Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/734 K.2024/1095

Davacı tarafından mahkememize açılan dava dosyasının incelenmesi sonunda;

İSTEM

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle;davalı tarafından okul olarak kullanılan bina için 04/10/2012-04/10/2013 riziko dönemini kapsamak üzere müvekkili nezdinde yangın sigortası yaptırıldığını, sigorta sözleşmesine konu binada 12/07/2013 tarihinde yangın çıktığını, 16/07/2013 tarihinde rizikonun gerçekleştiğinin müvekkile ihbar edildiğini, bunun üzerine müvekkili sigorta şirketi nezdinde hasar dosyası açıldığını, anılan hasar dosyasından bir süre sonra davalı ile 3. kişi arasında temlikname düzenlendiğini,

sigorta tazminatından doğacak ödemenin 3. kişiye yapılacağına dair anlaşıldığını ancak davalı tarafın temliknamenin varlığına rağmen yinede müvekkili şirketten tazminatı alması nedeniyle müvekkil şirketin önce davalıya sonra temlik alacaklısına olmak üzere iki kez ödeme yapmak zorunda kalarak büyük zarara uğradığını, davalının hakkı olmadığını bildiği halde alacağı talep ve temin etmekte ısrarcı davrandığını, davalıya ödeme yapıldıktan sonra temlik alacaklısının ortaya çıktığını,

asıl alacaklının kendisi olduğunu iddia ederek müvekkili şirketten ikinci ödemeyi yapmasına sebep olduğunu beyanla müvekkili şirket tarafından davalıya ödenen 570.202,00 TL nin sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca haksız iktisabın gerçekleştiği tarihten itibaren işletilecek temerrüt faizi ile birlikte müvekkili şirkete iadesine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

YANIT

Davalı tarafa dava dilekçesi, ekleri ve tensip tutanağı usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalı tarafça cevap dilekçesi ibraz edilmediği görülmüştür.

KANITLAR VE GEREKÇE

-Dava, sigorta sözleşmesinden kaynaklanan sebepsiz zenginleşmeye dayalı rucuen tazminat istemine ilişkindir.

-Büyükçekmece ....

Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 25/10/2018 tarih ... esas ... karar sayılı ilamı ile; “iş bu davanın sebepsiz zenginleşmeden kaynaklandığı alacak davası niteliğini taşıdığı, davacı tarafça davalıya alacağın temlikinden habersiz olunduğu için ödeme yapıldığı, bu durumda davacı fakirleşenin fakirleşme miktarı uyarınca karşı taraftan talepte bulunabileceği, mevcut ödemeler ve alınan bilirkişi raporuna göre; davacı sigorta şirketinin yapmış olduğu mükerrer ödeme miktarının 284.000,00 TL olduğu, temlik alacaklısına 286.202,00 TL için ödeme yapıldığına dair herhangi bir dekont ibraz edilmediği,

dolayısıyla fakirleşme miktarının 284.000,00 TL olduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile 284.000,00 TL nin 13/09/2013 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine” karar verilmiş, kararın istinaf edilmesi üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi .... HUKUK DAİRESİ’NİN ... esas ... karar sayılı ilamı ile.

“Sigorta konusunun, sigortalıya ait okul olarak kullanılan bina olduğu gözetildiğinde, davalının tüketici olmadığı, dolayısıyla tüketici işlemi de söz konusu olmadığından açılan davada görevli mahkeme asliye ticaret mahkemeleri olacaktır.” gerekçesiyle kararın kaldırılmasına karar verilmiş ve Mahkememizce bu doğrultuda yargılamaya devam olunmuştur.

-Mahkememiz dosyası dosyada mevcut bilgi ve belgelerle bağlı kalmak kaydı ile davacının varsa dava konusu poliçe nedeniyle yapılan mükerrer ödemelerin tespiti amacıyla sigortacı bilirkişiye tevdi edilerek rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen 23/09/2024 tarihli raporda özetle; gerçekleşen yangın sebebiyle dava dışı ... San ve Tic. Ltd. Şti.(yeni unvan ... Tic. Ltd.

Şti.)’ne ait okulda meydana gelen maddi zararın, bağımsız sigorta eksperi tarafından 1.123.700,00-TL olarak tespit edildiği; davacı .... Sigorta A.Ş. tarafından sigortacı sıfatı ile dava dışı ..... San ve Tic. Ltd. Şti.(yeni unvan .... Tic. Ltd.

Şti.)‘ne ait poliçede belirtilen riziko adresinde bulunan okul, Yangın Sigortası Genel Şartları kapsamında gerçekleşecek rizikoların teminat altına alınması maksadıyla 04.10.2012 başlangıç 04.10.2013 bitiş tarihlerini kapsayacak şekilde .... numaralı Ticari Paket Sigorta Poliçesinin tanzim edildiği; gerçekleşen zararın, davacı .... Sigorta A.Ş. tarafından sigortacı sıfatı ile dava dışı .... San ve Tic. Ltd. Şti.(yeni unvan ... Tic. Ltd.

Şti.)‘ne ait poliçede belirtilen riziko adresinde bulunan okulun yangın muhataralarına karşı Yangın Sigortası Genel Şartları kapsamında tanzim edilen .... numaralı Ticari Paket Sigorta Poliçesi hükümleri gereğince, poliçe teminat limitleri ile sınırlı olmak kaydıyla teminat kapsamında olduğu. 12.07.2013 tarihinde meydana gelen yangın sonucunda oluşan zararın, poliçenin başlangıç ve bitiş tarihleri arasındaki vadesi içerisinde gerçekleştiği; davacı ...

Sigorta A.Ş. tarafından tanzim edilen Ticari Paket Sigorta Poliçesinin Yangın Teminat limitinin Demirbaş ve Dekorasyon için 1.500.000,00-TL, Kar Kaybı için 1.200.000,00-TL olduğu, davacı .... Sigorta A.Ş.‘nin, poliçe teminat limiti tutarına kadar gerçekleşen toplam tazminat tutarından sorumlu olduğu; artan bakiyenin poliçe teminatı kapsamında değerlendirilemeyeceği; gerçekleşen hasar neticesinde işyerinde oluşan zararın, davacı ...

Sigorta A.Ş. tarafından sigortacı sıfatı ile düzenlenen ... numaralı Ticari Paket Sigorta Poliçesi özel şart, kloz ve hükümleri gereği Demirbaş ve Dekorasyon Teminat bedeli 1.500.000,00-TL, Kar Kaybı Teminat bedeli 1.200.000,00-TL, tutarlarındaki poliçe limitini aşmadığı; yangın sebebi ile gerçekleşen hasar neticesinde oluşan zararın, Yangın Sigortası Genel Şartları kapsamında davacı ....

Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenen ... numaralı Ticari Paket Sigorta Poliçesi özel şart, kloz ve hükümleri gereği, poliçe primlerinin ödenmiş ve poliçenin hasar tarihinden önce herhangi bir sebeple iptal edilmemiş olması kaydıyla ödenmesine engel teşkil edecek bir hususun bulunmadığı; dava dışı .... San ve Tic. Ltd. Şti.(yeni unvan ... Tic. Ltd. Şti.) ile davacı ...

Sigorta A.Ş.’nin dosyada örneği mübrez mutabakatname ile 570.202,00-TL tutarında tazminat ödenmesi hususunda mutabakata vardığı; davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından hazırlanan dosyada örneği mübrez ibraname ve davalı ....’in talimatı gereği 13.09.2013 tarih ve “HASAR ...” açıklamalı ödeme dekontu ile 570.202,00-TL tutarında tazminatın dava dışı ...’e ödendiği; davalı ...’in davacı ....

