaydıyla hamillerinin elinde bulunan 19 adet çek yaprağı karşılığında 19 x ...= ... TL’nin taraflar arasındaki sözleşmenin “Nakit ve/veya Gayri nakit kredinin depo edilmesi” başlıklı 18.maddesi uyarınca, (Bankanın nakit ve veya gayriz nakit alacaklarının bedellerini nakdi teminat olarak banka depo etmesini müşteriden ve kefillerinden talep edebilir) temlik eden bankanın depo talebinden davalı kefilin de sorumluluğu bulunmaktadır.

2- Nakdi çek kredisinden doğan alacak ve varılan sonuç:

Önceki bölümde açıklandığı üzere dava dışı şirkete vadesiz ticari mevduat hesabına keşide edilmek üzere teslim edilen çek yapraklarından ... tarihinde takas odasına ibrazıyla karşılıksız kaydı alan ..., ..., ... ve ... numaralı çek yapraklarının kat ihtarnamesi eki hesap özetine göre ibrazında hamillerine bankanın garanti ettiği tutarın tazminiyle nakdi krediye dönüştüğü,

Nakde dönüşen çek yapraklarından doğan nakdi kredinin çek yapraklarının ticari mevduat hesabı üzerine keşide edilmesi ve kredi işleminin mevduat hesabıyla ilişkili olmasıyla kredili mevduat hesabı niteliği gösterdiği ve kredili mevduat hesabı kredilerinin 27.03.2013 tarihinden itibaren TC Merkez Bankasınca kredi kartları için ilan edilen akdi ve temerrüt faizi oranlarıyla sınırlandırıldığı dikkate alındığında, 16.03.2024-31.07.2025 döneminde kredili mevduat hesapları ve nakit çekim işlemleri için geçerli olan %60 akdi ve %63,6 temerrüt faiz oranlarının uygulanmasının gerektiği,

Davalı ...’a keşide edilen kat ihtarnamesinin ... tarihinde tebligat kanunun 21.maddesinin uygulanmasıyla tebliğ edildiği ve 1 günlük ihtar/atıfet süresinin dikkate alınmasıyla davalı ...’ın tebliğ sonrası ilk iş günü olan ... (... ) itibariyle temerrüt halinde bulunduğu, hususlarının tespitiyle, davalı ...’ın tazminiyle nakde dönüşen çek yapraklarından doğan kefalet sorumluluğu aşağıdaki tablo da hesaplanmaktadır:

...

Tablo özetlendiğinde davacı şirkete teslim edilen çek yapraklarından dört adedinin tazmininden doğan banka alacağından davalı ...’ın takip tarihi itibariyle kefalet sorumluluğu:

... Asıl alacak

... İşlemiş faizi

... Gider vergisi

... ihtar masrafı olmak üzere toplam ... TL. bulunmaktadır.

Asıl alacak takip tarihinden itibaren %63,6 temerrüt faizi ve faiz üzerinden %5 gider vergisi işletilmesine tabidir. İhtar masrafının kat ihtarnamesiyle kredi sözleşmesinin fesih talebinden doğduğu ve kredi işlemi gibi nitelendirilerek takip tarihinden itibaren %70 oranında faiz işletilmesinin talep edilmesi yerinde değildir..." şeklinde belirtilmiştir.

Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiştir. Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunun, hükme ve denetime elverişli, dosya kapsamına uygun olduğu kanaatine varılmış ve hükme esas alınmıştır. Tüm dosya kapsamı, bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Davacı tarafın talep ettiği icra inkar tazminatı yönünden yapılan değerlendirmede: Yargıtay 19. H.D.nin 27/02/2013 gün ve 2013/10 E. 2013/1630 K. sayılı emsal içtihatında ''...alacağın, banka kredi sözleşmesinden kaynaklanmakta olduğu gözetildiğinde, sözleşme hükümlerine göre her aşamada hesap edilebilir, likit bir alacak olarak kabulünün gerekçesine ve borçlunun itirazında haksız bulunmasına göre, 2004 sayılı kanunun ilgili maddesi doğrultusunda itirazın iptaline karar verilen, harcı yatırılarak dava konusu edilen bölüm üzerinden alacaklı yararına icra inkar tazminatına hükmetmek gerekir...'' şeklinde belirtildiği üzere, hükmolunan alacağın %20'si oranında davacının inkar tazminatı talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir. Tüm bu nedenlerle aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Davacı tarafça gayrinakdi alacak olarak çek depo talebinde bulunulmuş olup yapılan değerlendirmede;

Davacı bankanın depo talebi yönünden karşılıksız kaydı alan çekler içinde yer alan ..., ..., ... ve ... numaralı çek yapraklarının tenziliyle, karşılıksız kaydıyla hamillerinin elinde bulunan 19 adet çek yaprağı karşılığında 19 x ...= ... TL’nin depo edilmesinden davalı kefilin de sorumluluğu bulunduğu bilirkişi tarafından tespit edilmiş olup mahkememizce sorumluluğunun kabulü gerekmiştir.

Ankara BAM 21. Hukuk Dairesinin 04/07/2022 tarih, 2022/1048 Esas, 2022/970 Karar sayılı emsal kararında; "...Bilindiği üzere 5941 sayılı Çek Kanunu'nun 3. maddesinin 9. fıkrasında. "Çekin, üzerinde yazılı baskı tarihinden itibaren beş yıl içinde ibraz edilmemesi hâlinde, muhatap bankanın üçüncü fıkraya göre ödemekle yükümlü olduğu tutara ilişkin sorumluluğu sona erer." hükmüne yer verilmiştir.

İlk derece mahkemesince alınan ... tarihli bilirkişi ek raporunda asıl ve birleşen davanın davalısı olan şirketlerin oluşturduğu asıl borçlu iş ortaklığına verilen çeklerin 2011 ve 2012 yıllarında basıldığı tespit edilmiş olduğuna göre yukarıda yer verilen Çek Kanunu'nun 3. maddesi gereği davacı bankanın çek garanti bedelini ödeme yükümlülüğü karar tarihi itibarıyla artık ortadan kalkmıştır.

Şu halde bilirkişi raporuyla belirlenen ve hükme esas alınan 5 adet çek yönünden dava konusuz kalmıştır. Birleşen davada davalı vekilinin istinafının kabulü ile bu çekler yönünden konusuz kalan davada karar verilmesine yer olmadığına dair karar vermek gerekmiştir.

Dava konusu takip dosyasında takip tarihi ... tarihi ve dava tarihi itibarıyla anılan maddede belirtilen 5 yıllık ibraz süresinin dolmadığı, dolayısıyla bankanın söz konusu çek yaprakları sebebiyle sorumluluğunun devam ettiği, depo talebinde haklı olduğu anlaşılmakla davacı banka lehine yargılama giderlerine hükmetmek gerekmiştir..." şeklinde belirtilmiştir.

Yargıtay 19.Hukuk Dairesinin 04/04/2018 gün, 2017/4575 Esas, 2018/1823 Karar sayılı emsal içtihadında; "...gayrinakdi kredinin deposu yönünden maktu harç ve maktu vekalet ücreti hükmedilmesi gerektiği halde nakdi alacakla birlikte nispi harç ve nispi vekalet ücretine hükmedilmesi doğru görülmemiştir..." şeklinde belirtilmiş olmakla gayri nakdi çek depo bedeli yönünden maktu harç ve vekalet ücretine hükmetmek gerekmiş, açıklanan gerekçelerle aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · E-imzalı Hakim ... · E-imzalı