Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/472 K.2024/806

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkiline ait ... plakalı araç ile Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesi Başkanlığına ait ve davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanmış olan ...plakalı otobüsün ...tarihinde çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir.

Meydana gelen kaza akabinde taraflarınca ekte sunulmuş olan kaza tespit tutanağı düzenlenmiş olup ilgili tutanakta da anlaşılacağı üzere ...plakalı otobüsün sürücüsünün meydana gelen kazada % 100 kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Müvekkiline ait aracı sevk ve idare eden ...' ın ise meydana gelen kazadan ötürü hiç bir kusuru bulunmamaktadır.

Kazanın akabinde müvekkil aracında meydana gelen değer kaybının tazmini için davalı şirkete başvuruda bulunmuş, sigorta şirketi tarafından müvekkilinin başvurusuna istinaden bir kısım ödeme yapılmıştır. Ancak sigorta şirketinin yapmış olduğu ödeme, müvekkilin aracında meydana gelen değer kaybını karşılamamaktadır. Yaşanan kazadan ötürü müvekkilin aracında değer kaybı meydana gelmiş olup şimdilik 100.00.TL.

(Belirsiz Alacak) değer kaybı bedelinin kaza tarihinden itibaren işlemiş ticari avans faizi ile birlikte davalı taraftan tahsili maksadıyla iş bu davayı ikame etme zorunluluğu hasıl olmuştur. Yukarıda belirtilen hususlarla birlikte, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile.

Öncellikle davanın kabulüyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100.00.TL. değer kaybının (Belirsiz Alacak) kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı taraftan tahsiline ,yargılama gideri ve yasal vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davalı sigorta şirketi vekili, cevap dilekçesinde özetle; somut olayda davacı tarafın, araç hasarı zararı yönünden talep konusunun belirlediğini fakat davasını yine de belirsiz alacak , kabul anlamına gelmemek kaydıyla; davacı tarafın dava konusu tamamen ve açık şekilde belirli olduğunu iddia etmesine rağmen davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasının hukuka aykırı olduğunu, bu nedenle davacının belirsiz alacak davası açmakta menfaati bulunmadığından,

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 107. maddesi uyarınca davanın esasına girmeden doğrudan ve usulen reddini talep ettiklerini, kazaya karışan ...plaka sayılı aracın müvekkili şirket nezdinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalı olduğunu, müvekkili şirketin bu poliçedeki maddi zararlara ilişkin teminat limiti ise kaza tarihi itibariyle araç başına 100.000,00-TL olduğunu, dosya üzerinde yapılan tüm ödemelerin poliçe teminat limitinden mahsup edilmesi gerektiğini, öncellikle,

mükerrer ödeme ve sebepsiz zenginleşmenin engellenmesi için davaya konu kaza nedeniyle sigortalı veya kasko sigortacısı tarafından zarar görene bakiye ödemem yapılıp yapılmadığı hususunun tespitini talep ettiklerini, huzurdaki uyuşmazlık kapsamında davacıya ait araçta meydana gelen hasar sebebiyle müvekkili şirketçe karşı yana ...tarihinde ...TL ve tedarikçi ...Oto'ya da ...tarihinde ...TL hasar ödemesi yaptığını, huzurdaki uyuşmazlığa konu talep için işbu davadan önce davacı yana ...tarihinde ...TL değer kaybı tazminatı ödendiğini, hesaplamanın,

tamamen doğru verilere göre yapıldığını ve müvekkili şirketin poliçeden kaynaklanan tüm sorumluluğunu yerine getirdiğini, bu durumda, davanın doğrudan reddine, aksi halde ise müvekkili şirket tarafından yapılan ödemenin toplam tazminattan ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte mahsup edilmesini, masraf ve vekalet ücretinin karşı yan üzerinde bırakılmasını talep ettiklerini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, değer kaybı tazminatı tespit edilmesini, tüm bu sebepler göz önünde bulundurularak davanın reddini ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini arz ve talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; davacı aracında meydana gelen değer kaybı bedelinin karşı taraf aracın ZMM sigortasını düzenleyen sigorta şirketinden tahsili davasıdır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık noktasının; ...tarihinde meydana gelen trafik kazasında sigortalanan araç sürücüsünün kusurunun bulunup bulunmadığının tespiti, kaza nedeniyle davacıya ait ...plakalı araçta oluşan değer kaybı tazminatının davalı sigorta şirketinden tahsili istemine yönelik olduğu anlaşıldı.

Davalı ...Sigorta Anonim Şirketi ile kazaya karışan ...plaka sayılı araç maliki arasında, ...tarihlerini kapsayan ZMMS poliçesi bulunmakta olup poliçe limitinin araç başına ...TL olduğu anlaşılmaktadır.

Trafik sigortası motorlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahillinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortasıdır. Trafik sigortacısının sorumluluğu işletenin sorumluluğu oranında olup yine bu sorumluluğun sınırı KTK’nun 92 nci maddesinde belirlenmiştir.

Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi,

aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir.

Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür.

Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.

Poliçelerinin teminat başlangıç tarihleri ve düzenleme tarihleri 01/06/2015 tarihinden sonra olduğundan davaya konu hasar talebinin hesaplanmasında 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları ve ekleri esas alınmıştır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.".

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.

Trafik kaza tespit tutanağı, alınan kusur durumuna ilişkin bilirkişi raporu ve dosyada bulunan diğer evraklar birlikte değerlendirildiğinde. Şoför ...( ...plakalı) yönünden. "2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 56. ve 84.maddesinde ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 107.maddesinde yer alan (84/D: Arkadan çarpma, 56/1-C: Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar.

Yönetmelik 107: Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar.) kurallarını ihlal etmiş olduğu, anlaşıldığından meydana gelen kazada % 100 ( YÜZDE YÜZ) ORANINDA KUSURLU olduğu kanaatine varıldığını, Sürücü ...( ...plakalı) yönünden.

"2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde yer alan herhangi bir kural ihlali yapmadığı ,anlaşıldığından meydana gelen kazada KUSURSUZ olduğu kanaatine varılmıştır. İlgili rapordaki tespitin dosya kapsamı ile uyumlu olduğu kanaatine varılmış dava dışı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı ile alınan değer kaybına ilişkin bilirkişi raporu ve dosyada bulunan diğer evraklar birlikte değerlendirildiğinde makine mühendisi bilirkişi raporunda özetle; "Davaya konu ...tarihli kaza nedeniyle, davacıya ait ...plakalı araçta

oluşan hasara bağlı olarak araçta değer kaybının meydana geleceği, araçta meydana gelen

değer kaybının, olay (kaza) tarihi itibariyle ...TL olduğu, davalı sigorta şirketi

tarafından, değer kaybı olarak, ...tarihinde davacıya ödenen ...TL’nin, ödeme

tarihi itibariyle dava konusu araçta meydana gelen değer kaybı bedeli için yeterli olmadığı ve

davalı sigorta şirketi tarafından, davacıya değer kaybı bedeli olarak ...tarihinde

ödenen ...TL tenzil edildiğinde, bakiye değer kaybı bedelinin ...TL ...

TL – ...TL= ...TL) olduğu" şeklinde mütalaada bulunulduğu, ilgili rapordaki tespitlerin dosya kapsamı ile uyumlu olduğu anlaşılmakla hükme esas alınarak davacıya ait araçta oluşan değer kaybı zararının ...TL olduğu kanaatine varılmıştır.

Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; ...kaza tarihinde davalı ...Sigorta Anonim Şirketi ile ZMMS poliçesi bulunmakta olduğu poliçe limitinin araç başına 100.000,00 TL olduğu, şoför ...meydana gelen kazada %100 oranında kusurlu olduğu, sürücü ...kusursuz olduğu, makine bilirkişisinden alınan raporda davacının aracında dava konusu kaza nedeniyle bakiye değer kaybı bedelinin ...TL

olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan araç sürücüsünün kusur oranına göre yapılan oranlamada davalı sigorta şirketinin ...TLlik değer kaybı tazminatından sorumlu olduğu, davalı sigorta şirketinin başvuruyu takip eden 8. iş gününün sonunda temerrüde düştüğü kanaatine varılarak, davacı vekilinin değer artırım dilekçesi de nazara davanın kabulüne ve temerrüt tarihinden itibaren aracın cinsi gözetilerek yasal faiz uygulanacağına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip Hakim