Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/477 K.2022/51

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili ve davalı şirketin tekstil ve aksesuar ürünleri alanında faaliyet gösteren şirketler olduğunu, taraflar arasında cari hesap şeklinde işleyen bir ticari ilişki bulunduğunu, davalı şirketin bu cari hesap ilişkisi içerisinde müvekkilinden tekstil ve aksesuar ürünleri almakta ve ödemelerini gerçekleştirdiğini, bu şekilde yapılan son alımlar sonucunda davalı şirketin müvekkiline 22.372,23-TL cari hesaptan kaynaklanan bakiye borcu bulunduğunu, davalının cari hesap bakiyesi borcunu ödememesi üzerine, borçlu aleyhine Bakırköy ....

İcra Müdürlüğünün ...

E. sayılı dosyasından icra takibi yapılmak durumunda kalındığını, davalı takibe haksız, soyut ve sebepsiz surette itiraz ederek takibin durmasına yol açtığını, davalı borçlunun itirazı tamamen usuli nitelikte olduğunu, herhangi bir somut sebep gösterilmeksizin salt takibi durdurmak ve alacağı sürüncemede bırakmak amacıyla yapıldığını, söz konusu bakiye alacağı oluşturan fatura ve ödemeler ticari defterler ve muhasebe yan kayıtlarına mukayyet olduğunu, taraf ticari defterleri üzerinde yapılacak inceleme, davalı borçlunun itirazının haksızlığını ve kötüniyetli olduğunu ortaya koyacağını,

itirazın iptalini ve dayanağı bulunmayan itiraz sebebiyle davacının alacağı sürüncemede bırakıldığından davalı borçlunun asıl alacağın %20’si tutarında icra inkâr tazminatına mahkum edilmesini talep ettiklerini, tüm bu nedenlerle davalı/borçlunun Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ...

E. sayılı takip dosyasına vâki itirazının iptaline ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren işletilecek ticari reeskont faiziyle takibin devamına, asıl alacak tutarının %20’sinden aşağı olmamak üzere davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... Etiketin bu davanın muhatabı olmadığını, icra takibinde taraf olarak gösterilmeyen .... Etiket şirketinin itirazın iptali davasında davalı olarak gösterilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, itirazın iptali davasında tebligatın vekile yapılması gerekirken asile yapılmasının asile yapılmasının kanuna aykırı olduğunu, dava dilekçesindeki delillerin somutlaştırılmamış olduğunu, talep edilen faizin kanuna aykırı olduğunu, .... Etiket şirketi yönünden husumet nedeniyle davanın reddine, davanın reddine, %20'den aşağı olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacı şirketin davalı aleyhine 22.372,23 TL toplam ve asıl alacağın, asıl alacağa işleyecek %13,75 ticari reeskont avans faizi ile birlikte icra masrafı, vekalet ücretinin tahsili için icra takibine geçildiği, borçluya ödeme emrinin tebliği üzerine borçlunun süresinde itiraz ettiğini belirterek takibin durmasına sebebiyet verdiği, icra müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Usulüne uygun duruşma açılmış, ön inceleme aşamasında uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.

Mahkememizce tarafların ticari defter ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş, bilirkişi Mali Müşavir ....'ın 08/11/2021 tarihli raporunda özetle. Davacı yan 2019 ve 2020 yılı Ticari defterlerinin 6102 sayılı TTK.

İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu, Ticari defterlerinin HMK 222 mad. gereğince davacı lehine delil niteliğinin sayın mahkemenizin takdirinde olduğu, davalı yan tarafından inceleme günü olan 24.09.2021 tarihinde ticari defterler incelemeye sunulmamış olduğu, davacı yanın incelenen ticari defterlerinde, Davalı yarı'dan 22.02.2021 İcra takip tarihi itibariyle 22.372,23 TL alacaklı olduğu,

Esenler Vergi Dairesi Müdürlüğü tarafından Sayın Mahkemeye 15/09/2021 tarihinde gönderilen cevap yazısında, “davalının 28/07/2017 tarihi itibariyle Merter Vergi Dairesi Müdürlüğünden nakil gelerek faaliyete başladığı ve 30/12/2019 tarihi itibariyle Terk ettiği” olarak belirtilmiş olduğu,dolayısıyla 2020 yılında faaliyetinin olmadığı, bu nedenle davacı tarafından davalı yana 2020 yılında düzenlenmiş Zamak Kalıp açıklamalı 6.313,-TL'lik ....

No.lu E-Arşiv Faturasının davalı tarafından kayıtlara alınmasının mümkün olmadığı, imzalanmış ve teslim edilmiş görülen faturalara göre davacı alacağı belirlendiğinde davacının icra takip tarihi olan 22.02.2021 itibariyle alacağının 16.059,23-TL olacağı hesaplanmış olduğu, davacı yan lehine karar alınması durumunda, Davacı yan 3095 sayılı yasaya istinaden icra takip tarihi olan 22.02.2021 tarihinden itibaren asıl alacağına, davacının icra takibinde talep etmiş olduğu gibi, yıllık 9613.75 ticari reeskont avans faizi talep edebileceği sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

TÜM DOSYA MUHTEVİYÂTI KÜLLÎYEN TETKÎK EDİLDİĞİNDE

Dava taraflar arasında ticari ilişki olduğundan bahisle alacak olduğuna dair yapılan icra takibine itirazın iptali davasıdır.

