Bakırköy 2. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2022/167 K.2023/114

Haksız Rekabetin Tespiti, Men ve Ref'i ile Maddi ve Manevi Tazminat

DAVA TARİHİ : 18/07/2022

KARAR TARİHİ : 07/04/2023

K.YAZILDIĞI TARİH : 02/05/2023

Mahkememizde görülmekte bulunan Marka Hükümsüzlüğü, Markadan Doğan Hakara Tecavüzün ve Haksız Rekabetin Tespiti, Men ve Ref'i ile Maddi ve Manevi Tazminat davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkiline ait "..." adlı markanın 05, 29, 30, 43.sınıfta olup, bu markanın ilk olarak 05/03/2004 tarihinde tescilinin yapıldığını, buna ek olarak müvekkilinin kurum nezdinde "...." ibareli birçok tescilli markası bulunduğunu, müvekkilinin tescilli markasını, kendisine ait iş yerinde işletme adı olarak "..." şeklinde uzun yıllardır kullandığını, davalı adına 21/11/2018 tescil tarihli, ...başvuru/tescil numaralı "...." adlı markasının bulunduğunu, davalıya ait tescilli markanın müvekkilinin daha önceki tarihte kullanımı olup, koruma altına alınmış "..." markasıyla iltibas yarattığını,

davalının "..." ibaresini, ekli/eksiz işyeri isminde, internet ortamında, iş yeri tabelasında, marka, hizmet, anahtar sözcük olarak kullanılmasının müvekkiline zarar verdiğini, yerli/yabancı müşteriler nezdinde karışıklığa neden olduğunu, davalının haksız eyleminden ısrarının, gerçek hak sahibi olan davacıya zarar verdiğini ve her gün maddi ve manevi zararı artarak devam ettiğini, 21/11/2018 tescil tarihli, ...başvuru/tescil numaralı "...." markasının hükümsüzlüğüne ve karar kesinleştiğinde sicilden terkinine karar verilmesi, davalının, davacı markasına yönelik haksız eyleminden dolayı tecavüzün tespiti, önlenmesi,

durdurulması ve kaldırılmasına, davalı firmanın markaya vaki tecavüzü nedeniyle; tecavüzün tespiti, önlenmesi, durdurulması ve kaldırılmasına yönelik karar ile birlikte; her türlü yayın, tanıtım malzemesi, mal, ürün, ambalaj, tabela, afiş, brosür, reklam, ilan ve internet üzerinden tanıtım kullanımlarının önlenmesine, durdurulmasına, toplanmasına ve imhasına, davalı firmanın işletmesine asmış olduğu tabelalarının sökülmesine,

maddi tazminat/yoksun kalınan kazancın, yasanın 151/2-b maddesi uyarınca hesaplanarak maddi tazminat talaplerinin kabulüne karar verilmesine bu kapsamda belirsiz alacak davası kapsamında talep arttırım haklarını saklı tutarak şimdilik 1.000,00 TL maddi tazminata, 10.000,00 TL manevi tazminata, maddi ve manevi tazminat taleplerini dava tarihinden itibaren ticari faiz yürütülmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesi ile, öncelikle davanın husumet yönünden reddinin gerektiğini, dilekçe ekinde sundukları devir sözleşmesi ile müvekkili tarafından işletmenin ihbar edilen şirkete devredildiğinden davanın müvekkiline değil, ihbar edilen şirket hasım gösterilerek açılması gerektiğini, davanın yetkili mahkemede açılmadığını, müvekkilinin davaya konu "..." adlı markası için ...başvuru numarasıyla 24/05/2018 tarihinde başvuru yaptığını, başvuru üzerine mevzuata uygun olarak şekli incelemesinin yapıldığını, uzman benzerlik araştırmasının yapıldığını, Marka İlan Bülteninde 27/06/2018 tarih ve ... numarasında ilan edildiğini,

