Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/58 K.2024/430

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; esasa ilişkin olarak davacının inşaat sektöründe faaliyet gösterdiği ve uzunca süredir büyük pek çok inşaat projesinde taşeron şirket sıfatı ile iş ve işlemleri yerine getirdiği, davalı ile davacı arasında 30/06/2022 tarihli Kaba İnşaat Yapım İşi Tedarik Sözleşmesi akdedildiğini, akabinde dava konusu çeklerin avans olarak davalıya makbuz karşılığı teslim edildiğini, davalı tarafından davacı aleyhine gerçeğe ve aralarındaki anlaşmaya aykırı olarak,

yıl sonu kapanışı ve çeklere karşılık yazmam gerek denerek malzeme faturaları kesildiğini, kesinlikle taraflar arasında hiçbir zaman malzeme alışına ilişkin bir anlaşma olmadığını, davalı tarafından davacıya teslim edilen bir malzeme de olmadığını, davacı tarafından avans ödemesi olarak verilen çekler karşılığında davalı tarafça davacıya hiçbir hizmet verilmediğini, malzeme teslim edilmediğini ve sürekli iade edeceğim dediği çekleri de iade etmediğini, davacının davalı tarafa karşı herhangi bir borcu bulunmadığını, aksini ispat yükünün davalı üzerinde olduğunu, davacının davalı tarafa karşı herhangi bir borcu veya yükümlülüğü bulunmadığını,

huzurdaki davada var olmayan bir şeyi ispatlamasının beklenemeyeceğini, Yargıtay içtihatları ile de icra takibinden sonra ikame edilen menfi tespit davasında ispat yükünün davalı/alacaklı taraf üzerinde olduğu açıklığa kavuşturulmuş olup davalı yanın alacaklı olduğunu ispat etmesi gerektiğini beyan ederek öncelikle dava konusu çekler yönünden İİK md. 72/2 hükmü kapsamında %15 teminat kaşılığı;

davalıların bankaya çeki ibraz etmesi halinde çekin ödenmemesi ve çekin banka tarafından el konularak mahkemeye gönderilip fiziken kasaya alınması yönünde, davalıların müvekkili aleyhine her türlü icrai işlemini engelleyici nitelikte ihtiyati tedbire, müvekkilinin davalı lehine keşide ve teslim edilen muhatap bankası ....

Bankası ...., keşide yeri İstanbul, keşide tarihi 17/01/2023 olan ve 150.000,00 TL bedelli ayrı ayrı ..., ..., ... ve ... seri no.lu toplamı 600.000,00 TL bedelli 4 adet çek ile yine ...

Bankası , keşide yeri İstanbul, keşide tarihi 17/02/2023 olan ve 150.000,00 TL bedelli ayrı ayrı ..., ..., ... seri no.lu toplamı 450.000,00 TL bedelli 3 adet çek yönünden müvekkilinin borçlu olmadığının tespitine, kötüniyetli davalının dava konusu bedelin %20’sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerine yükletilmesine karar verilmesi talep edilmiştir.

Davalı taraf usulüne uygun dava dilekçesinin tebliğene rağmen cevap dilekçesi sunmamıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; İİK 72 maddesine göre açılmış 7 adet çekin avans çeki olarak verildiği, iddiasına dayalı menfi tespit istemlerine ilişkindir. Dava Dilekçesi ekinde sunulan 04/10/2022 tarihli ... İnşaat LTD ŞTİ. Tahsilat Makbuzlar ile toplam 6 adat çek için düzenlendiği ve çek fotokopileri ile davya konu çekler olduğu anlaşılmıştır. Dava Dilekçesi ekinde sunulan 30/06/2022 tarihli Kaba İnşaat Yapım İşi Tedarik Sözleşmesinin taraflar arasında imzalandığı görülmüştür. BA BS Formları getirtilerek dosyaya alınmıştır. Davacı vekilinin 25/01/2023 tarihli dilekçesi ekindeki fatura suretleri incelenmiştir.

Dosyaya ibraz olunan 16/01/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle.

Taraflar arasındaki cari hesaba konu faturaların, e-arşiv fatura şeklinde tanzim edildiği ve işbu faturaların sevk irsaliyesi yerine de geçtiği, faturanın (dolayısıyla sevk irsaliyesinin) elektronik ortamda davacıya tebliğ edilmiş olduğu, davacı vekilinin 25/01/2023 tarihli beyan dilekçesi ekinde, davalının kendisi adına tanzim ettiği 6 adet faturayı sunduğu; işbu faturaların içeriğinin "inşaat malzemeleri" olduğu; faturaların toplam tutarının da 3.459.502,24 TL (KDV dahil) olduğu.

(Bu faturaların KDV hariç toplamının ise 2.931.781,56 TL olduğu;) davacı vekilinin 25/01/2023 tarihli beyan dilekçesi ekinde, davalının kendisi adına tanzim ettiği 28/09/2022 tarihli KDV dahil 35.000,11 tutarlı 1 adet faturayı sunmadığı (bu faturanın KDV hariç tutarı 32.011,00 TL'dir); ancak davacının 2022 yılı BA formunda (Mal ve Hizmet Satın Alınan Kişilere İlişkin Bilgiler).

2022 yılında davalı şirketten 7 adet belge karşılığında KDV hariç 2.963.792,56 TL tutarında alış yapıldığı şeklinde beyanda bulunulduğu; davalı şirketin de 2022 yılı BS formunda (Mal ve Hizmet Satılan Kişilere İlişkin Bilgiler), 2022 yılında davacıya 7 adet belge karşılığında KDV hariç 2.963.792,56 TL tutarında satış yaptığı şeklinde beyanda bulunulduğu; bu haliyle de, davalı şirketin ticari defterlerinde kayıtlı olan 7 adet faturanın tamamının taraflarca BA-BS formlarıyla beyan edildiği;

davacının ticari defterleri incelenememiş olmakla birlikte, davalının 2022 yılında tanzim ettiği 7 adet faturanın davacı tarafından da BA formuyla beyan edilmiş olması karşısında, bu faturaların davacının ticari defterlerinde de kayıtlı olduğunun ve işbu 7 adet fatura kayıtları itibariyle taraf defterlerinin birbirini doğruladığının açık bir şekilde söylenebileceği, dava dilekçesinde "dava konusu çeklerin avans olarak davalıya makbuz karşılığı teslim edildiği," belirtilmekle birlikte, tahsilat makbuzu üzerinde bu çeklerin avans olarak verildiğine ilişkin herhangi bir kayıt-şerh bulunmadığı gibi,

taraflar arasında akdedilen sözleşmede de bu hususta herhangi bir düzenlemeye rastlanmadığı; dosya mevcudu belgeler ve davalının incelenen ticari defterleri itibariyle de bu çeklerin avans olarak verildiği yönünde herhangi bir tespit yapılamadığı; davalının ticari defterlerinden ayrıca, davaya konu çeklerin verilmesinden önce (yani 26/08/2022-23/09/2022 tarih aralığında) davacının davalıya toplam 1.250.000,00 TL tutarında nakit - banka kanalıyla ödeme yaptığının da tespit edildiği; dava dilekçesinde ayrıca davalı tarafından "yıl sonu kapanışı ve çeklere karşılık yazmam gerek denilerek malzeme faturaları kesildiği,

kesinlikle taraflar arasında hiçbir zaman malzeme alışına ilişkin bir anlaşma olmadığı gibi davalı tarafından müvekkiline teslim edilen bir malzeme de olmadığı," belirtilmekle birlikte, yıl sonu kapanışı ve çeklere karşılık yazılması gerekmesi gibi bir nedenle fatura tanzim edilmesi ifadesinden ne kast edildiğinin anlaşılamadığı; davacının çekleri 04/10/2022 tarihinde davalıya verdiği, davalının ise son 6 faturadan ilkini 05/10/2022 tarihinde, diğerlerini 13/10/2022 tarihinde tanzim ettiği, davacının sunmadığı (ancak BA formuyla beyan etmiş olduğu) 1 adet faturayı da 28/09/2022 tarihinde tanzim etmiş olduğu;

davalı tarafından Ekim ayında tanzim edilen faturaların yıl sonu işlemleri ile bir bağlantısı olamayacağının açık olduğu; faturanın, satılan mal ve yapılan iş karşılığında müşterinin borçlandığı tutarı göstermek üzere emtiayı satan veya işi yapan tacir tarafından müşteriye verilen ticari vesika olduğu göz önüne alındığında, bir faturanın çeklere karşılık kesilmesi gibi bir durumun kabul edilemeyeceği, böyle bir durumda ancak sahte faturadan bahsedilebileceği; taraflar arasında akdedilen 30/06/2022 tarihli "kaba İnşaat Yapım İşi Tedarik Sözleşmesi'nin 3.8.

Maddesinde, "Alt Yüklenici, işin iş programına uygun ilerlemesi için gerekli sayıda personel ve malzeme temini “Tedarikçi” den isteyecektir." şeklinde düzenlemeden, davalı/tedarikçinin söz konusu sözleşme kapsamında malzeme temini de yapacağının anlaşıldığı yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Davacı ile Davalı arasında 30/06/2022 tarihli Kaba İnşaat Yapım İşi Tedarik Sözleşmesi düzenlendiği ;dava dilekçesi ekinde ve dosyaya sunulan belgeler dosyaya gelen tarafların BA BS Formları ile tarafların ticari defter kayıtları da incelenerek rapor hazırlanması için dosyanın SMMM bilirkişisine verildiği davacı vekilinin süresi içinde davacı tarafın ticari defter ve kayıtlarını ve 28//09/2022 tarihli faturayı dosyaya sunmadığı, davalı tarafın defter ve kayıtlarını sunduğu görülmüştür.

Davacı vekili dilekçelerinde davalı tarafın faturalara konu inşaat malzemelerini davcı tarafa teslim ettiğine ilişkin delil sunmadığını beyan etmiş ise de bilirkişinin raporundaki tespitleri ile 6 adet çek tanzim edilmeden toplam 1.250.000,00TL'nin davalı tarafça davacı taraf hesabına gönderildiği BA BS Formlarını birbirilerini doğruladığı ve 7 adet faturanın davalı tarafından davacı taraf adına düzenlendiğinin belirtildiği görülmüştür.

Çek bir ödeme aracıdır, avans ödemesi olarak verildiği davacı tarafça HMK 200 ve 201 Maddeleri uyarınca ispatlanması gerekir. Çekler üzerinde de avans olarak verildiğine ilişkin bir kayıt bulunmadığı gibi bu yönde bir yazılı belge de davacı tarafça dosyaya sunulmamıştır.

Davacı vekilinin delilleri arasında yemin delili olduğu anlaşılmakla bu delili hatırlatılmış, davacı vekilinin dosyaya sunmuş olduğu 06.03.2024 tarihli dilekçesi ile yemin teklifinde bulunmayacaklarını beyan ettiği anlaşılmıştır.

Davacı tarafça işbu menfi tespit davasına konu 6 adet çekten kaynaklı olarak çeklerin avans olarak verildiği ispat edilemediğinden davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

19/01/2023 tarihli ara kara ile davacı tarafın ihtiyati tedbir talebi reddedilmekle davalı vekilinin şartları oluşmayan kötüniyet tazminat talebinin reddi ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · E imza · Üye ... · E imza · Üye ... · E imza · Katip ... · E imza