Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/719 K.2019/579

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili kooperatifin ortağı olan davalının bir kısım aidat borcunu ödememesi üzerine, aidat borcunun tahsili amacıyla Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğünün...Esas sayılı dosyasında başlatılan takibe vaki itirazın haksız olduğunu, davalının genel kurul kararıyla belirlenen 2002 ocak ayı ile 2015 Aralık aylarına ilişkin 4.391,90 TL aidat alacağı ile genel kurulca belirlenen aylık %4 oranındaki temerrüt faizine göre belirlenen 8.084,56 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 8.084.56 TL borcu bulunduğunu ileri sürerek, itirazın iptaline takibin devamına ve icra inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkememizce davalıya dava dilekçesi ve duruşma günü tebliğ edilmesine rağmen, davalı tarafça davaya cevap verilimemiştir. Ancak davalı vekili, bilirkişi raporunun tebliği üzerine sunduğu yazılı beyanı ile müvekkilinin borcunun bulunmadığını, takip öncesi temerrüt oluşmadığından işlemiş faiz talep edilemeyeceğini, faiz oranının fahiş olduğunu ve yasal faiz uygulanması gerektiğini bildirmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Mahkememizce incelenen Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün .... Esas sayılı dosyasında, davacı tarafça, davalının genel kurul kararı uyarınca ödemesi gereken 5.743,10 TL aidat ve 8.084,56 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 13.827,66 TL'nin tahsili talep edildiği, ödeme emrinin 10/02/2017 tarihinde tebliği üzerine süresinde 10/02/2017 tarihinde borç ve ferilerine itiraz edilmesi sonucu takibin durduğu, itiraz ve davanın süresinde olduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce davalı kooperatifin ana sözleşmesi, yönetim planı ve genel kurul tutanakları getirtilerek aidatla ilgili alınan kararlar incelenmiştir.

Mahkememizce davalının aidat borcu bulunup bulunmadığı, varsa miktarının belirlenmesi amacıyla oluşturulan bilirkişi kurulundan rapor alınmıştır. Hükme esas alınan 08/04/2019 tarihli bilirkişi kurulu raporuna, davalının, davacı kooperatifin 137 nolu ortağı olduğu ve kooperatifçe kendisine 17 nolu iş yerinin tahsis edildiği, genel kurulca belirlenip ödenmeyen aidat aslının 4.061,50TL, kanuni faizin bir katına göre temerrüt tarihi itibariyle işlemiş faizin ise 1.539,19TL olduğu belirlenmiştir.

Davalı vekili rapora itiraz etmiş olup, itirazını genel olarak temerrüde ilişkin olması ve genel kurul kararıyla belirlenen aidatın miktarı, muacceliyeti, ve ortaklar açısından bağlayıcı olup olmadığı hususunun hukuki değerlendirmeyle çözülebilecek olması nedeniyle bilirkişiden yeniden rapor alınmamıştır.

Her ne kadar genel kurulda aylık %4 faiz alınmasına karar verilmiş ise de, bu tarihten sonra yürürlüğe giren TBK'nın 120.m ve yürürlük kanunu birlikte değerlendirildiğinde, faizin azami, kanunin faizin bir katı olarak uygulanabileceği dikkate alınarak faizin fazla kısmı uygulanmamıştır.

Davalı vekili, temerrüt oluşmadığının bu nedenle takip öncesi işlemiş faize yönelik davanını reddine karar verilmesini talep etmiş ise de, kooperatif genel kurul kararlarının iptal edilmediği sürece tüm ortaklar açısından bağlayıcı olduğu bu nedenle genel kurul kararıyla belirlenen aidatın muaccel olduğu tarihten itibaren, aylık bir bildirime gerek kalkmaksızın muaccel olacağı düzenlenmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, dava aidat alacağını tahsili amacıyla başlatılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Davalı, davacı kooperatifin ortağı olup aidat borcundan sorumludur.

1163 sayılı kooperatifler kanunun 1. Maddesinde, kooperatif tüzel kişiliği haiz olmak üzere ortakların belirli ekonomik menfaatlerini ve özellikle meslek veya geçimlerine ait ihtiyaçlarını iş gücü ve parasal katkılarıyla karşılıklı yardım, dayanışma ve kefalet suretiyle sağlayıp korumak amacıyla kurulan değişir ortaklı ve değişir sermayeli ortaklıklar olduğu belirlenmiştir. Ortağın kooperatife karış asli edim yükümlülüğü aidat borcunun ödenmesidir.

Anılan kanunun 42. Maddesinde kooperatif genel kurulunun yetkileri belirlenmiş olup işletme hesabıyla bilanço ve gerektiğinde gelir gider farkının bölüşülmesi hakkında karar almak genel kurulun münhasır yetkileri arasında sayılmıştır. Kooperatifin ortaklarından talepte bulunması için kural olarak genel kurulca alınmış bir aidat kararın bulunması gerekir.

İncelenen genel kurul kararları ile, kooperatifçe aidat kararı alındığı, bilirkişinin denetime el verişli raporundan, davalı ortağı aidat borcunun 4.061,50TL'lik kısmını ödemediği, 1163 sayılı Kanunun 23.maddesi gereğince ortaklar hak ve yükümlülükte eşit olmaları nedeniyle, davalının aidat borcunun ödemekle yükümlü olduğu,

ancaak genel kurulca alınan aylık %4 oranındaki temerrüt faizinin, TBK'nın 88-120 maddelerindeki sınırları içerisinde uygulanabileceği ve aylık faiz miktarın %1.5 olarak kabulü gerektiği anlaşılmakla davacının davasının kısmen kabulüne, davalının 4.061,50TL asıl alacak, 1.530,19TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 5.600,69TL'lik kısma yönelik itirazın iptaline, alacak likit olduğundan %20 oranında icra inkar tazminatın davalıdan tahsiline ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur