Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/153 K.2018/696

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; Taraflar arasında sebze ve meyve alım satımı nedeniyle düzenlenen fatura ve ödemelere ilişkin cari hesapta müvekkili şirketin 5.776,14- TL tutarında borçlu göründüğünü, ancak davalı tarafından müvekkili aleyhine Bursa 4.İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında 27.919,01- TL yönünden icra takibi başlatıldığını, müvekkili şirket tarafından davalıya iade edilen mallara ilişkin fatura bedellerinin davalı tarafından mahsup edilmediğini , müvekkilinin davalıya icra takibi nedeniyle 22.142,87 TL tutarında borçlu olmadığının tespitine , davalı aleyhine tazminata hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafından borcu kabul ederek borcunu icra dosyasına ödediğini, davalının borcu ödeyeceğini söyleyerek müvekkilini oyalaması üzerine icra takibi başlatıldığını, davacının son tarihli fatura konusu malları iade etmediğini, malların iade olunduğuna dair teslim belgelerini de sunmadığını belirterek, haksız ve mesnetsiz açılan davanın reddini talep etmiştir.

KANITLAR

İcra dosyası, ticari defter ve bağlı kayıtlar, bilirkişi raporu, vs.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava; takip konusu cari hesap nedeniyle davacının davalıya borçlu olup olmadığı, borçlu ise alacağın miktarının tespitine yönelik menfi tespit davasıdır. (İİK 72.md) Tarafların ticari defterleri talep edilmiş taraflarca ibraz edilen ticari defterler bir mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiştir.

Alınan 22/08/2017 tarihli bilirkişi raporunda; davacının 2014, 2015 ve 2016 yıllarına ait ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin T.T.K'nun 69. İle 213. Sayılı, V.U.K.'nun 220 ve 222. Maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak yaptırılmış olduğu, kayıtlama sistemi olarak ...

Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği'ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğu, tutulması zorunlu olan diğerdefterlerin de birbirlerini doğruladığı, davacı ticari defterlerinin incelenmesi sonucunda, 23/12/2016 itibariyle davacının davalıya 5.776,14-TL borçlu göründüğü, davalının 2015 ve 2016 yılları defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin öngörülmüş olan esaslara uygun olarak yaptırılmış olduğu, kayıtlama sistemi olarak ...

Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği'ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğu, tutulması zorunlu olan diğer defterlerin de birbirlerini doğruladığı, davalı ticari defterlerinin incelenmesi sonucunda 30/12/2016 tarihi itibariyle davalının davacıdan borç ya da alacağının görünmediği, bakiyenin kapalı olduğu, son kaydın 30/12/2016'da kalan 63.723,16-TL bakiyenin davalı tarafından banka kanalıyla tahsil edildiği şeklinde kaydedilmiş olduğu bildirilmiştir.

Mahkememizce davalı vekilinin itiraz dilekçesinde belirtmiş olduğu itirazların tek tek irdelenmek suretiyle ek rapor düzenlenmesine karar verilmiştir.

Alınan 26/03/2018 tarihli bilirkişi ek raporunda; davalının icra takibini 02/12/2016 tarihli mutakabat yazısına dayanarak başlattığı, ancak tarafların ticari defterlerinin incelenmesi sonucu davacı tarafın cari bakiyesinin mutabakat tarihinde mutabakat yazısında belirtilen rakama eşit olduğu, ancak davalı tarafın mutabakat tarihindeki bakiyesinin uygun olmadığı, dolayısıyla tarafların aslında 02/12/2016 tarihinde mutabık olmadıkları, davalı vekili müvekkilinin 30/12/2016 tarihinde 63.723,16-TL alacaklı olduğunu beyan etmiş ise de davalı ticari defterlerinde gün sonunda 30/12/2016 tarih ve 158 yevmiye numarasıyla bakiyenin kapatılmış olduğu,

(davalı ticari defterlerine göre davalının davacıdan icra takip tarihinde alacaklı olmadığının görüldüğü bu yevmiye kaydına "Dekont 30/12/2016 .................." açıklamasıyla ............

Firmasına 63.723,16-TL alacak kaydı girildiği karşı hesap olarak ................ bankalar hesabı olduğu, bu kaydın muhasebe olarak anlamının ... tarafından davalının banka hesabına para gönderildiği anlamına geldiği, davalı vekili bu kayda ilişkin bilirkişinin dekontu sunmamış olduğunu beyan ettiği oysa bu dekontu sunması gerekenin davalı taraf olduğu,

davalı vekilinin icra takibinden sonra davacı tarafında kesilen iade faturası ve ciro prim faturasına itiraz ettiği görülmekle, davacı tarafından kesilen iade faturasının teslimine ilişkin davacı tarafında teslimi ispat edici belge sunulamadığı dolayasıyla iade faturası içeriğini davalıya teslimini ispat edemediği, ciro primi faturaları yönünden ise taraflar arasında yapılan sözleşmede aylık %4 ve üç aylık %2 prim uygulanacağının yazılı olduğu, icra takip tarihi öncesinde benzer faturaların kesilmiş olduğu, yapılan incelemeye göre 2016 yılında düzenlenen faturalardan eksik hesaplamaların fatura edildiği bildirilmiştir.

Bilindiği üzere 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) hükümlerine göre: Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2).

Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması ve defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir.

Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur (HMK 222/4).

Bursa 4. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında davalı tarafından davacı aleyhine 27.919,01-TL tutarlı icra takibi başlatılmıştır. Davacı bu icra dosyasına istinaden 22.142,87-TL borçlu olmadığının tespitini talep etmiştir. Davacı tarafın icra dosyasına konu borcun 5.776,14-TL'sine bir itirazı bulunmamaktadır. Mahkememizce aldırılan bilirkişi raporunda da davacının davalıya 5.776,14-TL borçlu olduğu belirtilmiştir. Davacı kalan 22.142,87-TL nedeniyle borçlu olmadığının tespitini istemektedir. Davalının ticari defterlerinde de davacıdan alacağının görülmediği anlaşılmaktadır.

O halde yapılan yargılama ve toplanan delillerden, somut olayda davacı davalıya 22.142,87-TL borçlu bulunmadığını iddia ettiğine göre ispat yükü davalı-alacaklı üzerindedir. Dosyaya sunulan bilgi ve belgeler, alınan bilirkişi raporu ile davada ispat yükü kendisine düşen davalının davacıdan alacaklı olduğunu ispatlayamadığı anlaşıldığından davanın kabulüne karar verilmiştir. Davalının ticari defterlerinde bile davacıdan icra takip tarihinde alacaklı olmadığı göründüğü halde icra takibi yaptığı anlaşılmakla icra takibini yapmada haksız ve kötü niyetli olduğu anlaşılmakla 4.428,57-TL kötü niyet tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır