Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/1366 K.2023/1122

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili, davalı-alacaklı tarafından ....

TL bedelli bonoya dayalı Diyarbakır İcra Müdürlüğü’nün .... esas sayılı dosyası üzerinden müvekkili aleyhine icra takibi başlatıldığını, takibe konu edilen bonoda ki imza müvekkile ait ise de, içeriğinin nasıl doldurulduğunun bilinmediğini, içeriğindeki yazıların müvekkile ait olmadığını, müvekkilin davalıyı yalnızca ortak arkadaşı yanında birkaç defa görmüş ise de taraflar arasında herhangi bir iletişim ve ilişki kurulmadığını, dolayısıyla herhangi bir ticari ilişki kurulmamış olan davalıya bono verilmesini gerektirir bir borç bulunmamakta iken müvekkilin ....

TL değerinde bir senedi imza altına almasının imkan dahilinde olmadığını, verilen senedin sahte olduğunu, müvekkilin okuma-yazma hususunda güçlük çektiğini, davalıyı tanımadığını ve davalı ile arasında bono düzenlenmesini gerektirir herhangi bir ticari ilişki bulunmadığını ileri sürerek takibin iptali ile borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Usulüne uygun tebligata rağmen davalı taraf süresinde cevap dilekçesi sunmamış, davalı yargılama aşamasında kendisini vekil ile temsil ettirmiş, davalı vekili aşamalarda davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Taraflarca dosyaya sunulan deliller incelenmiş, Diyarbakır İcra Müdürlüğü’nün .... esas sayılı dosyası ile Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığının .... Nolu soruşturma dosyası UYAP sistemi üzerinden celp edilerek dosya arasına kazandırılmıştır.

Eldeki davaya konu edilen Diyarbakır İcra Dairesinin .... esas sayılı dosyası incelendiğinde, .... tarihinde davalı alacaklı tarafından davacı borçlu aleyhine davacının keşidecisi, davalının lehtarı olduğu ... düzenleme, ... vade tarihli, ... TL bedelli senede dayalı kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibi başlatıldığı anlaşılmaktadır.

Diyarbakır Cumhuriyet Başsavcılığı'nın .... nolu soruşturma dosyası incelendiğinde, alınan bilirkişi raporu ile ..... yargı makamları önünde samimi olmadığı, kendisinin gerçek imzasından sapma şeklinde farklılaştırma gayretiyle yer ve görünüm farkı oluşturacak şekilde bir niteliğe bürünerek imza attığı ve senetteki borçlu .....'ın adına atılı olan imzaların kuvvetle müştekinin el ürünü olduğunun belirlendiği, bu cihetle atılı suçların somut olayda yasal/zorunlu unsurları itibariyle vücut bulmadığı gerekçesi ile kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği anlaşılmaktadır.

Dava, davacının keşidecisi, davalının lehtarı olduğu bonoya dayalı başlatılan icra takibinden dolayı borçlu olmadığının tespitine ilişkin menfi tespit davasıdır. Eldeki davada davacı tarafın senetteki imzaya ilişkin herhangi bir itirazı bulunmamaktadır. Açılan davada takibe konu edilen senetteki imza kısmı hariç diğer kısımların davacı tarafça doldurulmadığı ve senedin düzenlenmesine esas teşkil edecek davacı ile davalı arasında herhangi bir ticari ilişki bulunmadığı ileri sürülmüştür.

Davaya konu edilen senedin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 776. maddesinde düzenlenen tüm yasal unsurlarını taşıdığı anlaşılmıştır. Bu arada, kambiyo senetleri illetten mücerret olup, düzenlenmeleri için herhangi bir ticari ilişkinin bulunması da gerekmemektedir.

Davacı, kambiyo senedinden dolayı borçlu olmadığının tespitini istediğine göre, konunun hem kambiyo hem de ispat hukuku açısından ele alınıp, değerlendirilmesi gerekir.

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 201.maddesi gereğince; yazılı bir belgeye (senede) bağlanmış olan her çeşit iddiaya karşı defi olarak ileri sürülen hususların tanıkla ispatlanması mümkün değildir.

Menfi tespit davalarında kural olarak ispat yükü davalı alacaklı üzerindedir. Ancak, dava kambiyo senetlerine dayalı ise davacı borçlu bu durumu yazılı delillerle ispatlamak zorundadır.

Somut olayda, davacının ileri sürdüğü iddiaların varlığını yazılı delille ispat yükü altında olduğunun kabulü gerekir. Davacı taraf, davaya konu senedin imza kısmı hariç içeriğinin kendisi tarafından doldurulmadığını ve senedin düzenlenmesine esas teşkil edecek davacı ile davalı arasında herhangi bir ticari ilişki bulunmadığı ileri sürmüş, ne varki bu yönde dosyaya yazılı bir delil sunulmamıştır.

Öte yandan davacı taraf dava dilekçesinde açıkça yemin deliline dayanmış ve yemin teklif etme hakkını kullanacağını beyan etmiş ve yemin metnini mahkememize sunmuştur. Davalı asil duruşmada teklif edilen yemini edaya hazır olduğunu belirterek, davaya konu senedin davacıdan alacağı olan ... gram altın bedeli karşılığında düzenlendiğini ve senette yazılı bedelin ödenmediğini beyan etmiştir.

Kendisine yemin teklif edilen taraf, yemin teklifinin kabulünden sonra, usulüne uygun yemin ederse, yemin teklif eden tarafın iddia ettiği vakıanın mevcut olmadığı ispat edilmiş edilmiş sayılır. Buna göre davacı taraf, senette yazılı bedelden dolayı davalıya borçlu olmadığını ispatlayamamıştır. Açıklanan nedenlerle ispatlanamayan davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim