Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/1111 K.2025/37

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili ... ve davalı ... Bitkisel Ve Temizlik Ürünleri Dan. İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd. Şti. arasında, 15/05/2020 tarihinde, toplam ciroya bağlı performans primi konulu bir sözleşme akdedildiğini, bahse konu sözleşmenin, davalı ... Bitkisel Ve Temizlik Ürünleri Dan. İth. İhr. San. Ve Tic. Ltd.

Şti. tarafından Hendek Noterliğinin 02/04/2021 tarih 4432 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile haksız ve tek taraflı olarak feshedildiğini, şayet sözleşmeye aykırı bir eylem mevcut ise, sözleşmenin 2. maddesi doğrultusunda, müvekkilinin önce yazılı olarak uyarılması, uyarıya rağmen aykırı davranışlarını sürdürmesi halinde sözleşmenin ancak o zaman davalı şirket tarafından feshedilmesi gerekirken, davalı şirket tarafından müvekkiline herhangi bir yazılı bildirimde bulunmaksızın sözleşmenin 5. maddesinin 2. fıkrasına aykırı davranılarak feshedilmiş olduğunu, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla;

müvekkilinin haksız fesih sebebiyle uğradığı müspet ve menfi zararın tazmini ve sözleşmede belirtilen cezai şartın ödenmesi istemli davalarının kabulü ile tahkikat sonucunda müvekkilinin uğradığı menfi ve müspet zararının değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda arttırılmak üzere 3.000,00 TL müspet zararının ve 2.000,00 TL menfi zararının tazminine, cezai şart niteliğindeki 10.000,00 TL bedelin taraflarına ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı şirkete yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 21/10/2024 tarihli ıslah dilekçesiyle; müspet zararını 190.277,21 TL, cezai şart alacağını 2.436.474,90 TL artırmak suretiyle 2.639.752,11 TL olarak ıslah etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Taraflar arasında imzalanan 15.05.2020 tarihli sözleşmenin 1. maddesinin 3. cümlesinin "İş bu sözleşme ile birlikte aylık ciro hedefi vermesi karşılığında ...'e 13.05.2020 tarihinde uygulamaya geçilen Binary sistemde doğrudan şirkete direk bağlı bir hat (kol) tanımlanacaktır" denildiğini, davacı ...'in, bu madde kapsamında sözleşmenin kurulduğu tarihten feshedildiği tarihe kadar hiçbir şekilde müvekkili şirkete ciro hedefi vermediğini, her ne kadar sözlemenin 3. maddesinde 2020, 2021 ve 2022 yılları için belirli ciroların çevrilmesi halinde değişen oranlarda ciro primi belirlenmiş ise de,

sözleşmenin yürürlükte kaldığı süre içerisinde bu cirolara hiçbir zaman davacının ulaşamadığını, 2021 yılı Şubat ayında davacının vekil edene hiçbir şekilde hakkımda dava ve şikayet yok demesine rağmen 2018-2019 yıllarında hakkında dolandırıcılık suçu (coinspace) nedeniyle yapılan şikayetler nedeniyle tutuklanmış olduğunu, davacının tutuklandıktan sonra dolandırıcılık mağduru olduğunu iddia eden kişiler tarafından kurulan bir oluşum (cubdo as), vekil eden şirkete e-mail yoluyla ulaşarak görüşme talebinde bulunduğunu,

bu süreçte davacı nedeniyle müvekkili şirketin adeta dolandırıcılar ile iş birliği yapıyor gerekçesi ile ciddi ciro kayıplarına uğradığını, davacının iş bu sözleşme kapsamında uzun sayılacak bir süre tutuklu kalarak ve esasen yukarıda belirtilenler dışında sözleşme kapsamında çalışamaz hale geldiğini, taraflar arasında imzalanan 15.05.2020 tarihli sözleşmenin yukarıda izah edilen sebepler nedeniyle uygulanamayacağının açık bir şekilde ortaya çıktığını ve müvekkili tarafından sözleşmenin haklı nedenle feshedildiğini, davacının uzun bir süre tutuklu kalmasına rağmen,

müvekkilinin sözleşme ile bağlı kalması gerektiğini düşünmenin doğru olmadığını, haksız ve kötü niyetli davanın reddine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

KANITLAR

Sözleşme, arabuluculuk tutanağı, ihtarname, bilirkişi raporu, vs.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava, taraflar arasında imzalanan 15/05/2020 tarihli sözleşmenin feshedilmesi neticesinde feshin haklı olup olmadığı ve davacının cezai şart, müspet ve menfi zarar tazmin taleplerinin yerinde olup olmadığı hususuna ilişkindir.

Mahkememizce davacı tanıklarının dinlenilmesi için bulundukları yer mahkemesine talimat yazılmış, duruşmada hazır bulunan davacı tanığı ...; "davalı, ... şirketinde 2020 Eylül ayına kadar çalıştım, ... beyle birlikte 15 ay çalıştık, hatta bu işi kendisine ben teklif ettim, şirket sahipleriyle buluşmasına ben vesile oldum, ... bey bizim şirketimizde çalışmaya başladıktan sonra cirolarımız artmaya başladı, hatta şirket sahipleri ödül törenlerinde de şirketin %500 büyüdüğünü söylüyorlardı, ... beyin haksız yere bir tutuklanma durumu oldu ve nedenle şirkette sözleşmeyi tek taraflı olarak feshetti,

ben ve diğer çalışan liderler ... beyin işe dönmesi için çok uğraştık ancak şirket kabul etmedi, zaten ... bey birkaç ay sonra tekrar şirkete geri döndü, biz işe devam etmesini şirketten talep ettik, ancak bunu şirket kabul etmedi, taraflar arasındaki sözleşmenin tam olarak nasıl olduğunu ve şartlarını ben tam olarak bilmiyorum, ... beyin de zararının olup olmadığını tam olarak bilmiyorum, tanıklık ücreti talebim yoktur" şeklinde tanıklık beyanında bulunmuştur.

Mahkememizce dinlenilen tanık ... duruşmada;" Ben davacıyı daha öncesinde tanımıyordum şirketimize iş başvurusu talebi yaptıktan sonra tanıdım kendisi sektörde ismi bilinen bir kişidir. Kendisi bizimle çalışma talebini ilettikten sonra kendisine şunu sordum. ... 250 Milyon Euroluk bir davada isminiz geçiyor ileride bir sıkıntı oluşturur mu diye sordum.

Kesinlikle öyle bir şey yok aksine ben bu iftiralarını atanlara dava açıyorum ve kazanıyorum deyip e-devletini açıp herhangi bir davası olmadığını gösterdi. Kendisi ile bir bayilik ağı oluşturması, onlara eğitim vermesi, desteklemesi ve hedefler vererek ciroları arttırması konusunda ve tutturduğu hedefler üzerinden prim ödenmesi için bir sözleşme imzaladık fakat hiçbir zaman hedef vermediği gibi ... davası dolayısıyla 26 Şubat tarihinde tutuklandı. 4 ay tutuklu kaldı.

Tutuklanmadan önce ve cezaevindeyken çevreye ben ... Net'in ortağıyım, kurucu lideriyim gibi sözler söylemiş. Cezaevindeyken savcılığa ben ... Net'in en önemli kurucularındanım, birçok devlet üniversitesi ile işbirliğimiz var şeklinde ifadeler vererek tahliyesini talep etmiş. Bunun üzerine ... davasına müdahil olan avukatlar bu ifadeleri baz alarak bizim üzerimize sosyal medyada oynayarak bizim hakkımızda olumsuz ifadeler kullanmışlardır.

Davacının cezaevine girmesi sebebiyle ve cezaevi öncesinde de hedef verememesi nedeniyle cirolarımız %50 oranında düştü ve zarara uğradık. Kendisinin eşi de tutuklanmıştı.

Kendisine eğer aklanırsa yeni bir sözleşme yapabileceğimizi söyledik fakat cezaevinden çıktıktan sonra yanımıza gelmedi ayrıca telefonda sözleşme yapmayacağını WhatsApp üzerinden beyan etti, ... ile sözleşme imzaladıktan sonra birçok bayimiz ... yüzünden bizim ile olan işlerini sonlandırdı çünkü onunla ilgili ... davası ve başka iddialardan dolayı olumsuz düşündüklerini söylediler.

