Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/1762 K.2021/918

7- ... - ... 8- ... KURUMSAL HİZMETLER İNŞAAT OTOMOTİV SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. - ...

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 28/12/2018

KARAR TARİHİ : 04/11/2021

KARAR YAZIM TARİHİ : 09/11/2021

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesi ile; gönderilerin toplanması yüklenmesi, boşaltılmaıs, ayrımı, sevki ve işlenmesi hizmetleri işi için müvekkil şirket ile davalılar ..., ..., ... Tel İnş. Taah. Tur. Elek. Proje Tic. Ltd. Şti., Yılda Ltd. Şti., ... Ltd. Şti., ...- Doruk Kurumsal Hiz. İnş. Oto. San. Ve Tic. A.Ş., ... Ltd.

Şti. arasında sözleşmeler yapıldığını, iş bu sözleşmelerin ayrılmaz parçası niteliğindeki teknik şartnamelerin örneklerinin ekte sunulduğunu, dava dışı ... adlı işçinin yapmış olduğu talep üzerine ...’a kuruluş tarafından arabuluculuk aşamasından önce dilekçesi üzerine 1.829,24-TL kıdem tazminatının 02/05/2018 tarihinde kalan kıdem tazminatının 6.075,95-TL arabuluculuk anlaşma belgesi neticesinde 11.06.2018 tarihinde ...’ın hesabına yatırıldığını, ayrıca 11.06.2018 tarihinde vergiler düşüldükten sonra 178,62-TL arabuluculuk ücretinin ödendiğini,

davalı şirketlerle yapılan sözleşmelerin ilgili maddeleri uyarınca toplam 8.083,81-TL’nin davalılardan belirlenecek sorumlulukları ile sınırlı olmak üzere ödenme tarihlerinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte tahsiline talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... Turizm Oto. San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin vekili cevap dilekçesi ile; görev ve yetki yönünden itirazlarının olduğunu, zamanaşımı itirazlarının olduğunu, müvekkil nezdinde dava dışı işçinin 3 ay çalışmış olduğunu, müvekkil açısından 1 yıl şartının gerçekleşmediğini, müvekkilinin bu alacaktan sorumlu tutulamayacağını, muvazaalı şekilde kurulan asıl-alt işveren ilişkisinin geçersiz olduğunu, asıl- alt işveren ilişkisinde asıl işveren de davacı işçilik hak ve tazminatlarından müşterek sorumlu olduğunu, aksi yöndeki sözleşme hükümlerinin geçersiz olduğunu, davacının müterafik kusuru nedeniyle fazla yaptığı ödemeleri rücu edebilmesinin mümkün olmadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... Teks. İnş. Matb. Tar. Ür.San ve Tic. Ltd. Şti.’nin vekili cevap dilekçesi ile; müvekkil şirketin sorumluluğunun en fazla dava dışı işçinin şirket bünyesinde çalıştığını dönemle sınırlı olacağını, müvekkil şirketin kendisine düşen kıdem tazminatı miktarını 01.03.2018 tarihinde dava açılmadan önce ödediğini ve bu ödemeye ilişkin davacı kurumu bilgilendirdiğini, arabuluculuk ücreti ve diğer giderlerin taraflarından talep edilmesinin hakkaniyete aykırı olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... ‘nin vekili cevap dilekçesi ile; müvekkil şirketin hizmet işini ihale ile aldığını, dava dışı işçinin müvekkil şirkette çalışmasının tespit edilemediğini, asıl işverenin davacı kurum olduğunu, müvekkil şirketin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, arabuluculuk sürecinde de süreçten haberdar olmadıklarını, davanın husumet yönünden reddini talep ettiklerini, bir yıllık süre dolduktan sonra kıdem tazminatı ödemesinin söz konusu olacağını, müvekkil şirketin mahkeme ve arabuluculuk masraflarından sorumlu tutulamayacağını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... Tel İnş. Taah. Tur. Elek. Proje Tic. Ltd. Şti.’nin vekili cevap dilekçesi ile; dava dilekçesinde alacak kalemlerinin sorumluluk dönem ve alacak kalemlerinin açıkça ileri sürülmesinin gerektiğini, zamanaşımı itirazlarının olduğunu, müvekkil ile davacı arasında 30.11.2015 tarihi öncesine ait alacaklar açısından alacakların PTT A.Ş. tarafından karşılanması konusunda mutabakat olduğunu, dava dışı işçinin 30.11.2015 tarihinde müvekkil firmadan ayrıldığını, bir an müvekkilin sorumluluğunun olduğu düşünülse dahi müvekkilin kendi dönemine düşecek meblağın ½’si için sorumlu olabileceğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.

Diğer davalılara usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen cevap dilekçesi sunmadıkları anlaşılmıştır.

KANITLAR

Sözleşme, makbuz, ödeme belgeleri, bilirkişi raporları, vs.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava, dava dışı işçi ...'a davacı tarafından ödendiği belirtilen 8.083,81 TL'nin davalılardan rücuen tahsilinin gerekip gerekmediğinin tespitine ilişkindir. Mahkememizce, tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi açısınıdan dosyanın Hesap bilirkişisine tevdii ile rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.

Alınan 11/02/2020 tarihli bilirkişi raporunda; davalı ... Teks. İnş. Matb. Tar. Ür.San ve Tic. Ltd. Şti.’nin sorumluluğu; kıdem tazminatından 195,15-TL, dava dışı işçinin son işvereni olduğu için arabuluculuk ücretinin tamamı olan 178,62-TL olmak üzere toplam 373,77-TL sorumlu olduğu, davalı ... Turizm Oto. San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin Sorumluluğu: kıdem tazminatından 582,39-TL sorumlu olduğu, Davalı ... Ltd.

Şti.’nin Sorumluluğu: kıdem tazminatı 539,67,-TL sorumlu olduğu, davalı ...’nin Sorumluluğu: kıdem tazminatı 1.613,15-TL sorumlu olduğu, Davalı ...’ın Sorumluluğu: kıdem tazminatı 140,59-TL sorumlu olduğu, Davalı ... Tel İnş. Taah. Tur. Elek. Proje Tic. Ltd. Şti.’nin Sorumluluğu: kıdem tazminatı 1.096,91-TL sorumlu olduğu, davalı ... Kurumsal Hiz. İnş. Oto. Sa. Ve Tic. A.Ş.’nin Sorumluluğu: kıdem tazminatı 1.354,70-TL sorumlu olduğu, davalı Doruk Kurumsal Hizm. İnş. Oto.

San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin Sorumluluğu: kıdem tazminatı 867,40-TL sorumlu olduğu bildirilmiştir.

Mahkememizce; taraf vekillerinin itirazlarını değerlendirmek üzere dosyanın yeniden bilirkişiye tevdi edilerek ek rapor alınmasına karar verilmiştir.

Alınan 05/11/2020 tarihli bilirkişi ek raporunda; davalının sorumlu olduğu miktarların: Davalı ... Teks. İnş. Matb. Tar. Ür. San ve Tic. Ltd. Şti.'nin sorumluluğu; kıdem tazminatından 195,15-TL, dava dışı işçinin son işvereni olduğu için arabuluculuk ücretinin tamamı olan178,62-TL olmak üzere toplam 373,77-TL sorumlu olduğu, davalı ... Turizm Oto. San. ve Tic. Ltd, Şti.'nin sorumluluğu: kıdem tazminatından 582,39- TL sorumlu olduğu, Davalı ... Ltd.

Şti.'nin sorumluluğu: kIdem tazminatı 539,67-TL sorumlu olduğu. Davalı ...'nin sorumluluğu: kıdem tazminatı 1.613,15 TL sorumlu olduğu, davalı ...'ın sorumluluğu: kıdem tazminatı 140,59-TL sorumlu olduğu, davalı ... Tel İnş. Taah. Tur. Elek. Proje Tic. Şti.'nin sorumluluğu: kıdem tazminatı 1.096,91-TL sorumlu olduğu, davalı ... Kurumsal Hiz. İnş. Oto. San. ve Tic. A.Ş.'nin Sorumluluğu: kıdem tazminatı 1.354,70-TL sorumlu olduğu, davalı Doruk Kurumsal Hizm. İnş. Oto.

San. ve Tic. Ltd. Şti.'nin sorumluluğu: kıdem tazminatı 867,40-TL sorumlu olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Mahkememizce; davacı vekilinin bu celsedeki beyanlarını dikkate alınmak suretiyle dosyanın önceki bilirkişi Çiğdem Doğan Ertan'a tevdi ile ek rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.

Alınan 08/03/2021 tarihli bilirkişi 2. Ek raporunda. Davalı ... Teks. İnş. Matb. Tar. Ür. San ve Tic. Ltd. Şti.’nin sorumluluğu; kıdem tazminatından 192,46-TL, dava dışı işçinin son işvereni olduğu için arabuluculuk ücretinin tamamı olan 178,62-TL. olmak üzere toplam 371,08-TL. sorumlu olduğu, davalı ... Turizm Oto. San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin sorumluluğu: kıdem tazminatından 655,79-TL sorumlu olduğu, davalı ... Ltd.

Şti.’nin sorumluluğu: kıdem tazminatı 655,79,-TL sorumlu olduğu, davalı ...’nin sorumluluğu: kıdem tazminatı 1.946,00-TL sorumlu olduğu, Davalı ...’ın sorumluluğu: kıdem tazminatı 220,97-TL sorumlu olduğu, davalı ... Tel İnş. Taah. Tur. Elek. Proje Tic. Ltd. Şti.’nin Sorumluluğu: kıdem tazminatı 1.853,33-TL. sorumlu olduğu, davalı ... Kurumsal Hiz. İnş. Oto. Sa. Ve Tic. A.Ş.’nin sorumluluğu: kıdem tazminatı 1.525,43-TL sorumlu olduğu, davalı Doruk Kurumsal Hizm. İnş. Oto.

San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin sorumluluğu: kıdem tazminatı 855,38-TL sorumlu olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Mahkememizce; dosyanın hesap uzmanı yeni bir bilirkişiye tevdi edilerek önceki rapora yapılan itirazlar ve tarafların iddia ve savunmaları değerlendirilmek suretiyle rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.

Alınan 17/05/2021 tarihli bilirkişi raporunda; taraflar arasındaki uyuşmazlığa İş Yasası Hükümlerinin değil, Borçlar Kanunu hükümlerinin uygulanması gerektiği, b) davacı idare ile davalı şirketler arasında imzalanan hizmet alımına ait sözleşmelerinin tamamının dosyaya sunulduğu dikkate alınarak; davacı idare ile alt işverenler arasında imzalanan sözleşmelerde; yer alan ifadenin maaş, sosyal sigorta, kıdem tazminat, ihbar tazminatı, iş arama hakkı, fazla mesai ücreti, yıllık ücretli izin, hafta tatili, ara dinlenmesi,

resmi tatil ve bayram tatilleri, maddi-manevi zararların tazmini, işe iade hakkını kapsar genel bir tanım olduğu ve sorumluluğun kimde olacağına ilişkin açık bir hüküm taşıdığı sonucuna ulaşıldığı, dava dışı işçinin, 16.03.2015-27.03.2018 Tarihleri arasındaki çalışma sürelerinin davacı idare nezdindeki alt işverenlerde geçtiği tespit edildiği, dava dışı işçinin Sigortalı Hesap Döküm Cetveli incelendiğinde, 27.03.2018 Tarihinde (8) Emeklilik (yaşlılık) veya toptan ödeme nedeniyle işten ayrıldığı, bu sebeple; davacı idarenin emeklilik nedeniyle, dava dışı işçiye kıdem tazminatı ödemesi yapmasının yerinde olduğu sonucuna ulaşıldığı,

dava dışı işçinin kıdem tazminatının brüt 8.871,84-TL, net 8.804,51-TL olduğu, davacı idarenin, arabuluculuk uzlaşması kapsamında yaptığı 7.905,19-TL ödemenin tavan sınırı aşmadığı tespit edildiği, Hesaplaması 7.905,19-TL kıdem tazminatı, arabulucuya 11.06.2018 tarihinde vergiler düşüldükten sonra ödenen 178,62-TL dan oluşmak üzere toplam 8.083,81-TL tutarı üzerinden yapıldığı, davalı ... Telekominikasyon İnş. Taah. Tur. Elekt. Proje Dan.

Şirketinin Sorumluluğunun 1.896,92-TL, ... Şirketinin sorumluluğunun 226,17-TL, Deniz Nakliye Gıda Teks. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. Şirketinin sorumluluğunun 1.999,06-TL, Yılda Özel Eğitim Taşımacılık ve Temizlik Hizmetleri Sanayi Şirketinin sorumluluğunun 671,22-TL, ...nin Sorumluluğunun 656,63-TL, ... Kurumsal Hizmetler San. Tic. A.Ş. & Doruk Kurumsal Hizmet Şirketinin Sorumluluğunun 2.436,82-TL, ... Tekstil İnş. Mat. Tar. Ürn. San. ve Tic. Ltd. Şti.

Şirketinin sorumluluğunun 196,99-TL olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Dava, tacirler arası hizmet alım sözleşmesinden kaynaklanan rücuen tazminat istemine ilişkindir.

Hizmet alım sözleşmeleri, ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş, yüklenici işçi tarafından yerine getirilecektir. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu'na göre işçiye karşı müteselsil sorumlu olmasına rağmen, rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

Hizmet alımı ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde iş yeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemde orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumlu olmaktadır.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşme ve şartnamede hüküm bulunmadığı takdirde davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve fer'ilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.

Toplanan deliller, sözleşme ve mevzuat hükümleri kapsamında yapılan incelemede; dava dışı işçinin davalı şirketlerde çalışma süreleri göz önüne alınarak yapılan oranlama kapsamında hangi tutarlarda sorumlu olacakları bilirkişi tarafından mahkememizce istenilen şekilde tespit edilerek belirlenmiş olup; buna göre, dava dışı işçinin çalışma süreleri göz önüne alınarak yapılan oranlama sonucunda 1896,92 TL'si ...'den, 226,17 TL 'si ...'dan, 1.999,06 TL'si ...'den, 671,22 TL'si Yılda Ltd.

Şti'den, 656,63 TL si ...'den, 2.436,82-TL'si, ... Kurumsal Hizmetler İnşaat Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti.'den, 196,99-TL'si ...'den olmak üzere toplam 8.083,81-TL'nin davalılardan ayrı ayrı yukarıda belirlenen sorumlulukları oranında her biri ödeme kalemi yönünden 11.06.2018 ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınıp davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Yukarıda açıklanan nedenlere,

1-Davanın KABULÜ ile 1896,92 TL'si ...'den, 226,17 TL 'si ...'dan, 1.999,06 TL'si ...'den, 671,22 TL'si Yılda Ltd. Şti'den, 656,63 TL si ...'den, 2.436,82-TL'si, ... Kurumsal Hizmetler İnşaat Otomotiv San. ve Tic. Ltd. Şti.'den, 196,99-TL'si ...'den olmak üzere toplam 8.083,81-TL'nin davalılardan ayrı ayrı yukarıda belirlenen sorumlulukları oranında her biri ödeme kalemi yönünden 11.06.2018 ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınıp davacıya verilmesine,

2-Harçlar yasası gereği alınması gereken 552,21-TL harçtan peşin alınan 138,06-TL harcın mahsubu ile bakiye 414,15-TL harcın davalılardan tahsiline,

3-Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı 2.366,25-TL yargılama gideri ile peşin alınan 138,06-TL harcın davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

4-Davacı yararına ölçümlenen 4.080,00-TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

5-Karar kesinleştiğinde taraflarca yatıralan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.04/11/2021

Katip ... · ¸E-imzalıdır. Hakim ... · ¸E-imzalıdır. Davacı gideri ; · 1.500,00 TL bilirkişi gideri, · 866,25 TL tebligat posta gideri · 2.366,25 TL toplam gider Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır. · Aslının aynı olduğu tasdik olunur. · Katip ... · ¸E-imzalıdır.