Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/25 K.2019/552

Mahkememize tevzi edilen Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili firmasına ait Çalı Mah. (410) Gri Caddesi N:7/1 adresindeki ... Temizlik Hizmetleri ve Kuru Temizleme Tekstil Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti firmasında bilinmeyen bir nedenden dolayı 19/12/2017 tarihinde yangın çıktığını ve içerideki birçok şeyin hasar gördüğünü, firmaya ait 2011, 2012, 2013 ve 2015 yılına ait defterler, faturalar, belgeler, vergiye esas belgeler ve her türlü sair evrakın zayi olduğunu, bu nedenlerle 2011, 2012, 2013 ve 2015 yılına ait ticari defterler, faturalar ve sair belgelerin zayi olduğuna dair zayi kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekiline talep sonuç kısmının açıklanması için süre verilmiş olup 29/01/2018 tarihli dilekçesinde, 2011 yılı yevmiye-kebir-envanter defterleri ve alış satış faturaları, 2012 yılı yevmiye-kebir-envanter defterleri ve alış satış faturaları,2013 yılı yevmiye-kebir-envanter defterleri ve alış satış faturaları,2015 yılı yevmiye-kebir-envanter defterleri ve alış satış faturaları ile birlikte davacıya ait kullanılmamış cilt halinde bulunan cevk irsaliyeleri, faturalar ve irsaliyeli faturalar, olduğu belirtilmiştir.

DELİLLER

Dava dilekçesi, beyan dilekçesi, Bursa Büyükşehir Belediyesi İtfaiye Daire Başkanlığı İtfaiye Daire Şube Müdürlüğü yangın raporu, BTSO kayıtları, noter kayıtları, keşif, bilirkişi raporu, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ

Dava, TTK 82/7 maddesi uyarınca davacının ticari defterlerinin yangın sebebiyle zayi olduğunun tespitine ilişkindir. Dava konusu yangının meydana geldiği yerde 1 SMMM bilirkişi eşliğinde mahkemece 28/12/2018 tarihinde keşif yapılmıştır.

Keşif sırasında yapılan inceleme sonucunda SMMM bilirkişisinin düzenlediği 28/01/2019 tarihli raporda özetle: Yangın şirketin merkez adresinde meydana geldiğini, yanan küçük büyük tüm eşya ve makinelerin yer aldığı yangın tutanağında yanan defter ve belgelerle ilgili herhangi bir ifadenin yer almadığını, şirketin muhasebesinin dışarda iş yapan bir mali müşavir tarafından tutulduğunu, davacı şirket hakkında 2014 döneminden KDV gerçek yönünden maliyet fazlalığı ve haksız kdv indirimi, 2016 döneminden kdv gerçek yönünden devam eden vergi incelemeleri bulunduğunu,

davacı şirket vekili tarafından keşif sırasında LCD televizyonda izlettirilen fotoğraflar ve dosyaya sunulan cd içeriğindeki fotoğrafların içinde yanan defter kalıntılarına ait hiçbir görüntünün görülemediği, yanan defter ve belgelerle ilgili kanıt sunulamadığını, bu nedenlerle zayi belgesi verilemeyeceği mütalaa edilmiştir.

6102 sayılı TTK'nın 82/7. Maddesine göre: Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.

O halde toplanan delillerden somut olayda, davacı tarafından dava dilekçesi ve talep sonuç açıklama dilekçesinde, 2011 yılı yevmiye-kebir-envanter defterleri ve alış satış faturaları, 2012 yılı yevmiye-kebir-envanter defterleri ve alış satış faturaları,2013 yılı yevmiye-kebir-envanter defterleri ve alış satış faturaları,2015 yılı yevmiye-kebir-envanter defterleri ve alış satış faturaları ile birlikte davacıya ait kullanılmamış cilt halinde bulunan cevk irsaliyeleri, faturalar ve irsaliyeli faturaların 19/12/2017 tarihinde meydana gelen yangında zayi olması sebebiyle zayi belgesi verilmesinin talep edildiği anlaşılmakla, yangın tutanağı,

vergi kayıtları, ticaret sicil kayıtları ve yapılan keşif sonucunda düzenlenen bilirkişi raporu ile davacı tacirin saklamakla mükellef olduğu ticari defter ve kağıtları özenle muhafaza etmesi zorunlu olup, şirketin muhasebesinin yangının meydana geldiği mahal dışında ayrı bir yerde bir mali müşavir bilirkişi tarafından tutulduğu, şirketin 2014 yılı ve 2016 yılı vergi incelemelerinin bulunduğu,

düzenlenen yangın tutanağında şirket defterlerinin zayi olduğuna dair bir kaydında bulunmadığı anlaşılmakla sunulan deliller ile yangında defterlerin zayi olduğunun ve özenle muhafaza edildiğinin ispat edilemediği kanaatine varıldığı gibi usulune uygun olarak düzenlenen gerekçeli denetime açık bilirkişi raporunun tebliğine rağmen davacı tarafça süresi içinde itiraz edilmediğinden raporun davacı yönünden kesinleştiği dolayısıyla davacı tarafından dava konusu defter ve belgelerin iradesi dışından zayi olduğunun ispat edilmediğinden davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır. Hakim ... · ¸e-imzalıdır.