Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/135 K.2023/302

Mahkememizde görülmekte olan Konkordato (Adi Konkordatodan Kaynaklanan (İİK 285 İla 308/h)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Talep eden vekili dilekçesinde özetle: Mir Yapı İnşaat Müşavirlik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi hakkında konkordato kararı verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Talep, konkordato istemine ilişkin olup, talebin yasal dayanağı İİK. 285 vd. maddelerinde yer almaktadır.

Talep eden vekilinin mahkememize ibraz etmiş olduğu ... tarihli talep dilekçesi ile ... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi yönünden konkordato talebinde bulunmuş olup, talep eden şirket yönünden mahkememizin ... tarihli ara kararı ile İİK'nun 286. ve 287. maddeleri gereğince 3 ay süre ile geçici mühlet kararı verildiği, konkordato komiser heyetinden rapor alınması sonrası mahkememizce yapılan değerlendirmede ... tarihinde talep eden şirkete İİK 289/2 maddesi gereğince 1 yıllık kesin mühlet verildiği, hukukçu ..., inşaat mühendisi ... ve Mali Müşavir ...'den oluşan 3 kişilik komiser heyeti geçici konkordato komiseri olarak görevlendirilmiş olduğu dosya kapsamı ile sabittir.

Konkordato komiser kurulu tarafından sunulan .... tarihli raporda;

" 1. Şirketin varlıklarından borçlarının tenzili .... tarihi itibarı ile

varlıklarının (.........-.......) = (-)....... olduğu varlıkların

borçları karşılama oranının arzu edilen 1,00 seviyesinin altında 0,80 olduğu, buna göre

şirketin an itibariyle öz sermayesini koruyamadığı ve borca batık olduğu,

2. Borca batıklığın şirket varlıklarının şirket borçlarını karşılamaması

durumunun TTK açısından borca batıklık olarak nitelendirildiği durumu ve ilgili alan

komiser bilirkişisinin şirketin borca batık olduğu kanaati de dikkate alınarak projenin

an itibariyle uygulanabilir olmadığı,

ancak, rapor kapsamında da bahsedildiği üzere, şirket yetkililerinin ve vekilinin

dile getirdiği, şirketin devam eden işlerinin tamamlanması, bazı araç ve gayri

menkullerinin rayiç bedel üzerinden satılması durumunda elde edilecek gelir sonucunda

şirketin borca batıklık durumundan çıkabileceği ve projenin de bu durumda

uygulanabilir hale gelebileceği görüş ve kanaatine varılmıştır." şeklinde rapor ibraz edildiği görülmüştür.

Mahkememiz ....... tarihli celsesinde talep eden vekilinin beyanı doğrultusunda kendisine revize proje sunmak üzere süre verildiği, ancak buna rağmen revize proje sunulmadığı görülmüştür.

..... tarihli celsede konkordato komiserlerince "Rayiç değere göre hesaplama yaptığımız zaman şirketin borca batık olduğunu görüyoruz, şirket yetkililerinin beyanına göre şantiyedeki ürün ve demirbaşları ikinci el almışlar, bu sebeple defterlere kaydedilmemiştir, şirket defterlerinde demirbaşlara ilişkin iskele ve tünel kalıplarına ilişkin herhangi bir kayıt yoktur, yazılı olarak bildirdiğimiz üzere şirketin mali kayıtlarına göre şu an proje uygulanabilir değildir dediler." şeklinde beyanda bulundukları görülmüştür.

Mahkememizce yapılan değerlendirmede; ...... tarihinde talep eden ...Müşavirlik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi'nin kesin mühlet kararının İİK. 292. maddesi uyarınca kaldırılarak, konkordato talebinin reddine ve İİK. 292/1-b maddesi uyarınca iflasına karar verilmiştir.

Konkordato talep eden vekili tarafından....... tarihinde istinaf başvurusu yapılmış, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi'nin ...... tarih ve .... Esas ...... Karar sayılı ilamıyla; proje revizyonu için tekrar süre verilmesi, davacıya ait taşınmaz ile araçların başında keşif yapılarak değerlerinin piyasa rayiçlerine göre belirlenmesi, şantiye stoklarında bulunduğu bildirilen malzemelerin yerinde tespit edilerek değerlerinin belirlenmesi, yukarıda belirtilen ilkeler esas alınarak aktif malvarlığının en son rayiç değerlere göre konusunda uzman bilirkişi heyetinden alınacak teknik, detaylı ve denetime elverişli rapor ile borca batıklığın tespit edilmesi gerektiği gerekçesiyle Mahkememizin ...... tarih ..... Esas, ...... karar sayılı kararının kaldırıldığı görülmüştür.

Mahkememizce kaldırma kararı doğrultusunda talep eden vekiline, talep eden adına kayıtlı araçların bulunduğu yerleri bildirmek üzere 3 günlük kesin süre verildiği, kesin süre içerisinde talep eden vekili tarafından araçların bulunduğu yerlerin bildirildiği görülmüştür.

Mahkememizce konkordato talep eden şirket araçlarının değerinin tespiti amacıyla makine mühendisi bilirkişisi marifetiyle keşfen inceleme yapıldığı, bilirkişi tarafından sunulan .... tarihli raporda. "Dava konusu ....... – ... plaka sayılı araçlar üzerinde gerekli teknik incelemeler yapılarak ve piyasa araştırması sonucunda aynı özelliklere sahip emsal araçların güncel rayiç bedelleri belirlenmiştir. ... plaka sayılı araç ......

TL bedel ile temin edilebileceği, ....... plaka sayılı araç .... TL bedel ile temin edilebileceği, .... plaka sayılı araç .... TL bedel ile temin edilebileceği, .... plaka sayılı araç ....TL bedel ile temin edilebileceği ve ....... plaka sayılı römorkun ..... TL ile temin edileceği kanaatine varılıp değerlendirmeye alınmıştır." şeklinde rapor ibraz edildiği görülmüştür.

Mahkememizce ... Asliye Hukuk Mahkemesi'ne talimat yazılarak keşfen ..... plaka numaralı .... model ..... marka kamyonetin rayiç değer tespitinin yaptırılması istenilmiş, bilirkişi tarafından sunulan ..... tarihli raporda "Aracın mevcut halinin rayiç değeri keşif(tespit) tarihi itibari ile yaklaşık olarak ... TL olarak tespit edilmiştir." şeklinde rapor ibraz edildiği görülmüştür.

Bilirkişiler tarafından sunulan raporlar konkordato komiser heyetine tebliğ edilmiş, konkordato komiser heyeti tarafından sunulan ...... tarihli 3 aylık ara raporda;"Konkordato talebinde bulunan şirketin sunmuş olduğu ön proje dosyası ekinde bulunan gayrimenkul, araçların ve demirbaşların güncel rayiç değerlerinin ... TL + ...... TL + ..... TL = ...... TL olduğu düşünülmektedir. Mevcut araç listesinde bulunan ....L, .......

MODEL araçlarin kıymet takdiri bekleniyor ve rayiç değer üzerinden yaptığımız mevcut piyasa araştırmasına göre yaklaşık olarak ....... TL civarında olduğunu tespit ettik. Hesaplanan bu değer yaklaşık olup, değerlendirilme şekli ve arz-talep dengesine göre farklılık gösterebilecektir. Yani şirketin taahhüdünde bulunan işler kabul aşamasında olup malzeme teminine hali hazırda ihtiyaç duyulmamaktadır ve bu işlerin kesin hesabı yapılmaktadır ve teslim edilmesi durumunda .......

TL (....i TL yirmi üç kuruş) kar gelir elde edeceği düşünülmektedir. Şirketin mevcut durumda şantiyelerin kesin kabulüne istinaden süreçlerin bitiminde (Mevcut işlerin durumları yukarıdaki tabloda gösterilmiştir) elde edilen kaynak ile borçu karşılayamadığından, ek kaynak olarak demirbaşları, gayrimenkul ve araç satışı yaparak proje uygulanabilir kanaatine varılmıştır. Sonuç olarak. Henüz şirket mülkiyetine geçirilmemiş olsa bile, mahkemeye sunulmuş .......

EUR tutarında IS ...... firmasıyla yapılmış araç leasing (finansal kiralama) sözleşmesi, rapor içerisinde yer verilmiş araç, yine rapor içeriğinde yer verilmiş gayrimenkul şeklinde şirketin malvarlığı ve iş yapabilme potansiyeli dikkate alınarak, bahse konu ......

EUR tutarında . .... firmasıyla yapılan leasing (finansal kiralama) sözleşmesine konu araçların mülkiyetinin de şirket adına alınması ve bu araçlarla beraber hesabı yapılmayan Kırşehir şantiyesinin kesin kabul ve kesin hakedişi yapıldığında yaklaşık olarak ....

TL kaynak elde edileceği ve bununla şirketin borçlarına yetecek kadar şirket malvarlığının rayiç bedel üzerinden satılması durumunda şirket konkordato projesinin gerçekçi ve uygulanabilir olabileceği görüş ve kanaatine varılmıştır." şeklinde rapor ibraz edildiği görülmüştür.

Mahkememizce Konkordato talep eden Mir Yapı İnşaat...Ltd.Şti'nin rayiç değere göre borca batıklık bilançosunu gösterir raporun 1 haftalık kesin süre içerisinde mahkememize ibraz edilmesi istenilmiş olup; konkordato komiser heyeti tarafından sunulan .... tarihli raporda.

"Güncel veri ve değerler ışığında yukarıda rapor kapsamında detaylı yazılan tüm sebeplerden, rayiç bedel üzerinden yapılan güncel değerlendirmeler de dikkate alınarak, taktiri sayın mahkemeye ait olmak üzere, 6102 sayılı TIK'nın 376/3. Maddesi hükmü ve aynı maddeye paralellik gösteren, İİK'nın 179. Maddesi hükmünden, borca batıklığın şirket varlıklarının şirket borçlarını karşılamaması durumunun TTK açısından borca batıklık olarak nitelendirildiği anlaşılmakla.

Şirketin varlıklarından borçlarının tenzili .... tarihi itibarı ile varlıklarının (....+ ...+ ....- ....)= (+).... TL. olduğu, an itibariyle şirketin varlıklarının borçlarını karşılama oranının arzu edilen 1,00 seviyesinin üstünde ... olduğu, buna göre şirketin an itibariyle öz sermayesini koruduğu ve borca batık olmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır." şeklinde rapor ibraz edildiği görülmüştür.

Yukarıda açıklanan maddi olgular ve hukuki gerekçeler ışığında, konkordato talep eden şirketin mevcut durum itibariyle sunmuş olduğu konkordato projesinin ancak gerekli revizyonlar yapılmak suretiyle uygulanabilir olduğu anlaşılmakla, kaldırma ilamı öncesinde Mahkememizin ...

Esas sayılı dosyasında yapılan yargılamada konkordato komiserleri tarafından konkordato talep eden şinketin projesinin uygulanabilir olmadığı yönünde rapor sunulduğu, akabinde ... tarihli celsede talep eden vekiline projeyi revize etmek üzere kesin süre verildiği, ancak projesini revize etmediği, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesinin ilgili kararı ile konkordato komiserlerinin rapor sunmasına kadar geçen 76 günlük süre içerisinde halen revize projenin sunulmadığı, devamında konkordato komiserleri tarafından sunulan raporda da yukarıda açıklandığı üzere projenin ancak revizyonlarla uygulanabilir olduğu,

dolayısıyla revizyonsuz haliyle uygulanabilir olmadığı, konkordato komiserlerinin sunmuş olduğu raporun talep eden şirket vekiline tebliğ edilmesine karşın halihazırda revize projenin sunulmadığı, .... tarihli celsede konkordato komiserleri tarafından beyan edildiği üzere; komiserler tarafından talep eden şirket yetkililerine, projenin revize edilmesi gerektiğine ilişkin bildirimde bulunulduğunun ifade edildiği, şirket yetkilileri tarafından defalarca revize edileceğinin bildirildiğinin beyan edildiği,

buna karşın herhangi bir projenin mahkememize sunulmadığı anlaşılmakla her ne kadar davacı vekili ... tarihli celsede borçlar ödendikten sonra kalan miktar dikkate alınarak revize projenin sunulacağı beyan edilerek süre istenilmiş ise de konkordato mühleti içerisinde konkordatoya tabi borçların ödenmesinin mümkün olmadığı, buna ilişkin mahkememizce veya komiserler tarafından bir izin verilmediği, buna ilişkin bir talebin de olmadığı, konkordato müessesesinin İİK’nunda öngörülen belirli sürelere tabi olduğu,

ayrıca mühlet içerisinde projenin her aşamada uygulanabilirlik niteliğini koruması gerektiği, talep eden vekili tarafından ileri sürülen talebin hakkın kötüye kullanılması ve yargılamayı uzatma niteliği taşıdığı, projenin uygulanabilir olmadığı hususunun.

Mahkememizin ... esas sayılı dosyasında yapılan yargılama, Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi’nin kaldırma kararı ve devamında iş bu esas üzerinden yürütülen yargılamanın her aşamasında sabit olmasına ve komiserler tarafından talep eden şirketin her aşamada uyarılmasına karşın, talep eden şirket tarafından hiçbir işlem yapılmaması ile sabit olup, yasa gereği Mahkememizce ayrıca süre verilmesinin zorunlu olmadığı,

konkordato müessesesinin bir iyi niyet kurumu olduğu değerlendirilmekle, ayrıca süre verilmesine gerek görülmemiş, konkordatonun başarıya ulaşmayacağı anlaşıldığından ve konkordato komiserleri tarafından sunulan 25.04.2023 tarihli rapor uyarınca talep eden şirket borca batık olmadığından talep eden şirket yetkilisinin duruşmaya davet edilmeksizin İİK’nun 292. maddesi uyarınca konkordato talebinin reddine karar vermek gerekmiştir. (T.C.

YARGITAY 6. Hukuk Dairesi 06.06.2022 tarih, 2021/4755 Esas, 2022/3074 Karar)

Ayrıca, İİK 292/1-b maddesi uyarınca, kesin mühlet kararının kaldırılarak konkordato talebinin reddine karar verilmesi halinde, konkordato talep eden şirketin borca batık olup olmadığına bakılmaksızın iflasına karar verilmesi yönündeki değerlendirmede; bu durumda İİK.

292. ve 308. maddelerinin birlikte yorumlanması gerektiği, öncelikle, konkordatonun borçlarını vadesi geldiği halde ödeyemeyen veya vadesinde ödememe tehlikesi altında bulunan herhangi bir borçlunun vade verilmek veya tenzilat yapılmak sureti ile borçlarını ödeyebilmek veya muhtemel bir iflastan kurtulabilmek için başvurabileceği hukuki bir çare olarak tanımlandığı nazara alındığında, konkordato kurumunun mali ve finansal verilerilerinin iyileşmesi imkansız olmayan bir şirketin iflasına karar verme yolunu açtığının düşünülemeyeceği (T.C.

İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi ... Hukuk Dairesi .... Esas, ... Karar), müessesede iflasın son çare olduğu, ayrıca İİK 308. maddesi uyarınca İİK 305. maddesinde belirtilen konkordato tasdik şartları oluşmaması sebebiyle konkordato talebinin reddine karar verilmesi halinde ancak doğrudan doğruya iflas sebeplerinin varlığı halinde konkordato talep eden gerçek veya tüzel kişi tacir için iflas kararının verileceğinin düzenlendiği nazara alındığında,

geçici ve kesin mühlet süresinin sonunda tasdik şartlarını gerçekleştiremeyen ve borca batık olmayan şirket hakkında iflas kararı verilemeyecek iken geçici mühlet süresi içerisinde veyahut kesin mühlette projeyi gerçekleştirme ihtimali olmayan ve doğrudan iflas koşulları olmayan şirkete iflas kararı verilmesinin mümkün olmadığı kabul edilerek iflas kararı verilmeksizin aşağıdaki hüküm fıkrası tesis kılınmıştır.

Başkan Üye Üye Katip