KÜNYE
T.C. Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Karar tarihi
- 19 Kasım 2024
- Esas no
- 2020/239 Esas
- Karar no
- 2024/1105
- Dava
- İtirazın İptali (Haksız Fiilden Kaynaklı Rücu
- Dava tarihi
- 16/03/2020
- Gerekçeli kararın yazıldığı tarih
- 21/11/2024
Karar Metni
1.920 kelime·10 dk okuma·3 bölüm
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Fiilden Kaynaklı Rücu) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacı şirkete .... numaralı gıda paket poliçesi ile sigortalı .... San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin faaliyet gösterdiğini, ... Mah. .... Cad. ....
AVM No:30 Lüleburgaz/Kırklareli adresinde bulunan taşınmaz, 09.11.2018 tarihinde aynı AVM içerisinde -2 katta bulunan davalı firmanın işlettiği “....” isimli oyun alanında çıkan yangın sonucunda hasara uğradığını, meydana gelen yangın neticesinde sigortalının taşınmazında bulunan muhtelif emtilar hasarlandığını, yapılan inceleme ve ekspertiz sonucunda sigortalımız .... San. ve Tic.Ltd.
Şti.'ne 4.444,73 TL hasar tazminatı ödenmiş olup; hasara sebebiyet veren davalı Borçlar Kanunun haksız fiil hükümleri uyarınca sigortalı nezdinde meydana getirmiş olduğu zararı gidermekle yükümlü olduğunu davalı hakkında iş bu sorumluluğu istinaden ve Türk Ticaret Kanunun 1472. maddesinde düzenlenen halefiyet ilkesi gereği Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ....
Esas sayılı dosyası ile ilamsız takip başlatılmış ise de, takibe süresi içerisinde itiraz edilmesi sebebiyle takibin durduğunu, itirazın iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Davacı ... tarafından ikame edilen davada yalnızca anılan zararlardan davalı şirketin sorumlu olduğundan bahisle işbu davayı ikame ettiğini ancak davacı ... tarafından davalı şirketi: sigortalısının uğramış olduğu işbu zarardan sorumlu tutmasının mümkün olmadığını,
bununla birlikte müvekkilinin şirket tarafından işletilen mağazada yangın çıkmış olsa bile davacı ... sigortalısının uğramış olduğu zararlardan davalı şirketin sorumlu tutulmasının mümkün olmadığı kanaatinde olduğunudavacı ... sigortalısında oluşan zarar çıkan yangın nedeniyle alev ve yanmadan kaynaklı zararlar olmayıp dumanın tahliye edilememesinden kaynaklı is ve benzeri şekilde oluşan zarar olduğunu, Yangın konusunda uzman Türkiye'nin önce gelen bilirkişilerinden olan ... müvekkilimizin talebi üzerine yangın sonrasında alışveriş merkezine gelerek yerinde incelemelerde bulunmuş ve yapılan incelemelere ilişkin bir mütalaa hazırladığını,
işbu dilekçe ile yer alan mütalaadan gerek yangın esnasında alışveriş merkezinde bulunan kişilerin dumandan etkilenmesi, gerek ise yangın olayında alışveriş merkezinde ve alışveriş merkezinde bulunan kiracılarda oluşan zararlardan, alışveriş Merkezi'nin maliki ve işleteni ... San. Ve Tic.
A.Ş.'nin gerekli tedbir ve önlemleri almaması, personellerine gerekli ve yeterli eğitimleri vermemesi nedeniyle asli kusurlu olarak sorumlu olduğu teknik, bilgi ve görgü ile değerlendirilerek tespit edildiğini bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiş ve savunmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ
Dava; yangın sonucu sigortalısına tazminat ödeyen davacının davalıya başlatmış olduğu icra takibine yapılan itiraza ilişkindir.
Taraf vekilleri karşılıklı olarak delillerini bildirmişler, bildirdikleri deliller toplanılmıştır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; işyerinde çıkan yangın sonucu sigortalısına tazminat ödeyen davacının davalıya rücu koşullarının oluşup oluşmadığı, rücu koşulları mevcut ise talep edilebilecek tazminat miktarının tespiti hususunda toplandığı mahkememizce tespit edilmiştir.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın niteliğine göre HMK'nin 14/2 maddesi gereğince işbu davaya bakmaya mahkememiz kesin yetkili olup, dava 6102 sayılı TTK'nun 1521.maddesi gereğince basit yargılama usulünce incelenip sonuçlandırılmıştır.
Mahkememizin 29/06/2021 tarihli duruşma ara kararı ile dosyanın mahkememizce seçilecek Sigorta bilirkişi .... ile iş güvenliği uzmanına (elektrik konusunda uzman) ve yangın uzmanı bilirkişiye tevdi edilmesi suretiyle dosyada toplanan tüm delillerin incelenmesi ile iş yerinde meydana gelen hasarın oluş şekli, nedenleri, kusur durumu ve buna bağlı olarak davacının davalıdan talep edebileceği tazminat miktarının ve rücu koşullarının oluşup oluşmadığının tespiti bakımından rapor alınmasına karar verilmiş olmakla bilirkişi raporunda özetle;
''Diğer ... dava dışı AVM yönetiminin yangının genişleyerek yayılması ve hasarın artmasında etkisi olduğu zira Alışveriş merkezi yönetimi tarafından denetlenmesi ve kontrol edilmesi gereken ve acil eylem planları ve risk analiz raporlarıyla iş güvenliği uzmanları tarafından da kontrol edilmesi gereken güvenli acil kaçış yollarının düzenli bir şekilde kontrol edilmediği,
merdiven kovanlarında basınçlandırmanın olmadığı bu olayda net bir şekilde tespit edilmiş olup yangın çok daha hızlı bir şekilde gelişmesi durumunda acil kaçış yolu olan yangın merdiveninin içerisine girecek olan insanların karbonmonoksit gazından zehirlenerek yaşamları tehlikeye girmiş olacağı, diğer ... yangın güvenlik sistemlerinin (adreslenebilir yangın paneli, duman dedektörleri, açıl çıkış yönlendirme levhaları, spirnkler sistemi, motopomp grubu vb. ana elektrik enerjisi kesildiğinden ve aynı zamanda yangın pompalarının bağımsız bir enerji kaynağından beslenmediğinden dolayı sprikler sisteminin devreye girmediği vb. nedenlerle,
yangının gelişerek büyümesi, hasarın/zararın artmasında %40 oranında tali kusur atfedilmiştir. 09.11.2018 tarihinde meydana gelen Yangın olayının davacı sigorta şirketi tarafından tanzim edilen .... poliçe vadesinde ve teminat kapsamında olduğu, .... Nolu Hasar dosyası kapsamında poliçe genel ve özel şartları gereği tespit edilen 4.444,73 TL tazminat tutarı dava dışı sigortalıya davacı .... Sigorta tarafından 24.01.2019 tarihinde ödendiği, Davalı ... San. Ve Tic. Ltd.
Şti. ... mağazasının %60 kusur oranına isabet eden 2.666,838 TL den, Dava dışı AVM yönetiminin %40 kusur oranına isabet eden 1.777,892 TL den sorumlu olacakları, Sayın Mahkeme tarafından davalı ve dava dışı AVM Yönetiminin yangın olayının meydana gelmesi ve yayılmasında kusurlu ve sorumlu olacaklarına hükmetmesi durumunda rücu şartlarının oluşacağı davacı sigorta şirketinin ödediği tazminatı kusur nispetinde rücuen isteyebileceği, faiz ve sair talepler hukuki konu olduğu ve Sayın Mahkemenin takdirinde olduğundan tarafımızdan değerlendirme yapılmadığı'' şeklinde tespit ve sonuçlarını mahkememize bildirmiştir.
Bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş, taraf vekilleri bilirkişi raporuna karşı itiraz dilekçelerini mahkememize ibraz etmişlerdir.
Mahkememizin 22/02/2022 tarihli duruşması ile taraf itirazları dikkate alınarak, dosya içerisindeki diğer raporlar da irdenelerek yeni bir heyetten rapor aldırılmasına karar verilmiş alınan ek rapor ile mahkememiz dosyasının 27/12/2022 tarihli celsesinde davalı tarafça celse arasında sunulan beyan dilekçesi ve emsal olduğu belirtilen bilirkişi raporu celse arasında mahkememiz hakimince incelenerek yeni bir heyetten rapor alınmasına karar verilerek: yeni heyet raporunda özetle; ''Davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısına 24/01/2019 tarihinde 4444,73 TL ödeme yaptığı ve TTK m.1472 kapsamında sigortalısının haklarına halef olduğu,
işbu dava konusu takipte rücuen tazminat alacağını sorumlulara rücu edebileceği, davalının, davacının sigortalısına karşı haksız fiil sorumluluğu kapsamında kusur ve hukuka aykırı eylemi ile illiyet bağı içinde olan zarardan kusuru ile orantılı olarak sorumlu tutulabileceği, esasen kusur oranı bakımından nihai takdir ve değerlendirme yüce mahkemeye ait olmakla beraber, heyetimiz kanaatine göre davalı ... %70 kusuruna isabet eden 3.111,71 TL’yi davalı firmadan ödeme tarihinden itibaren işleyen 426,43 TL faiz talep edebileceği, dava konusu alacağın rücuen tazminat talebine dayandığı,
kusur-zarar-illiyet bağı-sorumluluk ve tazminat hususlarında yargılamayı gerektirdiği gözetilerek, '' şeklinde ek tespit ve sonuçlarını mahkememize bildirmişlerdir.
Bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş, taraf vekilleri bilirkişi raporuna karşı itiraz dilekçelerini mahkememize ibraz etmişlerdir.
Bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş, mahkememizce bilirkişi raporu hüküm kurmaya elverişli ve yeterli bulunmuştur.
Mahkememizce yapılan yargılama, iddia, sunulan ve toplanan deliller, bilirkişi raporları, emsal raporlar kapsamında;
Davacı açmış olduğu dava ile davalıya ait iş yerinde başlayan yangın nedeniyle davacının sigortalısının iş yerinde meydana gelen hasar sebebiyle ödediği tazminata yönelik rücu talebinde bulunmuştur.
Davalı sunmuş olduğu cevap dilekçesinde; öncelikle davacının sigortalısının ilgili iş yerinde kiracı konumunda olduğu bu sebeple husumetin kiraya verene yöneltilmesi gerektiği, ayrıca kira sözleşmesinden kaynaklanması sebebiyle sulh hukuk mahkemelerinin davada görevli olduğunu, ayrıca davacının sigortalısının iş yerinde meydana gelen zararın yangından kaynaklı alev ve yanma sebebiyle olmadığını, dumanın tahliye edilmemesinden kaynaklı olduğunu, bu durumun da sorumluluğunun da ilgili AVM'nin işleteninde olduğunu, yangın söndürme ve duman tahliye sistemlerinin olmaması sebebiyle meydana geldiğini, ayrıca AVM'deki eksiklikler sebebiyle elektrik kesintisinin oluştuğunu, AVM'deki bu sorunlar sebebiyle zararın meydana geldiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce yapılan inceleme sonucunda davalının husumete yönelik itirazının zarara sebep olan yangın fiilinin davalının iş yerinde başladığı, kira ilişkisi ile ilgisinin bulunmadığı ve davanın haksız fiile dayalı olduğu anlaşılmakla husumet ve görev yönünden itirazlarına itibar edilmemiştir.
Mahkememizce dosya arasına celp edilen yangına konu tutanaklar, ifadeler ve teknik tespitler incelendiğinde; yangının davalıya ait iş yerinde başladığı sabittir. Nitekim bu husus davalının da kabulündedir.
Bilindiği üzere 6098 sayılı Kanun'un 49. Maddesi gereğince "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür."
Bu noktada zarara yönelik tazminat yükümlüsünün kusuru ile birlikte meydana gelen zarar ve haksız fiil arasındaki illiyet bağının ispatlanması gerekmektedir.
Bu doğrultuda dosya içerisinde bulunan yangına ait deliller ve teknik tespitler incelendiğinde; davacının sigortalısının iş yerinde meydana gelen zararın yangın kaynaklı olduğu, yangının davacının iş yerinde başladığı ve davalının iş yerindeki oyuncaklara yönelik elektrik tesisatının mevzuata uygun olarak gerçekleştirilmediği tespit edilmiş olup, meydana gelen yangında davalının kusurunun bulunduğu, davacının sigortalısının zararının da davalının iş yerinden başlayan yangın sebebiyle meydana geldiği anlaşılmakla zarar ver meydana gelen haksız fiil arasında illiyet bağının bulunduğu,
davalının iş yerindeki oyuncaklara yönelik elektrik tesisatını mevzuata uygun olarak yapmamış olması sebebiyle yangın ve zararın meydana geldiği sonucuna ulaşılmıştır.
Davalı tarafından her ne kadar davacının sigortalısının iş yerindeki zararın alev kaynaklı olmadığı, yangının söndürülememesinden kaynaklı duman ve is nedeniyle zarar oluştuğu bu sebeple illiyet bağının bulunmadığı iddia edilmiş ise de duman ve isin de yangın kaynaklı meydana geldiği illiyet bağının bulunduğu anlaşılmakla davalının savunmasına itibar edilmemiştir.
Mahkememizce haksız fiil ile davalının kusuru ve zarar arasında illiyet bağının bulunduğu anlaşılmakla davaya konu yangına ilişkin olarak tarafların bildirdiği deliller celp edilerek, davalının sorumlu olduğu zararın ve tarafların kusur durumunun tespiti için dosya bilirkişi heyetine tevdii edilmiştir.
Teknik bilirkişiler tarafından kök rapor ve tarafların itirazları üzerine alınan ek raporlarda yapılan incelemeler sonucunda; davalı şirketin neticeten faaliyet gösterdiği iş yerinde yönetmeliklere aykırı elektrik tesisatı, periyodik bakım ve kontrol ihmalinin kök sebep olarak değerlendirilmesi gerektiği bu sebeple %70 oranında kusurlu olduğu, dava dışı şirketin yangının büyümesine yol açan AVM binasındaki eksikler ve çalışmayan tesisat gereğince %30 oranında sorumlu olduğu tespit edilmiştir.
Mahkememizce yapılan incelemeler sonucunda bilirkişi raporlarının gerekçeli, denetime elverişli olduğu, davacının kusurunun ve yangının sebebi ile zarar arasındaki illiyet bağının tespitinin raporlar ve mevcut deliller değerlendirilerek ortaya koyulduğu, davalıya atfedilen kusurun usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmış, tarafların itirazına itibar edilmeyerek bilirkişi kök ve ek raporları bütün halinde değerlendirilerek Mahkememizce davalının %70 oranında kusurlu olduğu kanaatine varılarak hükme esas alınmıştır.
Davacı sigorta şirketinin sigortalısının zararını ödeyerek haklarına halef olduğu, davaya konu olayda meydana gelen yangının davalının iş yerinde başladığı ve davacının sigortalısının yangın sebebiyle zarar gördüğü, zarar ve meydana gelen olay arasında illiyet bağının bulunduğu bu sebeple davacının davalıya rücu edebileceği anlaşılmış olup, davacı tarafından sigortalısına ödenen tazminatın davalının kusuru olan %70'i oranında kısmına yönelik tazminat talebinde bulunabileceği anlaşılmıştır.
Buna göre davacı tarafından sigortalısına ödenen bedelin %70'ine isabet eden 3.111,50-TL asıl alacak yönünden davalının itirazının iptaline ve takibin devamına karar vermek gerekmiştir.
Bilirkişi raporunda davacı lehine daha yüksek faiz hesaplanmış ise de davacının takip talebinde 313,46 TL işlemiş faiz talep ettiği anlaşılmakla taleple bağlılık ilkesi gözetilerek 313,46 TL işlemiş faiz alacağı yönünden davalının itirazının iptaline karar vermek gerekmiştir.
Taraflarca tazminat talep edilmiş ise de alacağın likit olmadığı, yargılamayı gerektirdiği, davacının da kötü niyetli olduğunun ispatlanamadığı analaşılmakla tarafların tazminat taleplerinin reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜ M
Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE,
-Buna göre; Davaya konu icra takip dosyasında takibe konu 3.111,50-TL asıl alacak ve 313,46 TL işlemiş faiz alacağı bakımından davalının itirazının İPTALİNE, takibin DEVAMINA, fazlaya ilişkin itirazın iptali talebinin REDDİNE,
2-Davacının koşulları oluşmayan tazminat talebinin REDDİNE,
3-Davalının koşulları oluşmayan tazminat talebinin REDDİNE,
4-Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 427,60-TL harçtan peşin alınan 81,27-TL harcın mahsubu ile noksan kalan 346,33-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
5-Davacı tarafça yatırılan 81,27-TL peşin harç ve 54,40-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 135,67-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafça yapılan 6.550,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 4.714,44-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmının kendi üzerinde bırakılmasına,
7-Davalı tarafça yapılan 15.017,60-TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 4.208,50-TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, kalan kısmının kendi üzerinde bırakılmasına,
8-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 3.424,96-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 1.333,50-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
10-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının HMK 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde taraflara iadesine,
11-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dair; miktar itibari ile KESİN olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/11/2024 11:49:09
Katip ... · ¸e-imza Hakim .... · ¸e-imza
Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2020/239, K. 2024/1105, 19 Kasım 2024 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama