Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/1531 K.2025/725

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davalı sigorta şirketine .....poliçe nolu Zorunlu Karayolu Taşıma Mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı, .....’nun sevk ve idaresindeki .....plakalı aracın, .....tarihinde saat .....sıralarında Diyarbakır ili, Kayapınar İlçesi, Fırat Mahallesi .....Sokaktan .....Sokak istikametine seyir halindeyken .....Okulları önüne geldiği esnada aracın sağ ön tekeri ile müvekkili olan .....ın sol ayak bilek kısmına çarpmak sureti ile yaralanmasına sebep olduğunu, kazada .....' nun sevk ve idaresinde bulunan .....plakalı araç asli kusurlu olduğunu müvekkili .....Kaza sonucu ağır yaralandığını,

açıklanan nedenler ve sayın mahkemece re’sen dikkate alınacak nedenlerle; delil listesi ve ekleri dilekçesi birlikte sunulmakla davalı tarafa tebliğine, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 50-TL (Geçici Sakatlık Tazminatı), 50-TL (Daimi Sakatlık Tazminatı), 25-TL Tedavi gideri , 25- TL Bakıcı Giderleri olmak üzere toplam 150-TL MADDİ TAZMİNATIN olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini vekâleten arz ve talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Net bir şekilde görüldüğü üzere, huzurdaki dava anılan zamanaşımı süreleri geçtikten sonra açılmış olduğundan zamanaşımı itirazları doğrultusunda başvurunun reddi gerekeceğini, dava konusu kazanın meydana gelmesinde sigortalı araç sürücüsünün kusuru bulunmadığını, dolayısıyla, sigortalı araç sürücüsünün kusursuz olduğu dava konusu kaza nedeniyle müvekkil şirketten tazminat talebinde bulunulması haksız olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, sayın mahkemenizce yukarıdaki açıklamaları kabul edilmezse,

kusur oranlarının tespiti için hem adli tıp trafik ihtisas dairesi’nden hem de karayolları genel müdürlüğü fen heyeti’nden seçilecek kusur konusunda uzman bilirkişi heyetinden rapor alınması zorunluluk arz ettiğini, davacı tarafından dosyaya sunulan ve sözde maluliyet oranlarını gösterdiği ileri sürülen raporların, yargılama neticesinde müvekkili şirket aleyhine verilecek olası bir hükme esas teşkil etmesi hukuken mümkün olmadığını, bu nedenle maluliyet oranının adli tıp kurumu 3. ihtisas kurulu marifetiyle tespit ettirilmesi gerektiğini, öncelikle zamanaşımı defi ve başvuru şartının tam gerçekleşmemiş olması nedeniyle davanın reddine,

kanaatince dava konusu kazaya bağlı olarak davacının sürekli iş gücü kaybı oluşmadığı ve geçici iş göremezlik, bakıcı gideri ve tedavi giderleri zararları da poliçe teminatı kapsamında olmadığından haksız davanın reddine, aleyhe hüküm kurulacak olması halinde sgk tarafından yapılan-yapılacak ödemelerin müvekkilimiz şirket’in sorumluluğundan tenziline kusur durumunun tespiti için karayolları genel müdürlüğü fen heyeti’nden ve adli tıp trafik ihtisas dairesi’nden rapor alınmasına, davacının maluliyet oranının tespiti için erişkinler için engellilik yönetmeliği’ne göre rapor alınmasına,

tazminat oranı ve miktarının tespiti için, yukarıdaki hususlar tamamlandığında hazine müsteşarlığı aktüerler sicili’ne kayıtlı aktüer bilirkişiden rapor alınarak gerçek zararın tespit ettirilmesine, taraflarınca huzurda görülen davanın ikame edilmesine sebep olunmadığından faiz, harç, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin başvuran tarafa yükletilmesine, karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Davanın, trafik kazası nedeniyle 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun ("TBK") m. 49 (818 Sayılı BK m. 41) vd. hükümlerine göre ZMMS sigortacısı aleyhine açılmış haksız fiil hukuksal nedenine dayalı geçici iş göremezlik, sürekli iş göremezlik, bakıcı gideri ve tedavi gideri tazminat kalemlerinden oluşan maddi tazminata ilişkin tazminat davası olduğu anlaşılmıştır.

Uyuşmazlık noktasının; meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacının sürekli iş göremezlik tazminatı, geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı ve tedavi gideri taleplerinin davalıdan tahsili talebine ilişkin olduğu anlaşıldı.

Haksız fiilden doğan borçlar TBK m. 49 (818 Sayılı BK m. 41) vd. hükümlerine düzenlenmiş olup; haksız fiilin unsurları (i) hukuka aykırı fiil, (ii) zarar, (iii) kusur ve (iv) illiyet bağı şeklindedir. Yine TBK m. 50 (BK m. 42) hükmünde zarar görenin, zararını ve zarar verenin kusurunu ispatlama yükümlülüğü altında olduğu hükme bağlanmıştır.

ZMSS, 2918 sayılı KTK'nun 91 vd. maddelerince düzenlenen moturlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortası türüdür. Bu tanımdan da anlışalacağı üzere ZMSS, karayolunda motorlu araç işletenin, işlettiği araç nedeniyle üçüncü kişilere verilen bedensel (cismani) ve eşya zararlarından doluya onun mali ve hukuki sorumluluğunu üçüncü kişilere karşı güvenceye alması nedeniyle bir pasif ve aynı zamanda zarar sigortası niteliğini taşımaktadır.

Mahkekemizce kusur durumunun tespiti yönünden bilirkişi raporu aldırılmış olup, ilgili raporda özetle; "mevcut verilere göre; sürücü .....yaya yoğunluğunun bulunduğu sokak üzerinde seyrini yeterince müteyakkız sürdürmediği, yolun sağında aracına binmek isteyen yayaların uzağından geçmeye gerekli özeni göstermediği bu haliyle yolun sağında aracının kapısını açan yayaya zamanında etkin tedbir almayarak çarptığı olayda tali kusurlu olduğu,

davacı yaya .....olay mahallinde aracına binmeden önce gerisinden gelen araç trafiğini gerekli ve yeterli şekilde kontrol ettikten sonra aracının kapısını açıp binmesi hususlarına riayet etmeyip, seyir halinde olan sürücü .....idaresindeki aracın geçişini beklemeden aracının kapısını açarak aracın seyir yoluna doğru yöneldiği esnada mevzu bahis aracın ayak bileğine çarpmasına maruz kaldığı, dikkatsiz ve tedbirsiz davrandığı olayda asli kusurlu olduğu, yukarıdaki hususlar değerlendirildiğinde, olayda; sürücü .....%20(Yüzde Yirmi) oranında kusurlu olduğu,

davacı yaya .....%80(Yüzde Seksen) oranında kusurlu olduğu" şeklinde mütalaada bulunulmuş, ilgili rapordaki tespitlerin dosya kapsamı ile uyumlu olduğu kanaatine varılarak hükme esas alınmış ve sigortalı araç sürücüsünün davaya konu kazanın meydana gelmesinde %20 oranında kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

Davacının maluliyet durumuna ilişkin alınan Dicle ATK'nın raporun değerlendirilmesi neticesinde;"20.02.2019 gün ve 30692 sayılı resmi gazetede yayınlanan "erişkinler için engellilik değerlendirmesi hakkında yönetmelik" "hükümlerine göre değerlendirildiğinde, %3(bacak kısalığı), %4 (ayak bileği ekstansiyon) balthazard formülü uygulandığında %6,88, kişinin engel oranının %7 ve sürekli olduğu, .....tarihinden itibaren kişinin tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı ihtiyaç süresinin 1 ay olduğu, .....tarihinden itibaren kişinin iyileşme süresinin 9 aya kadar uzayabileceği, bu süre zarfında %100 özürlü sayılması gerektiği" hususu rapor edilmiş ve ilgili tespitlerin kaza tarihindeki yönetmeliğe ve usulüne uygun belirlendiği mahkememizce benimsenerek ilgili tespitler hükme esas kabul edilmiştir.

Davacının tedavi giderine ilişkin alınan bilirkişi raporunda özetle; "kişinin trafik Kazasına bağlı yaralanmasının ağırlık ölçüsü dikkate alındığında, SGK kapsamı dışında kalan ve fatura edilemeyen tedavi giderlerinin (ulaşım ve pansuman gideri) hesaplandığında 2250 TL kabul edilmesi" hususu rapor edilmiştir.

Davacının tedavi giderine ilişkin dosya kapsamına sunulan faturaların incelenmesi ile kök rapor tanzim eden bilirkişiye dosyanın tekrardan tevdi edilmesi neticesinde alınan ek bilirkişi raporunda özetle; "kişinin trafik kazasına bağlı yaralanmasının ağırlık ölçüsü dikkate alındığında, SGK kapsamı dışında kalan ve bir kısmı fatura edilebilen (21.700,28 TL), bir kısmı fatura edilemeyen tedavi giderlerinin (ulaşım ve pansuman gideri) (2250 TL) tarafımca hesaplandığında 23.950,28 TL kabul edilmesi gerektiği" raporda belirtilmiştir. İlgili ek rapordaki tespitler mahkememizce benimsenerek hükme esas alnımıştır. Buna göre ek raporda belirlenen tedavi giderinden Mahkememizce yapılar kusur tenzilatı sonucunda davacının talep edebileceği tedavi giderinin 4.790,05 TL olduğu kabul edilmiştir.

Yargıtay içtihatlarında benimsendiği üzere TRH 2010 Tablosu'na göre davacının yaşı nazara alınarak muhtemel bakiye ömrün belirlenmesi ve güncel asgari ücret tarifesi üzerinden; %1,8 teknik faiz uygulanmadan, progresif rant formülü kullanılarak tazminatın hesaplanması, bilinmeyen/işleyecek devre hesabı yapılırken, bilinen son gelirin her yıl için %10 artırılıp %10 iskonto edilmesi yönteminin kullanılması,

bilinen ve bilinmeyen dönem hesabının hangi tarihlerden başlayıp hangi tarihte bittiği, davacı açık ve denetime elverişli bir şekilde belirtilerek sürekli iş göremezlik, geçici iş göremezlik ve bakıcı gideri tazminat hesaplamasının yapılması için dosya aktüer bilirkişisine tevdii edilmiş ve alınan raporda özetle.

"6.502,50 TL bakıcı gideri, 15.082,23 TL geçici iş göremezlik zararı, 3.595,99 TL bilinen dönem sürekli iş göremezlik tazminatı, 100.448,52 TL gelecek dönem sürekli iş göremezlik tazminatı, 125.629,24 TL toplam maddi zarar olduğu" mütalaa edilmiştir.

Karar tarihine en yakın güncel asgari ücret dikkate alınarak hazırlan aktüer bilirkişi ek raporunda özetle; "sigortalı araç sürücüsünün %20 kusurlu olmasına ve davacının asgari ücret üzerinde gelirinin bulunduğuna yönelik dosyaya bir delil sunulmamasına göre güncel asgari ücret üzerinden yapılan hesaplama ile.

6.502,50 TL bakıcı gideri, 15.082,23 TL geçici iş göremezlik zararı, 7.309,57 TL bilinen dönem sürekli iş göremezlik tazminatı, 126.880,81 TL gelecek dönem sürekli iş göremezlik tazminatı, 179.725,39 TL toplam maddi zarar olduğu" mütalaa edilmiş, ilgili tespitlerin yerleşik içtihatlara uygun olduğu kanaatine varılmış ve ilgili kök ve ek raporun değerlendirilmesi neticesinde, davacının talep edebileceği 15.082,23 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 134.190,38 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 6.502,50 TL bakıcı gideri tazminatı bulunduğu hususları Mahkememizce kabul edilmiştir.

Davalı sigorta şirketi sigortalısının veya eyleminden sorumlu olduğu kişilerin kusuru oranında ve poliçede yazılı teminat miktarı kadar tazminat ödemekle yükümlüdür. Sigortalı araç sürücüsü kazanın meydana gelmesinde %20 oranında kusurlu kabul edilmiştir.

Davacı vekili sunmuş olduğu talep arttırım dilekçesinde,15.082,23 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 134.190,38 TL sürekli iş göremezlik tazminatı ve 6.502,50 TL bakıcı gideri ile 23.950,28 TL tedavi giderinin tahsilini istemiştir. Poliçede, sakatlanma ve ölüm halinde kişi başı poliçe üst limiti ve kişi başı sağlık gideri poliçe üst limiti ayrı ayrı 430.000,00 TL olarak belirlenmiştir.

Davacının sürekli iş göremezlik tazminatı ve geçici iş göremezlik tazminatı isteminin kişi hali sakatlanma hali için öngörülen teminat limitinden, bakıcı giderinin ve tedavi giderinin sağlık giderleri için belirtilen teminat limitinden karşılanması gerekir.

Bu halde, davacı tarafından bedel arttırım dilekçesi ile talep edilen miktarlar poliçe limiti dahilinde olup, davacı tarafından sürekli iş göremezlik tazminatı ve geçici iş göremezlik tazminatı ile bakıcı giderine ilişkin açılan davanın talep arttırım dilekçesi ile talep edilen miktarlar üzerinden kabulüne, sigortalı araç sürücüsünün kusur oranınn %20 olduğu dikkate alınarak tedavi giderine ilişkin açılan davanın talep arttırım dilekçesi ile talep edilen miktar üzerinden kısmen kabulüne fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmesi gerekmiştir.

Faizin türü ve başlangıç tarihine ilişkin olarak;

Davalı sigortalı aracın kullanım amacının hususi olduğu anlaşılmakla, davacının yasal faiz talep edebileceği kabul edilmiştir.

Kaza tarihinde yürürlükte bulunan 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 99. maddesi gereğince davalı sigorta şirketinin ihbarı takip eden 8 iş günü sonunda temerrüdü gerçekleşecektir. Temerrütle birlikte davalı sigorta şirketinin zararın tamamı yönünden ödeme yükümlülüğü doğacaktır. Dosya kapsamına davalı sigorta şirketine yapılan ihbarın hangi tarihte ulaştığına ilişkin yeterli bilgi ve belge sunulmadığı görüldüğünden kabul edilen tazminat miktarlarına dava tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir..

G.D

Gerekçesi gerekçeli kararda açıklandığı üzere

Katip Hakim