Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/339 K.2023/707

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (sözleşmeden kaynaklı zarar) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin maliki olduğu İstanbul İli, ... İlçesi, ... Mevki, ... ada, ... parselde ...

İş merkezi projesine ait çelik konstrüksiyon ve çatı kaplama işinin anahtar teslimi olacak şekilde yapılması için taraflar arasında 11/08/2018 tarihli protokol yapıldığını ve protokote göre işin 90-120 gün içinde tamamlanmasının kararlaştırıldığını, müvekkili şirketin davalı şirkete yapması gereken işler karşılığında toplam 858.874,60-TL'lik 3 adet fatura kestiğini ve işbu faturaların karşılığı tutarların ödendiğini, buna karşılık davalı şirketin sözleşme uyarınca üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirmediğini, en geç Ocak 2018'de tamamlanması gereken işin Mayıs 2018'de de tamamlanmadığını, bunun üzerine müvekkili şirketin Büyükçekmece ..

Sulh Hukuk Mahkemesinin ...

Değişik İş sayılı dosyası üzerinden tespit davası açıldığını ve 04/10/2018 tarihli bilirkişi raporu ile davalı şirketin işi tamamlamadığının tespit edildiği, davalı şirket tarafından yarım bırakılan işlerin ... ile taşeronluk sözleşmeleri akdedilerek bu firmalara yaptırıldığını, yapılan bu işler karşılığında firmalara toplam 131.000,00-TL (KDV hariç) ödeme yapıldığını, gerekli malzemelerin temini için 483.186,11-TL ödeme yapıldığını, davalı şirketin projede çalışlırmayı taahhüt ettiği işçilere ilişkin SGK primlerinin ödenmediğini,

bu sebeple müvekkili şirketin inşaal bitirme ruhsatı alabilmek için davalı taşeronu ...'e tahakkuk eden toplam 20.945,07TL prim borcunu SGK'ya ödemek zorunda kaldığını, taraflar arasındaki uyuşmazlığa ilişkin olarak müvekkili şirketin arabuluculuğa başvurduğunu ancak arlaşma sağlanamadığını,

bu nedenlerle fazlaya dair her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla HMK md. 107 uyarınca belirsiz alacak davası kapsamında şimdilik 10.000,00-TL sözleşmesel zarar ve davalı adına yapılatı ödemelerin ve işbu bedellerin dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faizinin yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği anlaşılmıştır.

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; davacının dava dilekçesine ekli bulunan eklerini inceleme imkanı bulunmadığı HMK 127.madde uyarınca ek cevap verme süresinin taraflarına verilmesini, davacı ... proje teslimi zamanında yapılmadığını, statik projeleri uyarınca imalat yapıldığı, bir kısım malzemelerin şantiyeye sevkinin yapıldığı, bir kısım malzemelerin atölyede kaldığı, yanlış eksik verilen çapraz çizimleri nedeniyle iş yapılamadığını, davacı tarafından doğru çizimlerin gönderilmesinin beklendiği,

ödemelerin zamanında davacı tarafından yapılmadığını ve bu durumunda davacıya bildirildiğini, müvekkilinin aksaklıklar nedeniyle şantiyede sürekli çalışamadığını, forklifti dahi süresinden fazla kiralanmak zorunda kaldığını, ekip ve maliyet istikrarı sağlanamadığını, Müvekkilince defaatle sözlü olarak bildirimde bulunulmasına rağmen sonuç alınamadığını, durumun 04/06/201 ve 06/06/2018 tarihli e postalar ile davacıya bildirildiğini, SGK pirim borçları ile ilgili sözleşme süresinin uzamasının davacı yandan kaynaklandığını, bu nedenle davacı ile görüşüldüğünü ve SGK ödemelerinin davacı ... yapılmasına karar verildiğini,

davacı ... sözleşme edimlerinin yerine getirilmemesi nedeni ile 10/09/2018 tarihinde davacı tarafa Sarıyer ...

Noterliği ... yevmiye numaralı ihtarname gönderildiğini, ayrıca arabuluculuk müracaatının yapıldığını, İstanbul Arabuluculuk Bürosu ... başvuru numaraıs ile arabuluculuk görüşmeleri yapıldığı, anlaşamama şeklinde sonuçlandığı, şirket yetkilisinin ani vefatı sebebiyle kendileri tarafından dava açılamadığı ve bu dava ile karşılaştıklarını, karşı dava açacaklarını belirttiği görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, sözleşmeden kaynaklı zarar alacağının davalıdan tahsili talebine ilişkindir. Dava dilekçesi ekinde sunulan taraflar arasında imzalanan 11/08/2017 tarihli protokol, 15/12/2017, 24/05/2018, 06/06/2018 tarihli fatura suretleri, muavin defter kayıt suretleri, Büyükçekmece .... Sulh Hukuk Mahkemesi ... Değişik İş sayılı dosyasından alınan bilirkişi raporu, taşeron sözleşmesi incelenmiştir. Taraflar arasında ihtilaf konusu olan işin tam ve zamanında bitirilmemiş olması nedeniyle davacının kusurlu olup olmadığı, dolayısıyla davacının dava konusu zarar talep etme hakkının bulunup bulunmadığının tespiti için bilirkişi heyetinden rapor tanzimi istenmiştir.

02/03/2021 tarihli bilirkişi raporunda özetle. Taraflar arasındaki sözleşme uyarınca dava konusu işin Ocak 2018'de tamamlatılması gerekirken Mayıs 2018'de de tamamlanmaması üzerine davacı şirket tarafından Büyükçekmece ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.

İş sayılı dosyası üzerinden tespit davası açtığını, davalı şirket tarafından “ödemenin zamanında yapılmadığı, bu nedenle iki aylık bir gecikme yaşandığı, çapraz imalat çizimlerinin eksik verildiği, bu nedenle 15-20 günlük bir gecikme yaşandığı" hususlarının geçerli deliller ile ispatlanması gerektiği, davalı taralından, işin bitim tarihi olan Ocak 2018 tarihine kadar, ödemelerin zamanında yapılmadığına, gerekli çizimlerin gönderilmediğine ve ek işler talep edilmiş olduğuna dolayısıyla da gecikmelerin bu hususlardan kaynaklandığına yönelik davacıya gönderilmiş herhangi bir ihtar ve uyarı bulunduğuna ilişkin somut bir delil sunulmadığı,

bu durumda davalının gecikmeye ilişkin davacının kusurlu olduğuna yönelik iddiaların kabulüne olanak bulunmadığı, dolayısıyla gecikme ve eksik işlerden kaynaklanan davacının dava konusu zararlarının davalı tarafından tazmin edilmesi gerektiği, eksik işlerin işin bitim tarihi itibariyle KDV dahil 391.694, 37-TL eksik işlerin üçüncü kişilere yaptırılması bedeli tutarın 618.019,00-TL olduğu, davacının, davalıdan 370.617,00-370.617,60= 25.617,60-TL alacaklı olarak göründüğü, diğer taraftan SGK'nın ilgili müdürlüğünün 28/12/2018 tarihli ve davacı ...

Şirketine verilen yazı ile ekindeki belgeye göre 18.338,43-TL ödeme yaptığı, ancak söz konusu yazıda 18.338,43-TL ödemenini ne kadarından davalı ...

Yapı Ltd şti'nin yapı sorumlu olduğu belli olmadığı, son inceleme gününde, tarafların ticari defter ve belgelerinden eksiklik bulunduğu, ilgili evrakların mail ile istendiği ancak maile gönderilmediği, davalı tarafın inceleme belgelerini maile ya da mahkemeye sunması gerektiği, 18.338,43-TL ödemenin ne kadarından davalı şirketin yapı sorumlu olduğu belli olmadığını, davalı ...

Yapı'nın yapı sorumluğunu miktarının davacı tarafça belgelerle ortaya konulması gerektiği sonuç ve kanaati rapor edilmiştir.

Davacı ve davalı vekilinin, bilirkişi raporuna itirazları sonrasında, dosyada bilirkişi ek raporu aldırılmıştır. 10/08/2021 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; davacı ve davalının itirazlarının incelenerek, kök rapordaki inceleme ve tespit sonucunu korudukları görüş ve kanaati bildirilmiştir. Mahkemenin 23/11/2022 tarihli duruşmasında, bilirkişilerden ...'in(Muhasebeci) rahatsızlığı nedeniyle bilirkişilik görevini yapmadığı, harici olarak bilirkişilerin beyanı ile anlaşılmakla bilirkişi heyetine SMMM bilirkişi olarak ...'ın dahil edildiği anlaşılmıştır.

03/05/2023 tarihli bilirkişi 2.ek raporunda özetle.

Kök Raporda yapılan teknik tespitler doğrultusunda davalının yaptığı iş bedelinin $125.773,844KDV-S$148.413,13 olarak tespit edilmiş olduğu, davacı tarafından davalı ... toplam 218.754,10 USD ödeme yapılmış olduğu, dolayısıyla davacının fazla ödeme yapmasından kaynaklı (218.754,10 USD-148.413,13 USD) 70.340,97 USD Alacaklı oldukları, dava tarihi olan 15/05/2019 tarihi itibari ile 70.340,97 USD karşılığının 6,0637 TL USD Efektif Satış kuru üzerinden TL karşılığı (70.340,97 USD*6,0637 TL) 426.526,54 TL hesaplanmış olduğu, Kök Rapor değerlendirmelerde eksik işlerin üçüncü kişilere yaptırılması bedeli tutarının 618.019,00 TL olduğu,

davacı ... davalı ... yapmış olduğu fazla ödemeler ve eksik işlerin üçüncü kişilere yaptırılması bedeli birlikte değerlendirildiğinde, davacı ... davalı yandan (426.526,54TL+4618.019,-TL) 1.044.545,54 TL Alacaklı olduklarının hesaplanmış olduğu, sözleşmeye göre yapılmış ödemeler incelendiğinde, sözleşmede hakkedişler yapılıp 7 Gün içinde ödenecek olduğu belirlenmiş olduğu görülmekte, ancak taraflarca imzalanmış ve iki tarafça onaylanmış hakediş raporları görülmemiş olduğu, dosyaya Hakediş olarak sunulmuş formlar olduğu, ancak sürekli revize edilmiş olduğu ve hakediş formlarında belirtilen tutarlarla Fatura tutarlarının uyumlu olmadığı,

bu nedenle yapılacak ödeme tarihlerinin de net olmadığı, bu nedenle birebir sözleşme, hakediş ve ödeme tarih karşılaştırmasının yapılamamış olduğu, fatura tarihleri ile ödeme tarihleri değerlendirildiğinde, genel olarak davalı tarafından davacı ... düzenlenen fatura tarihlerine kadar farklı tarihlerde ödemelerin yapılmış olduğu görülmekte olduğu, gerçekte davacı ... ödeme yapması gereken tarihler mevcut belgeler ile tespit edilemediği için davalının ödeme alamadığı için işleri zamanında tamamlayamadığı savunmasının yerinde olup olmadığı mali belgeler dahilinde değerlendirilememiş olduğu,

bununla birlikte, davalıya, yapmış olduğu işten ve düzenlemiş olduğu fatura bedellerinden daha fazla ödeme yapıldığı, davalının iddia ettiği mailleri işin bitmesi gereken tarihten yaklaşık 6 ay sonra 04.06.2018 ve 06.06.2018 tarihlerinde gönderdiği, bir başka deyişle ödemelerin geç yapıldığı bu nedenle işin gecikeceğine ilişkin işin yapım süresi içinde herhangi bir ihtar ve ihtirazı kaydın bulunmadığı, bu durumda; ödemelerin sözleşmede belirtilen tarihlerde yapılmadığından,

davalının ödeme alamadığı için işleri zamanında tamamlayamadığından ve buna bağlı olarak sözleşmenin feshinde davacının kusurundan söz edilemeyeceği sonuç ve kanaati rapor edilmiştir.

Davacı vekilinin 05/10/2021 tarihli talep artırım dilekçesi ile; fazlaya ilişkin tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydiyle sözleşmesel yükümlülüklerini yerine getirmeyerek davacı şirketi zarara uğratan davalıdan 618.019,00 TL nin dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faizi ile tahsiline karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

Borçlu, kendisine hiçbir kusurun yüklenemeyeceğini kanıtlamadıkça, alacaklının zararını gidermekle yükümlüdür. (TBK'nın 112) Bu maddeye göre borçlu, zararı gidermek istemiyorsa kusursuzluğunu kanıtlamak zorundadır. Oysa alacaklı, sadece zararını ve miktarını kanıtlamakta ve kusur yönünden de lehine olan yasal karineden yararlanmaktadır. Bu arada her iki taraf kusurlu ise ortak kusur) birbirlerinden tazminat talebinde bulunamazlar.

Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 17/01/1990 gün ve 13/392 sayılı kararında da; müsbet zarar açıklanırken, "müsbet zarar, alacaklının ifadan vazgeçerek zararının tazminini istemi halinde söz konusu olur, sözleşme ortadan kalkmamaktadır; yalnız, alacaklının ifaya ilişkin talep hakkının yerini müsbet zararın tazminine dair talep hakkı alır.

Burada sözleşmenin feshedilmemesinden değil, borcun ifa edilmemesinden doğan zararın söz konusu olduğu gözardı edilmemelidir. "denilmiştir.

Müspet zarar, alacaklının gereği gibi ve vaktinde olan ifaya taalluk eden menfaatine tekabül eder. Yani borçlu edayı gereği gibi ve vaktinde yerine getirseydi alacaklının mameliki ne vaziyette bulunacak idi ise bu vaziyetle mamelikin hali hazır vaziyeti arasındaki fark, müspet zararı oluşturur.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; somut olayda davacının maliki olduğu İstanbul İli, ... İlçesi, ... Mevki, ... ada, ... parsel ...

İş Merkezine ait çelik konstrüksiyon ve çatı kaplama işinin anahtar teslimi olacak şekilde yapılması konusunda 11/08/2017 tarihli bir sözleşme imzalandığı, sözleşmede işin 90-120 gün içinde tamamlanmasının kararlaştırıldığı, davacının davalı şirkete yapması gereken işler karşılığında toplam 858.874,60-TL'lik 3 adet fatura kestiği ve iş bu faturaların karşılığı tutarları ödediği, işin en geç Ocak 2018'de tamamlanması gerekirken zamanında tamamlanmaması üzerine davacı şirket tarafından Büyükçekmece ....

Sulh Hukuk Mahkemesi ...

Değişik İş sayılı dosyası üzerinden tespit davası açtığı alınan raporda işin tamamlanmadığının tespit edildiği, bilirkişi heyetinin kök raporunda eksik işlerin 3.kişilere yaptırılması bedelinin 618.019,00TL davacının davalıya yapmış olduğu fazla ödemenin ise 426.526,54 TL olarak hesaplandığı, taraflar arasında imzalanmış hakediş raporlarının olmadığı, hakedişlerle faturaların uyumlu olup olmadığının bilirkişilerce tespit edilemediği, davacının ödeme yapması gereken tarihlerin bu sebeple tespit edilemediği, davalının ödeme alamadığı için zamanında işi tamamlayamadığı savunmasının tarafların kayıtları ile anlaşılamadığı,

davalı tarafından işin bitirilmesi tarihinden yaklaşık 6 ay sonra davalının iddia ettiği maillerin davacıya gönderildiği bundan önce herhangi bir ihtar kaydının olmadığı, bu haliyle sözleşmenin feshinde davacının kusurundan söz edilemeyeceği, davacı vekilinin talep artırım dilekçesinde sadece 3.kişilere yaptırmış olduğu, eksik işler zarar bedeli bedeli olan 618.019,00 TL yi talep ettiği anlaşılmakla talebin kabulü gerektiği anlaşılmakla, 618.019,00 TL nin dava tarihi olan 15/05/2019 tarihinden geçerli işleyecek reeskont avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ve davacıya verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır