Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/473 K.2025/142

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirkete karşı, davalı tarafından Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün, ... Esas sayılı dosyası ile 8.000 USD üzerinden haksız ve hukuksuz icra takibi başlatıldığını, söz konusu takip ile Büyükçekmece ... icra Müdürlüğünün ....

Esas sayılı dosyasında müvekkilime ödeme emri gönderildiğini, müvekkilinin mernis adresine tebligat çıkarıldığını fakat müvekkili firma yetkilisi ....'ın o sürede yakın akrabası ....'ın beyin kanaması kaynaklı yoğun bakım sürecinden sonra vefat ettiğinden cenaze ve taziye merasimlerinden dolayı iş yerinde sürekli kalma durumu olmadığını, bu sebeple icra takibinden haberi olmadığını, iş bu sebepten dolayı söz konusu icra dosyasından gönderilen ödeme emrine itiraz edilemediğini takibin kesinleştiğini, müvekkili hakkında başlatılan icra takibi yersiz olmakla haksız,

hukuksuz ve adalet duygusunu yaralayan bir hakkın kötüye kullanılması yolu kullanılarak yapıldığını, Çam kerestenin Türkiye'ye taşıma konusunda davalı tarafla anlaşan ... firması olduğunu, .... Firmasıyla anlaştığını, iş bu taşımayı üstlenen davalı .... Lojistik ve Uluslararası Nakliyat firması ile dava dışı .... adlı kişiler olduğunu, Söz konusu çam kereste .. firması (... / ...) ve ...e ait (.. / ...) araçlarla ....

Sınır Kapısına geldiğini, ancak gümrük kapısında 28.04.2023 tarihinde yapılan muayenede: ‘yapılan muayenede çam kereste ürünü üzerinde ısıl işlem uygulaması (HT) işaretinin .... renk ile yapıldığı görüldüğünü, geldiği ülke olan Ukrayna'ya mahrecine iadesine tarafımdan karar verilmiştir.’ gerekçesiyle çam kerestenin mahrecine geri gönderilmesine karar verildiğini, malların sınır kapısından Türkiye'ye girişine izin verilmemesinde müvekkili şirketin hiç bir KUSURU bulunmadığı gibi bir sorumluluğu da bulunmadığını, taşımacılar ... firmasına malları teslim ettikten sonra, başka firmadan taşıma işi alarak Türkiye'ye döndüklerini, müvekkilinin ....

Firmasından satın aldığı söz konusu çam keresteler ise daha sonra ....

Firmasının başka bir taşıma firmasıyla anlaşmasıyla Türkiye'ye gönderilerek müvekkili şirkete teslim edildiğini, .... adlı taşımacı ise 27/04/2023 tarih, 2550 USD bedelli .... nolu faturaya ilişkin müvekkilinden bir talebi olmadığını, ancak kendisinin iddiasınca talep ettiği kalan 550 usd ise davalı ... firması tarafından davaya konu icra dosyasından takibe konulduğunu, müvekkili şirkete kesilen faturalar 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu (VUK)'nun muhteviyatı itibariyla yanıltıcı belge düzenleme suçunu oluşturduğunu, müvekkili borçlu kılmayan dava konusu icra takibine dayandırılan, 127/04/2023 tarih, ... numaralı 2550 USD bedelli fatura.

10/05/2023 tarih, 3750 USD bedelli, ... numaralı fatura , 3750 USD 10/05/2023 tarih, ... numaralı 3 adet faturadan dolayı müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının hükmen tespiti için davanın açılması gerektiğini, yukarıda arz ve izah edilen nedenlerden dolayı; davanın Kabulü ile, öncelikle takip dayanağı faturalar sahte olduğundan açık ve tartışmasız olması nedeniyle ihtiyati tedbir talebinin teminatsız olarak kabulü ile takibin teminatsız olarak durdurulması ve icra dosyasından konulan hacizlerin kaldırılmasına, müvekkilinin , davalıya , Büyükçekmece ....

İcra Müdürlüğünün ...

E. sayılı dosyasından (8.000 usd asıl alacak ve tüm ferileri) 258.108,00 tl. asıl alacak ve tüm ferileri yönünden borçlu olmadığının tespitine, meşru ve haklı bir nedene dayanmayan ve kötü niyetle başlatılıp müvekkilinin mağduriyetine neden olan bu icra takibinden dolayı alacağın % 20 den aşağı olmamak üzere davalı aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, bu tazminata icra dosyasının takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı dava dilekçesinde kendisi ile çeliştiğini, hem CMR senetlerinin olmadığından bahsettiğini, hem dava dilekçesinin ekinde CMR Senedini ek olarak sunduğunu hem de icra takibi ekinde sunulan belgeleri kabul ettiğini ancak usulsüz olduğu vurgusu yaptığını, tüm bunlar davacının kafa karışıklığını, icra takibinin devamını engelleme amacıyla gerçek dışı beyanlarda bulunduğunu ortaya koyduğunu, icra takibi ekinde bulunan, mahkeme dosyasına ayrıca da taşıma senetlerinden açıka görüleceği üzere .... firmasından alınan kerestelerin ...

San ve Tic Ltd Şti firmasına taşınması hususunda her iki tarafla da anlaştığını bu nedenlerle davacının kötü niyetli olarak açmış olduğu haksız menfi tespit davasında haksız dava sebebiyle davacının aleyhine alacağın % 20 den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine ve ihtiyati tedbir sebebiyle müvekkilin alacağına geç ulaşmasına neden olmasına karşı İİK 72/4 uyarınca davacının tazminata mahkûm edilmesine karar verilmesini, davacının davalı aleyhine kötü niyetli olarak açmış olduğu haksız menfi tespit davasının reddedilerek,

haksız dava sebebiyle davacının aleyhine alacağın % 20 den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiş ve savunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; taraflar arasındaki taşıma sözleşmesinden kaynaklı olarak davalının başlatmış olduğu icra takibine yönelik menfi tespit talebi hakkında olduğu anlaşılmaktadır. Mahkememizce Yapılan İşlemler ve Toplanan Deliller: 1-Mahkememizce tensip zaptı hazırlanmış ve taraflara duruşma gününü bildirir meşruhatlı davetiye usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir. 2-Mahkememizce: a-Büyükçekmece .... İcra Dairesi, b-Gaziantep Ticaret Sicili Müdürlüğü, c- İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğü, d- Esenyurt Vergi Dairesi Müdürlüğü, e-Şehitkamil Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne müzekkereler yazılmıştır.

4-Tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, dosya kapsamı belgeler ve her iki tarafa ait ticari defter ve kayıtlar incelenmek sureti ile davacının icra takibi tarihi itibariyle asıl alacak yönünden alacaklı olup olmadığı, alacağının varlığı konusunda bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olmakla bilirkişi raporunda özetle; '' Netice itibariyle, ticari defter ve kayıtlar yönünden davacı tarafın davalı tarafa borcu olmadığını ispat etmesi gerektiği, davalı tarafın davacı tarafa düzenlediği faturaların USD para cinsinden 10.050,00 USD tutarlı, davacı tarafın davalı tarafa yaptığı ödemenin 2.000,00 USD tutarlı olduğu,

icra ve dava tarihi itibariyle davacı tarafın davalı tarafa 8.050,00 USD borçlu olduğu, Gönderilen sıfatı ile, emir, talimat ve aldığı faturalar ile sürece katıldığı sabit olan, kısmi ödemeler ile faturaları ticari defterlerine kayıt eden davacının bakiye borcunun CMR taşıma kurallarına da uygun olduğu, davacının gönderilen sıfatı ile ödeme yapması halinde kendisinin mal tedarik ettiği satıcı ile arasında iç ilişkide bu sorumluluğun kime ait olacağı hususunun işbu dava konusu olmadığı,'' şeklinde tespit ve sonuçlarını mahkememize bildirmiştir.

5-Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiştir. 6-Taraflara ait BA- BS formlarının celp edilerek delil olarak değerlendirilmiştir. Delillerin Değerlendirilmesi ve Kararın Hukuki Gerekçeleri:

Davacı Mahkememiz nezdinde açmış olduğu dava ile dava dışı üçüncü kişi firma ile çam kereste ürünlerinin Ukrayna'dan Türkiye'ye getirilmesi hususunda anlaşma yapıldığını, üçüncü kişi tarafından bulunan taşımacıların 5.100,00-USD taşıma ücretinin davacı tarafından ürünler Türkiye'ye geldiğinde ödeneceğinin kararlaştırıldığını, ilgili taşımacıların davalı ile dava dışı ... isimli kişiler olduğunu, ilgili ürünlerin gümrük incelemesi sonucunda Türkiye'ye sokulmadığını ve gümrük tarafından iadesine karar verildiğini, bu durumda davacının herhangi bir kusurunun ve sorumluluğunun olmadığını,

davalı ve dava dışı ... isimli kişilere ayrı ayrı 2.000,00-USD'nin avans olarak gönderildiğini, ülkeye girişine izin verilmeyen ürünlerin Ukrayna'ya geri götürülerek iade edildiğini davalı tarafından düzenlenen faturaların haksız olarak düzenlendiğini, ilgili ürünlerin davalı tarafından kendisine teslim edilmediğini borcun doğmadığını iddia ederek davalı tarafından başlatılan icra takibine yönelik menfi tespit talebinde bulunmuştur.

Davalı ise sunduğu cevap dilekçesinde; davacı tarafından Ukrayna'dan satın alınan kerestelerin taşınması hususunda 10.050,00-USD bedel ile davacı ile aralarında anlaşma yapıldığını, davacının yalnızca 2.000,00-USD ödeme yaptığını, kalan bedeli ödemediğini, faturalara da herhangi bir itirazda bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Tarafların ticari kayıt ve belgeleri incelendiğinde; davacı tarafından davalının kestiği faturalardan yalnızca 2.550,00-USD tutarlı olan faturayı defterine işlediği, diğer iki faturayı işlemediği buna karşılık vergi dairesine verilen BA BS formlarında hem davacı hem davalı tarafından her üç faturanın da vergi dairesine BA BS formları ile bildirildiği anlaşılmaktadır.

Bu bağlamda her ne kadar davacı tarafından taraflar arasındaki akdi ilişkinin bulunmadığına yönelik iddialar ile menfi tespit talebinde bulunulmuş ise de davalı tarafından kesilen faturaların bir bölümünün davacının ticari defterine işlendiği, tamamının ise BA formu ile vergi dairesine bildirildiği bu suretle taraflar arasında akdi ilişkinin bulunduğunun ispatlandığı anlaşılmaktadır.

Davacı davalı tarafından taşınan ürünlerin teslim edilmediğini ve Ukrayna'ya geri iade edildiğini bu sebeple borcun doğmadığını iddia etmiş ise de davacı tarafından dava dilekçesinde taşıma ücretinin davacı tarafından ödeneceği hususunda .... firması ile anlaşıldığını da beyan ve ikrar ettiği gözetildiğinde davacının taşıma ücretinden sorumlu olmadığına yönelik iddia ve savunmalarına itibar edilmemiştir.

Nitekim düzenlenen CMR belgelerinde de alıcı olarak davacı şirketin gözüktüğü, davacı tarafından dava dilekçesinde taşıma ücretinin davacı firma tarafından ödeneceğinin beyan ve ikrar edildiği gözetildiğinde davacı ile davalı taşıyıcı arasında akdi ilişki ve ücretin davacı tarafından ödeneceği hususunda anlaşıldığı Mahkememizce sabit kabul edilmiştir.

Nitekim Mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesinde de; davacının 6102 sayılı TTK ve CMR hükümleri gereğince gelen ürünleri kabul ettiği ve gümrükten çekme iradesini gösterdiği bu suretle taşıma sözleşmesinde taraf haline geldiği, taşıma ücretinden sorumlu olduğu aynı gerekçelerle bilirkişi tarafından tespit edilmiştir.

Bu bağlamda davacının taşıma ücretinden taşıyıcıya karşı sorumlu olduğu, ürünlerin gümrükten iade edilmesinin ve davacıya teslim edilmemesinin davacının taşıma ücretinden sorumluluğunu kaldırmayacağı, nitekim ürünlerin Ukrayna'ya geri taşınması ve iade sürecinin de davalı tarafından gerçekleştirildiği anlaşılmakla davacının borcun doğmadığı ve borçlu olmadığına yönelik aksi yöndeki iddia ve savunmalarına itibar edilmemiştir.

Taraflar arasındaki bir diğer uyuşmazlık anlaşılan taşıma ücreti hususundadır. Taraflar arasında yazılı bir sözleşme olmayıp, davacı tarafından dava dilekçesinde taşıma ücretinin 5.100,00-USD olduğu iddia edilmiştir.

İspat kuralına ilişkin TMK. m. 6 hükmüne göre: “Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür”. HMK. m. 190/1 hükmüne göre: “İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir”. Bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran/iddia eden taraf o vakıayı ispat etmeye mecburdur.

Davacı tarafından daha düşük bedelde anlaşıldığı iddia edilmesine rağmen söz konusu iddiayı ispatlayacak nitelikte herhangi bir yazılı belge sunulmadığından davacının bedele yönelik iddiasını ispatlayamadığı anlaşılmaktadır.

Davalı tarafından taraflar arasındaki icra takibine dayanak yapılan faturalar incelendiğinde; davalı tarafından 3 ayrı faturanın düzenlendiği ve takibe dayanak yapıldığı, davalı tarafından icra takibine dayanak yapılan 10.05.2023 tarihli 3.750,00-USD bedelli faturalardan birinin açıklama kısmında dava dışı ... ifadesinin bulunduğu ve araç bilgisi olarak ... /... plaka bilgilerinin yazıldığı görülmektedir.

İlgili taşımada davalı dışında ... isimli dava dışı üçüncü kişi bir taşımacı daha bulunmakta olup, ... isimli şahıs tarafından davacı hakkında Büyükçekmece İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı takip dosyasında davacı hakkında ayrı bir icra takibinin başlatıldığı ve davalı tarafından icra takibine dayanak yapılan aynı CMR belgesinin ayrı bir fatura aile Büyükçekmece İcra Dairesi'nin .... E. Sayılı takip dosyasında dava dışı ... isimli şahıs tarafından takibe konu edildiği anlaşılmaktadır.

Bu bağlamda davalı tarafından dava dışı üçüncü kişi ... adına fatura kesilmesi ve davacı hakkında ... isimli şahıs dışında aynı CMR belgesine dayanılarak aynı araç plakasıyla başkaca bir takip başlatılması usul ve yasaya uygun olmayıp, her ne kadar davalı tarafından fatura kesilmiş ise de dava dışı üçüncü kişi taşıyıcı niteliğindeki ... yönünden davalının alacak talep etmesi mümkün değildir. Zira dava dışı ... isimli şahıs tarafından kendi taşıma ücreti için davacı için başka bir takip başlatılmış olup davacının takibe dayanak ettiği 10.05.2023 tarihli 3.750,00-USD bedelli ... ismini ve ... / .... plaka bilgisini içerek fatura yönünden davacıdan alacak talebinde bulunamayacağı anlaşılmıştır.

Davalı tarafından takibe konu edilen kendi taşımasına ilişkin diğer iki fatura 2.550,00-USD ve 3.750,00-USD bedelli olup bu iki faturanın toplamı 6.300,00-USD etmektedir. Bu sebeple davalının davacıdan talep edebileceği alacak miktarı 6.300,00-USD olarak tespit edilmekte olup, davacının takipten önce davalıya 2.000,00-USD ödediği tarafların kabulünde olduğundan takip tarihi itibariyle davalının davacıdan talep edebileceği alacak miktarının 4.300,00-USD olduğu anlaşılmaktadır.

Bu sebeple davanın kısmen kabul kısmen reddine karar vermek gerekmiş, davacının davalıya borcunun 4.300,00-USD olduğunun, davalı tarafından takibe konu edilen 8.000,00-USD asıl alacağın 3.700,00-USD'si yönünden davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, davacının fazlaya yönelik menfi tespit talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Davacı tarafından tazminat talep edilmiş olup, tazminat koşullarının oluştuğu anlaşılmakla Menfi tespit talebinin kabulüne karar verilen takip tarihindeki kur karşılığı hesaplanan asıl alacağın %20'si oranında hesaplanan 14.649,26-TL tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine de karar vermek gerekmiştir.

Davalı tarafından tazminat talep edilmiş ise de davacı tarafından teminat yatırılarak takibe ilişkin tedbirin icra edilmediği bu suretle davalının tazminat talep koşullarının oluşmadığı anlaşılmış, davalının tazminat talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜ M

Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;

1-Davanın KISMEN KABUL, KISMEN REDDİNE,

-Davaya konu icra takip dosyasında takip tarihi itibariyle davacının borcunun 4.300,00-USD olduğunun, takibe konu 8.000,00-USD asıl alacağın 3.700,00-USD'si yönünden davacının davalıya borçlu olmadığının TESPİTİ'ne, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,

2-Menfi tespit talebinin kabulüne karar verilen takip tarihindeki kur karşılığı hesaplanan asıl alacağın %20'si oranında hesaplanan 14.649,26-TL tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3-Davalının koşulları oluşmayan tazminat talebinin REDDİNE,

4-Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 5.003,45-TL harçtan peşin alınan 4.407,84-TL harcın mahsubu ile noksan kalan 595,61-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

5-Davacı tarafça yatırılan 4.407,84-TL peşin harç ve 427,60-TL başvurma harcı olmak üzere toplam 4.835,44-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacı tarafça yapılan 10.184,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 4.711,61-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmının kendi üzerinde bırakılmasına,

7-Davalı tarafça yapılan 750,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 403.01-TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, kalan kısmının kendi üzerinde bırakılmasına,

8-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

9-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

10-Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının HMK 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde taraflara iadesine,

11-HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,

Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 04/02/2025

Katip ... · ¸e-imza Hakim ... · ¸e-imza