Sigorta A.Ş. tarafından tanzim edilen .... numaralı Ticari Paket Sigorta Poliçesi kapsamında meydana gelen hasarlar sebebiyle temsile yetkili olduğu dava dışı ... San ve Tic. Ltd. Şti.(yeni unvan ... Tic. Ltd. Şti.)’nin 1.500.000,00-TL ile sınırlı olmak kaydı ile alacaklarını 01.08.2013 tarihinde T.C. İstanbul .... Noterliği’nin ... yevmiye numaralı temliknamesi ile dava dışı ... San. Tic. A.Ş. isimli firmaya temlik ettiği, ilgili temlikname kapsamında davacı ...

Sigorta A.Ş. tarafından dosyada örneği mübrez 27.02.2014 tarihli ödeme dekontu ile 284.000,00-TL tutarında ilave tazminatın dava dışı ... San. Tic. A.Ş. isimli firmaya ödendiği; dava dışı .... San ve Tic. Ltd. Şti.(yeni unvan .... Tic. Ltd.

Şti.)’ne ait okulda meydana gelen yangın hadisesine bağlı olarak 1.123.700,00-TL tutarında maddi zararın meydana geldiğinin bağımsız sigorta eksperi tarafından tespit edildiği, tarafların 570.202,00-TL tutarında tazminat ödemesi üzerinde mutabık kaldığı ve ilgili tazminat tutarının ödendiği, ayrıca dava dışı .... San ve Tic. Ltd. Şti.(yeni unvan .... Tic. Ltd. Şti.)’nin verdiği temliknameye istinaden davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından dava dışı ... San. Tic.

A.Ş. isimli firmaya 284.000,00-TL tutarında ilave tazminat ödemesinin yapıldığı; bu suretle 284.000,00-TL tutarındaki ilave tazminat ödemesinin mükerrer görüş ve kanaatinin bildirildiği görülmüştür.

-Yukarıda yer verilen açıklamalar, alınan bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde davacının iddiasının mükerrer ödeme yapıldığı iddiası ile sebepsiz zenginleşme talebine dayanmaktadır.

-6098 sayılı Borçlar Kanununun sebepsiz zenginleşmeyi düzenleyen 77 inci maddesinde, " Haklı bir sebep olmaksızın, bir başkasının malvarlığından veya emeğinden zenginleşen, bu zenginleşmeyi geri vermekle yükümlüdür. Bu yükümlülük, özellikle zenginleşmenin geçerli olmayan veya gerçekleşmemiş ya da sona ermiş bir sebebe dayanması durumunda doğmuş olur.” hükmü yer almaktadır.

-Sebepsiz zenginleşme; geçerli olmayan veya tahakkuk etmemiş yahut varlığı sona ermiş bir nedene ya da borçlu olunmayan şeyin hataen verilmesine dayalı olarak gerçekleşebilir. Sebepsiz zenginleşmeden söz edilebilmesi için; bir taraf zenginleşirken diğerinin fakirleşmesi, zenginleşme ve fakirleşme arasında uygun nedensellik bağının bulunması ve zenginleşmenin hukuken geçerli bir nedene dayalı olmaması gerekir.

-Sebepsiz zenginleşme bunlardan hangisi yoluyla gerçekleşmiş olursa olsun, sebepsiz zenginleşen, aleyhine zenginleştiği tarafa karşı, geri verme borcu altındadır. 818 sayılı BK nun geri verilmesi gereken tutarın belirlenmesinde genel hüküm niteliğindeki 63. maddesi uyarınca iyi niyetli zenginleşen, sebepsiz zenginleşme konusunun kendisinden istendiği tarihten önce elinden çıktığını iddia ve ispat ettiği miktar oranında ret ve geri vermeyle yükümlü olmayacaktır. Buna karşın; zenginleşen, zenginleşme anında veya sonrasında mal varlığındaki artışın geçerli bir hukuki sebebe dayanmadığını biliyor veya bilmesi gerekiyor ise, kötü niyetli sayılacağında kuşku bulunmamaktadır.

-Dosyada mevcut poliçe ve belgelerin incelenmesinde; davacı sigorta şirketi ile dava dışı .... San ve Tic. Ltd. Şti.(yeni unvan .... Tic. Ltd. Şti.) arasında Ticari Paket Sigorta Poliçesi'nin tevzi edildiği, davalı tarafın iş bu poliçenin tarafı olmadığı sabittir.

-Yine davalı gerçek kişinin poliçe ve hasar ödeme tarihi itibariyle dava dışı poliçeye taraf şirketin yetkilisi olduğu görülmektedir.

-Alınan bilirkişi raporunda da yer verildiği üzere dava dışı .... San ve Tic. Ltd. Şti.(yeni unvan .... Tic. Ltd. Şti.) ile davacı ... Sigorta A.Ş.’nin 12/07/2013 tarihinde meydana gelen yangın nedeniyle meydana gelen hasarın ödenmesinde mutabık kaldıkları, poliçe kapsamında ödenecek bedelin taraflarca 570.202,00-TL olarak belirlendiği görülmektedir.

-Yine dosyada mevcut belgelere göre davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından hazırlanan ibraname ve davalı ....’in talimatı gereği 13.09.2013 tarih ve “HASAR ...” açıklamalı ödeme dekontu ile 570.202,00-TL tutarında tazminatın dava dışı ....’e ödendiği sabittir.

-Yine dosyada mevcut bilgi ve belgelere göre davalı Şerafetdin Türkmen’in davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından tanzim edilen .... numaralı Ticari Paket Sigorta Poliçesi kapsamında meydana gelen hasarlar sebebiyle temsile yetkili olduğu dava dışı .... San ve Tic. Ltd. Şti.(yeni unvan .... Tic. Ltd. Şti.)’nin 1.500.000,00-TL ile sınırlı olmak kaydı ile alacaklarını 01.08.2013 tarihinde T.C. İstanbul .... Noterliği’nin ... yevmiye numaralı temliknamesi ile dava dışı ... San. Tic. A.Ş. isimli firmaya temlik ettiği görülmektedir.

-Davacı sigorta şirketi tarafından iş bu temlikname kapsamında 27.02.2014 tarihli ödeme dekontu ile 284.000,00-TL tutarında ilave tazminatın dava dışı ... San. Tic. A.Ş. isimli firmaya ödendiği de ihtilafsızdır.

-Yukarıdaki açıklamalar da yer verildiği üzere sebepsiz zenginleşmeden söz edilebilmesi için; bir taraf zenginleşirken diğerinin fakirleşmesi, zenginleşme ve fakirleşme arasında uygun nedensellik bağının bulunması ve zenginleşmenin hukuken geçerli bir nedene dayalı olmaması gerekir.

-Her ne kadar davacı tarafça sebepsiz zenginleşme iddiası ile davalıdan alacaklı olduğu iş bu dava ikame edilmiş ise de davacı şirket tarafından 570.202,00 TL ve 284.000,00 TL olmak üzere ödemelerin davacının talimatı ve temliknameler kapsamında yapıldığı, bu ödemelerin davalı ... yapılmadığı, davacının zenginleşmesinin söz konusu olmadığı görülmektedir. Zira yukarıdaki açıklamalar da da yer verildiği üzere davalının taraflar arasındaki poliçeye taraf olmadığı, poliçenin taraflarının dava dışı şirket ile davacı sigorta şirketi olduğu, davalı tarafın yalnızca şirketi temsilen talimat verdiği ve/veya temliknameleri imzaladığı görülmektedir.

-Bu haliyle davalı tarafın tüzel kişilik temsilcisi sıfatıyla sebepsiz zenginleşmesinin söz konusu olmadığı, ödemelerin dava dışı 3. Kişilere yapıldığı, davacı tarafın fakirleşmesi ile sebepsiz zenginleşme iddiasından bulunulan miktarlar arasında nedensellik bağının bulunmadığı Mahkememizce kabul edilmiş, ispatlanamayan davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır