Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2026/70 K.2026/91

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davalının donatanı olduğu Türk Bayraklı .... numaralı .... isimli geminin tamir işleri 11/01/2010-30/04/2010 tarihleri arasında müvekkili şirkete ait ....

Tersanesi'nde kararlaştırılan zamanda ve eksiksiz olarak tamamlandığını, donatan temsilcisi ile klas surveyleri bahse konu işleri kontrol ve test ederek kabul ettiğini, geminin 30.04.2010 tarihli Teslimat Protokolü ile davalı firmaya teslim edildiğini, davalının 550.000,00 USD tutarındaki gemi onarım bedelini, belirlenen vadelerde tam ve eksiksiz olarak ödeyeceğine, ödemenin aksatılması halinde tüm alacağın muaccel hale geleceğine ve aylık %2 gecikme faizi ödeyeceğine,

müvekkili firmanın .... gemisi dahil şirketin diğer gemileri hakkında seferden men dahil olmak üzere her türlü yasal işlemin yapılabileceğine ilişkin Ödeme Garanti Mektubu tanzim ettiğini, ancak davalı şirketin bir kısım ödemeler yapmışsa da ödemelerini tamamlamadığını, tüm alacağın muaccel hale geldiğini, bakiye alacağın ödenmesi konusunda yapılan görüşmelerden bir sonuç alınamadığını, müvekkili şirket tarafından Kartal ....

Noterliği'nin 08/09/2011 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi keşide edildiğini, davalı tarafından olumlu dönüş yapılmadığından müvekkili şirket tarafından 380.000,00 USD bakiye alacağın tahsili için İstanbul .... Denizcilik İhtisas Mahkemesi'nin ... Değişik iş sayılı dosyası ile ihtiyati haciz kararı alındığını, İstanbul .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, yetkisizlik kararına istinaden Bakırköy .... İcra Müdürlüğü ...

Esas sayılı dosya üzerinden icra takip işlemlerine devam edildiğini, davalının icra takibine itiraz ettiğini, taraflarınca itirazın iptali davası açıldığını, İstanbul .... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas ... Karar sayılı 20/09/2017 tarihli kararıyla davanın kısmen kabulüne karar verildiğini, davalı tarafça yapılan istinaf başvuru neticesinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin ... Esas ... Karar sayılı 16/04/2021 tarihli kararı ile İstanbul ...

Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından verilen 20/09/2017 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-b2 maddesi uyarınca kaldırılmasına ve davanın reddine karar verildiğini, taraflarınca söz konusu karara karşı temyiz yoluna başvurulduğunu, Yargıtay .... Hukuk Dairesi'nin ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasına karar verildiğini, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin ... Esas ...

Karar sayılı 23/11/2023 tarihli kararı ile dairenin önceki kararındaki gerekçe ile direnilmesine ve davanın reddine karar verildiğini, kararın temyiz edilmesi üzerine Yargıtay .... Hukuk Dairesi'nin ... Esas ...Karar sayılı ilamı ile "2004 sayılı İcra İflas Kanununun 67. maddesi ve 6098 sayılı 133. maddesi gerekçe gösterilerek 6100 sayılı HMK.nın 373/5. maddesi uyarınca yeniden yapılan inceleme sonucu HMK.

370/1 ve 373/5 uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararın onanmasına" karar verildiğini, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin ... Esas ...

Karar sayılı 16/04/2021 tarihli kararı ile borcun davalı tarafından verilen çekler ile borcun yenilendiğini ve icra takibine konu borcun tamamının muaccel hale gelmemiş olması sebebi ile itirazın iptali davasının reddine karar verildiğini belirterek dava konusu alacak için daha önce ihtiyati haciz kararı verildiğini, davacının 358.866,92 USD alacaklı olduğu esas davaya bakan mahkemece görevlendirilen bilirkişi raporları ile tespit edildiğini,

davalının onarılan gemiyi sattığı nazara alınarak usul yönünden yeniden açılmasına karar verilen işbu ihtiyati haciz taleplerinin teminatsız olarak kabulü ile davalının taşınır taşınmaz ve sair tüm hak ve alacakları üzerinde tatbik edilecek şekilde ihtiyati haciz kararı verilmesine, müvekkili davacının 380.000,00 USD tersane alacağının taraflar arasındaki anlaşma gereğince ödeme garanti mektubundaki vade tarihlerinden itibaren taraflar arasındaki sözleşmede belirlenen yabancı para borcu için aylık %2 akdi faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkili davacıya verilmesine,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ

Dava, TTK 1352/1-ma uyarınca kaynaklı alacak davasıdır.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 1. maddesinde; "Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir." hükmü yer almaktadır. HMK 114/1.c maddesi uyarınca "Mahkemenin görevli olması" dava şartlarından olup, HMK 138 maddesi dikkate alınarak dava şartlarının öncelikle karara bağlanması gerekmektedir. HMK 115. maddesinde ise "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir..." düzenlemesi yer almaktadır.

TTK’nın 5. (2).maddesinde ise;" bir yerde ticaret işlerine bakan birden çok asliye ticaret mahkemesi varsa iş durumunun gerekli kıldığı yerlerde Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu tarafından, asliye ticaret mahkemelerinden biri veya bir kaçı münhasıran bu kanundan ve diğer kanunlardan doğan deniz ticaretine ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilebilir." denilmiştir. HSK tarafından İstanbul İli mülki hudutlarında görevli olmak üzere İstanbul 17.Asliye Ticaret Mahkemesi deniz ticareti davalarına bakmakla görevlendirilmiştir.

6102 sayılı TTK'nın 5. maddesi uyarınca deniz ticareti ve deniz sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevli ihtisas mahkemeleri ile asliye ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisidir.

Deniz alacağı hususunda, 6102 sayılı TTK'nın 1352/1. maddesinde "Deniz alacağı; aşağıda sayılan hususların birinden veya birkaçından doğan istem anlamına gelir;

a) Geminin işletilmesinin sebep olduğu zıya veya hasar.

b) Geminin işletilmesi ile doğrudan doğruya ilgili olarak karada veya suda meydana gelen can kaybı veya diğer

bedensel zararlar.

c) Kurtarma faaliyeti veya her türlü kurtarma sözleşmesi, çevre zararı tehdidi oluşturan bir gemi veya gemideki eşya ile ilgili kurtarma faaliyeti için ödenecek özel tazminat.

d) Çevreye, kıyı şeridine veya bunlara ilişkin menfaatlere gemi ile verilen zarar ya da zarar verme tehdidi; buzararı önlemek, sınırlandırmak veya ortadan kaldırmak için alınan önlemler; bu zarar karşılığı ödenecek tazminat; çevrenin eski duruma getirilmesi için fiilen alınan veya alınacak olan makul önlemlerin giderleri; bu zarar ile bağlantılı olarak üçüncü kişilerin uğradığı veya uğrayabileceği kayıplar ve bu bentte belirtilenlere benzer nitelikteki zararlar,giderler veya kayıplar.

e) Geminin içinde bulunan veya bulunmuş olan şeyler de dâhil olmak üzere, batmış, enkaz hâline gelmiş, karaya oturmuş veya terkedilmiş olan bir geminin yüzdürülmesi, kaldırılması, çıkartılması, yok edilmesi veya zararsız hâle getirilmesi için yapılan giderler ve harcamalar ile terk edilmiş bir geminin korunması ve gemi adamlarının iaşesi ile ilgili giderler ve harcamalar.

f) Bir çarter parti düzenlenmiş olup olmadığına bakılmaksızın, geminin kullanılması veya kiralanması amacıyla

yapılmış her türlü sözleşme.

g) Bir çarter parti düzenlenmiş olup olmadığına bakılmaksızın, gemide eşya veya yolcu taşınması amacıyla yapılmış her türlü sözleşme.

h) Gemide taşınan, bagaj dâhil, eşyaya gelen veya bu eşyaya ilişkin zıya veya hasar.

i) Müşterek avarya.

j) Römorkaj.

k) Kılavuzluk.

l) Geminin işletilmesi, yönetimi, korunması veya bakımı için sağlanan eşya, malzeme, kumanya, yakıt, konteynerler dâhil teçhizat ve bu amaçlarla verilen hizmetler.

