Bakırköy 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/775 K.2024/128

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; 03.10.2024 tarihinde, yeni muhasebe firmasına teslim etmek üzere ....'dan defterler ile tüm evraklar talep edildiğinde kendisinin cevaben iş yerinin bulunduğu .... Mah. ... Cad. No:12 Küçükçekmece İstanbul adresindeki binanın çöktüğünü, müvekkilinki dahil pek çok firmanın tüm defter ve evraklarının zayi olduğunu belirterek, beyanlarını teyit eden, İBB İtfaiye Daire Başkanlığı'nın itfaiye olay raporunu ve de listeyi ... yoluyla müvekkile gönderdiğini, açıklanan nedenlerle TTK 82. m. uyarınca zayi belgesi talep etmek zorunluluğu doğduğunu, işbu sebeplerle davanın kabulünü, TTK 82. m. uyarınca müvekkili ...'nın defter ve evrakları için zayi belgesi verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, TTK'nın 82.maddesine dayalı zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde: Somut olayda her ne kadar talep eden tarafından zayi belgesi verilmesi talep edilmiş ise de; 6102 sayılı TTK'nın 82/7. maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” şeklinde düzenleme yapılmakla, tacirlere ticari defter ve kayıtlarını saklama ve ibrazı hususunda zorunluluk getirilmiştir.

Bu madde hükmüne göre tacirin saklamakla mükellef olduğu defter ve belgeler, yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle kanuni saklama süresi içerisinde zayi olursa, tacir 1 aylık süre içerisinde bu hususta mahkemeye başvurarak kendisine belge verilmesini talep edebilir. Maddede yer alan tacirin 15 günlük yasal süresi içerisinde talepte bulunmadığı; yangının 01/08/2024 tarihinde meydana geldiği ve itfaiye olay raporunun .../.../2024 tarihinde düzenlendiği, yangının meydana geldiğinin öğrenilmesinden itibaren 1 ay içerisinde davasını açmadığı gibi .../.../2024 tarihinde talepte bulunulduğu anlaşılmıştır.

Tacirin belgelerini muhafazada gerekli dikkat ve özeni göstermesi gerektiği gibi, olayın şüpheden uzak bir şekilde meydana geldiğine mahkemenin kesin kanaat getirmesi de gerekmektedir.

Talep eden ticari defterlerinin güvenliğini sağlamakla yükümlü olup, basiretli bir tacir gibi gerekli güvenlik önlemlerini aldığını ispat etmesi gerekmektedir.

Dosya kapsamından ticari defter ve kayıtların olağanüstü bir hal kapsamında zayi olduğu iddia edilmişse de, olayın 02/06/2024 tarihinde gerçekleşmiş olduğu, tespitin 13/06/2024 tarihinde yapıldığı, tespitten itibaren yasal 30 günlük sürenin geçmiş olduğu, çökme olayının meydana geldiği tarihte ticari defterlerin de zayi olduğunun hayatın olağan akışına göre öğrenilmiş olduğu anlaşılmıştır.

Aksi durumun kabulü halinde dahi basiretli davranma ilkesi gereği ticari defter ve kayıtların korunması adına gerekli güvenlik önlemlerinin alınması gerektiği, söz konusu defterlerin davacının hakimiyet alanı dışında başka bir yerde tutulmasının basiretli tacir ilkesine uymadığı gibi yeterli güvenlik önlemlerinin de alınmadığı anlamına geldiği dikkate alınarak aşağıdaki gibi karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · ¸E-imza Hakim ... · ¸E-imza