2 tür sistem vardır birincisi Unilever dediğimiz birçok kişinin bayi olduğu bir sistem vardır diğeri de binary sistemdir o da maksimum 2 kişiye bayilik verirsiniz ve daha dinamik bir sistemdir. Biz unilever sistemden binary sistemine geçtiğimiz için ... bize gelmiştir. Biz unilever sistemimizdeki tüm kişileri ...'in alt ekibi olarak oluşturduk." şeklinde tanıklık beyanında bulunmuştur.

Davalı tanığı ... duruşmada. "Ben davalı şirkete yönetim danışmanlığı yapıyorum davacı ... şirket ile temasa geçiyor bayilik almak istiyor şirket de bildiğim kadarıyla özel bir sözleşme ile bu bayiliği veriyor. Sözleşmenin önemli kısmı hedefler verilmesidir ve bu hedefleri tutturması gerekiyor. Davacı ile alakalı gazetelerde olumsuz haberler vardı.

Sözleşme yapılırken bu olumsuz haberler kendisine sorulduğunda bunların yalan haber olduğunu ve gerekli adli makamlara başvuru yaparak bu haberleri kaldırtacağını, sicilinin tamamen temiz olduğunu herhangi bir davası olmadığını söyledi ve bunun üzerine sözleşme yapıldı. Daha sonra bizden sakladığı bir soruşturması olduğunu tutuklandığında öğrendik. Bu süreç içerisinde kendisi sözleşmede belirtilen maddeleri ve hedefleri yerine getiremedi.

Şirketin ortağı ve ana bayisi olduğunu etrafta duyurmaya başladı. Tutuklandığı soruşturmanın mağdurları davalı şirkete yönelerek bu şahıs sizin ortağınızmış bizim zararlarımızı siz karşılayın şeklinde baskılar kurmaya başladılar. Davacı sözleşmenin gereklerini yerine getirmediği için ... Net şirketi sözleşmeyi feshetti." şeklinde tanıklık beyanında bulunmuştur.

Mahkememizce taraflar arasındaki alacak borç ilişkisinin açıklığa kavuşturulması yönünden, taraflara ait ticari defter ve bağlı kayıtları üzerinde 1 SMMM ile 1 Nitelikli hesap uzmanı bilirkişi tarafından inceleme yapılmasına karar verilmiş olup, aldırılan 26/03/2024 tarihli bilirkişi raporunda; Taraflar arasındaki sözleşme uyarınca davalı tarafından davacıya “dış kol” tanımlandığı ve

davacının da satış edimini yerine getirdiği ihtilafsız olduğu, davalı tarafın Hendek Noterliğinin 02.04.2021

tarih ve 4432 yevmiye sayılı ihtarnamesi ile sözleşme feshinin haklı olmadığı,

davacı tarafın menfi zarar istemi olan kazanç kaybı iddiasına ilişkin dosya içerisinde bilgi/belge

bulunamadığından tespit yapılamadığı, davacı tarafın müspet zarar istemi olan kar kaybı iddiasına ilişkin davacının aynı nitelikte bir

sözleşmeyi takdiren 6 ay içerisinde yapabileceği kanaati ile 01.03.2021 – 01.09.2021 tarihleri arası

dönemde davacının hak edeceği prim alacağının 193.277,21 TL olduğu,

davacının giderlerine ilişkin bir tespitte bulunulamadığından kar kaybı hesabı yapılamadığı, davacı tarafın cezai şart alacağının 2.446.474,90 TL olduğu görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Mahkememizce tarafların beyan ve itirazları doğrultusunda dosyanın önceki bilirkişiye tevdi ile ek rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiş, aldırılan 09/07/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda; Kök raporlarında anılan itirazlar yönünden değerlendirmelerde bulunulmuş olup davalı itirazlarında

sunulan yeni bilgi/belge olmadığı üzere kök raporda yer vermiş oldukları değerlendirmelerin

değiştirilmesine gerek görülmediği, Kök raporda yapılan açıklamalar kapsamında Sözleşme m.5/son düzenlemesi uyarınca taraflarca

kararlaştırılan TBK.m.179 kapsamındaki cezai şart uyarınca yapılan hesaplamanın davalı tarafından

davacıya son 12 ayda gerçekleştirilen ödemeler dikkate alınarak yapıldığından kök raporda

değişiklik yapılmasına gerek görülmediği bildirilmiştir.

Taraflar arasında 15/05/2020 tarihinde toplam ciroya bağlı performans primi konulu sözleşme imzalanmıştır.Bu sözleşme uyarınca davalı tarafından davacıya kol tanımlanmış ve davacının da satış edimini yerine getirmiştir.

Davalı taraf Hendek Noterliğinin 02/04/2021 tarih ve 4432 yevmiye numaralı ihtarnamesiyle ,davacının sözleşmenin 1.maddesinin ikinci cümlesindeki edimini yerine getirmediği,sözleşmenin 2a,b maddelerindeki hedef satışların alt limitini dahi tutturamadığını ve 2. Maddedeki edimlerini yerine getiremediğinden bahisle sözleşmeyi fesihetmiştir.

Sözleşmenin 2. Maddesinde davacının oluşturduğu tek kolda gerçekleşen cironun %7,5 ini prim olarak alacağı ,3. Madde de ise her yıl için ayrı belirlenen hedef ciroları tutturması halinde alacağı ilave primler belirlenmiştir.

Sözleşmenin 2. Maddesinde davacının yaptığı cironun %7,5 ini alacağı kararlaştırıldığından ve burada bir limit belirlenmediğinden, 3.maddedeki limitlerin ise davacı lehine ek prim amacıyla düzenlendiğinden davacının bu satış rakamlarına ulaşamaması davalı tarafından fesih sebebi yapılamayacağından davacının bu fesih gerekçesi yerinde görülmemiştir.

Sözleşmenin 3.maddesinde 2020 yılı performansına göre kademeli ek prim oranları hakkında yeni bir düzenleme yapılabileceği ve bu düzenlemenin ek prime ilişkin verilen oranların altında kalmayacağı kararlaştırılmıştır.

Bu durumda davacının kendi lehine olacak bir düzenlemeye yanaşmaması davalı tarafından fesih sebebi yapılamaz. Davalının bu yöndeki fesih gerekçesi de yerinde değildir.

Dinlenen tanık beyanlarından davalının, davacı hakkındaki suçlayıcı iddia ve haberlerden sözleşme yapılırken haberdar olduğu anlaşıldığı gibi davalının davacının dolandırıcılıkla suçlanması nedeniyle bir zarara uğradığını ispat edememesi nedeniyle ve yine ayrıca sözleşmenin 5. Maddesi uyarınca fesihten önce uyarı koşulu yerine getirilmediği ve fesih ihbarında bu durum fesih sebebi olarak belirtilmediğinden davalının bu fesih sebebi de yerinde görülmemiştir.

Davacı menfi zararına ilişkin olarak kaçırdığı fırsat nedeniyle uğradığı zararları ispat edemediğinden bu yöndeki davasının reddine karar verilmiştir.

Bilirkişi heyetinin davacının yeniden sözleşme kurması için makul sürenin 6 ay olarak kabul edilerek ve sözleşmenin 2. Maddesi uyarınca hesapladığı 193.277,21 TL maddi tazminat hesaplanmasında davacının yapacağı giderlere ilişkin dosyada veri olmadığı belirtildiğinden ve davacının gider harcaması yapması kaçınılmaz olduğundan bu bedel üzerinden takdiren %20 oranında hakkaniyet indirimi yapılarak 154.621,76 TL maddi tazminata ve yine sözleşmenin 5.maddesi uyarınca hesapladığı 2.446.277, 21 TL cezai şarta hükmedilmiştir.

Kar kaybına ilişkin davacı talebinden takdiri indirim yapıldığından red edilen kısım yönünden davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmemiştir.

Başkan ... · ¸e-imzalıdır. · Üye ... · ¸e-imzalıdır. · Üye ... · ¸e-imzalıdır. · Katip ... · ¸e-imzalıdır.