Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/124 K.2023/450

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı ... tarafından 23/08/2017 tarihinde, diğer davalı aleyhine Bursa 12. İcra Dairesinin 2017/... E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, takibe konu çekin Elbistan 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/579 E. Sayılı dosyasıyla 12/04/2016 tarihinde iptal tarihinden sonraki bir tarih usulsuz olarak 30/05/2016 tarihinde bankaya ibraz edildiğini, söz konusu çekin takip tarihi itibariyle iptal edilmiş bir çek olduğunu, davalı ...

Metal Demir Çelik San. Ve Tic. Ltd. Şti. ilgili çekin iptali üzerine söz konusu çeki bu durumu bilen kötüniyetli 3. Kişi davalı ... 'a vererek haksız olarak tahsil etmeye çalıştığını, davalı ...'ın iyiniyetli 3. Kişi olmadığını, takibe konu çek nedeniyle davacının davalılara herhangi bir borcu bulunmadığını, bu sebeplerle davanın kabulüne ve davalılar için ihtiyati tedbir talep ve dava etmiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; arabuluculuk şartının davacı tarafından yerine getirilmediğini, 21/12/2020 tarihinde Elbistan İcra Müdürlüğü 2020/665 Talimat sayılı dosyasıyla borçlunun iş yeri adresi olan Kümbet Mah. Recep Tayyip Erdoğan Bulvarı Dünya İş Mrk.

No:32-15 Elbistan/ Kahramanmaraş adresine hacze gidildiğini borçlunun iş yeri adresinde hazır olduğunun görüldüğünü, bu hususun haciz tutanağına yazılarak bizzat borçlu tarafından imzalandığını, borçlunun işten çıkarıldığı iddia edilerek buna dair işten çıkış bildirgesi sunulmuş ise de davacı- borçlunun kötü niyetli olarak maaşından kesinti yapılmaması için işten çıkartıldığını beyan ederek alacaklının icra dosyasının tahsilini geciktirdiğini ve müvekkilini zor duruma düşürdüğünü, müvekkilinin icra takibine konu olan çeki elinde bulunduran iyi niyetli üçüncü kişi olduğunu,

borcu olmadığını iddia eden davacının ve vekilinin kendileri ile borcu ödeme yönünde pazarlık yapması ve akabinde işlemler yapılmasına müteakip davaları açmasının hayatın ve ticaret hayatının olağan akışına ters olduğunu, davacının tamamen kötüniyetli olduğunu, yukarıda açıklanan nedenlerle öncelikle davanın dava şartı noksanlığı nedeniyle usulden reddine, mahkeme aksi kanaatte ise davanın esastan reddine, kötü niyetli olduğu açıkça görülen davacıların %20'den az olmamak üzere kötüniyet tazminatı ödemeye mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve yasal vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Diğer davalının cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır. Deliller; Elbistan 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'ne, Bursa 12. İcra Dairesi'ne, azılan müzekkereye cevap verildiği cevabi yazının dosya arasında olduğu anlaşılmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ, HUKUKİ KABUL VE GEREKÇE

Dava, kambiyo senetlerine özgü başlatılan takipten kaynaklı menfi tespit istemine ilişkindir.

Dava dilekçesinde özetle; davalı ... tarafından diğer davalı ile birlikte davacı aleyhine takip başlatıldığı, takibe konu çekin Elbistan 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/579 Esas sayılı dosyasıyla 12/04/2016 tarihinde iptaline karar verildiği, ancak bu tarihten sonra çekin bankaya ibraz edildiği, çekin iptaline karar verildiğinden bu durumu bilen davalı ...'nin kötü niyetli olduğu ve davacının davalılarda borçlu olmadığının tespiti talep edilmiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; davalı ...'nin iyi niyetli üçüncü kişi olduğu savunması ile davanın reddi talep edilmiştir.

Diğer davalı davaya cevap vermemiştir.

Davacı, Elbistan 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/579 Esas sayılı dosyasında eldeki davanın davalılarından ... Metale karşı menfi tespit davası açmıştır. Bu dosyada söz konusu çek takibe konulmadan ve bankaya ibraz edilmeden davanın kabulüne karar verilmiştir. Bu davada, davalı ... taraf değildir, ayrıca davada keşidecinin temel ilişki bağlamında çekin lehtarı olan ... Metal'e borçlu olmadığının tespitine karar verilmiştir.

Çeki ciro ile devralan ... ile davacı arasında bir sözleşme ilişkisi yoktur ve davalı ... ciranta/hamil konumundadır. Davacı; davalılara karşı borçlu olmadığının tespiti ile çekin istirdadını talep etmektedir.

TTK m.818/1-e bendi atfı dikkate alındığında çekler hakkında da uygulanan; TTK m.687/1'de aynen, "MADDE 687- (1) Poliçeden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def’ileri başvuran hamile karşı ileri süremez; meğerki, hamil, poliçeyi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun." hükmü öngörülmüştür.

Bu hüküm davalı ... için önem arz etmektedir, zira davalı ... ile davacı arasında bir sözleşme ilişkisi başka deyişle bir temel ilişki söz konusu değildir, davalı ... çeki diğer davalıdan ciro ile almıştır. Bu durumda davalı ...'nin davacının zararına hareket ettiğinin ispat edilmesi gerekmektedir, ancak davacı tarafın bu yönde bir ispat faaliyeti olmadığından, davalı ... yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Davacı ... Metal yönünden davacının davalı ... Metale karşı borçlu olmadığının tespitine yönelik kesinleşmiş bir mahkeme ilamı vardır. Ancak davalı ... Metal çeki ciro etmiş ve ciranta hamil davalı ... başlattığı takipte davacıdan 52.298,87 TL tahsil etmiştir. Davacı keşideci çekin istirdadını her iki davalıdan da talep etmektedir. Bu bağlamda davacının davalı ... Metale borçlu olmadığına ilişin kesinleşen mahkeme ilamı olduğundan davacının ödediği miktarı davalı ...

Metalden isteyebilmesi gerekir. Açıklanan bu nedenlerle davacının Bursa 12. İcra Dairesinin 2017/... Esas sayılı dosyasında davalı ...'ye ödediği miktar olan 52.298,87 TL'nin davalı ... Metal'den ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davacıya verilmesine dair aşağıdaki şekilde davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Katip .... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır