Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/296 K.2018/1497

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili kooperatifin davalı şirket ile iş bu dava kapsamında iptal istemine konu 01/03/2011 tarihli sözleşmeyi akdetmiş olup, müvekkili kooperatifin sözleşme kapsamında davalı şirkete 5.000,00 TL lik kısmı 01/03/2011 tarihinde peşin 25.000,00 TL lik kısmı 03/09/2011 keşide tarihli çek , 25.000,00 TL lik kısmı 05/10/2011 keşide tarihli çek,

25.000,00 Tl lik kısmı 05/11/2011 keşide tarihli çek ile olmak üzere toplam 80.000,00 Tl olarak ödediği davalı şirketin sözleşmede nitelikleri belirtilmiş olan arıtma tesisini yapma yükümlülüğü altına girmiş olup aradan 5 yıla yakın zaman geçmesine rağmen iş bu yükümlülüklerini ifa etmemiş olduğu,

davalı tarafça 31/12/2014 tarih ve sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği deşarj standartlarına uygun imalat yapacağını taahhüt etmiş ise de sözleşmede belirtilen arıtma tesisinin bu standartlara uygun olmadığını zira davalı şirketin sistemi fabrika atığına göre değil evsel atıka göre yaptıkları bu durumda davacı kooperatif açısından sözleşmenin ifasının imkansız hale gelmiş olup sözleşmenin ifasının müvekkili yönünden hiçbir karşılığının kalmadığı ayrıca davacı müvekkilinin sözleşme kapsamında yaptığı yatırımların da kullanılamaz hale geldiği davalının yükümlülüklerini ifa etmemesi nedeniyle maddi zararlara

uğradığı anılan nedenlerle taraflar arasında düzenlenen 01/03/2011 tarihli sözleşmenin feshine sözleşme bedeli olarak ödenen 80.000,00 TL nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacı kooperatife iadesine, fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak 1.000,00 TL maddi zararın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili davaya cevap dilekçesi ile, davacı tarafın davalı ile arıtma tesisi yapılması için 01/03/2011 tarihli sözleşmenin imzalandığını sözleşmenin teslim süresi başlıklı 8. Maddesine bakıldığında sözleşmenin imzalanmasına müteakip inşaat işlerinin tamamlanmasından itibaren 60 gün içinde teslim edilecektir şartının yer aldığını ancak davacı şirketin bugüne kadar inşaatı hazır hale getiremeyip resmi kurumlardan gerekli ruhsatları da alamadığı ve müvekkilinin yaparak hazır hale getirdiği arıtma tesisini bu nedenle kurdurulamadığı sözleşmede belirtildiği gibi tesisin kurulması için öncelikle davacı tarafın resmi kurumlardan gerekli

izinleri alarak inşaatı hazır hale getirmesi gerekeceği müvekkili şirketin ise sözleşmede belirtilen süreden daha erken hazırlamış olduğu tesisi kurmak için hazır olduğu ancak davacı şirketin müvekkilinin tüm uğraşlarına rağmen kendi üzerine düşen edimlerini yerine getirmediği bu nedenle de tesisin kurulmasının hukuken ve fiziken imkansız hale geldiği bu yüzden müvekkilinin de zarara uğradığı davacı tarafça inşaatın tesisin kurulması için hazır hale getirildiğinde müvekkilinin sözleşmede belirtilen süreden de daha önce tesisi kurmaya hazır olduğu,

tesisin kurulamamasının sebebinin davacı taraf olması nedeniyle davanın reddine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLER VE GEREKÇE

Davada,taraflar arasında düzenlenen 01/03/2011 tarihli sözleşme ile davalı yüklenici tarafından davacı kooperatife ait arıtma tesisine ait inşaat projelerinin hazırlanması İl Çevre Müdürlüğünden proje onayının alınması, sistemde öngörülen malzeme ve ekipmanların temini imali tesis içi borulama , eletrik otomasyon ve montaj işlerinin yapılması tesisin işletmeye alınması gerekli testlerin yapılarak çalıştığının belgelenmesi,

arıtma tesisinin işletmesinin devri için ilgili teknik eleman veya elemanların eğitimi , işletme bakım talimatı kitabının hazırlanması işlerinin yapılması yükümlenilmiş olup teslim süresi olarak sözleşmenin 8. Maddesi ile sözleşmenin imzalanmasına müteakip inşaat işlerinin tamamlanmasından itibaren 60 gün içinde teslim edileceğinin kararlaştırıldığı sözleşme kapsamında davacı yanın sözleşmenin 4. Maddesinde belirtilen işler bedelinin KDV hariç 80.000,00 TL olarak belirlenmiş olup ödeme şeklinin sözleşme ile birlikte 5.000,00 Tl nakit 2011 yılı Temmuz ayı vadeli 25.000,00 TL ,

Ağustos ayı vadeli 25.000,00 TL ve Eylül ayı vadeli 25.000,00 TL bedelli çekler ile yapılacağı kararlaştırılmış olup alınan nakit ve çek ödemelerinin de belirtilen vadelerde davalı tarafa ödendiği hususları taraflar arasında ihtilaf konusu değildir.

Davacı vekili tarafından açılan iş bu dava ile arıtma tesisinin davalı tarafça sözleşmede belirtilen niteliklerde ve gereklere uygun olarak ve de Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği ve hükümlerine uygun şekilde imal edilerek teslim edilmesi kararlaştırılmış olmasına rağmen ve müvekkili kooperatif tarafından sözleşme ile belirlenen ödeme yükümlülüğünün yerine getirilmiş olmasına rağmen davalı tarafça imalatın uygun şekilde yapılarak aradan geçen 5 yıllık süreye nazaran müvekkiline teslim edilmediği nedeniyle sözleşmenin feshi davalı tarafa ödenen 80.000,00 Tl nin davalıdan istirdatı ile müvekkiline ödenmesi ve yerine getirilmeyen sözleşme

nedeniyle müvekkilinin uğramış olduğu maddi zarara ilişkin olarak fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak şimdilik 1.000,00 TL tazminatın davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini talep ve dava edilmiştir. Taraflar arasında düzenlenen 01/03/2011 tarihli sözleşme tarafların yükümlülüklerini belirlemiş olup incelemenin sözleşme kapsamında yapılacağı anlaşılmış olup , tarafların kabulünde olan sözleşme ve ekleri dosyamız içerisine getirtilerek yapılan incelemesinde davacı ...

Köyü Tarımsal Kalkındırma Kooperatifine ait belirtilen yerde bulunan salça fabrikasından kaynaklanan endüstriyel nitelikli atık suların 31/12/2004 tarih ... sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren "Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliği " belirtilen deşarj standartlarına göre bir arıtma tesisinin kurulması kararlaştırılmış olup aynı sözleşme ile işveren davacı kooperatif tarafından "atık suyun arıtma tesisi girişine kadar getirilmesi arıtılmış suyun tesis çıkışından alınıp deşarj edilmesi, projesine göre betonarme işlerinin yapılması, tesis panosuna kadar elektrik hattının getirilmesi saha aydınlatması,

arıtma tesisinin işletmeye alınması için gerekli elektrik enerjisi bakteri kültürü temini işletmeye alma sırasında işletme eğitimi için personel tahsisinin yapılması proje onay inşaat ruhsatı harcı deşarj izni için firmanın gerekli bilgi ve belgelerinin verilmesi inşaat ruhsatı işlemleri tasdik ücret ve harçları ile noter masraflarının karşılanması" hususları yükümlenilmiş olup taraflar arasında düzenlenen ve karşılıklı iki tarafa yükümlülükler yükleyen tarafların yükümlülüklerini yerine getirip getirmediği davalı tarafından sözkonusu işin sözleşmede belirtilen süre içerisinde teslim edilmediği belirtilmekle buna ilişkin hususlarda yani

teslime ait yükümlülüğün yerine getirilmemesinden kaynaklı kusurun kime ait olduğu yapılan iş ve imalatların mahallinde tespiti yönünden keşif ve bilirkişi incelemesi yapılarak konunun incelenmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. ... Belediyesi ... Müdürlüğüne yazı yazılarak ...

Köyü Tarımsal Kalkınma Kooperatifine ait ... ada , ... nolu parsele 320 m2 lik imalathane için 15/08/2006 tarih sayı ile yapı ruhsatı , 07/01/2008 tarih 10 sayı ile yapı kullanma izin belgesi düzenlendiği arıtma inşaatı ile ilgili olarak ise herhangi bir ruhsat başvurusu ve düzenlenen ruhsata rastlanmadığı bildirilerek yapılan inşaata ilişkin yapı ruhsatı, yapı kullanma izin belgesi ve mimari proje çıkartılarak gönderilmiştir. ...

İl müdürlüğüne yazı yazılarak dava konusu olan arıtma tesisi ile ilgili proje onay dosyası , proje ruhsat bilgileri, inşaat teslim belgesi , yapılan arıtma inşaatı ile ilgili bilgi ve belgelerin çıkartılarak CD ve belge halinde dosyamız içerisine gönderildiği görülmüştür. Mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi yapılması bakımından ... Nöbetçi Asliye Hukuk Ticaret mahkemesine yazı yazılarak mahkememiz talimatını yerine getiren ...

3. Asliye Hukuk Ticaret Mahkemesince görevlendirilen inşaat mühendisi bilirkişi ... ve Çevre Mühendisi bilirkişi ... tarafından dava dosyası celp edilen ve taraflarca sunulan delil ve belgeler kapsamında mahallinde davacı ve davalı tanıkları da dinlenilerek keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmış , bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 18/04/2018 tarihli bilirkişi raporu ve 03/09/2018 tarihli bilirkişi ek raporu mahkemece istenen şekilde hazırlanarak dosyamız içerisine ibraz edilmiştir.

Yapılan yargılama ve inceleme sonucunda davacı işveren kooperatif tarafından 01/03/2011 tarihli sözleşme ile yükümlenilen "atık suyun arıtma tesisi girişine kadar getirilmesi arıtılmış suyun tesis çıkışından alınıp deşarj edilmesi, projesine göre betonarme işlerinin yapılması, tesis panosuna kadar elektrik hattının getirilmesi saha aydınlatması,

arıtma tesisinin işletmeye alınması için gerekli elektrik enerjisi bakteri kültürü temini işletmeye alma sırasında işletme eğitimi için personel tahsisinin yapılması proje onay inşaat ruhsatı harcı deşarj izni için firmanın gerekli bilgi ve belgelerinin verilmesi inşaat ruhsatı işlemleri tasdik ücret ve harçları ile noter masraflarının karşılanması" yükümlülüklerinin yerine getirilmeyip bilirkişi tarafından yapılan tespitlerde "betonarme havuzların herhangi bir ekipman montajına uygun olmadığı , dengeleme havuzunun ,

havalandırma havuzunun biyolojik çökertme havuzunun ve pompa odasının betonarme olarak inşasının fiziki olarak parsel üzerinde mevcut olması ile birlikte işe ait mimari projedeki vaziyet planında belirtilen yerleşime uygun olarak teşkil ettirilmediği, biyolojik çökertme havuzunun zemin kısmında proje verilerine göre bulunması gereken sifon eğimin betonarme inşaat esnasında oluşturulmadığı, biyolojik havalandırma havuzunda yüzeysel havalandırıcı için delik açılmadığı , çökertme havuzu çamur haznesinde fazla çamuru , fazla çamur haznesine ileten borulardan birinin mevcut olmadığı,

arıtma tesisinde ızgara kanalı ve terfi havuzunun yapılmadığı projelerde görülen havalandırma havuzlarındaki savak yapılarının imalatlarının yapılmadığı , pompa odasının kotunun biyolojik çökertme havuzu kotundan daha yüksek olduğu, bunun da pompanın çalışmamasına sebebiyet vereceği bu nedenle kotların tekrar ölçülerek biyolojik çökertme havuzunun kotunun yükseltilmesinin gerektiği, biyolojik çökertme havuzunun ters sifon bölümünün hatalı olduğu,

bu hata ve eksikliklerin davacı yüklenicinin sorumluluğunda olmasına rağmen dosya içerisindeki tutanaklardan davalı tarafından uyarıldığı halde sözleşme ve proje detaylarına uygun hale getirilmediği davacı tarafça yükümlenilen betonarme imalatların tamamlanmadığından mevcut hali ile davalı tarafın makina ve ekipmanın montaja hazır ve mümkün vaziyette olmadığı " belirtilmiş olup davalı tarafça sözleşme ile yükümlenilen makina ve ekipmanların arıtma tesisinde kurulması için öncelikle davacı tarafça projesine göre betonarme işlerinin yapılması gerekmekte olup işveren tarafından inşaat işlerinin tamamlanmasından itibaren yüklenici tarafından

işin 60 gün içinde teslim edileceği belirtilmiş olduğundan davacı işveren tarafından inşaat işlerinin sözleşmede belirtilen şekilde ve davalının makina tesis montajına uygun şekilde tamamlanarak davalıya teslim edilmediği anlaşıldığından davalının 60 günlük imalatı teslim süresi bu nedenle başlamamış olacağından tarafların geçen süreye rağmen sözleşmeyi dava tarihine kadar feshetmedikleri gibi işin tamamlanması konusunda da herhangi bir şekilde hareket geçmemiş olduğundan davacı tarafça inşaata ilişkin imalat yükümlülüklerinin yerine getirilmemesi sebebiyle davalı tarafça yapılan imalat montajlarının yerine monte edilemediği anlaşıldığından

davacı tarafın sözleşmeyi feshinin de dava tarihi itibariyle yerinde olmadığı anlaşıldığından davalı tarafın ise yükümlülüklerini yerine getirmediğine dair davacı iddiasının ispat edilemeyip işin davacı ile ilgili yükümlülüklerin yerine getirilmemesi nedeniyle devam ettirilemediği anlaşıldığından bu nedenle davacının uğramış olduğu bir zarar var ise bile bunun tazminini davalı taraftan isteyemeyeceğinden yerinde görülmeyen ödenen paraların iadesi, ve zararın tazmini yönündeki davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalı Hakim ... · e-imzalı