Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/1343 K.2022/2541

Dava

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkilİ şirket olan ...Ltd.Şti. ...

Bankası'na ait ... seri numaralı seri çekler, Denizbank'a ait .... seri numaralı çekleri .... şirketinin yetkilisi olan müvekkili ... seri çeklerin zilyedi olduğunu, müvekkilinin zilyedi olduğu bahse konu çeklerin kaybedildiğini, çeklerin kaybolduğunun fark edilmesinden sonra müvekkili ....'nın durumu vakit kaybetmeden Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcığına bildirdiğini, çeklerin kötü niyetli üçüncü kişilerin eline geçme ihtimalinin bulunduğunu, çeki eline geçiren kişinin, çek karşılığını bankadan tahsil etmesi veya çeki işletmesi tehlikesi halen söz konusu olduğunu,

çekin üçüncü şahısların eline geçmesi müvekkili açısından telafisi imkânsız zararlar doğurabileceğinden, çeklerin yazılmaması ve bankaya sunularak çek bedelinin bankadan alınmaması için yukarı adı geçen çeklerin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesi ile birlikte çeklerin yazılıp yazılmadığının işbu bankalara sorulmasını talep etmiştir.

DEĞERLENDİRME

Dava konusu uyuşmazlık; çek hesabı sahibinin çek yapraklarını kaybettiği iddiasına dayalı açtığı zayi nedeniyle çek iptali isteminden kaynaklanmaktadır.

TTK' nın 818/1-s maddesi yollaması ile çekler hakkında da uygulanacak olan aynı kanunun 757 maddesinde iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişinin, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebileceği, 759. maddesinde poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptalinin istenebileceği, iptal talep edenin poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sunmak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlü olduğu düzenlenmiştir.

6102 sayılı TTK’nun 651. ve 657. maddeleri uyarınca dava açma yetkisi hamile ait olup, keşidecinin hasımsız olarak çek veya senet iptali davası açabileceğine ilişkin herhangi bir yasal düzenleme bulunmamaktadır.

Somut olayda zayi olunduğu iddia edilen çek yaprakları keşideci tarafından doldurulmamış boş çek yapraklarıdır. TTK’nun 780. maddesi gereğince çekte bulunması gereken zorunlu unsurların bulunmaması halinde kambiyo senedi vasfını haiz olmayacağından, keşideci kambiyo senedi vasfına sahip olmayan boş ve imzasız çeklerin kaybı nedeniyle çek iptali davası da açamaz. TTK’nun 780. maddesi uyarınca kambiyo senedi vasfını haiz olmadığından kıymetli evrak vasfı taşımadığı anlaşılmakla, davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim