Bakırköy 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/124 K.2025/825

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete .... numaralı

Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan ... Sanayii

A.Ş.ye, dava dışı ... firması tarafından 30.07.2022 tarih ve

.... numaralı fatura ile toplamda 3 Kap / 217,71 Kg ağırlındaki yapışkan film malzemesi

cinsi emtia satıldığını, söz konusu emtianın Almanya'dan Ankara/Türkiye'ye karayolu ile

nakliyesini forwarder olarak davalı ... A.Ş. firmasının

üstlendiğini, söz konusu emtianın saklama koşullarına uygun ve talep edilen sıcaklıkta gerçekleşmemesi

sebebiyle yapışkan film cinsi emtianın kullanılamayacak biçimde zayi olduğunun tespit edildiğini,

söz konusu emtiada meydana gelen bu hasar nedeniyle müvekkil şirketi tarafından sigortalısına

305.003,16-TL tazminat ödendiğini beyanla, davalının Büyükçekmece İcra Müdürlüğü ... E. (Eski Esas: Büyükçekmece ... İcra

Müdürlüğü’nün ... E.) sayılı takip dosyasına yaptığı tüm itirazların iptali ile takibin, takip

talebindeki şartlarla devamına, davalının %20 'den aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkum edilmesine, ücreti vekalet ve yargılama giderlerinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; huzurdaki davaya konu icra

takibinde yer alan ödeme emrine dayanak belge olan sigorta eksper raporu incelendiğinde, dava

konusu emtianın müvekkil şirketince dava dışı sigortalıya 31.08.2022 tarihinde teslim edildiğini;

ancak emtiaya ilişkin Nakliye Emtea Sigorta Poliçesinin 02.09.2022 tarihinde tanzim edildiğinin

açıkça görüleceğini, dava konusu emtiaların müvekkili şirketçe yapılan taşıma esnasında hasara

uğradığının kabulü halinde dahi ilgili hasarların sigorta kapsamın giremeyeceğini, ilgili emtianın uygun ve talep edilen sıcaklıkla taşıması gerçekleştirildiğini, emtiaların 31.08.2022

tarihinde davacı sigorta şirketi sigortalısı .... Sanayi A.Ş. tarafından

herhangi bir şerh düşülmeksizin kabul edildiğini, ilgili hasarın 03.10.2022 tarihinde ürünlerin

teslim edilmesinden tam 33 gün sonra fark edilmiş olması ve bu hasarın müvekkili şirketince yapılan taşıma sırasında gerçekleştiğinin kabulünün mümkün olmadığını, davacı tarafından belirtilen miktarın fahiş olup taraflarınca kabulünün mümkün olmadığını, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davacı şirket tarafından talep edilen faiz

oranlarının da hukuka aykırı olduğunu, bu nedenlerle usul itirazları kapsamında huzurdaki dava bakımından aktif dava ehliyeti yokluğundan usulden

reddine,

davacı tarafından salt haksız maddi menfaat elde etme amacıyla ikame edilen mesnetsiz,

hakkaniyetsiz ve hukuki dayanaktan yoksun işbu davanın reddi ile kötü niyetli davacı şirket

aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama

giderleri ve vekalet ücretinin davacıya tahmilini talep etmiştir.

DELİLER VE GEREKÇE

Dava, davacı sigorta şirketinin sigortalısına ödediği bedelin TTK'nın 1472. maddesi kapsamında halefiyet esasına göre davalıdan tahsili istemi ile başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davacı sigorta şirketi sigortalısı ile davalı arasında akdedilen taşıma sözleşmesi uyarınca taşınan emtiaların hasarlı teslim edilip edilmediği, sigorta şirketince dava dışı sigortalıya yapılan ödemenin makul olup olmadığı, poliçe tarihinin hasar tarihinden sonra olup olmadığı, davalının icra takibine yapmış olduğu itirazın haklı olup olmadığı hususlarına ilişkindir.

Büyükçekmece İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı tarafından davalı aleyhine 43.121,15-TL asıl alacak 1.863,07-TL takip öncesi işlemiş faiz alacağı olmak üzere toplam 44.984,22-TL alacağının tahsili amacıyla ilamsız takip başlatıldığı, süresinde borç ve ferilerine itiraz edilmesi sonucu takibin durduğu itiraz ve davanın süresinde olduğu anlaşılmıştır.

