Bakırköy 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/326 K.2024/95

G. K. YAZILDIĞI TARİH : 01/10/2024

Davacı tarafından mahkememizde açılan Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde. Müvekkili şirket tarafından Davalı ... Limited Şirketi'ne keşide edilen çek ve senetlerin 26/03/2024 tarihli vadeli satı sözleşmesi gereğince davalı şirket tarafından ....

Plakalı aracın devir ve tescili için verildiği, ancak davalı şirketin tescil işlemini zamanında yapmadığını, aracı sözleşme tarihinden 6 ay sonra devir yapması gerekirken yapmadığı, satış bedeline istinaden verilen çek ve senetleri iade etmediğini, bu sebeple davalının yükümlülüklerini yerine getirmediğini, neticede davanın kabulü ile, müvekkili şirket tarafından Davalı ...

Limited Şirketi'ne keşide edilen çek ve senetler hakkında iptal kararı verilmesini, menfi tespit ve istirdat davasının yapılacak yargılama neticesi verilecek kararın kesinleşmesine kadar ödemeyi engeller mahiyette ve icra takiplerinin de durdurulmasını amacıyla 3. Kişiler açısından da geçerli olmak üzere ihtiyati tedbir ve ödemeden men kararı verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesini talep ve dava etmiştir.

19/09/2024 tarihli ara karar ile;"Arabuluculuk Son Tutanağının aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini 1 HAFTALIK KESİN SÜRE içerisinde sunmasının istenmesi için davetiye çıkarılmasına, sunmadığı takdirde davanın usulden reddedileceği hususunun ihtarına," hussunda davacı vekiline ihtaratlı davetiye çıkartılmıştır.

Davacı vekili uyap üzerinden sunduğu beyan dilekçesinde; "dava dilekçesinde bulunan 4 adet çek ve 3 adet senedin icra takibine konu edilmemesi, edildiği takdirde takibin durdurulması ve çeklerin ödenmesinin durdurulması taleplerine dair Bakırköy .. asliye Ticaret Mahkemesinin .... E. Sayılı dosyası ile menfi tespit davası,ihtiyati tedbir ,ödemeden men kararının verilmesi ile ilgili dava açıldığından iş bu mahkemenizdeki davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesini, " şeklinde beyanda bulunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava şartları bakımından HMK.nın 114 ve 115. maddeleri bakımından re'sen yapılan inceleme sonucunda; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK)’nın 114 maddesinde, dava şartları açıkça sayılmış olup, mahkeme tarafından resen gözetilir. HUAK m. 18/A (2) hükmünde dava şartı arabuluculuğa mutlaka dava açmadan önce başvurulması zorunlu tutulmuştur. HMK 114/2 ye göre (2) Diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümler saklıdır. denilerek özel kanunlarla da özel dava şartı getirildiğinden resen inceleme yapılacağı sabittir.

Bu konuda Yargıtay'ın kararı da açıktır. Davacı tarafından yukarıda anılan mevzuat uyarınca dava tarihi itibariyle arabuluculuğa başvurduğundan bahsettiği ancak buna ilişkin tutanağın sunulmadığı da görülmüştür.

Uyuşmazlığın giderilmesinde uyuşmazlık, davacı vekiline arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağının aslının veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğinin dosyaya ibraz edilmemesi halinde bu belgelere UYAP sisteminden ulaşılabilmesi nedeniyle suretinin yeterli olup olamayacağı noktasında toplanmaktadır.''Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır.

Bu zorunluluğa uyulmaması halinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi taktirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir.

İhtarın gereği yerine yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir'' hükmüyle davacının arabulucuk faaliyetine ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dosyasına sunulmasını ''dava şartı'' olarak kabul etmiş, bu şartın gerçekleşmemesi halinde de müeyyidesinin ne olacağını açıkça kural altına almıştır.

Bu yönüyle emredici nitelikte olan norm, hakime taktir yetkisi tanımamıştır. (Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin 17/06/2020 gün, 2020/932 Esas sayılı, 2020/5773 Karar numaralı Kararı)

5235 Sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş Görev ve Yetkilerini Düzenleyen Kanun'un 35 inci maddesine dayalı olarak; taraf veya vekillerinin arabuluculuk aslını mahkememize sunmadığı görülmüştür.

6102 sayılı TTK' nın 5/A maddesi; " (1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır. " şeklindedir.

Davacı tarafça dava açılmadan önce özel dava şartı olan arabuluculuğa başvurulmadığı, davacı vekili beyanında aynı taleplerine ilişkin yine mahkememizin .... Esas sayılı dosyası ile dava açtığına dair beyanda bulunulduğu, dava konusu uyuşmazlığın menfi tespit istemine ilişkin olduğu, buna ilişkin davalarda zorunlu arabuluculuğa tâbi olduğu ve dava şartı olarak kabul edildiği, bu nedenle işbu dosyada arabuluculuğa başvurulmadığı sabit olan davanın özel dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiş ve hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · ¸e-imzalı · Üye ... · ¸e-imzalı · Üye ... · ¸e-imzalı · Katip ... · ¸e-imzalı