Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/1225 K.2019/1720

2- VEKİLİ : Av. 3-

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 15/04/2016

KARAR TARİHİ : 25/12/2019

YAZIM TARİHİ :09/01/2020

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesi ile;20.08.2015 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davalı şirkete ait,davalı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı aracın davalı ... sevk ve idaresinde iken kazaya karıştığını ve kazada davacının eşi ...'nun vefat ettiğini, ... plakalı aracın davalı ... Gıda Tuz Kimyasal Paz.Tas.Tic.ve San.A.Ş. tarafından uzun dönem kira sözleşmesi ile dava dışı ...

Turizm Tic.ve San.A.Ş.den kiralandığını, meydana gelen kaza nedeniyle Bursa 7.Ağır Ceza Mahkemesinde dava açılmış olup, dosyanın halen derdest olduğunu, muris ...'nun vefat etmesi sonucunda geride bıraktığı eşi ve çocuklarının murisin desteğinden yoksun kalarak yaşam mücadelesi vermeye başladıklarını ve psikolojik destek aldıklarını, murisin kaza tarihinde henüz 36 yaşında olup, hanede çalışan tek kişi olduğunu, davacı eşinin ev hanımı olduğunu ve hiç bir gelir kaynağının bulunmadığını,

her ne kadar davalı sigorta şirketi tarafından müvekkili ve çocukları için tazminat ödemesi yapılmış ise de söz konusu poliçede limitler belirtilmediği için poliçe limiti dahilinde ödeme yapılmadığını düşündüklerini iddia ederek,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 1.000-TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işlemeye başlayacak yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacı ... için 50.000-TL manevi tazminat, küçük ... için 50.000-TL manevi tazminat ve küçük ...için de 50.000-TL manevi tazminat olmak üzere toplam 150.000-TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile işleten ve sürücüden tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacılar vekili 16/03/2019 tarihli ıslah dilekçesi ile; maddi tazminat taleplerini 802.611,52-TL artırılması ile toplam 803.611,52-TL, manevi tazminat taleplerini ise davacı ... için 50.000,00-TL, küçük ... için 50.000,00-TL ve küçük ... için de 50.000,00-TL olmak üzere toplam 150.000,00-TL olarak ıslah ettiğini bildirmiştir.

CEVAP

Davalı ... Gıda Tuz Kimyasal Paz.Tas.Tic.ve San.A.Ş.vekili cevap dilekçesinde, açılan davayı kabul etmediklerini, müvekkili şirketin faaliyetlerinde kiralık araç kullandığını ve kazaya konu aracın davalı ...'e şirket faaliyetlerinde kullanmak üzere tahsis edildiğini, sürücü ... ile davacıların murisi müteveffa ...'nun alkollü olduklarının raporlarla sabit olduğunu, talep edilen manevi tazminat miktarlarının hem olayın gelişimi ve şekli nedeniyle hem de hayatın olağan akışına göre fazla olduğunu beyanla davanın reddini istemiştir.

Davalı ... Genel Sigorta Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle. Açılan davayı kabul etmediklerini, davacılar vekilinin dava dilekçesindeki 20.06.2015 tarihinde ölümlü trafik kazasına karıştığını belirttiği ... plakalı aracın, 23.12.2014 başlangıç - 23.12.2015 bitim tarihleri arasında geçerli olmak üzere 4101404090178 numaralı Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile ...

Turizm Ticaret ve Sanayi A.Ş, adınsa ölüm halinde kaza tarihi itibarıyla şahıs başına 290.000,00 TL'sine kadar azamı sorumluluk, hadleri ile müvekkil şirkete sigorta ettirilmiş olduğunun, işbu teminat miktarının kişiye ödenecek miktarı değil, davalı müvekkil sigorta şirketinin şahıs başına azami teminat miktarını teşkil etmekte olduğunun, ancak davacı vekilinin bu talebinin yerinde olmadığının, davacının söz konu.su kaza sebebiyle müvekkil sigorta şirketine müracaat etmesi sonrasında müvekkil şirket nezdinde hasar dosyası açılıp,

277.440,17 TL olarak 26,02.2016 tarihinde davacı ...'e ödenmiş olduğunu belirterek davanın reddinii talep etmiştir.

Diğer davalı tarafından davaya cevap verilmemiştir.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Davacılar murisi ...'nun 20/08/2015 tarihinde meydana gelen trafik kazasında vefat etmesi nedeniyle açılan madi ve manevi tazminat davasıdır. Kazaya karışan ... plakalı araç davalı şirket tarfından uzun süreli kiralanmış olup,davalı sigorta şirketi sigortalıdır.Kazayı davalı şirketin çalışanı olan davalı ... yapmıştır. Bursa 6.Asl.Huk.Mahkemesinin 20/06/2016 tarih ve ... - .................E/K sayılı kararı ile görevsizlik karar verilerek dosya mahkememize gönderilmiştir. Mahkememizce esasa kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur. Taraflarca gösterilen tanıklar dinlenmiştir.

Dinlenen tanık ...İnce beyanında;"...kazanın nasıl olduğu hususunda görgüm yoktur. Sonradan öğrendim. Kazayı öğrendikten sonra Balıkesir'e geldim. Bu sırada yeğenim olan ...'in 1,5 aylık erken doğan çocuğu vardı. Çocuğu bir süre sonra sütten kesildi. 4-5 yaşlarında başka bir çocuğuda vardı. ...'in olay sonrasında psikolojik travma geçirdiğini biliyorum. Hatta eşime ölen eşini toprağın altına girerse çıkartamayacağını söylüyordu. Giysilerini hazırladı.

Getirip giydirmeyi teklif ediyordu. Aklını kaybettiğini düşündük. Şu anda da büyük olan çocuğu çok agresif sadece bir hafta sonu çay içmeye gelsin sonra yine gitsin diye annesine söylüyor. Babasını çok özlediğini tekrarlıyor. ... her hangi bir yerde çalışmıyor. Geçimini eşinden bir miktar para bağlanmıştı. O şekilde zorlukla sürdürüyor.

Çocuğu ve kendisi tedavi görmek istiyor ancak özel tedavi ücretleri pahalı olduğu için bunu gerçekleştiremiyor.." şeklinde beyanda bulunmuştur.

Dinlenen tanık ... beyanında; "... davacı kızım olur. Olayın akabinde telefon açıldı. Bu sırada kızım ve çocukları benim evimdeydi. Kızım ve büyük oğlu olaydan aşırı etkilendi. Büyük torunum halen Allah izin versin babam bir kez gelsin diyor. Olayı kabullenemiyor. Kızımın ve büyük torunumun psikolojik sorunları devam ediyor. Devlet hastanelerinde tedavileri devam ediyor. Ancak maddi durumu elvermediği için özel tedavi alamıyoruz. Büyük torunum şu anda 2. sınıfa gidecek. Özel psikolog takibinde olursa kısmen rahatlayacağını düşünüyoruz. Damadım Bölge Müdürü idi. 2 sene öncesinde 5-6 bin TL maaş alıyordu. Şu anda çocuklarla birlikte kızım 2400 TL civarında alıyor. Hayat kalitesi ve yaşam koşulları ağırlaşmıştır..." şeklinde beyanda bulunmuştur.

Dinlenen tanık... beyanında; "... davacı eşimin kız kardeşi olur. Olayı görmedim. Olay sonrasında davacı ile sık sık birlikte olduk. Davacı olaydan sonra kayın valideme gelip kaldı. Olay gerçekleştiğinde iki aylık ve 5 yaşında bir çocuğu vardı. Büyük oğlu olay sonrası hırçınlaştı. Pedegoglara götürmeye çalıştık. Pedegogların da ücretleri pahalı olduğu için özel tedavi yaptıramadık. Devlet hastanesine götürmeye çalışıyoruz ancak yoğun bir ilgi olmadığı için fazla bir mesafe alamadık. Ayrıca baldızımda olaydan aşırı derece etkilendi. Sık sık baygınlıklar geçiriyor. İki çocuğun yükü de ona kaldı. Geçim sıkıntıları var. Eşi çalıştığı dönemde şirketten 6-7 bin TL civarında maaş alıyordu. Şu anda bağlanan maaş 2000 TL civarında diye biliyorum..." şeklinde beyanda bulunmuştur.

Taraflarca gösterilen kanıt ve belgeler toplanmış, konusunda uzman aktüerya bilirkişi resen seçilerek sigorta şirketi tarafından yapılan maddi tazminat ödemesinin zarara uygun olup olmadığı, eksik bir ödeme yapılıp yapılmadığı, davacıların olası tazminat alacağının hesaplanması yönünden rapor aldırılmıştır.

Alınan 19/02/2018 tarihli bilirkişi raporunda.

2016 yılı verileriyle yapılan hesaplamada ön ödemenin baliğ miktarları davacıların destek zararlarından tenzil edilerek, davacıya ...'in talep tavanının 470.060,66.-TL oğlu ... 'ın talep tavanının 160.977,55.-TI, oğlu ...'in talep tavanının 101.467,83.-TL olacağı, Yüksek Yargıtayın hatır taşıması indirimi öngören kararlarının içeriğine bakıldığında, çoğunda hatır için taşınanın da kusura katıldığı gözlemlenmektedir, (genellikle hatır için taşmanın, sürücünün içki içmesine veya hız yapmasına engel olmaması, içkili olduğunu bilerek taşıta binmesi binmesi durumlarında "kusura katılım" söz konusudur.

Kuşkusuz, bu gibi durumlarda tazminattan indirim haklı ve yerinde bir uygulama olacaktır Bu hususlar dikkate alındığında dahi davacıların zararlarının tamamen karşılamadığının düşünüldüğü, takdirin mahkemeye ait olacağı, 2018 yılı verileriyle yapılan hesaplamada ön ödemenin baliğ miktarları, davacıların destek zararlarından tenzil edilmiş, davacı ...'in talep tavanının 530.924,35 TL, Oğul ...'ın talep tavanın 173.882,56.-TL, ...'in talep tavanının 98.804,60-TL olacağının hesaplandığı,

belirlenen tazminat miktanndan (277.440,17 - TL ödendiği dikkate alınarak) sigorta şirketinin poliçe limiti dahilinde diğer davalılar ile müştereken ve müteselsil en sorumlu oldukları, sigorta şirketi açısından müracaat tarihinden itibaren diğer davalılar açısından kaza tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsil edilebileceğine,manevi tazminat talebinin taktirinin sayın mahkemeye ait olduğu ve poliçe genel ve özel şartlarında manevi tazminat limiti bulunmayan sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunmadığına dair görüş ve kaanitinin bildirildiği görülmüştür.

Davalı ... Gıda Tuz Kimyasal Paz.Tas.Tic.ve San. A.Ş, vekili bilirkişi raporuna itiraz edilmesi , itirazlarının açıklığa kavuşturulması yönünden bilirkişiden ek rapor aldırılmıştır.

Alınan 02/11/2018 tarihi ek raporda; kök raporunu tekrar ederek, davalı vekilinin itirazları çerçevesinde yapılan inceleme neticesinde C bendinde net ücretin brütü hesap edilmiş ve günlük asgari ücretin 3,97739 katı olduğu dikkate alınarak hesaplama yapılmıştır.

Huzurda görülen iş bu davada, davalı sigorta şirketi, hesaplamanın ödeme tarihi itibariyle yapılarak, yaptıkları ödemenin davacıların zararını karşılayıp karşılamadığının belirlenmesini, karşılamadığının anlaşılması halinde, güncel hesaplama yapılmasını talep ettiği 2016 Yılı verileriyle yapılan hesaplamada ön ödemenin baliğ miktarları, davacıların destek zararlarından tenzil edilmiş, C bendine göre Eş ...'nun talep tavanının 423.709,27 TL, Oğul ...'ın talep tavanının 138.599,10-TL, ...'in talep tavanının 76.788,90 TL olacağı, Yargıtay'ın hatır taşıması indirimi öngören kararlarının içeriğine bakıldığında,

çoğunda hatır için taşınanın da kusura katıldığı gözlemlenmektedir. Genellikle, hatır için taşınanın, sürücünün içki içmesine veya hız yapmasına engel olmaması, içkili olduğunu bilerek taşıta binmesi durumlarında "kusura katılım " söz konusudur. Kuşkusuz, bu gibi durumlarda tazminattan indirim haklı ve yerinde bir uygulama olacaktır. Bu hususlar dikkate alındığında dahi davacıların zararlarının tamamen karşılanmadığına dair görüş ve kaanati bildirilmiştir.

Destek ...'nun vefatı nedeniyle davacılardan davacı eş ... için destekten yoksun kalma tazminatının 423.709,27-TL, davacı çocuk ... için destekten yoksun kalma tazminatının 76.788,90 TL, davacı çocuk ... için destekten yoksun kalma tazminatının 138.599,10-TL olarak hesaplandığı, davacıların bu tutarlardan müteveffanın desteğinden yoksun kaldıkları belirtilmiştir.

Kaza,ölen ile davalı ...'ün birlikte alkol aldıktan sonra...'in kullandığı araçla seyir halindeyken meydana gelmiştir.

Ölen ile davalı arkadaş olup,aralarında hatır taşımacılığı olduğu gibi,ölenin alkollü olduğunu bildiği davalının aracına binmesinde de müterafık kusuru vardır.Bu nedenle bilirkişi tarafından hesaplanan tazminat miktarından davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme güncellenerek düşüldükten sonra yargıtay içtihatları uyarınca %20 hatır taşıması için ,%20 müterafık kusur için olmak üzere toplam % 40 oranında indirim yapılmıştır.

Manevi tazminat ise; meydana gelen olay nedeniyle duyulan acı ve üzüntünün kısmen de olsa giderilmesine yöneliktir. Bir teselli ve avunma tatmin aracı yaratmaktan ibarettir.

Tazminatın takdirinde tarafların sosyal ve ekonomik durumları,davacıların kaza tarihindeki yaşları ölene manevi ihtiyaç durumları, paranın satın alma gücü, tazminatın tatmin duygusu oluşturacak durumda olması, olayın oluş şekli,kusur durum, desteğin ölüm tarihindeki yaşı ve destek ile aralarındaki ilişkinin niteliği göz önünde bulundurulmalıdır.

Davacılar, desteğin eşi ve çocuğu olup, destek ölüm tarihinde 36 yaşındadır. Davacı eş ev hanımı olup 26, çocuk ... 5 yaşında ,çocuk ... aylık olup, eş ve çocuklar genç yaşta babalarını kaybetmiştir.Tarafların ekonomik ve sosyal durumları gözetilerek eş için 40.000 TL, çocuklar için ayrı ayrı 35.000 TL takdir edilmiş ancak taşımanın hatır taşıması olduğu ve öleninde müterafık kusurlu olduğu gözetilerek indirim yapılarak davacı eş için 24.000,00 TL ve davacı çocuk ... ve ... için ayrı ayrı 21.000,00'er -TL olmak üzere toplam 66.000,00-TL manevi tazminat uygun görülmüştür.

Davacı davasını ıslah ederken mahkemenin takdirinde olan hatır taşıması ve müterafık kusur indirimini veya miktarını bilemeyeceğinden maddi tazminat davası yönünden davalı vekalet ücreti hesaplanırken ıslah edilen 803.611,52 TL'nin %60'ı (hatır taşıması ve müterafık kusur indirimi yapılarak) 482.166,92 TL'den kabul edilen maddi tazminat toplamı olan 383.458,36 TL düşülmek suretiyle red olunan 98.708,55 TL üzerinden hesaplanmıştır.

Açıklanan gerekçe dosya kapsamına göre, maddi ve manevi tazminat istemleri yönünden davanın kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.

MUHALEFET ŞERHİ

Dava, trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma ve manevi tazminat istemine ilişkin olup manevi tazminat, kusur oranı, müterafik kusur indirim oranı ve hatır taşıma indirim oranına ilişkin hesaplamalarda sayın çoğunluğun görüşüne katılmakla birlikte, destekten yoksun kalma tazminatının hesaplanmasında, PMF yaşam tablosuna göre hesaplama yapıldıktan sonra ödemenin mahsup edilmesi ve sonrasında %40 oranında müterafik kusur ve hatır taşıma indirimi uygulanması görüşüne katılmamaktayım.

Zira destekten yoksun kalma tazminatının hesaplanmasında, TBK 51 ve 52. Maddelerinde ödemenin hangi aşamadan sonra mahsup edileceğine dair düzenleme getirilmediği gibi ödeme borcu sona erdiren bir niteliği olup ödemeyi yapanın kaza tarihinden, karar verildiği tarihe kadar ödemeyi yapmasının aleyhine bir sonuç doğurmasının beklenemeyeceği,

bu durumda ödemeyi karar tarihinden önce yaptığı için borçlunun daha fazla tazminata mahkum edilmesinin kabul edilemeyeceğinden PMF yaşam tablosuna göre hesaplama yapılıp müterafik kusur ve hatır taşıma indirim( %40) oranının uygulandıktan sonra ödenmesi gereken miktarın belirlenmesi ve sonrasında sigorta şirketinin yapmış olduğu ödemenin düşülerek nihai tazminatın tespit edilmesi gerektiğinden sayın çoğunluğun destekten yoksun kalma tazminatının hesaplama şekline iştirak etmemekteyim.