TTK 1472 maddesi ; "(1)Sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde, hukuken sigortalının yerine geçer. Sigortalının, gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar, sigortacıya intikal eder. Sorumlulara karşı bir dava veya takip başlatılmışsa, sigortacı, mahkemenin veya diğer tarafın onayı gerekmeksizin, halefiyet kuralı uyarınca, sigortalısına yaptığı ödemeyi ispat ederek, dava veya takibi kaldığı yerden devam ettirebilir." şeklinde düzenlenmiştir.

Davacı sigorta şirketine .... numaralı Nakliyat Emtia Sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan dava dışı .... Sanayi A.Ş ile davalı arasında akdedilen taşımacılık sözleşmesi kapsamında dava dışı sigortalı şirkete ait emtianın taşınması sırasında meydana gelen hasarın davacı kasko sigorta şirketi tarafından ödendiği, ödenen hasar onarım bedelinin TTK'nın 1472.maddesi uyarınca davalıdan tahsili istemi ile başlatılan icra takibine davalının itirazı neticesinde işbu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Dosyaya sunulan belge ve kayıtlarla birlikte 1 sektör, 1 taşımacılık ve 1 sigorta konusunda uzman bilirkişiden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen raporda; ''... 1- Davaya konu taşımacılık; Almanya/Türkiye arasında gerçekleşen bir karayolu taşımacılığı

olup CMR Konvansiyonu kapsamında yapılan bir taşımacılık olduğundan taşıma esnasında

meydana gelen hasar ve zıyaına ilişkin ihtilafın öncelikli olarak CMR Konvansiyonu

(Karayoluyla Uluslararası Eşya Taşıma Sözleşmesine İlişkin Anlaşma) hükümleri ile

çözülmesi gerektiği,

2- Davaya konu taşımanın parsiyel taşımacılık olması nedeniyle; araç yükleme, istifleme ve

araç içi sabitlemeden davalı taşıma şirketinin sorumlu olması, CMR Konvansiyonu 8. ve

9. Madde hükümlerine göre yükün taşıma firmasına tam, sağlam ve yükün ambalajların iyi

durumda teslim edildiği kabulü ile meydana gelen hasardan dava dışı gönderici firmanın

sorumluluğu olmadığı, meydana gelen hasardan davalı taşıyıcının %100 sorumlu olduğu

kanaatine varıldığı,

3- CMR m.25 atfı ile CMR m.23/3 gereği hesaplanan (43.121,15 TL veya 2.402,44 USD)

taşıyıcının sınırlı sorumluluk üst tutarının davacı sigorta firmasının dava dışı sigortalısına

14.04.2023 tarihinde yaptığı hasar tazmin ödemesinden ( 305.003,16 TL) daha düşük

olduğu, taktiri tamamen Sayın Mahkemeye ait olmak üzere davalı taşıma firmasının davacı

sigorta firmasına ödeyeceği tazminat tutarının 43.121,15 TL veya 2.402,44 USD olarak

hesap edildiği,

4- Sayın Mahkemenin davalı taşıma firmasının davacı sigorta firmasına tazminat ödemesini

taktir etmesi durumunda; davacı sigorta firmasının, sigortalısına tazmin ödemesi yaptığı

14.04.2023 tarihinden itibaren CMR m.27 gereği yıllık %5 temerrüt faizi talep edebileceği

kanaatine varıldığı,

5- Dava konusu yurtdışı karayolu taşıma işinde dava dışı alıcının hasar ihbarının, CMR

Konvansiyonu madde 30/1 ve 30/2 hükümlerine göre süresi içinde ve usulüne uygun

yapılmadığı kanaatine varıldığı,

6- Kusur, zarar, sorumluluk ve tazminat bakımından yargılamayı gerektiren dosya kapsamı

gözetilerek, takip yolu ile alacak talebi yöneltilmiş ise de inkâr tazminatına hükmedilip

hükmedilemeyeceği hususunun Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu,

7- Davaya konu 03.10.2022 tarihinde meydana gelen Nakliyat Hasarı davacı sigorta

şirketince tanzim edilen .... poliçe numaralı Nakliyat Emtia Sigortası

Poliçesi vadesinde ve teminat kapsamında meydana geldiği, hasar dosyası kapsamında

yapılan tespitler sonucu davacı sigorta şirketi tarafından 14.04.2023 tarihinde sigortalısına

305.003,16 TL hasar tazminatı ödendiği,

8- Davacı sigorta şirketinin Geçerli bir sigorta poliçesi olduğu, hasarın poliçe teminat

kapsamında olduğu , hasar tazminatı ödendiği ve hasarın taşıma sırasında meydana geldiği

tespit edildiğinden TTK 1472 halefiyet prensibi koşullarının oluşacağı, Davacı sigorta

şirketi tespit edilen davalı taşıyıcıların sorumlu olacağı, Ödenen tutardan sorumluluk

oranına isabet eden 43.121,15 TL veya 2.402,44 USD tutarı rücuen talep edebileceği,

9- Dosyada bulunan bilgi ve belgelere göre taraflar arasında tanzim edilen Nakliyat Sigortası

02.09.2022 tarihinde tanzim edildiği, Emtianın taşımacıya 31.08.2022 teslim edildiği ve hasarın

03.10.2022 tarihinde fark edildiği anlaşılmaktadır. Nakliyat Sigortası Genel Şartları ve 6102 Sayılı

Türk Ticaret Kanunu 1458.Maddesi hükmüne göre Geçmişe etkili sigorta poliçesi tanzim

edilebileceği yönünde olduğu, Sigorta poliçesi düzenlenmeden önce herhangi bir hasarın meydana

gelmemiş olması esastır. Eğer hasar gerçekleşmişse ve bu durum sigortacıya bildirilmeden geriye

dönük bir poliçe düzenlenmişse, bu durum sigorta dolandırıcılığı olarak değerlendirilebilir ve

teminat sağlanmaz. Dosya kapsamına göre durum sigortacıya bildirildiği ve poliçe tanzim

tarihinden önce hasar oluştuğu yönünde bilgi ve belge mevcut değildir. Takdir Sayın

Mahkeme’nindir.

...'' şeklinde tespit ve rapor edilmiştir.

Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, taraf vekilleri bilirkişi raporuna beyan ve itirazlarını içerir dilekçe sunmuştur. Mahkememizce davalı vekilinin itirazlarını karşılar mahiyette değerlendirme yapmak üzere dosya daha önce rapor düzenleyen bilirkişi heyetine ek rapor tanzimi için tevdi edilmiş olup, bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen ek raporda özetle; ''...

Reklam Matbaa yönünden; Emtianın ısıya maruz kalması neticesinde reçine dağılımının bozulması

ile uygulanabilirlik özelliklerini kaybettiği,

Taşımacılık Yönüyle Değerlendirme:

Davaya konu taşımacılık için düzenlenen CMR Taşıma Senedinde; emtianın dava dışı gönderi

firma tarafından davalı taşıma firmasına tam ve sağlam olarak teslim edildiği,

Davalı taşıma firması tarafından davaya konu emtianın 31.08.2022 tarihinde dava dışı sigortalı

alıcı firma tarafından da CMR Taşıma Senedine herhangi bir hasar şerhi düşülmeden teslim

alınmış olduğu,

Dava dışı sigortalı alıcı firma tarafından hasar ihbarının 03.10.2022 tarihinde yapılmış olduğu,

hasar ihbarının CMR Konvansiyonu madde 30/1 ve 30/2 hükümlerine göre süresi içinde ve

usulüne uygun yapılmadığı görüş ve kanaatimizi muhafaza ettiğimizi,

Sigorta Mevzuatı Yönünden değerlendirme:

Davacı sigorta şirketinin Geçerli bir sigorta poliçesi olduğu, hasarın poliçe teminat kapsamında

olduğu, hasar tazminatı ödendiği ve hasarın taşıma sırasında meydana geldiği tespit edildiğinden

TTK 1472 halefiyet prensibi koşullarının oluşacağı, Davacı sigorta şirketi tespit edilen davalı

taşıyıcıların sorumlu olacağı, ödenen tutardan sorumluluk oranına isabet eden 43.121,15 TL veya

2.402,44 USD tutarı rücuen talep edebileceği görüş ve kanaatimizde değişiklik olmamıştır....'' şeklinde tespit ve rapor edilmiştir.

