Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/279 K.2024/516

... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

ESAS NO : 2022/

KARAR NO : 2024/

HAKİM

KATİP

DAVACI : ... -

VEKİLİ : Av.

DAVALI : ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ -

VEKİLLERİ : Av. Av.

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 04/03/2022

KARAR TARİHİ : 02/05/2024

BİRLEŞEN 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN 2022/... ESAS SAYILI DOSYASI

DAVACI : ... -

VEKİLİ : Av.

DAVALI

1- ... İNŞAAT, NAKLİYE, DOĞALTAŞ, MADEN, TAAHHÜT SANAYİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ - VEKİLİ : Av.

DAVALI : 3- ... -

...

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 27/04/2022

KARAR TARİHİ : 02/05/2024

Mahkememizde açılan davanın açık muhakemesi sonunda ;

ASIL DAVADA

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin ... İli ... İlçesinde ikamet etmekte ve araç kiralama işi yaptığını, müvekkilinin kendisine ait ... plakalı aracı ... adlı kişiye kiraladığını, aracın kiracı elinde iken, ... adına kayıtlı ... plakalı araç ile 20/04/2019 tarihinde trafik kazasına karıştığını ve hasar gördüğünü, ceza dosyasında kusura ilişkin rapor alındığını ve davalının %75 oranında kusurlu olduğunu, müvekkili tarafından 40.000,00-TL sovtaj bedeli ile aracın satıldığını. Bu nedenle müvekkilinin uğradığı zarar nedeni ile kısmi olarak 5.000,00-TL'nin yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımına uğradığını, müvekkilinin yalnızca poliçe limiti dahilinde sorumluluğunun bulunduğunu, poliçe limitinin 36.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, davacının kazaya karışan ... plakalı aracı, kiralama sözleşmesi ile ...'e kiraya verdiğini, müvekkili ile aracı uzun süreli kiralama sözleşmesi ile kiralayan ... arasında herhangi bir poliçe düzenlenmediğini, müvekkilinin kdv’den sorumluluğunun bulunmadığını, bu nedenle davanın reddini yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN ... 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİNİN 2022/... ESAS SAYILI DOSYASI

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkilinin ... İli ...

İlçesinde ikamet etmekte ve araç kiralama işi yaptığını, müvekkilinin kendisine ait ... plakalı aracı ... adlı kişiye kiraladığını, aracın kiracı elinde iken, ... adına kayıtlı ... plakalı araç ile 20/04/2019 tarihinde trafik kazasına karıştığını ve hasar gördüğünü, ceza dosyasında kusura ilişkin rapor alındığını ve davalının %75 oranında kusurlu olduğunu, müvekkili tarafından 40.000,00-TL sovtaj bedeli ile aracın satıldığını. ...

Sigorta A.Ş.'nin kaza tarihi itibariyle teminat limitinin araç başına 36.000,00-TL olduğunun beyan edildiğini. zararının bu limitten çok fazla olduğundan araç sürücüsü ve işletenine karşı bu davayı açmak mecburiyetinin doğduğunu.

Bu nedenle müvekkilinin uğradığı zarar mukabili Karayolu Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi teminat limitini aşan kısmı için kısmi olarak 500,00-TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı araç sürücüsü ve işletenden tahsiline, araç kiralama işi yapan müvekkilin bu kaza nedeniyle oluşan ticari kazanç kaybı mukabili kısmi olarak 500,00-TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı araç sürücüsü ve işletenden tahsiline, ...

3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/ esas sayılı dava dosyalarının birleştirilerek incelemeye devam edilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... İnşaat, Nakliye, Doğaltaş, Maden, Taahhüt Sanayi Ticaret Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın zamanaşımına uğradığını, davacının kaza tarihinde aracın işleten sıfatına haiz olmadığını, ceza dosyasında alınan raporun gerçeği yansıtmadığını, kazada aracın kullanıcısı olan ... adlı kişinin kullandığı ehliyetin Türkiye karayollarında uygun ve tanımlanmış bir ehliyet olup olmadığının tetkikikinin gerektiğini, eksper raporunda olan 130.000.-TL bedeli kabul etmediklerini, davanın ... Sigortaya ve ... sigortaya ihbar edilmesini, bu nedenle davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Diğer davalı ... cevap dilekçesi sunmamıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME

ASIL DAVA YÖNÜNDEN

Dava, trafik kazası nedeni ile davacının aracında meydana geldiği iddia olunan hasar miktarı 5.000,00-TL'nin davalı sigorta şirketinden tahsiline yöneliktir.

Mahkememizce ... Asliye Ceza Mahkemesinin 2019/ Esas sayılı dosyası ile hasar dosyası celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.

Mahkememizce talimat yazılarak mahallinde keşif icra edilerek dosyanın kusur durumu açısından trafik konusunda uzman bilirkişiye tevdi edilerek rapor aldırılmasına karar verilmiştir. Bilirkişinin 12/09/2022 tarihli raporunda;

1-) ... Plaka Sayılı kamyon Sürücüsü ...'ün: kazanın oluşumuna zemin hazırlayarak meydana gelmesinde belirleyici sürücü davranışlarını gerçekleştirdiği ve 1. Derece etkili olduğu nazara alındığında ASLİ ve %75 oranında kusurlu olduğunu,

2- ... Plaka Sayılı otomobil sürücüsü ...'in: kazanın oluşumuna zemin hazırlayarak meydana gelmesinde 2. Derece etkili olduğu nazara alındığında TALİ ve %25 oranında kusurlu olduğunu, bildirilmiştir.

Dosya bir adet makine mühendisi bilirkişiye tevdi edilerek aracın pert olup olmadığı, olmuş ise rayiç bedelinin ne olduğu, sovtaj bedelinin 40.000,00-TL olarak belirlenmesinin piyasa koşullarına uygun olup olmadığı hususunda rapor düzenletilmiştir, bilirkişinin 16/01/2023 tarihli raporunda özetle;

"1-Raporumun 5. Bölümünde detayları ile yazdığım üzere, dava konusu aracın kaza tarihindeki rayiç bedeli 267.000 TL ololduğu,

2-Raporumun 5. Bölümünde detayları ile yazdığım üzere, dava konusu Aracın Hasar Oranı %29,2 olarak hesaplanmıştır. Aracın onarımı ekonomik olup pert işleminin uygun olmadı

3-Yapılan hesaplamalar sonucu aracın Pert işlemine tabi tutulması uygun olmadığından, Pert bedeli ve Sovtaj bedeli hesaplanmamıştır.

4-Kaza tarihi itibari ile toplam ikame araç kiralama bedelinin 7.500 TL olduğunu" bildirmiştir.

Bilirkişi raporu denetime elverişli olmadığından yeni bir bilirkişiye dosya tevdi edilmiş ve rapor düzenlenmesi istenilmiştir. 14/03/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;

1-... plaka sayılı 2017 model VOLKSWAGEN marka aracın 20.04.2019 tarihinde meydan gelen maddi hasarlı trafik kazasında 91.888,32TL (%18 Kdv Dahil) maddi hasara uğradığı,

2-... plaka sayılı 2017 model VOLKSWAGEN marka aracın 20.04.2019 tarihinde meydan gelen maddi hasarlı trafik kazasında aldığı ağır hasar sonucunda tamir ve onarımın ekonomik olmayacağı için pert işlemi uygulamasının uygun olacağı,

3-Hasarlı aracın ilgili sigorta şirketince düzenlenmiş sovtaş bedelinin alındığına dair bir belgenin dosya arasında bulunmadığı, ancak araçta oluşan hasar ve rayiç bedeli değerlendirildiğinde 40.000,00Tl sovtaş bedelinin piyasa koşullarına göre uygun olduğu, bildirmiştir.

Kazanç kaybının hesaplanmaması üzerine dosya aynı bilirkişiye yeniden tevdi edilerek rapor düzenletilmiş ve 15/07/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;

1-... plaka sayılı 2017 model VOLKSWAGEN marka aracın 20.04.2019 tarihinde meydan gelen maddi hasarlı trafik kazasında 91.888,32 TL (%18 Kdv Dahil) maddi hasara uğradığı ,

2- ... plaka sayılı 2017 model VOLKSWAGEN marka aracın 20.04.2019 tarihinde meydan gelen maddi hasarlı trafik kazasında aldığı ağır hasar sonucunda rayiç bedelinin % 45,94 oranında hasara uğradığı tamir ve onarımın ekonomik olmayacağı için ağır hasarlı olarak pert işlemi uygulamasının uygun olacağı,

3-Hasarlı aracın ilgili sigorta şirketince düzenlenmiş sovtaş bedelinin alındığına dair bir belgenin dosya arasında bulunmadığı, ancak araçta oluşan hasar ve rayiç bedeli değerlendirildiğinde kazalı aracın hasarlı olarak 40.000,00Tl satışının sovtaş bedeli olarak piyasa koşullarına göre uygun olduğu,

4-Kaza sonucunda araç sahibinin 10 gün araç kazanç kaybına uğradığı, kayıp ticari bedelinin 1.300,00 Tl olduğu, bildirmiştir.

Dosya yeni bir makine mühendisi bilirkişiye tevdi edilerek önceki iki rapor arasındaki çelişkiyi giderecek şekilde ayrıntılı rapor düzenlenmesi istenilmiştir, bilirkişinin 23/12/2023 tarihli raporunda özetle;

"Kaza sonucu oluşan maliyet göz önüne alındığında aracın pert olarak işlem görmesi gerektiği,

Kaza tarihinde araç ikinci el bedelinin 218.000,00 TL olduğu ve sovtaj bedelinin 40.000,00 TL olarak belirlenmesinin piyasa koşullarına uygun olduğu,

Araç pert işlemine tabi olduğu için onarım süresi ve bu süre ile ilgili değerlemelerin hesaplanamayacağını" bildirmiştir.

Dosya önceki makine mühendisi bilirkişi ile bir adet mali müşavir bilirkişiye dosya tevdi edilerek rapor düzenlenmesi istenilmiştir, bilirkişi heyetinin 28/03/2024 tarihli raporunda özetle;

"Kaza yapan araç yerine yeni araç satın alma için 10 gün süreye ihtiyacın olduğu ve bu süre içinde firmanın 2019 yılı defter kayıtlarına göre 500 TL kar kaybının oluşacağına heyetimizce kanaati hasıl olduğunu" bildirmiştir,

... 17. Hukuk Dairesinin 2016/ Esas, 2016/ Karar sayılı ilamı;

"..Bu durumda, davacının kazada ağır hasarlanan ve onarımı ekonomik olmayan aracı yerine, emsal nitelikte yeni bir araç alması için geçecek süre belirlenip, sonuca göre bu süreye tekabül eden kazanç kaybı bedelinin hesap edilmesi için konusunda uzman bilirkişiden rapor alınması ve davacının araç mahrumiyeti zararına hükmedilmesi gerekirken, eksik bilirkişi raporuyla saptanan 48 gün için kazanç kaybına hükmedilmesi doğru görülmemiş ve bozmayı gerektirmiştir..." şeklinde olup, bu yönde aldırılan bilirkişi raporu uyarınca davacının yeni bir araç alması için 10 günlük süreye ihtiyaç duyacağı görüşü mahkememizce de benimsenmiş ve uygun bulunmuştur.

Kusura yönelik bilirkişi raporu denetime elverişli ve hukuka uygun düzenlenmiş olup, kazanın meydana gelmesinde ... %75 oranında kusurlu kabul edilmiştir.

Kazadaki kusurlu aracın zmms sigortacısı olan davalı ... Sigorta A.Ş. araç hasar bedeli zararından sorumluluğu bulunmaktadır.

Dolayısıyla sorumlu olduğu miktarlar ve zarar kalemleri dikkate alınmak suretiyle; bilirkişi raporları da dikkate alınması suretiyle, araç sürücüsü ... kazanın meydana gelmesinde %75 kusurlu olduğu, davacıya ait ... plakalı araçta 20/04/2019 tarihinde meydana gelen kaza sonucunda maddi hasar oluştuğu, meydana gelen trafik kazası sonucu ... plakalı otomobilin 110.000,00-TL bedelinde hasara uğradığı ve poliçe limitinin 36.000,00 TL olduğu anlaşılmıştır. Açıklanan nedenler ile davanın kabulü ile, 36.000,00-TL araç hasar bedelinin 06/05/2019 tarihinden işleyecek yasal faizi ile davalı ... Sigorta A.Ş.’den tahsili ile davacıya ödenmesine, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

BİRLEŞEN DAVA YÖNÜNDEN

Dava, trafik kazası nedeni ile uğranılan zararın kısmen 1.000,00-TL'sinin davalı şoför ve işletenden tahsiline ilişkin tazminat davasıdır ve mahkememizin 2022/ Esas sayılı dosyası ile birleşmiştir. Kusura yönelik bilirkişi raporu denetime elverişli ve hukuka uygun düzenlenmiş olup, kazanın meydana gelmesinde ... %75 oranında kusurlu kabul edilmiştir. Dolayısıyla Kazadaki kusurlu aracın işleteni olan diğer davalı ... İnşaat, Nakliye, Doğaltaş, Maden, Taahhüt Sanayi Ticaret Limited Şirketinin araç hasar bedeli zararından sorumluluğu bulunmaktadır.

Dolayısıyla sorumlu olduğu miktarlar ve zarar kalemleri dikkate alınmak suretiyle; bilirkişi raporları da dikkate alınması suretiyle, araç sürücüsü ... kazanın meydana gelmesinde %75 kusurlu olduğu, davacıya ait ... plakalı araçta 20/04/2019 tarihinde meydana gelen kaza sonucunda maddi hasar oluştuğu, meydana gelen trafik kazası sonucu ... plakalı otomobilin 110.000,00-TL bedelinde hasara uğradığı anlaşılmıştır.

Davacının ıslah dilekçesinde 7.500,00 TL kar kaybı istediği fakat bilirkişi tarafından ticari defterlere göre 500,00 TL kar kaybı hesapladığı görülmüştür. Müşterek ve müteselsil tahsile yönelik davacı talebi bulunmadığından asıl davada hükmedilen 36.000,00 TL bu davadaki bedelden düşülmüştür.

Açıklanan nedenler ile 74.000,00-TL bakiye araç hasar bedelinin ve 500,00-TL mahrumiyet bedeli olmak üzere toplamda 74.500,00-TL’nin 20/04/2019 tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... İnşaat, Nakliye, Doğaltaş, Maden, Taahhüt Sanayi Ticaret Limited Şirketi ve ...’ten müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip · ✍e-imzalı Hakim · ✍e-imzalı