Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/912 K.2018/1347

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili beyanlarında özetle ;Davacı vekili, davalı ile aralarında ticari ilişki kapsamında cirolayarak dört adet çek vererek ödeme yaptığını, çeklerin karşılıksız çıktığının bildirilmesi üzerine bu çeklerin yerine geçmek üzere üç adet toplam 200.000,00 TL bedelli çekler verilerek borcun ödendiğini, davalının karşılıksız çıkan çekleri iade etmeyerek icra takibine konu ettiğini, açtıkları takibin iptali davasının icra hukuk mahkemesi tarafından reddedildiğini belirterek icra takibine konu edilen çeklerden dolayı davalıya borçlu olmadıklarının tespitine, ödeme yapılır ise istirdatı ile kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep etmişlerdir.

Davalı vekili beyanlarında özetle ; ispat yükünün davacıda olduğunu, davacının iddia ettiği çeklerin icra takibi ile bir alakasının olmadığını, daha sonra verilen çeklerin başkaca ilişkilere ilişkin olduğunu, çeklerin iadesine ilişkin yapılmış bir anlaşma olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe:

Dava ... 11. İcra Müdürlüğünün 2015/... sayılı icra dosyasına ve takibe koyduğu 30/04/2015 tarihli 100.000,00 TL bedelli çekten dolayı borçlu olmadığının tespiti, çek bedelinin ödenmesi halinde istirdadı ayrıca davalıya 3 adet çek nedeniyle ödenmiş olan bedelin istirdadına ilişkin açılmış olan menfi tespit ve istirdat davasıdır. Davacının taraflar arasındaki ticari ilişkiye istinaden dava dışı ... İnş Proje Müh.

Danışma Ltd Şti 'den aldığı 4 adet çeki ciro ederek davalıya verdiği anlaşılmaktadır. Davalı taraf söz konusu çeklerin karşılıksız çıkması üzerine ticari defterlerinde iade kaydı düşmüştür. Davalının çekleri fiilen davacıya iade etmeyerek takibe koymak suretiyle dava dışı keşideci ... İnş Proje Müh.

Danışma Ltd Şti'den tahsil ettiği anlaşılmaktadır.Davacının sonradan verdiği 2 adet 50.000,00 TL ve bir adet 100.000,00 TL'lik çekin toplam bedeli 200.000,00 TL olup, önce verilen 4 adet çek tutarı ile aynı olduğu anlaşılmaktadır. Bu çeklerin tarafların ticari defterlerine göre davalı tarafından önce karşılıksız çıkan sonrada tahsil edilen çeklere istinaden verildiği ortadadır.

Sonrada verilen 2 adet 50.000,00 'er TL'lik çeklerin davalıya ödendiği, 100.000,00 TL'lik çekin ise 1.200,00 TL'nin bankadan sorumluk tutarı tahsil edildikten sonra 98.800,00 TL olarak ... 11. İcra Müdürlüğünün 2015/... sayılı dosyası ile takibe konu edildiği anlaşılmaktadır. Davacı taraf 30/04/2015 keşide tarihli 100.000,00 TL bedelli çek yönünden borçlu olmadığının tespiti talep etmiştir.

Bu çek dava açıldığı sırada takibe konu edilmemiştir , dolayısıyla bu çekten dolayı menfi tespit davasında dava konusu olan değer 100.000,00 TL'dir. Davacı vekili dava dilekçesinde 184.484,36 TL üzerinden harç yatırmak suretiyle eldeki davayı açmıştır. Davacı taraf ayrıca davalı tarafa ödeme yapılan 31/01/2015 tarihli 50.000,00 TL bedelli, 28/02/2015 tarihli 50.000,00 TL bedelli çeklerden dolayı da istirdat talep etmiştir.

Ancak dava dilekçesinde harca esas değer olarak gösterdiği rakam dikkate alındığında davacı vekiline 23/10/2018 tarihli celsede dava dilekçesindeki harca esas değerle ilgili kısmı ve talebi açıklattırılmıştır. Buna göre davacı tarafın talebi yukarıda da belirtildiği üzere 30/04/2015 tarihli 100.000,00 TL bedelli çek üzerinden menfi tespit, iki adet 50.000,00'şer TL bedelli çekler yönünden ise 84.484,36 TL 'nin istirdadı talebi olduğu anlaşılmıştır.

Aksi takdirde tüm çeklerin toplam bedeli 200.000,00 TL olacağından harca esas değer olarak belirtilen 184.484,36 TL dava değeri ile çeklerin toplam bedeli örtüşmeyecektir.

Taleple bağlılık esas olduğundan davacı vekili davasını 184.484,36 TL üzerinden açtığından menfi tespit davasının değeri de 100.000,00 TL olmakla bu çek yönünden borçlu olmadığının tespitine, bakiye dava değeri olan 84.484,36 TL'lik istirdat istemininde bu şekliyle kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Davacı ... 11. İcra Müdürlüğünün 2015/... sayılı dosyasında davacıdan alacaklı olmadığını bildiği halde bu çeki takibe konu ederek İİK'nın 72/5.

Fıkrasına aykırı davranmış ve kötüniyetli kabul edilmiştir. Takibe konu edilen asıl alacak tutarı olan 98.800,00 TL ( 100.000,00 TL - 1.200,00 TL çek teminat bedeli ) ' nin %20'si tutarında davacı taraf lehine kötüniyet tazminatına hükmedilmiştir.

Katip ... · e-imzalı Hakim ... · e-imzalı