Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/620 K.2024/916

Av. DAVALI : ... VEKİLİ : Av.

DAVA

Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)

DAVA TARİHİ : 05/07/2023

KARAR TARİHİ : 27/09/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 27/10/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle. Müvekkilin ... Koltuk Mobilya ve Teks. Nak. İnş. Gıda Mad. San. ve Tic. Ltd. Şti. alanında yerli ve yabancı geniş bir müşteri ağına hizmet veren koltuk üretimi yapan bir firma olduğunu, davalı ...'a ait ... Makine Sanayi isimli firmadan alım satım ilişkisi dahilinde ... nolu fatura ile 270.000,00 TL bedelli 1 adet ...

2136 CNC Makinesi satın aldığını, daha sonra makinede maddi, hukuki ve ekonomik ayıp hali oluştuğunu, bu durumun müvekkili tarafından davalı yana ... 3. Noterliği'nin ... nolu ihtarnamesi ile ihtar edildiğini, bu ihtarnameye davalı tarafından red cevabı verildiğini, daha sonra müvekkilinin ... 1. Sulh Hukuk Mahkemesinde 2022/... D.

İş sayılı dosyası ile ayıplı mala ilişkin delil tespiti talebinde bulunulduğu,22/06/2022 tarihinde keşif yapılarak bilirkişi tarafından CNC makinesine ilişkin inceleme yapıldığını, düzenlenen bu raporda ilgili makinenin ayıpla mal niteliği taşıdığını açıkça belirtildiğini, akabinde dava şartı ara buluculuk sürecinin de anlaşamama olarak sonlandığı içinde TTK'nın ve HMK'nın açık hükmü gereğince bu davanın açıldığını, söz konusu ...

2136 CNC Makinesinin sipariş edilenden farklı ve ayıplı olarak gönderildiğini, müvekkilin, bu ürünlerden beklediği faydanın ortadan kalkacak derecede azaldığını, bu makinadan çıkan ürünlerin müvekkilin ödediği bedelden ve beklediği satış bedellerinden daha düşük bedelde fiyatlandığını, alıcının da bulunamadığını, hal böyle olunca satıcının bu ayıplara karşı sorumluluğu bulunduğunu, ilgili makine ile kesilen ve biçimlendirilen orman ürünlerinin ayıplı olduğunu, farklı kalite ve boyutta olduğunun anlaşıldığını, müvekkil şirketin de ayıplı olarak gönderilen CNC makinesi ve ilgili makinenin ayıplı ürün imal etmesi nedeni ile sözleşmeden dönme ,

ürünün iadesi ve satış bedelinden az olmamak üzere ürünün şimdiki gerçek değeri üzerinden munzam zararın tahsili talebinde bulunduğunu, davalı firmanın üretmiş ve müvekkili davacı firmaya satmış olduğu ayıplı CNC makinasının müvekkili tarafından gizli ayıplı olduğu bilinmeden ve hali ile tespit edilemeden alınması ve üretiminde kullanılması sonrası müşterilere aktarılan ve aktarım için hazırlanan ürünlerin sorunlu çıkması sonrasında bu hal müvekkilinin ticari iş ve işlemlerine;

dolayısı ile ticari itibarına ve sermaye kaybına ciddi zarar verdiğini, zira ilgili makine ile gerçekleştirilen kesim işlemlerinde sorunlu çalışmakta, kesim için konulan malzemeyi titretmekte düzgün kesmemekte ve bu sebeple ilgili makineden çıkan ürünlerin düzgün ve istenilen şekil ve ölçülerde üretilemediği, gibi her defasında yanlışın düzeltilmesi için sürekli olarak ilgili makineyi kullanan personel tarafından elle manuel olarak düzeltme işlemleri yapılması gerektiğini beyanla.

Somut olayda davalı tarafın edimin ifasında açıkça temerrüde düştüğünü, ve müvekkil firmanın zararının temerrütten doğacak faizden fazla olduğunu, Bu bağlamda denkleştirici adalet ilkesi gereği müvekkilin ödemiş olduğu satış bedelinin dava tarihinde ulaştığı alım gücü vb. ekonomik etkenlerin ortalamalarının alınarak uzman bilirkişi vasıtasıyla hesaplanması ile tespit edilecek şimdiki gerçek değerinin davalıdan istenmesi zaruretinin hasıl olduğunu,

bu bağlamda ilgili ürünün (CNC Makinesi) şimdiki gerçek değeri üzerinden müvekkilin gerçek anlamda zararının tespiti ve tanzimini ile makinenin kullanımı sırasında müvekkil ürünlerinde meydan gelen zararını talep etme gereği hasıl olduğununu beyanla;

ayıplı malın iadesi ile müvekkili tarafından davalıya ödenmiş olan 270.000,00 TL'den aşağı olmamak üzere belirsiz alacak davası hükümleri çerçevesinde denkleştirici adalet ilkesi gereği müvekkilinin ödemiş olduğu bu satış bedelinin dava tarihinde ulaştığı alım gücü vb. ekonomik etkenlerin ortalamalarının alınarak uzman bilirkişi vasıtasıyla hesaplanması ile tespit edilecek şimdiki gerçek değerinin ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkil firmaya verilmesine,

zararımızın tam ve kesin olarak belirlenebildiği mümkün olduğu anda arttırılmak üzere belirsiz alacak davası hükümleri çerçevesinde ve fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydı ile iş bu ayıplı ürünün kullanımı sırasında müvekkil ürünlerinin zayi olması nedeni ile meydana gelen zarar bedeli olarak şimdilik 100.00 TL'nin ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile müvekkili firmaya verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

Davacı vekili mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle. Taraflar arasında gerçekleşen 05.10.2021 tarihli ... Nolu faturaya konu 270.000,00 TL bedelli ... 2136 CNC Makinesi alım-satımı ile ilgili davacı tarafın ...

3. Noterliği 15.04.2022 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile tarafımıza ihtarname gönderdiği, bu ihtarnamede makinenin ayıplı olduğunu iddia ederek bugünkü bedel üzerinden iade alınmasının talep edildiğini, davacının bu talebinin haksız ve hukuka aykırı olduğunu, her ne kadar davacı tarafından makinenin ayıplı olduğu iddia edilse de söz konusu iddianın yerinde olmadığı, bugüne değin makinenin sadece bir defa çalıştırılmasında sorun yaşandığı,

bu sorun sebebiyle tarafımıza bilgi verilmiş olup teknik servis tarafından makine yerinde incelenmiş ve uygun çizim programı kullanılmadığından dolayı söz konusu sorunun yaşandığını, bu konuda davacı firmanın bilgilendirildiği, davacı tarafın yaşandığını iddia ettiği sorunun cad/cam çizim programı çerçevesinde çizimlerin noktasal olarak yapılmasından kaynaklandığını, çizimlerin spline ve linear olarak yapılması durumunda sorunların yaşanmadığını karşı tarafa bildirildiği,

bu durumda makinenin ayıbı sebebiyle yaşandığı iddia edilen sorunun makineden kaynaklanmayıp nitelikli çizim programı kullanılmamasından kaynaklandığını, tüm bu sebepler ile ihtarnamede ileri sürülen iddia ve talepleri kabul etmediklerini bildirmiştir.

DELİLLER

... 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2022/... Esas sayılı D. İş dosyası, arabuluculuk tutanağı, ... 3. Noterliğinin ... nolu ihtarnamesi, bilirkişi raporu

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Taraflar arasındaki uyuşmazlık;Davacı tarafından davalıdan ... nolu fatura ile 270.000,00 TL bedelle satın alınan adet ...

2136 CNC Makinesi’nin ayıplı olup olmadığı, ayıplı ise davacının sözleşmeden dönüp dönemeyeceği, ödemiş olduğu 270.000 TL’nin denkleştirici adalet ilkesi gereğince tahsilini talep edip edemeyeceği, makinenin ayıplı olması halinde davacının ürünlerinin zayi olduğu ve zayi olan ürünlerin bedelini talep edip edemeyeceği noktasında noktasında toplanmaktadır.Davacı tarafından davalıdan ... nolu fatura ile 270.000,00 TL bedelle satın alınan ...

2136 CNC Makinanın mahallinde, bir makine mühendisi, bir mobilya konusunda uzman bilirkişi ile keşif icra edildiği, aynı zamanda taraflara ait ticari defter ve dayanağı kayıtlar incelenerek, davaya konu makinada ayıp bulunup bulunmadığı,

varsa ayıbın niteliği, ayıbın tutar ve değeri ile netice itibariyle davacının varsa ayıp nedeniyle zararın tespiti ile ayıp bulunması halinde ayıp sebebiyle davacının ürünlerinin zayi olup olmadığı konusunda dosyanın bir makine mühendisi, bir mobilya konusunda uzman bilirkişi, bir SMM ve bir ticaret hukukunda uzman hesap bilirkişisinden oluşan heyetten rapor talep edildiği,21/02/2024 havale tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle;"Dava dilekçesi, ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde.

Dava, davacı tarafından satın alınan ... 2136 CNC Makinesinin ayıplı olduğu iddiasıyla sözleşmenin iptali ile bedel iadesine ilişkin olduğu, Heyetçe 28.12.2023 tarihli keşif ile 09.02.2024 tarihlerinde dava konusu makine üzerinde yapılan incelemeler, makine çalışmasının izlenmesi ile makine vakum sisteminin incelenmesi sonucu.

Dava konusu makinenin üretim speklerinde belirtilen vakum sistemi dahil satın alınmadığı, davacı tarafça makinenin elinde mevcut vakum pompası ile akuple çalıştırıldığı, Davacıya ait eski vakum pompasının (75 m3/h kapasitelij, makine üretim speklerinde belirtilen vakum pompasının belirtilen (250 m3/h kapasiteli) hava debisini karşılamadığı, dava konusu makinanın mevcut hali ile kesim için bağlanan Kontraplak veya MDF tabakalarında kesim başlaması sırasında atıklık yaptığı, kesim bıçağının kesim yapılacak tabakaları kaydırdığı,

Makinada kesimi yapılacak kontraplak tabakalarının sabitlenebilmesi için vakum pompasının minimum 250 m3/h kapasitede, vakum basıncının da —(250-300) MPa olması gerektiği, vakum basıncının uygun olmaması nedeniyle makinenin kesim başlangıcında kesimi yapılacak ürün tabakalarını kaydırdığı, Heyetimizce makine girişindeki vakum basıncı (-0,75 MPa) tabla üzerindeki vakum basıncı (0) ölçüldüğü, bu durumun makinanın girişine ve kesimi yapılacak ürün tabakalarının bağlandığı tablaya yeterli vakum basıncının temin edilemediğinin tespit edildiği,

heyetimizce 09.02.2024 tarihinde kesimi yapılacak ürün plakalarının geçici sabitlenmesi ile makinanın normal çalıştığı, kaydırma yapmadan kesimin yapıldığı, davacı tarafça, makina vakum pompasının uygun kapasitede temini ve vakum temine montajı veya baskı rulo sisteminin satın alınarak makinaya montajı akabinde makinanın kesimi yapılacak ürün plakalarını kaydırmayacağı, Kesim yapılan hatalı ürünün miktarının belirlenmesinin mümkün olamayacağı için değerlendirilmediği, eğer hatalı ürün kesimi yapılıyorsa operatörün işleme devam etmeyip makinayı durdurması gerektiği değerlendirildiği, Davacının satış aşamasında bilgilendirildiği,

ancak davacının yapılan ilendirilmeye uygun olmayan şekilde makineyi kullandığı, Dava konusu makinede üretim kaynaklı bir ayıbın bulunmadığı, istenen ve beklenen faydanın sağlanmamasının nedeninin davacı tarafça uygun ekipmanla birlikte kullanılmamasından kaynaklandığı, görüş ve kanaatine varıldığı, bilirkişi raporunun taraflara tebliğ edildiği, tarafların bilirkişi raporuna karşı itiraz ve beyan dilekçesi sunduğu görülmüştür.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;6098 sayılı kanunun 223. Maddesinde '' Alıcı, devraldığı satılanın durumunu işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satılanda satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse, bunu uygun bir süre içinde ona bildirmek zorundadır. Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır.

Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Bu tür bir ayıbın bulunduğu sonradan anlaşılırsa, hemen satıcıya bildirilmelidir; bildirilmezse satılan bu ayıpla birlikte kabul edilmiş sayılır.'' hükmüne yer verildiği, aynı kanunun 227. maddesinde'' Satıcının satılanın ayıplarından sorumlu olduğu hâllerde alıcı, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir:1.

Satılanı geri vermeye hazır olduğunu bildirerek sözleşmeden dönme.2. Satılanı alıkoyup ayıp oranında satış bedelinde indirim isteme.3. Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları satıcıya ait olmak üzere satılanın ücretsiz onarılmasını isteme.4. İmkân varsa, satılanın ayıpsız bir benzeri ile değiştirilmesini isteme. Alıcının genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır.

Satıcı, alıcıya aynı malın ayıpsız bir benzerini hemen vererek ve uğradığı zararın tamamını gidererek seçimlik haklarını kullanmasını önleyebilir. Alıcının, sözleşmeden dönme hakkını kullanması hâlinde, durum bunu haklı göstermiyorsa hâkim, satılanın onarılmasına veya satış bedelinin indirilmesine karar verebilir.

Satılanın değerindeki eksiklik satış bedeline çok yakın ise alıcı, ancak sözleşmeden dönme veya satılanın ayıpsız bir benzeriyle değiştirilmesini isteme haklarından birini kullanabilir.'' şeklinde alıcıya seçimlik haklar tanındığı,somut olayda, davacının davalı taraftan '' ... 2136 CNC Makinesi'' isimli ürünü satın aldığı, ürünün ayıplı olduğu iddiasıyla,malın iadesi ile ayıplı ürünün verdiği zararların tazmini için mahkememizde iş bu davayı açtığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce ayıp hususunun araştırılması için mahallinde keşif icra edilmiş,bilirkişi heyetince dosyaya sunulan 21/02/2024 tarihli raporda,davaya konu makinanın ayıplı olmadığı,iddia konusu sıkıntıların makinanın davacı tarafça uygun ekipmanla birlikte kullanılmamasından kaynaklandığı bildirilmiş olup,söz konu rapor hükme elverişli olduğu anlaşıldığından davanın reddine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır