Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/497 K.2024/483

... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

ESAS NO : 2022/

KARAR NO : 2024/

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI : ... -

VEKİLLERİ : Av. ... - Av. ... - DAVALI : ... - ...

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 02/05/2022

KARAR TARİHİ : 25/04/2024

Mahkememizde açılan davanın açık muhakemesi sonunda ;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirket ile davalı arasında yapılan 08.05.2021 tarihli sipariş üzerine yapılan mutabakat ile müvekkili tarafından toplam 74.971,00 Euro bedel karşılığında davalı tarafından 2 adet sıfır kullanılmamış yeni dikey tarım ürünü içeren konteynerların imalatı ve müvekkiline teslimi hususunda anlaşmaya varıldığını, müvekkili tarafından 10.05.2021 tarihinde 26.988,40 Euro ürün bedelinin teslimattan önceki tutarının davalı tarafa ödendiğini, ürünlerin teslim tarihinde yerinde yapılan incelemede ürünlerin dış kısmında ciddi darbe ve hasarların bulunduğunu, ürünün ayıplı olduğunu ve ikinci el olduğunun tespit edildiğini.

Müvekkilinin yapmış olduğu ödemenin iadesi için ihtar çekildiğini, akabinde icra takibi başlatıldığını, davalının itiraz ederek takibi durdurduğunu, bu nedenle itirazın iptali ile takibin devamını, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı taraf cevap dilekçesi sunmamıştır.

HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, taraflar arasındaki iki adet konteyner satışı sebebi ile davacı tarafından ödendiği iddia olunan satış bedelinin malların ayıplı olması sebebiyle sözleşmeden dönülmesi üzerine bedelin iadesi amacıyla başlatılan ... 10. İcra Müdürlüğünün 2022/... Esas sayılı takip dosyasında başlatılan 27.588,50 EURO tutarlı takibe yapılan itirazın iptaline ilişkindir.

Taraflar arasında bir konteyner içerisinde topraksız tarım yapılması amacıyla çeşitli düzeneklerle desteklenen bir eser üretilmesine dair eser sözleşmesi mevcuttur. Bu sözleşmeye göre davalı tarafından 2 adet konteyner içerisinde ekipmanları ile birlikte üreterek davalıya teslim edecektir. Karşılığında ise 74.971,00 EURO alacaktır.

Davacı ise ürünlerin ayıplı olduğu iddiası ile sözleşme bedelinin bir kısmı olan 27.588,50 EURO'nun iadesi amacıyla takip yapmış ve itiraz üzerine işbu dava açılmıştır.

Mahkememizce ilgili konteynerlar üzerinde keşif incelemesi yapılmak istenilmiş ise de uzunca bir süre konteynerlar ve davalının üretim tesisi aranmış fakat bulunamamıştır. Kendisi yurtdışında olduğunu beyan ederek keşfe katılmamış ve konteynerların bulunmasına destek olmamıştır. Bu husus keşif zaptında da yer almaktadır.

Dosyanın bütünü incelendiğinde ise, davacının yalnızca ürünlerin dış kısmında ciddi darbe ve hasarların olduğu, ürünlerin ikinci el olduğu iddiasına dayanmakta olduğu anlaşılmıştır.

Davalının 27.04.2023 tarihli beyanının ise " Ben davacı ile topraksız tarım ürünlerinin imali ve satışı konusunda bir sözleşme yapmıştım, konteyner ise bu imal edilecek tarım ürünlerinin taşıyıcısıdır ben konteyner üretmem ve bu konteynerler zaten ...'de üretilmez yalnızca limanlardan ikinci el olarak alınıp satılabilir. Ben de ikinci iki adet konteyner aldım bu konteynerlerin içine tarım ürünleri sistemini kurdum. Davacı imalat sürecinde 3 kez gelerek ziyaret etti.

En son teslime hazır hale geldikten sonra davacıyı çağırdık geldi ve inceledi, kabul etti. Sonrasında nakliye programını kendileri yaptı, bizden konteynerın ve tarım ürünlerinin faturasını istedi, kendisine gönderdik. Zaten üretim konusu konteyner değil içindeki malzemeler ve teknolojik ekipmanlardır. Sonrasında bizim ile Gurur isminde birisi irtibata geçti ve bu ürünleri almaktan vazgeçildiği söylendi.

Kendisine bu ürünlerin özel imalat olduğunu ve kendilerinin isteği üzerine yapıldığını söyledik. Sonrasında ... Büyük elçisi beni aradı kendisine durumu anlattığımda bizim haklı olduğumuzu söyledi.

Kendisi zaten üretim sürecinde ve teslime hazır hale geldiğinde gelip hem konteynerı hem de malları görmüştür, nakliyeyi dahi kendisi ayarlamıştır, konteynerler hali hazırda gayri faal iş yerinin önünde duruyordu fakat davacı tarafından alınmadığı için ve iş yeri faal olmadığı için şuan ne durumdadır bilmiyorum, yağışlardan dolayı paslanmış olabilir, zaten kiralık iş yeri olduğu için beni de zor duruma sokmuştur konteynerleri hala alamadık " şeklinde olduğu görülmektedir.

Davacının ayıp iddiası yalnızca ürünün dış kısmındaki ayıplara dayandığından ve mahkeme hakimi tarafların iddia ve savunmaları ile bağlı olduğundan bu hususta fotoğraflar üzerinden rapor düzenletilmiş, raporda "2. El konteynerların kullanıldığı, Bu konteynerlarda her iki tarafında kabul ettiği hasarlar olduğu,

Buna göre:

İlgili konteynerin ayıplı olup olmadığı: Davalının hiç bir teklifinde 2. El konteyner vereceğine dair bir görülememiştir. Bu sebeple Kullanılan konteynerlerin üzerinde ezik ve küçük delikler olabilir. Ancak teklif formunda müşteri 2. El konteyner alacağı konusunda bilgilendirilmediği için ve müşteriye sunulan konteyner üzerinde hasar olması bunu da her iki tarafın da kabul etmesi sebebiyle ürününün Ayıplı olduğu,

Ayıbın basit bir tamirat ile giderilip giderilemeyeceği, kaynak, düzeltme ve boya işçiliği yapılmalıdır. Konteyner 2. El olması sebebiyle düzeltilen yerlerin boyanması halinde görsel bir kirliliğe neden olacağı için tamamen boyanması gerekmektedir. Bu işlem bir uzman tarafından yapılması gerekiği için .basit tamirat sınıfına girmez,

Ayıbın parasal karşılığı yakalaşık olarak 1250 Euro/ konteyner, yani toplam 2.500 Euro'dur.

Ayıbın sözleşmenin tamamından dönülmesine gerekçe olabilecek bir ayıp olup olmadığı: Ayıbın telafisi için davacının 17/08/2021 tarihinde yazdığı e-mail'de sorunlu alanların düzeltilip düzeltilemeyeceği sorulmuş, düzeltilirse ona göre hareket edeceklerini söylemişler ve ileri tarihli bir sevkiyat rezervasyonu yaptıkları görülmüştür.

Davalı 17/08/2021 tarihinde, "...Kurulu sistemli konteyner'ı tamir edemeyeceğini, piyasada kullanılmamış konteyner olmadığı için tarafınızca onaylanan veya gönderilen başka bir konteynıra kurulum yapılması uygun olacaktır, kurulum bedelinin ayrıca hesaplanacağı... " Konteyner tamiri konusunda uzmanlaşmış firmalar piyasada bulunmaktadır, ayrıca ... ...'nun konteyner onarımı konusunda türkçe standardı bulunmaktadır. Piyasa da hem yerli hemde ithal yeni konteynerler (...

GRUP, ... KONTAINER, vs) satılmaktadır. Alıcı Bu bilgiler ışığında satıcının aşırı bir masraf gerektirmeyen onarımı yapamayacağını söylediği, ...'de olmadığını söyleyerek ayıpsız benzeri ile değiştirmediği, ayrıca yazışmalarda bir indirimde teklif etmediği görülmüştür. Bu sebeplerle takdir sayın mahkemenize ait olmak üzere davacının sözleşmeden dönmesi için gerekçe teşkil ettiği,

Davaya konu edilen ve sözleşmeden cayarak yaptığı peşine ödeme tutarı olan : 26.988,40 EURO ( peşin ödeme (down payment ) yu geri talep etmesi ticari teamüllere uygundur." şeklinde rapor düzenlenmiştir. Raporda her ne kadar sözleşmeden dönmesi için gerekçe teşkil eder denilmiş ise de; bu hususun değerlendirmesi bilirkişinin görev alanı dışında olup mahkememizin görev ve yetkisinde olduğundan bu hususlar hükme esas alınmamıştır. Fakat konteynerların tamir bedelinin toplamda 2.500,00 EURO olduğu yönündeki görüşe itibar edilmiştir.

Gerçekten de üretilen ürünün dış kısmı konteyner ise de; ürünün yalnızca konteynerdan ibaret olmadığı, fatura içeriğinden anlaşıldığı üzere içerisinde sistemin içerisinde raflar, tohum yetiştirme kapları, sarf ve sulama şebekesi, elektrik ağı, havalandırma sistemi, nem önleyici sistem, aydınlatma sistemi, wifi kontrol ve kumanda sistemi, filtre ve pompa sistemi, su ve besleyici çözelti deposu, klima, kontrol paneli, ısı yalıtım panelleri gibi ürün gruplarının da bulunduğu anlaşılmaktadır.

Zaten fiyat teklifi içeriğinde 2 adet konteyner bedelinin 8.164,17 EURO olduğu yazılıdır. Dolayısıyla konteynerlar toplamda 74.971,00 EURO bedelli sözleşmenin yalnızca 8.164,17 EURO'luk kısmını oluşturmaktadır.

Davacı tarafından yalnızca bu konteynerların ayıplı olduğu ileri sürüldüğüne ve bu ayıbın giderim bedelinin de 2.500,00 EURO olduğu bilirkişi tarafından tespit edildiğine göre, tartışılması gereken husus ayıplı kısmın, sözleşmenin tamamından dönülmesine gerekçe teşkil edip etmeyeceği hususudur.

... 15. Hukuk Dairesinin 30/09/2019 tarih 2019/ Esas 2019/ Karar sayılı kararı "...Eserdeki ayıpların eserin reddini gerektirecek nitelikte önemli olmaması halinde ise diğer seçimlik hakların kullanılması gerekir. Diğer taraftan ayıbın varlığını ihbar şekil koşuluna bağlı olmayıp tanık dahil her türlü delille kanıtlanabilir..." şeklindedir.

Yine ... 15. Hukuk Dairesinin 26/06/2018 tarih 2018/ Esas 2018/ Karar sayılı ilamında da "Dönme hakkı, tek taraflı bir irade beyanı açıklamasıyla yapılır ve karşı tarafa ulaşmasıyla hukuki sonuçlarını doğurur. Eser sözleşmesinden dönülmesi geriye etkili sonuçlar doğuracağından taraflar aldıklarını karşı tarafa vermek zorundadır. Kural olarak seçimlik haktan dönülmesi mümkün değildir.

Ancak Dairemiz eserin ayıplı olarak imal edilmiş olması halinde hangi seçimlik hakkın uygun olduğunu belirlemek mahkemeye ait olduğundan eserin reddini gerektirir nitelikte ayıplı olmaması halinde seçimlik hakkın dönme olarak kullanılmasına rağmen bedelde indirim seçimlik hakkının uygulanması gerektiğini kabul etmektedir (... 15. H.D.'nin 18.02.2015 gün 2014/... Esas, 2015/... Karar sayılı ilâmı)." şeklinde değerlendirmeler yer almaktadır.

Mahkememizce yapılan değerlendirmede, tüm dosya kapsamına göre konteyner üzerindeki kozmetik ayıpların, ilgili eserin tamamından dönmeyi gerektirir nitelikte bir ayıp olmadığı, sözleşmeden dönülmesi halinde davalının uğrayacağı zararın menfaatler dengesine aykırılık teşkil edeceği, ürünün üretildiği hususunda davalının beyanlarına itibar edildiği, davacının da bu hususun aksini ileri sürmediği, ürünün başkaca kısımlarının ayıplı olduğu hususunun ileri sürülmediği, dolayısıyla kozmetik ayıpların giderilmesinin mümkün olduğu,

davacının sözleşmeden dönme dışındaki diğer seçimlik haklarını kullanabileceği, fakat mahkememizce davacı vekiline bu husus izah edilerek 14.03.2024 tarihli duruşmada süre verilmiş olmasına rağmen 19.04.2024 tarihli beyan dilekçesinde başkaca bir seçimlik hakkını kullanmak istemediğine dair beyanı mevcut olduğundan, bu durumda bedelden tenzilat hakkının kullanılmasının mümkün olduğu fakat zaten davacı tarafından sözleşme bedelinin tamamının ödenmemiş olduğu gözetildiğinde bu hakkın da şu aşamada mahkememizce uygulanmasının mümkün olmadığı gözetildiğinden davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · ✍e-imzalı Hakim ... · ✍e-imzalı