Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/680 K.2025/757

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: dava klasik yangın poliçesi poliçesinden dolayı sigorta şirketinin ticaret kanunu'na göre halef olmasından kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkin olduğunu, davalının yerleşim yeri mahkemesi genel yetkili mahkeme olarak düzenlendiğini, davalının yerleşim yeri adresi bahçelievler / istanbul olduğunu, müvekkili olduğu şirketin alacağına kavuşamama ihtimaline binaen, alacak tutarınında yüksek olması da dikkete alınarak ihtiyati haciz kararı verilmesi gerektiğini,

arabuluculuk faaliyetine rağmen davalı tarafla anlaşılma sağlanamadığını dava dışı taha giyim sanayi ve ticaret a.ş. ile müvekkili olduğu sigorta şirketi arasında klasik yangın poliçesi akdedildiğini,07.02.2022 tarihinde davalı işyerinde meydana gelen yangından kaynaklı sigortalıya ait ürünlerde hasar meydana geldiğini, 07.02.2022 tarihinde davalı işyerinde meydana gelen yangından kaynaklı sigortalıya ait ürünlerde hasar meydana gelmiş, olup bu sebeple sigortalıya tazminat ödendiğini, müvekkili olduğu şirketin, davalıya karşı rücu hakkı bulunduğunu, davalı borçlu hakkında başlatılan icra takibi hukuka uygun olduğunu, müvekkili olduğu şirket,

rücu bedelini icra takibine konu yapmasında hukuka aykırılık bulunmadığını, davalının borcunu ödememek için haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğini asıl alacak miktarı üzerinden en az %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, açıklanan ve mahkemece re'sen nazara alınacak nedenlerle, davalının menkul ve gayrimenkulleri ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları hakkında ihtiyati haciz kararı verilmesini, mahkeme aksi kanaatte ise ihtiyati tedbir kararı verilmesini,

bakırköy ...... icra müdürlüğü ..... e. sayılı dosyasına vaki itirazın 419.513,58 tl alacak açısından iptali ile takibin 28.07.2023 tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yasal faizi ile birlikte devamına, davalının en az %20 icra inkâr tazminatına mahkûm edilmesine, yargılama gideri ve ücreti vekaletin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Müvekkilinin işyeri .... Mah. ..... Sok. Bina No:21 Daire No:2 Bahçelievler /İstanbul adresindeki yangının meydana geldiği taşınmazda kiracı olduğunu, söz konusu taşınmaz içindeki iş ve işlemler için .... Sigorta A.ş. tarafından sigortalı olduğunu, bu nedenle müvekkilinin kiracı olduğu katta meydana gelen yangın sebebiyle zarara uğrayanların öncelikle .......

Sigorta A.ş.’ye başvurmaları gerektiğini, uğranılan zararın giderilmesi için sigorta şirketine başvurmaksızın doğrudan müvekkiline başvurmanın mümkün olmadığını, müvekkilinin işyeri ..... Mah.... Sok. Bina No:21 Daire No:2 Bahçelievler /İstanbul adresindeki yangının meydana geldiği taşınmazda kiracı olduğunu, söz konusu taşınmaz içindeki iş ve işlemler için .......

Sigorta A.ş. tarafından sigortalı olduğunu, bu nedenle müvekkilinin kiracı olduğu katta meydana gelen yangın sebebiyle zarara uğrayanların öncelikle .......

Sigorta A.ş.’ye başvurmaları gerektiğini, uğranılan zararın giderilmesi için sigorta şirketine başvurmaksızın doğrudan müvekkiline başvurmanın mümkün olmadığını, kaldı ki zaten yangının meydana gelmesinde müvekkilinin kusuru bulunmadığını, görüldüğü üzere hem önce sigortaya başvurma zorunluluğu bulunması hem de yangının çıkmasında müvekkilinin kusuru olmadığı ve davacının sigortalı şirtketinin zararı olmadığından tazminat hakkı bulunmadığını, açıklanan nedenle davanın husumet bulunmaması nedeniyle müvekkili yönünden reddi gerektiğini, mahkeme aksi kanaatte ise de .......

Sigorta A.ş. nin davaya dahil edilmesini talep ettiklerini, zamanaşımı, dava şartı eksikliği, hak düşürücü süre, zamanaşımı, yetki, görev, husumet, takas-mahsup ve bilcümle ilk itirazlarını tekrar etmekle birlikte haksız ve hukuka aykırı davanın reddini, mahkeme aksi kanaate ise görevsizlik kararı verilmesine ve dosyanın görevli Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine, ayrıca alacağın likit olması ve davacının kötü niyetli olduğu sabit olduğundan % 20 den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesi talep etmiştir.

Bakırköy ..... İcra Müdürlüğünün ..... Esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; davacı şirketin, davalı borçlu şahıs aleyhine 433.271,33-TL( 419.513,58-TL rücu bedeli alacağı, 13.757,75-TL faiz olmak üzere) alacağının tahsili, asıl alacağa işleyecek yıllık yasal faizi ve değişen oranlarda faizi ile birlikte, vekalet ücreti ve icra masraflarının birlikte tahsili için icra takibine geçildiği, borçluya ödeme emrinin tebliği üzerine borçlunun süresinde itiraz ettiğini belirterek takibin durmasına sebebiyet verdiği, icra müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

Usulüne uygun duruşma açılmış, ön inceleme aşamasında uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.

Mahkememizce duruşma ara kararı ile tarafların iddia ve savunmaları, sunulan ve toplanan deliller, Bakırköy ..... İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı icra dosyası, hasar dosyası ve tüm dosya kapsamına göre, davacı sigorta şirketi tarafından ödeme yapılan dava dışı ....

Giyim Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye ait işyerinde 07/02/2022 tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle hasar oluşup oluşmadığı, yangının ne şekilde meydana geldiği, hasar ve zarar miktarı, yangının davalının kusurundan meydana gelip gelmediği, hasar ve zarardan davalının sorumlu olup olmadığı, davacının rücu talebinin yerinde olup olmadığı, davacı tarafından ödenen hasar bedelinin kadri marufunda olup olmadığı hususlarında bilirkişi incelemesi yapılarak rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiş olmakla, bilirkişi heyetinin 25/04/2025 Tarihli raporunda özetle.

İtfaiye raporuna göre yangının çıkış sebebi davalı ..... ’a ait Prime Baskı

Atölyesi'ndeki fikse makinesi bacasında biriken tekstil tozlarının tutuşması ile yangın

olayın başladığı, yangın olayına ilişkin ayrıca elektrik tesisatında veya farklı bir dış

etkende yangına neden olabilecek bir bulguya rastlanmadığı itfaiye raporunda

belirtildiği,

sonuç olarak, yangının çıkışına davalı .....’a ait Prime Baskı Atölyesi'nin

ihmali nedeniyle %80, bina mal sahibinin ise denetim eksikliği nedeniyle %20 oranında

kusurlu olduğu,

.... Sigorta A.Ş.'nin rücu talebinin yerinde olduğu ve ödenen

tazminatın zarar miktarıyla ...... Sigorta A.Ş., sigortalısı dava dışı .... Giyim A.Ş.'ye

460.959,00 TL ödeme yaptığını, ....... Sigorta A.Ş., Ray Sigorta A.Ş.'ye 41.445,42 TL

ödeme yaptığını, davacı sigortalısına ödediği hasar bedelinden davalının sigortalısından

tahsil edemediği bakiye (460.959,00 – 41.445,42 =) 419.513,58 TL hasarı davalıdan talep

zarar miktarının kadri maruf ve uyumlu olduğu görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, rücuen tazminat bedelinin tahsili için girişilen icra takibine vaki itirazın İİK'nun 67.maddesi gereğince iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.

Dava, TTK 1472.maddesi uyarınca davacı sigorta şirketi tarafından hasar nedeniyle ödenen bedelin rücuen tahsili amacıyla başlatılan Bakırköy ..... İcra Müdürlüğü'nün ......

Esas sayılı icra takibine davalı tarafça yapılan itirazın iptali ile icra inkar tazminatına ilişkin olduğu, icra dosyasının incelenmesinde davacı tarafından 419.513,58-TL asıl alacak, 13.757,75-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 433.271,33-TL üzerinden ilamsız takip başlatıldığı, ödeme emrinin davalıya 12/03/2024 tarihinde tebliğ edildiği, davalı tarafından 11/03/2024 tarihinde süresinde yapılan ödeme emrine itiraz dilekçesi üzerine takibin durduğu, itirazın iptali istemli açılan iş bu davanın yasal süre içerisinde olduğu,

davalı tarafça hak düşürücü süre, zamanaşımı ve yetki itirazında bulunulmuş ise de, olayın meydana geldiği tarih ve yer ile davalının yerleşim yeri dikkate alınarak davalının hak düşürücü süre, zamanaşımı, yetki itirazının reddine karar verilerek yargılamaya devam olunmuştur.

TBK'nın 61. maddesi uyarınca; birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır. Aynı kanunun 163. maddesi uyarınca müteselsil borçlulukta alacaklı, borcun tamamının veya bir kısmının ifasını, dilerse borçluların hepsinden, dilerse yalnız birinden isteyebilir. 166. maddesi uyarınca ise borçlulardan biri, ifa veya takasla borcun tamamını veya bir kısmını sona erdirmişse, bu oranda diğer borçluları da borçtan kurtarmış olur.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davanın, TTK 1472.maddesi kapsamında halefiyet ilkesi gereğince davacı sigorta şirketi tarafından Klasik Yangın Poliçesi ile sigortalı olan dava dışı .... Giyim Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye ait işyerinde 07/02/2022 tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle davacı sigorta şirketi tarafından ödenen 419.513,58-TL hasar bedelinin davalıdan rücu istemiyle başlatılan Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ......

Esas sayılı icra takibine davalı tarafça yapılan itirazın iptali ile icra inkar tazminatına hükmedilmesi istemine ilişkin olduğu, görevli mahkemenin belirlenmesi konusunda. 22.03.1944 tarih, 37 Esas, 9 Karar sayılı (03.07.1944 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan) Yargıtay İçtihadı Birleştirme kararında "sigortacının halefiyete dayalı açtığı davanın aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir.

Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa, aynı hak sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur" ilkesinin benimsendiği, buna göre; sigortacının halefiyete dayalı olarak açtığı davada, davanın nitelendirmesi yapılırken, davacının sigortalısı ile zarara neden olduğu iddia edilen arasındaki hukuki ilişkiye bakılması gerektiği, somut uyuşmazlıkta davalının bilanço esasa göre defter tuttuğu, 1.sınıf tacir olduğu, davacı sigorta şirketi ile dava dışı sigortalısı arasında "Klasik Yangın Poliçesi" imzalandığı,

sigortalısına hasar bedelini ödeyen davacı sigorta şirketi kusuru bulunduğunu iddia ettiği davalı aleyhine eldeki davayı açtığı, bu halde davacı şirketin haklarına halef olduğu sigortalısı ile davalı arasındaki uyuşmazlık, haksız fiil niteliğindeki yangından kaynaklandığı, taraflar tacir olup Mahkememizin görevli olduğu, Mahkememizce deliller toplanarak dosyanın bilirkişi heyetine tevdii edildiği, alınan 25/04/2025 tarihli bilirkişi raporunda yangın olayında kasıt sabotaj unsurunun bulunmadığı,

itfaiye raporuna göre yangının çıkış sebebi davalı ......a ait Prime Baskı Atölyesi'ndeki fikse makinesi bacasında biriken tekstil tozlarının tutuşması ile yangın olayın başladığı, yangın olayına ilişkin ayrıca elektrik tesisatında veya farklı bir dış etkende yangına neden olabilecek bir bulguya rastlanmadığı itfaiye raporunda belirtildiği, sonuç olarak, yangının çıkışına davalı .....’a ait Prime Baskı Atölyesi'nin ihmali nedeniyle %80, bina mal sahibinin ise denetim eksikliği nedeniyle %20 oranında kusurlu olduğu, davacı sigorta şirketinin, dava dışı sigortalı ..... Giyim A.Ş.'ye 460.959,00-TL ödeme yaptığı, ....... Sigorta A.Ş. tarafından, .... Sigorta A.Ş.'ye 41.445,42-TL

ödeme yapıldığı, bakiye bedelin 419.513,58-TL kaldığı, davacı tarafından ödenen hasar bedelinin meydana gelen zarara göre kadri maruf ve uyumlu olduğu kanaatinin bildirildiği, bilirkişi raporunun hasarın oluşuna göre kusur tespitine, meydana gelen hasarlara uygun olması karşısında hüküm vermeye yeterli ve elverişli olduğu, davalı tarafın kusur oranlarına göre alınan rapor neticesinde dava dışı sigortalının yangın nedeniyle zarara uğradığı, davacı sigorta şirketinin bu zararı ödemesine mukabil davalıya rücu şartlarının oluştuğu, meydana gelen zararın tarafların kusur oranına göre bilirkişi incelemesi neticesinde belirlendiği,

işlemiş faiz miktarının, icra dosyasında talep edilen 419.513,58-TL asıl alacak yönünden davacı tarafça sigortalıya yapılan 28/07/2023 tarihli ödeme tarihi ile takip tarihi olan 08/12/2023 tarihleri arasında yıllık yasal faiz üzerinden 13.757.75-TL olarak Mahkememizce hesaplandığı, TBK'nın 61. maddesi uyarınca;

birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanacağı, aynı kanunun 163. maddesi uyarınca müteselsil borçlulukta alacaklının, borcun tamamının veya bir kısmının ifasını, dilerse borçluların hepsinden, dilerse yalnız birinden isteyebileceği, 166. maddesi uyarınca ise borçlulardan biri, ifa veya takasla borcun tamamını veya bir kısmını sona erdirmişse, bu oranda diğer borçluları da borçtan kurtarmış olacağı düzenlemesi dikkate alınarak,

bedelin tamamını davalıya rücu edebileceği, bilirkişi incelemesi neticesinde itirazın iptalinin gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak; davacının davasının kabulü ile, Bakırköy ..... İcra Müdürlüğü'nün ..... Esas sayılı dosyasındaki davalının yapmış olduğu itirazın iptali ile; takibin aynen devamına karar verilmiştir.

Alacağın likit olmaması, alacağın miktarı, kusur durumu ve rücu koşullarının oluşup oluşmadığının yargılamayı gerektirdiği dikkate alınarak şartları oluşmadığından davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ..... ¸e-imza Hakim .....