21/11/2018 tarihinde tescil edildiğini, davacı tarafın süresinde hiçbir itirazı olmadığı gibi davanın süresinde açılmadığından reddi gerektiğini, davacının "..." adını kullanan tüm firmalara dava açarak maddi menfaat etmek amacıyla ilk "..." markalarını kendi adına tescil ettirdiğini, davacının 05/03/2004 tarihinde almış olduğu haricindeki hiçbir markayı kullanmadığını sadece İstanbul Bakırköy adresinde bulunan restoranı için "... " markasını kullandığını açıkça beyan ettiğini, davacının kullanmadığı ve kullanacağı belli dahi olmayan tescilleri kötü niyetli olarak yaptığının açık olduğunu,

davacının tescil ettirdiği ve davaya dayanak gösterdiği "..." ile müvekkilinin markası olan "... " markası ile yasanın tanımladığı açıdan hiçbir benzerlik bulunmadığını, davacının uğramış olduğu manevi zararın gerçeklerini açıklayamadığını ve belgelerini sunamadığını, davacının hiçbir maddi kaybının da bulunmadığını, davanın.. (T.C...) 'nın müdürlüğünü yapmış olduğu ... Sanayi ve Tic.Ltd. Şti. ... mahallesi ... Cad.

No: ...adresine ihbar edilmesine, davanın husumet nedeniyle ve süresinde açılmamış olması nedeniyle reddine, davanın yetkisiz mahkemede açılmış olması nedeniyle yetki yönünden reddine, esas yönünden kanıtlanamayan haksız ve yersiz açılan maddi tazminat kazanç kaybı talepleri ile manevi tazminat taleplerinin esas yönünden reddine, kanıtlanamayan ve haksız yersiz açılan davadaki diğer tüm taleplerin de esas yönünden reddine, dava masrafları ve vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Türk Patent Kurumu'ndan davacıya ait .,..,..,..,..,..,.... ve .... ve davalıya ait ...tescil nolu markaların sicil kayıtları celp edilmiştir.

Dosya, bir marka vekili ve bir mali müşavir bilirkişiden oluşacak bilirkişi heyetine tevdi ile; davalıya ait ...tescil numaralı markanın hükümsüzlük koşullarının oluşup oluşmadığı, davalının fiili markasal kullanımlarının davacıya ait markalardan doğan haklarına tecavüz ve haksız rekabet oluşturup oluşturmadığı, maddi tazminat koşullarının oluşup oluşmadığı oluştu ise miktarı hususlarında rapor tanzimi için bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti 13/02/2023 tarihli raporu ile, "davalı ... ait dava konusu ...kod numaralı ihtiva eden markanın hükümsüzlüğü koşullarının oluşmadığı, davalı ... markasal kullanımlarının davacı ... ait tescilli markalara tecavüz ve davacı ... ile haksız rekabet teşkil eder mahiyette olmadığı" hususlarını tespit ve rapor etmişlerdir.

Davacı vekili 05/03/2023 tarihli dilekçesi ile, bilirkişinin hazırlamış olduğu raporda, tüketicinin ihtilaf konusu hizmetler bakımından zayıf unsur olduğu "..." unsurunun markada yer alan ayırt edici şekil, renk ve "...." yazılı unsuru ile davacı markasından uzaklaşıldığı kanaatine vardığını, TPE nezdinde "..." isaresini ekli veya eksiz olarak yapılan tüm marka başvurularına taraflarınca itiraz edildiğinde, taleplerinin kabulüne, başvurucunun talebinin reddedildiğini, davacı markaları ile dava konusu davalı markasının görsel, işitsel ve kavramsal açılardan benzer olduklarını, aynı/aynı tür/benzer malları/hizmetleri kapsadıkları,

bu nedenle markalar arasında ilişkilendirilme dahil karıştırılma ihtimalinin bulunduğunun açık ve net olduğunu, bu durumun gözardı edilerek hazırlanan rapora itiraz ettiklerini, raporu hazırlayan bilirkişinin mahkememizin .... esas sayılı dosyasında yazmış olduğu raporda, buradaki değerlendirmesinin tamamen aksi yönünde değerlendirmelerde bulunarak hükümsüzlük sonucuna ulaştığını, her iki rapor birlikte değerlendirildiğinde, bilirkişinin düşüncesini nasıl tekzip ettiğinin net bir şekilde görülmüş olacağını, rapora itirazlarının kabulü ile yeni bir bilirkişiden rapor alınmasını talep etmiştir.

Dava, davalının ...tescil numaralı markasının hükümsüzlüğü, davalının, davacı markasından doğan haklarına tecavüzünün ve haksız rekabetinin tespiti, önlenmesi, durdurulması ve kaldırılması ile maddi ve manevi tazminat talebine yöneliktir.

SMK'nun 25.md'si hükümsüzlük hallerini düzenlemektedir. Buna göre 5.md'deki mutlak red; ve 6.md'deki nisbi red sebepleri hükümsüzlük sebebidir.

SMK'nun 6/1 md'sine göre, tescil başvurusu yapılan bir markanın tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dahil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir. Bu durum SMK 7/2-b'ye göre marka hakkına tecavüzdür.

Karıştırılma ihtimali ortalama tüketicilerin her iki işaret arasında bir şekilde bağlantı kurmasıdır. Eğer mal veya hizmetin aynı işletmeden ileri geldiği yönünde bir algılama ortaya çıkıyor, yani bir işletmeye ait mal veya hizmet başka bir işletmeye ait mal veya hizmet ile karıştırılıyor ve bu nedenle satın alınıyor ise doğrudan karıştırma ihtimali; eğer mal veya hizmetin markası birbirinden ayırd ediliyor ancak bunların aynı işletmenin markaları olduğu ya da bu mal veya hizmetin aralarında ekonomik bağlantı bulunan işletmelerden geldiği biçiminde bir algılama oluşuyor ise bu halde de dolaylı karıştırma ihtimalinden söz edilecektir.

Davacının davaya dayanak markaları "...", "...", "....", "... ", ...", ...", ..." ve "... " kelime unsurları ile her birinde aynı şekil ve kombinasyon ile yerleştirilmiş, "..." şeklinden ibarettir. Davalının fiili markasal kullanımları ve ...tescil numaralı markası ise "..." şeklindedir.

Benzerlik değerlendirmesinde markalar fonetik, görsel, anlamsal ve sınıfsal olarak kıyaslanarak incelenmelidir. Ancak "iki işaret arasındaki benzerliğin değerlendirmesi bir işaretin unsurlarını tek tek diğer işaretin unsurları ile karşılaştırarak değil, bir bütün olarak yapılmalıdır. Bu bakımdan, karşılaştırılan markalarda ortak unsurların bulunması her halükarda karıştırma yaratacak bir benzerliğin olduğu sonucunu doğurmamaktadır.

Zira karıştırma ihtimalinin saptanmasında nazara alınacak olan, ortalama tüketicinin markayı bir bütün olarak algılamasıdır.

Bu bakımdan markalar arasında yapılacak olan benzerlik incelemesi, her iki markanın ortalama seviyedeki tüketici üzerinde bıraktığı genel intibaya göre, ayırd edici ve baskın unsurlar da dahil tüm faktörler gözetilerek "global" bir değerlendirme yapılmasını gerekli kılmaktadır." (Yasaman, Ayoğlu, Bilgin, Kartal, Yüksel, Yasaman, Sınai Mülkiyet Kanunu Şerhi C.II. s.935)

Yargıtay .... Hukuk Dairesi'nin 30/11/2015 tarih ve ... Es., ... Karar sayılı kararında "(...) markasının "..." ortak unsurlu "..." ve "... " markaları ile markalar arasında "..." sözcüğünden doğan kısmi bir benzerlik olmasına rağmen, içerdikleri diğer yazım biçimleri, şekiller, renkler ve sözcükler itibariyle bıraktıkları genel izlenim olarak anlamsal, görsel ve sesçil olarak birbirlerinden farklı oldukları gerekçesiyle YİDK kararının iptaline karar veren mahkeme kararını onamış ve bu şekilde aynı hususlara işaret etmiştir. (Yasaman, Ayoğlu, Bilgin, Kartal, Yüksel, Yasaman, Sınai Mülkiyet Kanunu Şerhi C.II. s.935)

Somut olayda her ne kadar taraf markaları arasında "..." kelimesinin ortak olmasından dolayı kısmi bir benzerlik bulunsa da, davacı markasında "...." figürünün yerleşim yeri ve boyutu itibariyle dikkat çekici ve akılda kalıcı olduğu, renk kombinasyonlarının ve şekil unsurlarının farklı olduğu, ortak olan "..." ibaresinin taraf markalarının fiili olarak kullanıldıkları deniz ürünlerinin servis edildiği "yiyecek ve içecek sağlanması hizmetleri" bakımından yüksek bir ayırdediciliğe sahip olmadığı, bu itibarla marka hakkına tecavüzün ve hükümsüzlüğün hukuki koşullarının oluşmadığı kanaatine varılmıştır.

Yukarıda açıklanan gerekçelerle, davacının davasının reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır