Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/485 K.2019/848

Mahkememize tevzi edilen Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE SAVUNMA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle:Müvekkilinin davalı şirketten Kappa markası adı altında üretilen ayakkabıları satın aldığını ve karşılığında çek verdiğini, taraflar arasında yapılan sözleşmeye istinaden davalı şirketin teslim edeceği ayakkabılara karşılık 01/04/2017 tarihinde müvekkili tarafından davalı şirkete Kuveyt Türk Emek Şubesi 0000384 çek ve 918436 hesap numaralı 31/10/2017 tediye tarihli, 9.000,00 TL.bedelli çek verildiğini ve davalı tarafından bedelinin tahsil edildiğini, müvekkili tarafından davalıya 21/07/2017 tarihli, 089508 numaralı ve 18/09/2017 tarihli,

089510 numaralı faturalarla toplam 2.350,00 TL.bedelli ödeme yapıldığını, müvekkili tarafından yapılan ödemeler toplamının 11.350,00 TL.olduğunu, taraflar arasındaki ticari ilişkinin devam ettiğinden müvekkili tarafından davalı şirkete teslim alacağı Kappa marka ayakkabıların bedeli olarak ileri tarihli 4 adet çek verildiğini, müvekkili tarafından verilen 4 adet çekin toplam tutarının 30.000,00 TL.olduğunu,

ancak davalı şirketin marka hakkını kullandığı KAPPA isimli firmanın iflas etmesi üzerine davalı şirketin teslim etmeyi taahhüt ettiği malların bedelini faturalardan da anlaşılacağı üzere toplamda 20.391,49 TL.tutarında mal teslim ettiğini, buna karşılık müavekkilinden 11.350,00 TL.tahsil ettiğini ve 30.000,00 TL.tutarında da 4 et çek aldığını, davalı tarafından müvekkiline 20.958,51 TL.tutarında mal teslim etmesi gerekirken KAPPA isimli firmanın iflas etmesi nedeniyle davalının bu edimini yerine getirmesinin imkansız hale geldiğini beyanla,

davaya konu çeklerin ödenmesi ve icra takiplerinin durdurulması amacıyla ihtiyati tedbir kararı verilmesini, yargılama neticesinde dava konusu çeklerin iptal edilmesini ve dava konusu çeklerden dolayı borçlu olunmadığının tespiti ile yargılam giderleri ve vekalet ücretinin davalı şirkete yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi tebliğ edilmiş ancak davalı tarafından savunmada bulunulmamıştır.

DELİLLER

Dava dilekçesi, yazılı beyanlar, çek görüntüsü, tahsilat faturaları ile irsaliyeli faturalar, Kırşehir 1,AHM’nin kararı, banka cevabi yazıları.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ

Dava,hukuki niteliği itibariyle menfi tespit istemine ilişkindir. Dosya içerisine Kırşehir 1.Asliye Hukuk Mah’nin uyap üzerinden 2018/9 sayılı dosyası celp edilerek, incelenmiştir. Davacı tarafa ticari defterlerin ibraz edilmesi için süre verilmesine rağmen süresi içinde delil avansı yatırılmamış ve defterlerin ibraz edilmediği anlaşılmaktadır.

O halde yapılan yargılama ve toplanan delillerden, davacının, davalıya ticari ilişki kapsamında çekleri düzenlenip verildiği ancak 20.958,51 TL bedel tutarında mal vermediğinden çeklerin bedelsiz kaldığı iddia edilmiş olup uyuşmazlık, taraflar arasında ticari ilişki kapsamında davacı tarafından düzenlenen çeklerin avans çeki olup olmadığı, davalının karşılığında mal vermeyerek çeklerin bedelsiz kalıp kalmadığı ve mal teslimi noktasında toplanmaktadır.

Dolayısıyla dava, çek nedeniyle borçlu bulunmadığının tespiti istemine ilişkin olup davacı, davalıya avans çeki verdiğini ancak bunların karşılığında mal teslim edilmediğinden borçlu olmadığını iddia etmiştir. Kural olarak çek bir ödeme vasıtası olup mevcut bir borcun tediyesi amacıyla verildiği konusunda karine mevcuttur. Bu karinenin aksini iddia eden davacının iddiasını usulüne uygun delillerle kanıtlaması gerekir.

Dolayısıyla davacının dava konusu çekin avans çeki olduğunu yazılı deliller ile ispat etmesi gerekir. (Yargıtay 19. Hukuk Dairesi 2016/7961 Esas ve 2017/5343 Karar, 2015/3167 Esas ve 2015/16759 Karar, 2014/17834 Esas ve 2015/4830 Karar, 2013/10474 Esas ve 2013/14031, Karar, 2013/5500 Esas ve 2013/8662 Karar sayılı kararlarında vurgulandığı üzere)

Bilindiği üzere 4721 sayılı TMK'nın 6. Maddesi ve 6100 sayılı HMK'nın 190. Maddesine göre "İspat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.

(2) Kanuni bir karineye dayanan taraf, sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda öngörülen istisnalar dışında, karşı taraf, kanuni karinenin aksini ispat edebilir. " sözleşmenin kurulması ve çeklerin avans çeki olduğunun ispat yükü lehine hak iddia eden davacı taraftadır. Dava konusu malların değeri ve uyuşmazlığın miktarı dikkate alındığında HMK' nın 200. Maddesi uyarınca tanık dinlenemeyeceğinden davacının iddiasını yazılı ve kesin deliller ile ispat etmesi gerekir.

Davacı vekiline ticari defterlerini sunması ve defterler üzerinde bilirkişi incelemesi yapılması için verilen kesin süre içinde delil avansı yatırılmadığından HMK' nın 324. Maddesi uyarınca bilirkişi delilinde vazgeçtiği ve kesin süre uyulmadığından davalı taraf yönünden usuli kazanılmış hakkın doğduğu anlaşılmaktadır. Dolayısıyla davacı tarafından düzenlenen çeklerin avans çeki olduğu bedelsiz kaldığının yazılı ve kesin deliller ile ispat edilmediğinden davanın reddine, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza Güvenli elektronik imza ile onaylanmıştır. · Aslının aynı olduğu tasdik olunur. · Katip ... · ¸E-imzalıdır.