M) GEMİNİN YAPIMI, YENİDEN YAPIMI, ONARIMI, DONATILMASI YA DA GEMİNİN NİTELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI.

n) Liman, kanal, dok, iskele ve rıhtım, diğer su yolları ile karantina için ödenecek resimlerle diğer paralar.

o) Ülkelerine getirilme giderlerini ve onlar adına ödenmesi gereken sosyal sigorta katılma paylarını da içererek, gemi adamlarına, gemide çalışmaları dolayısıyla ödenecek ücretlerle, onlara ödenmesi gereken diğer tutarlara ilişkin istemler.

p) Gemi için alınmış krediler dâhil olmak üzere, geminin veya malikinin adına yapılmış harcamalar.

r) Geminin maliki tarafından veya onun hesabına ödenecek, karşılıklı sigorta aidatları da dâhil sigorta primleri.

s) Geminin maliki tarafından veya onun hesabına gemiye ilişkin olarak ödenecek her türlü komisyon, brokaj veya acente ücretleri.

t) Geminin mülkiyeti veya zilyetliğine ilişkin her türlü uyuşmazlık.

u) Geminin ortak malikleri arasında çıkan, geminin işletilmesine ya da gemiden sağlanan hasılata ilişkin her türlü uyuşmazlık.

v) Gemi rehni, gemi ipoteği veya gemi üzerinde aynı nitelikteki ayni bir yükümlülük.

y) Geminin satışına ilişkin bir sözleşmeden kaynaklanan her türlü uyuşmazlık. Şeklinde sayılmış olup somut uyuşmazlık eser sözleşmesinin daha özel nitelikteki hali olan GEMİNİN YAPIMI, YENİDEN YAPIMI, ONARIMI, DONATILMASI YA DA GEMİNİN NİTELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASI hususundan kaynaklanmakdır.

Öte yandan iş bu dava TBK. m.158 hükmüne istinaden ikame edilen davadan önce Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatıyla İstanbul ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. Sayılı dosyasına konu olan itirazın iptali davasına ilişkin yargılama, Yargıtay incelemesinden geçmiş ve nihai karar kesinleşmiştir. Bu konuyla ilgili, kamu düzenine ilişkin görev ve yetki hususu da ayrıca kesinleşmiştir. Dolayısıyla kanun yoluyla kesinleşen görev ve yetki uyarınca mezkur davada yetkili mahkeme İstanbul Mahkemeleri ve görevli mahkeme "Denizcilik İhtisas Mahkemesi"dir. Zira dosya kapsamında görülmekte olan uyuşmazlık konusu, gemi onarımından kaynaklanan bakiye alacak olup TTK 1352/1-m maddesi uyarınca "gemi onarımı", deniz alacağı olduğu sabittir.

Dava niteliği itibariyle ve aynı sözleşme ile ilgili kesinleşen mahkeme kararı değerlendirildiğinde, dava konusu TTK’nın “Deniz Ticareti” başlıklı beşinci kitabı kapsamında yer aldığından, davaya bakma görevi, 6102 sayılı TTK'nın 5/2. maddesi uyarınca ve Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu'nun 24.03.2005 tarih ve 188 sayılı kararı ile İstanbul ili mülki hudutları içerisinde Deniz İhtisas Mahkemesi olarak belirlenen İstanbul ....

Asliye Ticaret Mahkemesi'ne ait olmakla; mahkememizin görevli olmadığı anlaşılmakla. Dosya kapsamı ve önceki mahkemelerce verilen görevsizlik ve yetkisizlik kararları birlikte değerlendirildiğinde, mahkemeler arasında olumsuz görev uyuşmazlığı bulunduğu anlaşılmakla, 6100 sayılı HMK'nın 21 ve 22. Maddeleri uyarınca uyuşmazlığın giderilmesi için dosyanın İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 37. Hukuk Dairesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

Başkan ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Katip ... · ¸e-imzalıdır