Öncelikle ispat müessesesini açıklamakta fayda var. Bilindiği üzere, hakim, davada hangi vakıaların ispat edilmesini tespit ettikten sonra, bu vakıaların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği sorusuyla karşılaşır; buna ispat yükü denir. Kendisine ispat yükü düşen taraf için, bu bir yükümlülük(mükellefiyet) değil, sadece bir yüktür(külfettir). Taraf kendisinin ispat etmesi gerektiği vakıayı ispat edemezse karşı taraf ve mahkeme onu mutlaka ispat etmesini isteyemez, bilakis kendisine ispat yükü düşen taraf , o vakıayı ispat edememiş sayılır.(Kuru, Medeni Usul Hukuku, 2016, sy 319)

Dava dosyamızda ispat yükü alacaklı olduğunu iddia eden davacı üzerinde olup tarafların iddiaları doğrultusunda delilleri toplanarak taraf defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına dair ihtaratlı ara karar kurulmuş inceleme günü sadece davacı defterlerini incelemeye esas olacak şekilde dosyamıza sunmuştur.

Yapılan inceleme neticesinde davacı defterlerine göre davacının davalıdan alacaklı olduğu tespit edilmiş fakat davalının defterlerini incelemeye esas olacak şekilde ibraz etmemiştir. Rapor neticesinde incelenen davacı defterlerine göre davacının davalıdan faturalar karşılığında 22.372,23 TL alacaklı olduğu anlaşılmıştır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemesi Kanunu' nun 222/3. maddesinin 22/07/2020 tarih ve 7251 sayılı yasa ile değiştirilmeden önceki hali " İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz. " şeklindedir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemesi Kanunu' nun 222/3. maddesinin 22/07/2020 tarih ve 7251 sayılı yasa ile değiştirildikten sonraki hali " İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir.

Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi halinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz." şeklindedir.

7251 sayılı yasanın 6100 sayılı Hukuk Muhakemesi Kanunu' nun 222/3. maddesindeki değişikliği düzenleyen 23. maddesine ait Türkiye Büyük Millet Meclisi gerekçesi " Maddeyle, Kanunun ticari defterlerin ibrazı ve delil olmasına ilişkin 222 nci maddesinde değişiklik yapılmaktadır. Mevcut metne göre diğer tarafın defter kayıtlarında ilgili hususta hiçbir kayıt bulunmaması halinde, ibraz eden tarafın ticari defterindeki kayıtlar, sahibi lehine delil olarak kabul edilebilmektedir.

Ticari defteri ibraz edenin tek taraflı işlemiyle oluşturduğu kayıtların, bu kayıtlardan hiçbir şekilde haberi olmayan karşı taraf aleyhine delil teşkil ediyor olması hakkaniyete aykırı sonuçlar doğurabileceği gibi hukuk güvenliği ilkesine de aykırılık teşkil edebilmektedir.

Bu sebeple maddede yapılan değişiklikle, ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için öngörülen unsurlardan biri olan, diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtların “ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi” hali, madde metninden çıkarılmaktadır.

Kural tersine çevrilmekte ve karşı tarafın maddede belirtilen usule uygun olarak tuttuğu ticari defterini ibraz ettiği halde ileri sürülen hususta hiçbir kayıt içermemesi halinde ticari defterin, sahibi lehine delil olarak kullanılamayacağı açıkça hükme bağlanmaktadır. Madde metni dışına çıkarılan “ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi” durumunun yerine, “diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi” durumu maddeye ilave edilmektedir.

Buna göre ticari defterde yer alan herhangi bir kaydın, sahibi lehine delil teşkil edebilmesi için diğer tarafın ticari defterini ibraz etmemesi gerekecektir. Bu düzenlemenin hakkaniyete ve hukuk güvenliği ilkesine uygun olduğu düşünülmektedir. Zira ticari defteri ibraz edenin defterinde yer alan ve diğer tarafı muhatap alan kayıt, diğer tarafa sunulmakta ve diğer tarafın kendi defterindeki kayıtlara dayanarak karşı delilini ileri sürmesi beklenmektedir.

Diğer tarafın ticari defterini ibraz etmemesi hali, ileri sürülen delili hükümden düşürecek başka herhangi bir kayda sahip olmadığı anlamına gelecektir. Belirtilmelidir ki defter ibraz etmeyen tarafın, diğer tarafın ticari defterindeki kayıtların aksini senet veya diğer kesin delillerle ispatlama hakkı saklıdır." şeklindedir.

Kanun değişikliği sonrasında madde gerekçesi içeriğinden anlaşıldığı üzere, davalı defterlerini sunmayarak davacının ticari defter kayıtlarının HMK'nın 222/3. maddeye göre lehine delil oluşturup oluşturmadığının tam olarak incelenebilmesine 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu 2. maddesi ile 6100 sayılı HMK' nın 29. maddesi kapsamında dürüstlük-hakkaniyet ilkesine aykırı bir şekilde engel olduğundan, sunulmayan ticari defterlerinde de davacının alacaklı olduğuna dair kayıtların mevcut olduğu halde sunulmadığının, davacı tarafça ileri sürülen delili hükümden düşürecek başka herhangi bir kayda sahip olmadığının ve bunun sonucunda da davacı incelenen defter kayıtlarının davacı lehine delil oluşturduğunun kabulü gerekir.

Bu durumda davacının ticari defter kayıtları ile alacağın varlığının ispatlandığı, fatura teslim olgusunun artık ispatının gerekmeyeceği, davacının alacak iddiasını ispatladığı kabul edilerek, bilirkişi incelemesine göre alacağın ticari defterlerde belli olduğu, yani likit olduğu anlaşıldığından, davalının ayrıca icra inkar tazminatına da mahkum edilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ... · ¸e-imza Hakim ... · ¸e-imza