Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/1351 K.2024/1050

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesi ile. Müvekkili şirket ile davalı ... arasında 10.08.2022 tarihinde ticari ilişki kurulmak amacıyla (mal alım satım) anlaşma sağlandığını, bu anlaşma kapsamında davalı yanın müvekkili şirketten.

1.350 m2 çatı panel, 2.850 metre 40x60 - 2 mm profil, 950 metre 100x100 - 3 mm profil, 1000 metre 40x80 - 3 mm profil, 5000 adet 6,3x80 trapez vidası siparişi geçtiğini, davalı yanın işbu siparişe istinaden aşağıda dökümü yapılan 7 adet kıymetli evrakı müvekkili şirkete teslim ettiğini, 1-30/12/2022 vade tarihli 100.000,00 TL bedelli ... seri numaralı ... ... Bankası A.Ş. ... şubesi keşideci ... Besi Hayvancılığı Tarım Gıda San. Tic. Ltd. Şti.

Lehtarı ..., 2-30/12/2022 vade tarihli 100.000,00 TLbedelli ... seri numaralı ... ... Bankası A.Ş. ... şubesi keşideci ... Besi Hayvancılığı Tarım Gıda San. Tic. Ltd. Şti. Lehtarı ..., 3-30/12/2022 vade tarihli 100.000,00 TL bedelli ... seri numaralı ... ... Bankası A.Ş. ... şubesi keşideci ... Besi Hayvancılığı Tarım Gıda San. Tic. Ltd. Şti. Lehtarı ..., 4- 30/12/2022 vade tarihli 300.000,00 TL bedelli ... seri numaralı ... ... Bankası A.Ş. ... şubesi keşideci ...

Besi Hayvancılığı Tarım Gıda San. Tic. Ltd. Şti. Lehtarı ... (İşbu çek hakkında sonradan iptal işlemi yapılmıştır. Görüntüsü dilekçe ekindedir.), 5- 30/11/2022 vade tarihli 100.000,00 TL (yüz bin) bedelli seri numaralı ... ... Bankası A.Ş. ... şubesi keşideci ... Besi Hayvancılığı Tarım Gıda San. Tic. LTD. ŞTİ. Lehtarı ..., 6- 31/10/2022 vade tarihli 50.000,00 TL bedelli ... seri numaralı ... ... Bankası A.Ş. ... şubesi keşideci ... Besi Hayvancılığı Tarım Gıda San. Tic. Ltd.

Şti. Lehtarı ..., 7-30/09/2022 vade tarihli 50.000,00 TL bedelli ... seri numaralı ... ... Bankası A.Ş. ... şubesi keşideci ... Besi Hayvancılığı Tarım Gıda San. Tic. Ltd. Şti.

Lehtarı ..., müvekkili şirket yetkilisi teslim aldığı bütün kıymetli evrakların arka yüzünü ciro etmek suretiyle şirket kasasına koyduğunu, davalı yanın sonraki süreçte, ekonomik sorunlar nedeniyle sözleşmeden döndüğünü ve müvekkiline teslim etmiş olduğu kıymetli evrakların kendisine iade edilmesini müvekkili şirket yetkililerinden istediğini, müvekkili şirket yetkililerinin, davalının bu beyanları üzerine ve sözleşmenin sona ermesi sebebiyle sözleşmeye konu olan kıymetli evrakların şirket merkezinde olduğunu ve buradan şirket personelleri tarafından teslim edileceğini belirttiğini, davalı ...’ın,

şirket merkezine giderek sözleşme konusu olan kıymetli evrakları teslim aldığını, müvekkili şirket yetkilisinin, şirket cirosunun bulunduğu kıymetli evrakların teslim edilmeden önce ciro iptal işleminin yapılıp yapılmadığını şirket çalışanlarına sorduğunda, çalışanlar tarafından ciro iptal işleminin yapılmadığını öğrendiğini, müvekkili şirket yetkilisi hemen akabinde davalı ... ile görüşerek şirket cirosunun bulunduğu kıymetli evraklar üzerinde bulunan ciroların iptal edilmesi için kıymetli evrakları şirket merkezine getirmesini istediğini, buna yönelik olarak da davalı ...’ın,

şirket yetkilisine ithafen -ben sizin şirketin cirolarını iptal ettim, çeklerin sizinle herhangi bir ilgisi kalmadı, herhangi bir problem olmaz- dediğini, 30/09/2022-31/10/2022-30/11/2022 keşide tarihli kıymetli evraklardan kaynaklı olarak da müvekkili şirkete yönelik herhangi bir icra takibinin yapılmaması üzerine, davalı yanın müvekkili şirkete ait ciroyu iptal ettiği kanaatinin taraflarınca hasıl olduğunu, 08.12.2022 Tarihine gelindiğinde ise bir diğer davalı ... tarafından müvekkili şirket yetkilisine ulaşılarak 30/11/2022 vade tarihli 100.000,00 TL (yüz bin) bedelli 0223790 seri numaralı ... ...

Bankası A.Ş. ... şubesi keşideci ... Besi Hayvancılığı Tarım Gıda San. Tic. Ltd. Şti.

Lehtarı ... olan çekin arkasında müvekkil şirketin cirosunun olduğunu ve ilgili çeke muhatap banka tarafından karşılıksız şerhinin düşüldüğünü ve kıymetli evrakın elinde bulundurduğunu bildirildiğini, müvekkili şirket yetkilisince kıymetli evrakın görüntüsü çeki elinde bulunduran taraftan istendiğini, çeki elinde bulunduran tarafından kıymetli evrakın görüntüsünün müvekkili şirket yetkilisine gönderildiğini, kıymetli evrakın arka yüzü incelendiğinde çıplak gözle dahi görüleceği üzere müvekkil şirketin cirosundan sonra davalılardan ...'ın ciro yaptığı ve yapılan CİRONUN sonradan üstünün okunmaması amacıyla karalandığının görüldüğünü,

diğer davalı yani 30/11/2022 vade tarihli 100.000,00 TL (yüz bin) bedelli seri numaralı ... ... Bankası A.Ş. ... şubesi keşideci ... Besi Hayvancılığı Tarım Gıda San. Tic. Ltd. Şti.

Lehtarı ... olan kıymetli evrakı hali hazırda kendisinde bulunduran ...'nın iyi niyetli olmadığının anlaşıldığını, kıymetli evraktaki ...'ın cirosunun karalanmasının dahi müvekkilinin davaya konu kıymetli evraklarda borçlu konumunda bulunmadığını gösterdiğini, müvekkili şirketin gerçekte herhangi bir borcu olmamasına karşın müvekkiline yönelik icra takibi yapılma olasılığının kuvvetle muhtemel olduğunu, yapılması muhtemel icra takibi nedeniyle müvekkilinin telafisi imkansız zararlara maruz kalacak olup ticari faaliyeti aksayacak ve devamında ticari itibarı ise büyük zarar göreceğini,

müvekkili şirketin ne ... ile ne ... ile ne de çeki elinde bulunduran diğer kişilerle herhangi bir ticari ilişkisi bulunmadığını, davalı ... tarafından hileli davranışlar sergilenerek müvekkilinin zor durumda bırakılarak borcu olmadığı halde borç ödemek zorunda bırakılmak istenildiğini, davalı yana ve kıymetli evrakları elinde bulunduran 3. kişilere dava dilekçesinde belirtilen miktar kadar borçlu olmadıklarının tespiti için iş bu davayı açma zaruretinin hasıl olduğunu,

fazlaya ilişkin dava ve talep haklarımız saklı kalmak kaydıyla yukarıda dökümü ve meblağları yazılı kıymetli evraklar yönünden müvekkili şirketin borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini, çeklerin, teminatsız veya mahkemenizce uygun görülecek bir teminat mukabilinde ve iş bu dosya kapsamında yapılacak yargılama neticesi verilecek mahkeme kararının kesinleşmesine kadar müvekkili şirket yönünden ödenmesini engeller mahiyette ve muhtemel icra takiplerinin durdurulması amacıyla ihtiyat-i tedbir kararı verilmesini, menfi tespit davanın kabulüne, davaya konu çeklerden dolayı müvekkili şirketin borçlu olmadığının tespitine,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile; kötü niyet iddialarının haksız ve gerçeğe aykırı olduğunu, davacının tacir olup basiretli iş adamı hükümlerine göre hareket etmesi gerektiğini, davacı, lehtarı/ cirantayı tanıdığını ve aralarındaki ilişkinin varlığını ikrar ettiğini, davanın reddine, davacı hakkında %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ...'a usulüne uygun tebligat yapılmasına rağmen cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.

KANITLAR

İcra Dosyası, sipariş fişleri, çek görüntüleri, ticari defter ve bağlı kayıtlar, bilirkişi raporu, vs.

KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

Dava, dava konusu 30/12/2022 tarihli 100.000,00 TL bedelli, 30/12/2022 tarihli 100.000,00 TL bedelli, 30/12/2022 tarihli 100.000,00 TL bedelli, 30/11/2022 tarihli 100.000,00 TL bedelli, 31/10/2022 tarihli 50.000,00 TL bedelli, 30/09/2022 tarihli 50.000,00 TL bedelli çekler nedeniyle davacının davalılara borçlu olup olmadığının tespitine ilişkindir.Mahkememizce, taraflar arasındaki alacak borç ilişkisinin açıklığa kavuşturulması yönünden, taraflar arasındaki ticari ilişkinin başlangıcından sonuna kadar olan dönemi kapsayan ticari defter ve bağlı kayıtlar üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiştir.

Alınan 25.12.2023 tarihli bilirkişi raporunda; davacı şirkete ait 2022 yılı başlangıç ve bitiş defter beratlarının tasdikinin yasal süresinde yaptırılmış olduğu, yevmiye ve defteri kebir defterlerinin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği'ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğunun tespit edildiği, davacıya ait defter kayıtlarına göre : 2022 yılı defterlerinde davalılar ... ve ...'ya ait hiç bir kaydının olmadığını, davacıya ait 2022 yılı defterlerinde dava dosyasına sunulmuş çeklerin giriş kaydının olmadığı kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Dava konusu çekler incelendiğinde, davalı ... cirosu ile davacıya geçmiş olduğu, ciro zincirine göre davacının dava konusu çeklerde adı geçen davalıdan sonra cirosu geldiğinden alacaklı konumda olduğu, dolayısıyla bu davalı bakımından dava açmakta hukuki yararının bulunmadığı, diğer davalı ...'ya ilişkin çeklerin teslimine dair belge olmadığı gibi bu davalının cirosunun bulunmadığı, bu davalı bakımından da dava açmakta davacının hukuki yararının bulunmadığı,

sonuç olarak heri iki davalı bakımından davacının iddialarını ve dava açmakta hukuki yararının bulunduğunu yazılı delil ile kanıtlayamadığı ve yemin deliline de dayanmadığı anlaşılmakla, her iki davalı bakımından davanın reddi gerekmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır