KÜNYE
T.C. Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Karar tarihi
- 7 Haziran 2023
- Esas no
- 2022/1144 Esas
- Karar no
- 2023/571 Karar
- Dava
- İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan
- Dava tarihi
- 02/06/2022
Karar Metni
2.965 kelime·15 dk okuma·2 bölüm
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... Derneği (...) üyesi olduğunu, ... tarihleri arasında düzenlenmesi taahhüt edilen ... (... 2021) Fuarının, müvekkilinin üyesi olduğu ... Derneği (...) ile ... A.Ş. arasında 29.5.2018 tarihli .... Fuarı’nın Organizasyonuna Dair Sözleşme ve bu Sözleşmeye dayanak alınarak imzalanan 20.8.2020 tarihli ....
Fuarı'nın Yapımına İlişkin Ek Sözleşmeyle belirlenen fuar tarihinin, fuar katılım sözleşmelerinin pandemi nedeniyle ifasının imkansızlığının tespiti ile bu sözleşmelerin Borçlar Kanunu uyarınca uyarlanması istemiyle açılan ve davalının kabulü nedeniyle konusuz kalan davalar sonunda, yine davalı tarafın tek yanlı iradesiyle belirlediği ... tarihleri arasına ertelendiğini, ancak bu sözleşlemelerin, ... tarafından.
Fuar Koordinasyon Komitesinin yetki ve sorumluluğunda olan ve her biri gündeme alınmak suretiyle değerlendirilmesi gereken fuar süresi, fuar öncesi ve sonrasında tarafların yetki ve sorumluluklarında değişiklikler, fuar katılım ücretlerinde uyarlama gibi bir çok hususta davalı tarafın tek yanlı irade açıklamalarının olmasına rağmen, davalı tarafın Fuar Koordinasyon Komitesi toplantısının yapıldığına, gündemine ve toplantının sonucuna ait tutanakları imzadan kaçınarak Fuar Koordinasyon Komitesini işlevsiz bıraktığı, davalı tarafın fuar yerini yine tek yanlı olarak "...
Merkezi", fuar tarihini ise .... tarihleri olarak değiştirdiğini, bu durumun ise davalının bünyesinde bulunduğu .... Holding resmi web adresinde ilan edildiğini, bu durumun da müvekkili davacının üyesi olduğu ... tarafından Beyoğlu .....
Noterliği nezdinde düzenlenen 24.12.2021 günlü, ... ve .... yevmiye numaralı e-tespitler ile tutanak altına alındığını, davalı şirketin ilan ettiği yeni fuar yeri ve fuarın ifa tarihlerine ait tek yanlı değişikliklerin hukuksal geçerliliği olmaması nedeniyle fuarın ... tarihleri arasında ... Kavşağı, .... Merkezi, .... Karşısı, .... Merkezi (yeni adıyla ... Merkezi) 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ve 8 numaralı salonlarda gerçekleştirileceğini ispatlayıcı mahiyette ....
A.Ş ile davalı arasında imzalı kira sözleşmesi / yer tahsisi belgesi ile desteklenen ... A.Ş. kanuni temsilcileri tarafından imzalı garanti taahhütnamesinin ...'e iletilmesinin noter aracılığıyla ve ihtarnameyle talep edildiğini, bu ihtarnameyle davalı tarafa tebliğ olunan hususların da yerine getirilmediğini, bu defa ... tarihleri arasında yapılması gereken fuarın süresinin kısaltılarak,
hatta önceki deneyimlerle sabit olduğu üzere fuardan faydanın yoğunlukla sağlanacağı 27 Şubat Pazar gününün fuar süresinden çıkarılıp, fuarın ... tarihlerinde gerçekleştirileceğinin duyurulduğunu, bu durumun da sözleşmeye aykırı olduğunu, fuarın gerek sözleşmeyle belirlenmiş ....., gerek tek taraflı olarak ve usulsüz şekilde değiştirilen .... tarihlerinde yapılacağının "Yurt İçinde Fuar Düzenlenmesine Dair Usul Ve Esaslar" kapsamında ilan edilen fuar ana takviminde gösterilmediği gibi ilan tarihi itibariyle sözü edilen takvime alınmasının ilgili mevzuat karşısında olanaksız olduğunu, ayrıca ....
A.Ş ile davalı arasında imzalı kira sözleşmesi / yer tahsisi belgesinin olmadığını, istenilmesine karşın davalı tarafından ...'e ısrarla sunulmadığını, fuar alanı işleticisi olan ....
A.Ş.nin ilan ettiği fuar takviminde sözleşmeye konu fuardan söz edilmediğini, esasen 2021 yılında gerçekleşmesi gerekirken 2022 yılına ertelen fuarın için her şeyden önce basiretli tacir sıfatıyla zamanında ve uygun koşullarla fuar alanın tahsisinin bile sağlanmadığı tespitlerine dayanan nedenlerle ... ile ...
A.Ş. arasında akdedilen tüm sözleşmelerin ... tarafından tek yanlı olarak feshedildiğini ve müvekkilinin de arasında olduğu ... üyelerine duyurulduğunu, ... ile arasındaki sözleşmeleri sonlanan davalı tarafın bu kez de adeta basiretsiz bir tacir gibi hiçbir haklı nedeni olmaksızın, 2022 yılının Şubat ayında düzenlemesi gereken fuarı bu defa 2022 yılının sonuna ertelediğini açıkladığını, müvekkili ile davalı taraf arasındaki katılım sözleşmesinin ... tarihleri arasında yapılacak fuara ait olduğunu, Sözleşmeyle katılımcının fuar katılım koşulları, sergi veya fuarın yeri, katılımcının fuar alanındaki yeri, düzenleme tarihleri,
unvanı gibi hususlarda "sektörün talebi, ekonomik durumu, organizasyon gerekleri veya düzenleyicinin kendi takdiriyle" yapılan değişiklikleri peşinen kabul ettiğinin belirtildiğini, Sözleşmede gösterilen bu hallerin veya düzenleyicinin ancak yine bu koşullara dayanan takdiri dışında yapılacak değişikliklerin ise katılımcı tarafından itirazsız olarak kabulünün olanaklı olmadığını, bu nedenle sözleşmeyle katılımcının "fuardan çekilme hakkı"nın kabul edildiğini, davalı tarafın müvekkilinin üyesi olduğu ... ile arasında imzalanan ve ... tarafından feshedilen sözleşmenin 11.3,
11.4 ve 11.5 maddelerinin davalının katılımcılara karşı üstlendiği kimi yükümlülüklere ait kuralları içermesi, ayrıca Dernek üyeleri ile üye olmayanların fuar katılım ve diğer ücretlerini belirlemesi nedeniyle "... Fuarı’nın Organizasyonuna Dair Sözleşme" ile " ....Fuarı'nın Yapımına İlişkin Ek Sözleşme"nin müvekkili ile davalı arasındaki "katılımcı sözleşmesi"nin hem dayanağını, hem tamamlayıcı bir parçasını oluşturduğunu, müvekkilinin İstanbul .....
Noterliği 21.01.2022 tarihli, ... yevmiye sayılı ihtarnamesiyle haklı nedenlerle fuardan çekilme hakkını davalı tarafa duyurduğunu, ayrıca davalının fuar katılım bedeli olarak tahsil ettiği 22.839,42 TL'nın bu ihtarnamenin tebliğini izleyen günden itibaren 30 gün içinde müvekkilinin banka hesabına iade edilmesini, aksi takdirde bu tutarın tahsili için gerekli yasal takip yollarına başvurulacağının ihtar edildiğini, davalının bu ihtara yanıt vermediği gibi, tahsil ettiği katılım bedelini iade etmediğini,
müvekkili tarafından davalıya ödenmiş olan çekişme konusu olmayan katılım bedeli ve ihtarname masrafının icra yoluyla geri alınması için ilamsız icra takibi başlatıldığını iddia ederek; davanın kabulü ile davalının İstanbul ..... İcra Dairesinin ...
Esas sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali takibin devamına, davalı borçlu şirketin %20 icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesi talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.
Davacı şirketin davasını yetkisiz Mahkemede ikame ettiğini, Mahkemenin yetkisine açıkça itiraz ettiklerini, taraflar arasında imzalı Yetki Sözleşmesi gereğince tarafların tacir olduğu da dikkate alındığında Yetkili Mahkeme ve İcra Dairelerinin Bakırköy Mahkemeleri ve İcra Daireleri olduğunu, dosyanın yetkili Mahkemeye gönderilmesi gerektiğini, davacı şirket ile müvekkili şirket arasında yapılan sözleşmenin sadece tarafları bağlayan bir sözleşme olup sözleşmede söz konusu derneğe ilişkin tek bir atıf dahi bulunmadığını, taraflar arasında yapılan "Fuar Katılım Sözleşmesi"nin 2. Maddesi ile müvekkili şirketin,
fuarın tarihini değiştirme hakkı bulunduğunu, fuar tarihinin değiştirilmesinin katılımcılara sözleşmeyi fesih ve ödenen bedelin iadesi hakkı vermediğini, yapılacak inceleme ve yazılacak müzekkereler sonucunda Fuar tarihinin mücbir sebep ile ertelendiği ve ertelenme ve yeni tarih ile ilgili gerekli bilgilendirmelerin yapıldığının ortaya çıkacağını, basiretli tacir gibi davranması gereken davacı tarafın sözleşmenin imzalanması sırasında sözleşmenin 2. maddesini bildiğini, bu hükme göre de ödenen bedelin iadesini talep hakkının olmadığını,
ödeme yükümlülüğünün devam ettiğini ve ertelemenin taraflara sözleşmenin feshi hakkı da tanımayacağının düzenlenmiş olup davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, söz konusu fuarın müvekkili şirket tarafından iptal edilmediğini, müvekkili şirketin edimlerini yerine getirecek olup söz konusu fuarın davacı şirkete de bildirilen tarihlerde aynı yerinde yapılacağını, söz konusu fuarın alalade bir fuar olmayıp bu yıl 16ıncısı yapılacak olan katılımcısının ağırlıklı yabancı olduğu uluslararası bir fuar olduğunu,
ancak söz konusu ... fuarının yapılacak olduğu ilk tarihi davacının da belirtmiş olduğu üzere ... olsa da bu süreçte hem sektörden gelen hem de siyasi otoriteler tarafından alınan kararlar doğrultusunda erteleme süreci yaşandığını ve bugünlere gelindiğini, müvekkili şirketin pandemi nedeniyle devlet tarafından alınan kararlar ve yayınlanan genelgeler nedeni ile fuarı ertelemek zorunda kaldığını, belirlenen tarihte yurt dışından misafirlerin pandemi nedeniyle katılamayacak olmaları nedeniyle fuarın katılımcıları tarafından ertelenmesinin talep edildiğini,
bu kapsamda söz konusu fuarın ilk olarak ... tarihine ertelenmişse de pandeminin belirlenen tarihte halen daha devam etmesi ve yüz binleri bulan vakalar sonucunda söz konusu fuarın bir kez daha ... tarihine ertelendiğini, fuarın iptalinin kesinlikle söz konusu olmadığını, söz konusu fuarın ... tarihinde ...
Merkezinde gerçekleştirileceğini, fuarın sanki keyfe keder nedenlerle yapılmadığını ve bu durumdan müvekkili şirketin bir menfaati varmış gibi lanse edilip müvekkili şirkete kusur ve kötüniyet hamledilmesinin mümkün olmadığını, bu hususta mahkemenin taraflar arasındaki menfaatler dengesini göz önünde bulundurması ve bu hususta pandemi nedeniyle sıkışan fuar takviminin de dikkate alınması gerektiğini, davacı tarafın dilekçesinde belirtmiş olduğu Fuar alanının tahsisinin bile sağlanmadığı iddiasının gerçeği yansıtmadığını, bu kapsamda TOBB,
İTO ve İFM'ye yazılacak müzekkereler sonucunda söz konusu fuarın fuar takviminde yer aldığının ve kiralama bedellerinin açıkça ödendiğinin anlaşılacağını savunarak; yetkisizlik itirazlarının kabulü ile dosyanın yetkili Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemelerine gönderilmesine, haksız, kötü niyetli ve hukuki mesnetten yoksun huzurdaki davanın esastan reddine, davacı taraftan %20'den aşağı olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatının alınarak davalı müvekkiline verilmesine, tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı tarafça davanın İstanbul .. .Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esasında açılmış olduğu; İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 15/11/2022 tarihinde kesinleşen 12/10/2022 tarih .... E. ... K. Sayılı ilamı ile "...Taraflar arasında akdedilen Fuar Katılım Sözleşmesinin 32.maddesinde uyuşmazlık halinde Bakırköy Mahkemelerinin yetkili olacağı hususu kararlaştırıldığı, davalının yetkiye ilişkin itirazının davacı tarafından da kabul edildiği" gerekçesiyle Mahkemenin yetkisizliğine, davanın HMK.nun 114/1-ç ve 115/2. Maddeleri gereğince usulden reddine karar verilerek dosyanın mahkememize gönderildiği anlaşılmıştır.
YARGILAMANIN ÖZETİ, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava; taraflar arasında imzalanan fuar katılım sözleşmesi gereğince ödenen fuar katılım bedelinin tahsiline ilişkin olarak yapılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Mahkememizce taraflara usulüne uygun davetiye tebliğleri yapılarak taraf teşkili sağlanmış ve davanın esasına başlanmıştır.
Taraflar arasında .... Fuarına fuar katılım sözleşmesi akdedildiği hususunda anlaşmazlık bulunmadığı, HMK 137 maddesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlığın; sözleşme kapsamında belirtilen tarihte fuarın ertelenmesi nedeniyle davacı tarafça yapılan ödemenin iadesi gerekip gerekmediği, sözleşmeden dönme şartlarının oluşup oluşmadığı icra takibine yapılan itirazın haklı olup olmadığı hususlarından kaynaklandığı tespit edilmiştir.
İstanbul .....İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası UYAP sistemi üzerinden celp edilmiş olmakla incelenmesinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 14.04.2020 tarihli ... katılımcı sözleşmesi bedel iadesi borç sebebi gösterilerek 22.839,42-TL bedel iadesi ile 749,77-TL ihtarname bedeli olmak üzere toplam 23.589,19-TL alacağın tahsili için icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçlu şirkete 10/04/2022 tarihinde tebliğ edilmiş sayıldığı, davalı borçlu vekilinin 06/04/2022 tarihli dilekçesi ile icra takibine, borca, ödeme emrine, faiz oranına ve diğer tüm fer'ilere itiraz ettiği, 07/04/2022 tarihinde takibin durdurulmasına karar verildiği, işbu itirazın iptali davasının yasal 1 yıllık süre içerisinde açıldığı görülmüştür.
Maslak, Tuzla ve Bakırköy Vergi Dairesi Müdürlüklerinden; tarafların 2018, 2019, 2020, 2021 ve 2022 yıllarına ait BA/BS formları celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmıştır.
Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğinden; ...'de gerçekleşen fuara ilişkin bilgi ve belgeler celp edilerek dosya kapsamına kazandırılmış; ayrıca müzekkere cevabının incelenmesinde; davalı şirketin ... tarihlerinde düzenlenmek üzere Takvimde yer alan fuarının tarihlerini 20-28 Mart 2021 olarak değiştirilmesine ilişkin başvuruda bulunduğu, ancak söz konusu başvuru henüz değerlendirme aşamasındayken davalı şirketin ilgili fuarın iptal edilmesi başvurusu üzerine fuarın 2021 yılı fuar takviminden çıkarıldığı, dava konusu fuarın ... tarihlerinde ... A.Ş. Ve ... A.Ş. Tarafından ortaklaşa düzenlenmesi başvurusunun uygun bulunarak fuarın 2022 yılı Fuar Takvimine dahil edilerek ilgili tarihlerde düzenlendiği hususlarının bildirildiği görülmüştür.
Taraf vekilleri tarafından cevap ve delil dilekçeleri ekinde "Fuar Katılım Sözleşmesi"nin bir sureti dosyaya ibraz edilmiştir.
Dava kapsamında taraf vekilleri tarafından delil olarak sunulan sözleşmenin 2. Maddesinde: "Fuar Katılım Sözleşmesini imzalayarak, iş bu Formda belirtilen DÜZENLEYİCİ'nin ... Fuar merkezinde ( kısaca ...) organize ettiği sergi veya fuara katılmayı kabul eden KATILIMCI, bu imzadan sonra, fuara katılmayı reddetse dahi KATILIMCI'nın maddi ve manevi yükümlülükleri devam eder.
KATILIMCI, fuar katılım koşulları, sergi veya fuarın yeri, KATILIMCI'nın fuar alanındaki yeri, düzenleme tarihleri, ünvanı vb hususlarda, DÜZENLEYİCİ'nin sektörün talebi, ekonomik durumu, organizasyon gerekleri veya kendi takdiri ile yapacağı değişiklikleri ( Fuarın kısmen veya tamamen iptali dahil ) peşinen kabul eder.
Bu durum sözleşmenin fesih sebebi değildir, KATILIMCl'nın ücret ödeme yükümlülüğü devam eder, KATILIMCI, ancak DÜZENLEYİCİ'nin yazılı teyidi ile fuardan çekilme hakkına sahiptir. DÜZENLEYİCİ, fuardan 3 gün öncesine kadar hiçbir sebep göstermeksizin yazılı bildirimde bulunarak Sözleşmeyi tek taraflı olarak feshedebilir ve KATILIMCI’yı fuardan çıkarabilir.
DÜZENLEYİCİ, Fuar katılım bedelini fesih/çıkarma/fuar iptali bildirimlerinden itibaren 30 (otuz) gün içinde KATILIMCI'ya iade eder. Sözleşmenin bu şekilde feshi, Fuardan çıkarma ve Fuarın kısmen veya tamamen iptali durumunda KATILIMCI, fuar katılım bedelinden başka masraf, gecikme faizi ya da zarar ziyan adıyla bir talepte bulunma hakkına sahip olmadığını önceden beyan, kabul ve taahhüt eder." düzenlemesi yer almaktadır.
Türk Borçlar Kanunu'nun 136. Maddesinin 2. Fıkrasında; " Karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde imkânsızlık sebebiyle borçtan kurtulan borçlu, karşı taraftan almış olduğu edimi sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca geri vermekle yükümlü olup, henüz kendisine ifa edilmemiş olan edimi isteme hakkını kaybeder. Kanun veya sözleşmeyle borcun ifasından önce doğan hasarın alacaklıya yükletilmiş olduğu durumlar, bu hükmün dışındadır." düzenlemesi yer almaktadır.
Yargıtay 13 Hukuk Dairesi 2013/16898 esas ve 2014/18895 karar sayılı kararında; "...tarafların iradelerini etkileyip sözleşmeyi yapmalarına neden olan şartlar daha sonra çok önemli surette, çarpıcı ve öngörülmez bir biçimde adaletsizliğe yol açan olayların gerçekleşmesi ile değişmişse taraflar artık o akitle bağlı tutulamazlar. Değişen bu koşullar karşısında TMK 2. Maddesinden yararlanarak sözleşmenin yeniden düzenlenmesi zorunluluğu doğar."
Hukukumuzda sözleşmeye bağlılık (Ahde Vefa-Pacta Sund Servanda ) ve sözleşme serbestliği ilkeleri kabul edilmiştir. Bu ilkelere göre, sözleşme yapıldığı andaki gibi aynen uygulanmalıdır. Eş söyleyişle, sözleşme koşulları borçlu için sonradan ağırlaşmış, edimler dengesi sonradan çıkan olaylar nedeni ile değişmiş olsa bile, borçlu sözleşmedeki edimini aynen ifa etmelidir. Ancak bu ilke özel hukukun diğer ilkeleriyle sınırlandırılmıştır.
Türk Borçlar Kanunu'nun 138. Maddesinde; "Sözleşmenin yapıldığı sırada taraflarca öngörülmeyen ve öngörülmesi de beklenmeyen olağanüstü bir durum, borçludan kaynaklanmayan bir sebeple ortaya çıkar ve sözleşmenin yapıldığı sırada mevcut olguları, kendisinden ifanın istenmesini dürüstlük kurallarına aykırı düşecek derecede borçlu aleyhine değiştirir ve borçlu da borcunu henüz ifa etmemiş veya ifanın aşırı ölçüde güçleşmesinden doğan haklarını saklı tutarak ifa etmiş olursa borçlu, hakimden sözleşmenin yeni koşullara uyarlanmasını isteme, bu mümkün olmadığı takdirde sözleşmeden dönme hakkına sahiptir." düzenlemesi yer almaktadır.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 28.11.2019 ve 2017/13-515 Esas, 2019/1233 Karar sayılı ilamı; "Kurulmuş bir sözleşmede sonradan ortaya çıkan bazı olgular nedeniyle değişiklik yapılabilmesi, bugün çağdaş tüm hukuk sistemlerinde kabul edilen, beklenmeyen hâl (emprevizyon) veya clausula rebus sic stantibus kuramının koşullarının gerçekleşmiş olması hâlinde mümkün görülmektedir. Bu kuramın, borçlunun şartları ne olursa olsun mutlaka akde sadık kalmasını zorunlu gören, bir bakıma artık eskimiş olarak nitelendirilebilecek ahde vefa veya pacta sunt servanda kuramını sınırlamak için konulduğu benimsenmektedir.
Beklenmeyen hâl kuramı, şöyle açıklanmaktadır: “Akit yapıldığı sırada mevcut bulunan şartlar önemli surette değişmişse taraflar akitle bağlı olmamalıdır. Buna “clausula rebus sic stantibus” (beklenmeyen hâl şartı) denmektedir. Bu görüş öğretide “emprevizyon teorisi” adıyla anılmaktadır. Öğretide, sözleşmenin, yapıldığı andaki durumun değişmeyeceği şeklindeki bir zımni kabul ile yapıldığı, aynen uygulanmasının taraflarca bu zımni şarta bağlı tutulduğu varsayılmaktadır (Tekinay, S.S./Akman, S./Burcuoğlu, H./Altop, A.: Borçlar Hukuku, Genel Hükümler, 7.Bası,İstanbul 1993, s.1005).
Akitlerin ifasını şartların değişmemesine bağlayan fikir (clasula rebus sic stantibus) gerçeğe tam olarak uygun değilse de, ahde vefa prensibine kesin ve sıkı sıkıya bağlılığında her zaman adil olmadığı görülmektedir. Bugün İsviçre-Türk hukukunda çoğunlukla dayanılan esas, uyuşmazlıklara dürüstlük kuralı uyarınca çözüm bulunmasıdır (Oğuzman, K.: Borçlar Hukuku Dersleri,Cilt 1, 4.Bası, İstanbul 1987, s.123.
Serozan, R.: Borçlar Hukuku, Genel Bölüm, İfa, İfa Engelleri, Haksız Zenginleşme 3.Cilt, İstanbul 1994, s.164. Kaplan, İ.: Hakimin Sözleşmeye Müdahalesi, Ankara 1987, s.112. Burcuoğlu, H.: Hukukta Beklenmeyen Hal ve Uyarlama, İstanbul 1995, s.4. İsviçre Hukuku için Bkz. Eugen Bucher, Schweizer Isch’es Obligationenrecbt Allgemeiner Teil, 2.Bası, Zürich 1988, s.385 vd. Henri Deschenaux, Le Titre Preliminaire Du Code Civil,Fribourg 1969, s.183)." şeklindedir.
Yapılan yargılama, iddia, savunma, İstanbul ....İcra Müdürlüğünün ...
Esas sayılı takip dosyası, taraflar arasında akdedilen Fuar Katılım Sözleşmesi ve tüm dosya kapsamına göre; taraflar arasında ... tarihlerinde düzenlenecek olan ... (...) Fuarına ilişkin 14/04/2020 tarihinde fuar katılım sözleşmesi akdedildiği, davacının iş bu sözleşme kapsamında 18.966,42-TL bedelli 1 adet çeki davalı ... verdiği ve çek bedelinin tahsil edildiği, ayrıca davacı tarafça 31/08/2020 tarihinde davalı şirket hesabına 3.873,00-TL tutarlı havale yapıldığı, iş bu konularda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı, ancak koronavirüs(covid-19) salgını nedeniyle tüm ülke genelinde yetkili makamlarca tedbirler alındığı,
bu kapsamda fuarcılık faaliyetlerinin durdurulması üzerine ... tarihinde yapılması planlanan dava konusu ...
Fuarının ertelendiği, davalı tarafın süresinde cevap dilekçesi ibraz etmekle, fuarın iptal edilmediğini, katılımcıların talebi ile fuarın ilk olarak ... tarihine, son olarak da pandemi devam ettiğinden ... tarihine ertelendiği ve de sözleşmenin 2.maddesi uyarınca fuar tarihini değiştirme hakkı olduğunu savunduğu, Mahkememizce T.O.B.B.'ne müzekkere yazılarak ... tarihinde düzenlenen fuara ilişkin bilgi ve belgelerin celp edildiği, incelenmesinde davalı şirketin davaya konu fuarın ... tarihlerinde yapılmasına ilişkin bir başvuruda bulunmadığı; davalı şirketin dava dışı ...
A.Ş. ile ortaklaşa olarak ilgili fuarı ... tarihinde düzenlemek üzere başvuruda bulunduğu hususlarının bildirildiği, ... katılımcıları ile davalı şirket arasında ... tarihlerinde düzenlenecek olan ... (...) Fuarına ilişkin fuar katılım sözleşmelerinin mücbir sebebe dayalı feshinin, olmadığı takdirde fuarın ileri bir tarihe ertelenmesi konusunda sözleşmenin uyarlanması istemine ilişkin davaların açıldığı, katılımcıların talepleri doğrultusunda fuar tarihinin Şubat/ 2022 tarihine uyarlanmasının dava açıldıktan sonra davalı şirketçe kabul edilmesi üzerine davalar hakkında konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığı kararları verildiği,
bu kararların bir kısmının İstinaf incelemesinden de geçerek kesinleştiği, taraflar arasında sözleşme serbestisi ilkesi gereğince akdedilen sözleşmeden kaynaklı edimini davacının yerine getirdiği ancak davalının covid-19 pandemi sebebi ile edimini yerine getirmediği,
her ne kadar davalı tarafça sözleşmenin 2.maddesi uyarınca fuar katılım tarihinde değişiklik yapma hakkına sahip olduğu savunulmuş ise de bu maddenin sözleşmenin ifası-ifa imkansızlığı-mücbir sebep konuları ile birlikte değerlendirilmesi gerektiği, sözleşme yapıldığında karşılıklı edimler arasında mevcut olan dengenin sonradan şartların olağanüstü değişmesiyle büyük ölçüde tarafların biri aleyhine katlanılamayacak derecede bozulabileceği, bu durumda sözleşmeye bağlılık ilkesine sıkı sıkıya bağlı kalmanın adalet, hakkaniyet ve objektif hüsnüniyet kaidelerine aykırı bir durum yaratacağı açık olduğundan,
her ne kadar taraflar arasındaki sözleşmede davalı ... fuar tarihini değiştirme/yeniden düzenlenme imkanı sağlanmış ise de, mevcut durum şartları değerlendirildiğinde küresel salgın sebebi ile öngörülemeyen dış bir olayın meydana gelmesi olgusunun gerçekleştiği, ayrıca sözleşmenin aynı koşullarla ifası mümkün bulunmadığına göre ve uyarlama davalarında davalının fuarın Şubat/ 2022 tarihine uyarlanmasını kabul etmesine rağmen bu tarihte fuar düzenleme başvurusunda bulunmadığı, katılımcıların taleplerine aykırı olarak davalı tarafça fuarın ... tarihinde düzenlendiği,
fuar tarihine ilişkin ertelemenin davacı tarafça kabul edilmediği dikkate alınarak, davacıyı sözleşmeyle bağlı tutmanın mümkün ve hakkaniyete uygun olmadığı kanaatine varılmakla; davacının icra takibi başlatmakta haklı olduğu sonuç ve vicdani kanaatine varılarak davanın kabulüne, alacağın likit ve bilinebilir olduğu dikkate alınarak asıl alacağın % 20'si oranında, borçlu davalının icra inkar tazminatına mahkum edilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurularak yargılama sonuçlandırılmıştır.
Katip ... ¸ Hakim ... · ¸
Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2022/1144, K. 2023/571, 7 Haziran 2023 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama