Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/532 K.2024/1119

Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; kamuoyunda ..... Televizyonu ve ........ Gazetesi'nin yayın merkezlerinin de bulunması sebebi ile "...... Binası" olarak da bilinen mülkiyeti ....

Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'ne ait olan binada 27 Nisan 2023 günü 15.00 sularında yangın çıktığını, yangının ancak 3.ncü günün sonunda kontrol altına alınabildiğini ve nihayet yangın 04.05.2023 günü tam olarak söndürülebildiğini, itfaiye olay raporunda da açıklandığı üzere 12 kiracı tarafından kullanılan binanın bir kısmı da müvekkili şirket tarafından kullanıldığını, meydana gelen yangında müvekkili şirketin 2022 yılı ve öncesine ait tüm ticari defter ve belgelerinin hasar gördüğünü,

kullanılamaz hale geldiğini beyanla anılan nedenlerle müvekkili şirkete ait 2022 yılı ve ondan önceki yıllara ait her tacirin tutmakla yükümlü olduğu 2017 ve 2018 Yıllarına Ait Yevmiye Defteri, Defteri Kebir, Envanter Defteri, Ücret Bordroları, Tüm Gelir Gider Belgeleri, Ticari Belge ve Sözleşmeler, 2019, 2020, 2021 ve 2022 Yıllarına Ait Envanter Defteri, Ücret Bordroları, Tüm Gelir Gider Belgeleri, Ticari Belge ve Sözleşmeler, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021 ve 2022 yıllarına ait Açılış bilançosu, Ara bilanço, Yıllık faaliyet raporlarının zayi olduğunun tespiti ile zayi belgesi verilmesini dava ve talep etmiştir.

Dava; TTK 82. Md gereğince davacı şirketin 27/04/2023-04/05/2023 tarihleri arasında meydana gelen yangın sonucunda 2022 yılı ve öncesine ait 2017-2022 yılları arasındaki tüm ibraz ve saklama yükümlülüğü olan "ticari defter, kullanılan fatura, belge, sözleşme dayanaklar ve bunlarla ilgili belgelerin zayi olması nedeni ile zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nın 82/7. maddesine göre; bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa; tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren, otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Maddede düzenlenen otuz günlük süre hak düşürücü süredir.

Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.

Bilirkişi 31/10/2024 havale tarihli raporunda.

Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından olay tarihinde yapılan başvuruya istinaden davacı ile aynı adreste bulunan toplam 6 mükellef hakkında 27.04.2023-31.07.2023 tarihleri arasında mücbir sebep hali olduğuna kanaat getirdiği ve beyanname verme ve ödeme sürelerinin 25.08.2023 tarihine kadar uzatılmasına karar verildiği anlaşıldığını, itfaiye raporunda davacının kusuruna ilişkin bir tespit yapılmamış ve ilgili yıllara ait ait defter ve belgelerin açılış onaylarının varlığı bakımından ilgili notere müzekkere yazıldığını, paylaşılan defter tasdiklerinin süresi içinde yapıldığı görülmüş olduğundan;

yapılan incelemelerde tacire kusur atfedilmediğini, kanuni defterlerin saklama süresi içinde söz konusu defterlerin zayi olduğunu, ilgili yıllara ait defter ve belgelerin açılış ve kapanış onayları bulunduğunu bildirmiştir.

Tüm dosya kapsamına göre TTK.82/7 maddesi kapsamında davacı tarafça 30 günlük hak düşürücü süre geçmeden davanın açıldığı, davacı şirkette 27/04/2023-04/05/2023 tarihinde meydana gelen yangın sonucunda dava konusu ticari defterlerin zayi olduğu anlaşılmış olup, zayi belgesi talep edilen 2022 yılı ve ondan önceki yıllara ait 2017 ve 2018 yıllarına ait ticari defterlerin (yevmiye defteri, defteri kebir, envanter defteri), ücret bordrolarının, gelir ve gider belgelerinin, 2019, 2020, 2021 ve 2022 yıllarına ait envanter defterinin, ücret bordrolarının, gelir ve gider belgelerinin, 2017, 2018, 2019, 2020, 2021,

2022 yıllarına ait açılış bilançosu, ara bilançolar, yıllık faaliyet raporlarının saklanması zorunlu belgelerden olduğu bu belgeler yönünden talebin kabulü ile davacı tarafa zayi belgesi verilmesine, dava dilekçesinde yer alan Ticari Belge ve Sözleşmeler yönündeki talebinin ise ilgili belgelerin tacirin saklamakla mükellef olduğu defter ve kâğıtlardan olmadığı anlaşıldığından davanın kısmen kabulü ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ...... e-imzalıdır Hakim ..... e-imzalıdır