Bursa 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/970 K.2025/1028

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle:Müvekkili şirket ... TEKSTİL İTHALAT İHRACAT SAN. VE TİC. LTD.

ŞTİ., tekstil alanında faaliyet göstermekte olup, ticari faaliyetlerini uzun süredir ... ilinde sürdürdüğünü, şirket, 23.07.2025 tarihinde eski adresi olan .../... adresinden, yeni adresi olan .../... adresine taşındığını, söz konusu taşınma işlemi sırasında, şirketin ticari işleyişi açısından büyük önem arz eden karar defteri kaybolmuş olup, yapılan tüm aramalara rağmen defter bulunamadığını, bu durum 23.07.2025 tarihli tutanak ile de kayıt altına alındığını, şirketin yakın zamanda sermaye artırımı işlemi gerçekleştirmesi planlanmakta olup,

Ticaret Sicili Müdürlüğü nezdinde yapılacak tescil işlemleri için mevcut karar defterinin ibrazı gerektiğini, ancak, karar defteri fiilen mevcut olmadığından, mahkeme marifetiyle zayi olduğunun tespiti gerektiğini, TTK m.82/7 ve HUMK m.368 vd. hükümleri gereğince, tutulması zorunlu ticari defterlerin zayi olması halinde, ilgililer tarafından Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde zayi tespiti talebinde bulunulması mümkün olduğunu, açıklanan nedenler ile ve mahkemece re'sen nazara alınacak sair nedenlere binaen; ...

TEKSTİL İTHALAT İHRACAT SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ.’ne ait karar defterinin zayi olduğunun tespitine , zayi belgesi verilmesin, talep etmiştir.

DELİLLER

Dava dilekçesi,... Vergi Dairesi'ne,... ... İl Müdürlüğü'ne yazılan müzekkere cevabı ve sair evrakları.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ SONUÇ

Dava; davacı şirkete ait Karar defterinin zayi olduğundan bahisle zayi belgesi verilmesine ilişkindir.Davacı tanığı Serkan Alkan duruşmada ''Ben yaklaşık 1,5 senedir davacı şirkette muhasebe biriminde çalışmaktayım, taşınma süreci uzun sürmüştür, Kesteldeki adresimizde çok fazla mal vardı, 2025 yılının nisan ayında taşınmaya başladık, Temmuz ayında ofisimiz aktif hale geldi, taşınmadan önce karar defteri ve şirket için önemli olan tüm defterler, yevmiye defteri vs, gibi davacı şirket yetkilisi Doğukan beyin şahsi odasında muhafaza ediliyordu, karar defteri, çek kasa defteri, çek kayıt defteri,

çeki listelerinin olduğu defterleri biz hepsini ayrı ayrı kolilemiştik, ofisler yerleşince kolileri aradık ancak karar defterinin olduğu koli yoktu, bunu ben ve muhasebe biriminde çalışan arkadaşım Gülben Aydın farketmiştir, sonrasında davacı şirket yetkilisi ile görüştük ve avukata durumu anlattık'' şeklinde beyanda bulunmuştur.Dava, TTK' nın 82/7. maddesi gereğince zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.Davacı tarafça,davacı şirkete Karar defterinin irade dışında kaybolduğuna yönelik hiçbir vakıa ve delil sunulmamıştır.Öte yandan davacı taraf tacir sayıldığından basiretli şekilde davranmak zorundadır. ...

Hukuk Genel Kurulunun 05/10/1984 tarih 1982/ Esas ve 1984/ Karar sayılı kararında "TTK.nun 68/1. maddesi hükmünce "Defter tutmak mecburiyetinde bulunan kimse ve işletmeye devam eden halefleri, defterler son kayıt tarihinden ve saklanması mecburi olan diğer hesap ve kağıtları tarihlerinden itibaren on yıl geçinceye kadar saklamaya mecburdurlar".

Aynı maddenin son fıkrası da şu düzenlemeye yer vermiştir: "Bir tacirin saklamakla mükellef olduğu defter ve kağıtları yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet sebebiyle ve kanuni müddet içinde ziyaa uğrarsa tacir ziyanı oğrendiği tarihten itibaren otuz gün icinde ticari isletmesinın bulundugu yerin selahiyetli mahkemesinden kendisine bir vesika verilmesini isteyebilir. Mahkeme lüzumlu gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.

Böyle bir vesika almamış olan tacir defterlerini ibrazdan kaçınmış sayılır...Önce şu husus belirtilmelidir ki, metni yukarıya aynen alınan hükümdeki "yangın, su baskını veya yer sarsıntısı" örnekleri tahdidi bir düzenleme içerisinde yer almamış, "gibi" sözlüğünden de anlaşılacağı üzere tacirin elinde olmayan benzer olaylar da maddenin kapsamında düşünülmüştür.

Tacirin 68. maddenin son fıkrasından yararlanabilmesi icin bir taraftan defterlerin korunması amacıyla gereken dikkat ve ihtimamı göstermiş bulunması, diğer taraftan da ziyaa uğramanın onun iradesi dışında, elinde olmayan bir nedenle meydana gelmiş olması zorunludur: Genel bir kural konulamamakla beraber cereyan ettigi yer ve sartlar itibarıyla bir (hırsızlık) olayı sozu edılen madde kapsamında düşünülebileceği gibi, gene başka yer ve başka koşullar altında düşünülmeyebilir de...Ticari defter ve belgelerin iyi muhafaza edilmemiş olması nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekir." denilmiştir.Dolayısıyla somut olayda,

her ne kadar davacı tarafça, davacı şirketin Karar defterinin kaybolduğu belirtilerek zayi belgesi talebinde bulunulmuş ise de ilgili ... kararında da vurgulandığı üzere tacir sayılan davacı tarafın, talebe konu defteri güvenli bir şekilde muhafaza etmesi gerektiği, basiretli olarak bu dikkat ve özeni göstermesi gerektiği, nedeni ne olursa olsun defterin güvenli bir yerde güvenli bir şekilde muhafaza edilmemesi nedeni ile davacının özen görevini yerine getirmediği, bu yönde gereken duyarlılığı göstermediği ve kusurlu olduğu dikkate alınarak davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Katip · ¸E-imzalıdır. Hakim · ¸E-imzalıdır.