Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/36 K.2021/132

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesi ile müvekkili şirkete ciro yoluyla intikal eden ... Bankası ... Şubesi, ... çek seri numaralı, ... hesap numaralı, keşidecisi ... Teknolojik İnş. Turz. Taah. Ve Tic. Ltd. Şti. olan çekin zayi olduğunu, çekteki imza ve kaşenin taklit edildiğini, şirket yetkilisine ait olmadığını, iş bu çek hakkında Bakırköy ... Asliye Ticaret Mahkemesi ... Esas Sayılı dosyası ile çek iptali davası açıldığını, çek hakkında davalı ... tarafından İstanbul ...

İcra Müdürlüğü'nün ... Esas Sayılı dosyası ile müvekkili şirket aleyhine icra takibi yapıldığını, icra takibine İstanbul .... İcra Mahkemesinin ... Esas Sayılı dosyası ile imza itirazında bulunulduğunu, davalı ...'in yetkili hamil olmamasına rağmen çek iptali davasına müdahil olduğundan mahkeme tarafından istirdat davası açmak üzere süre verildiğini, çek bedelin istirdadına, çeke ilişkin haklarının aidiyetine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesi ile "TTK 792 maddesine göre kötüniyetinin bulunması gereken zamanı çekin bankaya ibraz anı değil, çekin iktisap anıdır" davacının bu maddeye göre müvekkilinin kötü niyetli olduğunu, iktisap anında çekin çalıntı olduğunu bile bile bu çeki iktisap ettiğini yazılı delil ile ispat etmesi gerektiğini, müvekkilinin çekin çalıntı olayında bilgisinin olmadığını, davacının da müvekkilinin çeki kötü niyetle iktisap ettiğini iddia etmediğini ve bir delil de sunmadığını, çekin arkasında ibraz şerhinde ödeme yasağı bulunduğuna dair bir kayıt da olmadığını, müvekkilinin dava konusu çekte yetkili hamil olduğunu,

çekin ciro yoluyla geçmesi nedeniyle müvekkilinin çekin çalıntı olup olmadığı hususunda bilgisinin olmadığını, müvekkilinin iyi niyetli olduğunu, davanın reddine, %20 tazminatın davacıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Taraflara usulüne uygun tebligat yapılmıştır.

Davacının imza itirazı nedeni ile imza incelemesine esas olmak üzere imza örnek asılları dosyamız arasına alındı.

Dosyaya sunulan 11/01/2021 tarihli bilirkişi ... tarafından düzenlenen raporda dava konusu çek aslındaki imzanın karşılaştırma belgelerindeki imzalarına kıyasla, ...'ın eli ürünü olmadığının tespit edildiği anlaşılmıştır.

Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesine ve İstanbul .... İcra Hukuk Mahkemesine, İstanbul .... İcra Müdürlüğüne yazılan müzekkereye cevap verildiği görüldü.

6102 sayılı TTK' nın 792. maddesiyle, çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790. maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamilin ancak çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlü olacağı hüküm altına alınmıştır. Belirtilen kanun hükmü uyarınca davacının, kendisinin yetkili hamili olduğunu ve yeni hamilin çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğunu veya iktisapta ağır kusurlu bulunduğunu kanıtlaması gerekmektedir.

"...TTK.' nın 704. maddesine dayalı olarak çek istirdadı talebinde bulunulduğu, kambiyo senetlerinde imzaların istiklali ilkesi geçerli olup, çeki ciro eden lehtar davacının imzasının sahte olmasının diğer cirantaların imzalarının geçerliliğini etkilemeyeceği gibi davalı hamilin diğer cirantalara başvurma hakkını da etkilemeyeceği, davacı tarafından TTK.'nun 704 ve 730/1 maddesinin 5. bendi ve TTK.'nun 599 maddesi gereğince davalının çeki kötüniyetli iktisap ettiği veya iktisabında ağır kusurlu olduğunun ispat edilemediği, TTK.'nun 704. maddesi gereğince çekin iadesine ilişkin koşulların somut olayda gerçekleşmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekilince temyiz edilmiştir..." T.C. YARGITAY 19. Hukuk Dairesi, 2016/10554 Esas, 2016/16050 Karar.

Dosya tüm deliller ile birlikte değerlendirildiğinde; çek istirdadı davasında davacının öncelikle yetkili hamil olduğunu ve sonrasında davalının çeki iktisabında kötüniyetli veya ağır kusurlu olduğunu ispat etmesi gerekmektedir. Mahkememizce davacının iddiası nedeni ile yapılan bilirkişi incelemesi ile çek üzerindeki imzanın davacıya ait olduğu tespit edilmiş olup, davacının elinden çekin yetkili hamil iken rızası dışında çıktığı yine Bakırköy ...

Asliye Ticaret Mahkemesine açmış olduğu dava da dikkate alındığında sabittir.

Davacının bu kez de davalının çeki kötü niyetle iktisap ettiğine veya iktisabında ağır kusurlu bulunduğuna dair ispat yükü üzerinde olup bu hususta dosyaya delil ibraz edemediği, dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerde de, davalının davaya konu çeki kötü niyetle iktisap ettiğini gösterir bir emare bulunmadığı anlaşılmakla ispatlanamayan davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.