Davacı ... Sigorta şirketi nezdinde dava dışı ... Sanayii A.Ş. adına

... poliçe numaralı Nakliyat Abonman Sigorta Poliçesi ve bağlı

... poliçe numaralı 02.09.2022 tanzim tarihli Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi

tanzim edildiği, emtianın taşımacıya 31.08.2022 teslim edildiği ve hasarın

03.10.2022 tarihinde fark edildiği anlaşılmaktadır.

6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu 1458. maddesinde; "Sigorta, sigorta koruması sözleşmenin yapılmasından önceki bir tarihten itibaren sağlanacak

şekilde yapılabilir. Ancak, rizikonun gerçekleştiği veya gerçekleşme ihtimalinin ortadan kalkmış

olduğu, sözleşmenin yapılması sırasında, sigortacı ile sigorta ettiren ve sigortadan haberi olmak

şartıyla, sigortalı tarafından biliniyorsa sözleşme geçersizdir. Rizikonun gerçekleştiği veya

gerçekleşme ihtimalinin ortadan kalktığının sigorta ettiren veya sigortalı tarafından bilinip

sigortacı tarafından bilinmediği durumlarda, sigortacı sözleşme ile bağlı olmamakla birlikte,

ödenmesi gereken primin tamamına hak kazanır." düzenlemesi yer almaktadır.

Nakliyat Sigortası Genel Şartları 12. Maddesinde; "Sigorta, mukavelenin

akdine takaddüm eden bir zamanda başlamak üzere de yaptırılabilir. Bu takdirde riziko

tahakkukuna artık ihtimal kalmadığını sigortanın akdi sırasında, sigortacı biliyor idiyse ücrete

hakkı olmaz." düzenlemesi yer almaktadır.

Davalı şirket; sigorta poliçesinin dava konusu emtianın teslim tarihinden sonraki bir tarihte yapıldığını beyanla meydana gelen hasarın poliçe kapsamında olmayacağını ve davacı sigorta şirketinin aktif husumet ehliyetinin bulunmadığını beyan etmiş ise de; Nakliyat Sigortası Genel Şartları ve 6102 Sayılı

Türk Ticaret Kanunu 1458. maddesi hükmüne göre geçmişe etkili sigorta poliçesi tanzim

edilebilmesi mümkündür. Ancak sigorta poliçesi düzenlenmeden önce herhangi bir hasarın meydana

gelmemiş olması gerekmektedir. Somut olayda; hasarın poliçe tanzim tarihinden önce oluştuğuna ilişkin bir kayıt bulunmadığı görülmekle 03.10.2022 tarihinde meydana gelen hasarın Poliçe vadesi içerisinde ve teminatı kapsamında olduğu anlaşılmış, davalının bu yöndeki itirazları yerinde görülmeyerek yargılamaya devam olunmuştur.

Davacı sigorta şirketi tarafından 05.10.2022 tarihli hasar ihbarı üzerine ... nolu hasar

dosyası oluşturularak yapılan tespitler sonucu ekspertiz raporu tanzim edilerek 16.746,27 USD

hasar tespit edildiği ve dekont suretine göre 14.04.2023 tarihinde hasar tazminat bedeli olarak 305.003,16 TL dava dışı sigortalısı şirkete ödendiği anlaşılmaktadır.

Davaya konu taşımacılık; Almanya/Türkiye arasında gerçekleşen bir karayolu taşımacılığı

olup CMR Konvansiyonu kapsamında yapılan bir taşımacılık olduğundan taşıma esnasında

meydana gelen hasar ve zıyaına ilişkin ihtilafın öncelikli olarak CMR Konvansiyonu

(Karayoluyla Uluslararası Eşya Taşıma Sözleşmesine İlişkin Anlaşma) hükümleri ile

çözülmesi gerekmektedir. CMR m.25 atfı ile CMR m.23/3 gereği hesaplanan (43.121,15 TL veya 2.402,44 USD)

taşıyıcının sınırlı sorumluluk üst tutarının davacı sigorta firmasının dava dışı sigortalısına 14.04.2023 tarihinde yaptığı hasar tazmin ödemesinden ( 305.003,16 TL) daha düşük

olduğu, hesaplanan sınırlı sorumluluk üst tutarının icra takibinde talep edilen tutar ile uyumlu olduğu anlaşılmıştır.

Yapılan yargılama, toplanan deliller, alınan kök ve ek bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamının bir bütün olarak değerlendirilmesinde; davacı sigorta şirketine sigortalı emtianın taşıma sırasında hasar görmesi nedeni ile davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısına yapmış olduğu ödemeyi TTK'nın 1472. Maddesi kapsamında halefiyet ilkesi gereği davalıdan tahsili ile başlatılan icra takibine davalının itirazı üzerine işbu davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Alınan bilirkişi raporuna göre davaya konu taşımanın

parsiyel taşımacılık olması nedeniyle; araç yükleme, istifleme ve araç içi sabitlemeden davalı

taşıma şirketinin sorumlu olması, CMR Konvansiyonu 8. ve 9. Madde hükümlerine göre yükün

taşıma firmasına tam, sağlam ve yükün ambalajların iyi durumda teslim edildiği kabulü ile

meydana gelen hasardan dava dışı gönderici firmanın sorumluluğu olmadığı, meydana gelen

hasardan davalı taşıyıcının %100 sorumlu olduğu,TTK'nın 1458. Maddesi ve Nakliyat Sigortası Genel Şartları'nın 12. Maddesi doğrultusunda meydana gelen hasarın sigorta poliçesi teminatı kapsamında olduğu, hasarın taşıma sırasında meydana geldiği ve hasar tazminatı ödendiği tespit edildiğinden

TTK 1472 halefiyet prensibi koşullarının oluşacağı, bilirkişi raporunda hasar ihbarının usulüne uygun yapılmadığı belirtilmiş ise de, CMR 30.maddesi uyarınca taşıyıcıya süresi içerisinde hasar bildiriminde bulunulmamasının sadece taşınan emtianın gönderilene hasarsız bir şekilde teslim edildiğine dair taşıyıcı yararına karine oluşturduğu, bu karinenin aksinin her türlü delille kanıtlanmasının mümkün olduğu(Yargıtay 11. HD 2015/9874 E., 2016/469 Karar sayılı, 10/01/2016 tarihli ilamı) hasarın taşıma sırasında meydana geldiğinin dosya kapsamı ile sabit olduğu göz önünde bulundurulduğunda bilirkişi raporunda bu yönde yapılan değerlendirmenin uyuşmazlığın çözümüne bir etkisinin olmayacağı, davacı sigorta şirketi tespit edilen davalı

taşıyıcıların sorumlu olacağı, ödenen tutardan sorumluluk oranına isabet eden 43.121,15 TL veya

2.402,44 USD tutarın rücuen talep edebileceği, davacı sigorta şirketi tarafından icra takibinde talep edilen tutarın davalı şirketin sorumlu olacağı tutar ile uyumlu olduğu, davacı sigorta şirketi davalı şirket aleyhine icra takibi başlatmakta haklı olduğundan davalının icra takibine yapmış olduğu itirazın iptaline karar vermek gerekmiştir.

Davacı tarafın işlemiş faiz talebi değerlendirildiğinde; davalının temerrüt tarihinin, davacı sigorta şirketinin halefiyetinin başlangıcı olan ödeme tarihinin olmasının gerektiği(Yargıtay 17 HD 2012/16603 E. ve 2013/2189 K.), bu suretle davalının ödeme tarihi itibariyle temerrüde düştüğü, davacının 1.863,07-TL işlemiş faiz alacağının bulunduğunun anlaşıldığı, davacı taraf icra inkar tazminatı talebinde bulunmuş ise de dava konusu edilen sigortalıya ödenen bedelin davalı tarafından bilinmesinin ve hesaplanmasının beklenemeyeceği, zarar miktarının bilirkişi incelemesi ile tespit edilmesi gerektiği ve dolayısıyla likit olmadığı,

bu durumda davacı tarafın icra inkar tazminatı talebinin yerinde olmadığı (İstanbul BAM 14 HD 2021/1708 Esas, 2024/1975 Karar sayılı ilamı) anlaşıldığından icra inkar tazminatı talebinin reddine ve netice itibari ile açılan davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · ¸e-imza Hakim ... · ¸e-imza