Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/716 K.2025/109

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...’e ait ve ...’ in sevk ve idaresinde olan ... plakalı araç ve Müvekkilim ... ’e ait olan ve ...’ in sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı, ... model, ...., marka hususi araç ile .... tarihinde Diyarbakır ili, ... ilçesinde, sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın, tali yoldan ana yola katılırken aracının ön kısımları ile ana yolda seyir halinde olan sürücü ... sevk ve idaresindeki ve müvekkiline ait ... plakalı aracın arka kısmına çarpması sonucu meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği,

müvekkilinin aracında davalı yana ait aracın haksız fiiline binaen meydana gelen trafik kazası sonucu yapılan tamiratlar neticesinde maddi hasar meydana geldiği, kaza sonucu müvekkilinin aracında oluşan değer kaybı nedeniyle fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydı ile 500,00 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı kurumdan alınarak müvekkiline verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesi talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Her ne kadar eksik evrak ile başvuru yapılmış olsa da, değer kaybı raporu hazırlatıldığı ve araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa şartlarına göre 30.000,00 TL olduğu tespit edildiği, bunun üzerine davacı tarafa değer kaybı bedeli ödendiğini, ...

Tarihinde yürürlüğe giren genel şartlarda yapılan değişikliğe göre eksist sisteminden eksper ataması yapılmadan, yapılan başvurunun eksik evrak sayılması sebebi ile davanın usulden reddini, aracın reel piyasa şartlarına göre hesaplanan değer kaybı tutarı ödenmiş olduğundan ve davacı vekilinin bakiye değer kaybı talebine ilişkin dayanağı bulunmadığından ilgili davanın reddini, aksi halde reel piyasa şartlarına göre hesaplama yapılması halinde aracın kaza tarihindeki rayiç değeri, gerçek hasar tutarı ve kazadan önceki hali de dikkate alınarak hesaplama yapılmasını, genel şartlara göre hesaplama yapılması halinde,

04.12.2021 tarihinde ve 31679 sayılı resmi gazate’de yayımlanan “karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarında değişiklik yapılmasına dair genel şartlar” uygulanmasını, değer kaybı yönünden bilirkişi İncelemesi yapılması halinde dosyanın;

... tarihinde yürürlüğe giren karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk (trafik) sigortası genel şartları uyarınca değer kaybının tespiti için konusunda uzman ve ehil bilirkişiler kanalı ile incelenmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin dava aleyhimize sonuçlansa dahi dava açılmasına sebebiyet vermemiş olmamız nedeniyle karşı tarafa yükletilmesini talep ve beyan etmiştir.

DELİLLER

1-Arabuluculuk tutanağı; Dava açmadan önce Diyarbakır Arabuluculuk Bürosunca ... dosya numarası ile ... tarihinde tarafların anlaşamadığına dair son tutanak düzenlendiği anlaşıldı.

2-Kaza tespit tutanağı; ... tarihinde tutulan tutanakta .... plakalı araç sürücüsü ... beyanında aracıyla tali yoldan ana yola çıktıktan sonra seyir halindeyken arkadan gelen ... plakalı kamyonun arkadan çarptığını, ... plakalı araç sürücüsü ... beyanında tali yoldan ana yola çıkarken soldan gelen araç olup olmadığını baktığı sırada son anda fark ettiği ... plakalı araca arkadan çarptığını beyan ettiği anlaşıldı.

3-Sigorta Poliçesi: Davalı sigorta şirketi ile sigortalanan ... plakalı aracın ... tarihlerini kapsayan sigorta poliçesi düzenlendiği ve teminat limitinin kaza başına 240.000,00TL olarak belirlendiği anlaşılmaktadır.

4-Trafik ve Tramer kayıtları: Kazaya karışan ... plaka sayılı aracın ...'e ait olduğu, ... plakalı aracın ... adına kayıtlı olduğu ve aracın kullanım amacının hususi olarak belirlendiği anlaşılmış; tramer kayıtları Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden istenerek incelenmiştir.

5-Mahkememizce Makine Mühendisi bilirkişisinden aldırılan ... tarihli bilirkişi raporu. Dava konusu ... plakalı ... Şase numaralı araçla ilgili dosyasında yapılan incelemede , Markası: ..., Tipi: ..., Ticari adı:..., Model yılı:..., Araç sınıfı:..., Cinsi: ... (...), Rengi:...

Motor no: ..., Koltuk sayısı:.., Silindir hacmi:.. cm3, Motor gücü: ..., Yakıt cinsi: ..., Kullanım amacı: YÜK NAKLİ-HUSUSİ, Tescil Tarihi:...,kaza tarihinde ... kilometrede olduğu, dava dosyasında bulunan hasar fotoğraflarından dava konusu aracın Kaza sonucunda arka kısmından hasar aldığı, ...

Sigorta Ekspertiz Hizmetleri Limited Şirketi tarafından hazırlanan eksper raporunun Atölye ortamında tek tek hasarlı parça tasnifi yapılmış, yedek parça fiyatları ile onarım ve montaj işçilikleri ayrı araştırılarak belirlenmiş olduğu tarafımca görülmüş olup kaza mahallinde ve aracın kazalı hali fotoğraflarında yapılan incelemeler neticesinde; eksper raporunda hasar onarımına ilişkin yapılan tespitlerin davaya konu kaza ile uyumlu olduğu davalı tarafça kaza sonucu oluşan hasarın giderilmesine yönelik yapılan 33.500,00 TL ödemenin yeterli olduğuna kanaatine varıldığının belirtildiği anlaşılmıştır.

Dava; Davacı aracında meydana gelen hasar nedeni değer kaybı kalemine yönelik tazminat davasıdır.

Uyuşmazlık konusunun ... tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle davacının kusurunun bulunup bulunmadığı, kusurlu ise oranı, kaza nedeniyle davacının aracında oluşan hasara bağlı değer kaybı meydana gelip gelmediğinin; gelmiş ise değer kaybı bedelinin belirlenmesi ile tahsili istemine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Trafik sigortası motorlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahillinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan sorumluluk sigortasıdır. Trafik sigortacısının sorumluluğu işletenin sorumluluğu oranında olup yine bu sorumluluğun sınırı KTK’nun 92 nci maddesinde belirlenmiştir.

Dava tarihinde yürürlükte olan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1.maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı yasanın 85/1.maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi,

aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın amacı A.1 maddesinde “Karayolları Trafik Kanunu uyarınca motorlu araç işletenlerine yüklenen hukuki sorumluluk için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına yönelik ilgililerinin hak ve yükümlülüklerine ilişkin usul ve esasların düzenlenmesidir.” şeklinde belirlenmiştir.

Sigortanın kapsamı ise genel şartlar A.3. maddesinde “sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür.

Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır.” şeklinde düzenlenmiştir.

Tüm bu yasal düzenlemeler ve somut olay birlikte değerlendirildiğinde; ... tarihinde davalı sigorta şirketinde ZMMS sigortacısı olduğu, kaza tespit tutanağı ile belirlendiği üzere, dava dışı sürücü ...'in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile seyir halinde iken tali yoldan ana yola çıkarken ön kısımları ile dava dışı sürücüsü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın arka kısmına çarpması sonucu meydana gelmiş olduğu, taraflarca tutanağın imza altına alındığı ve kazanın oluş şekline taraflarca bir itiraz ileri sürülmediği anlaşılmakla;

sürücü ...'in (... plakalı) 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 57. ve 84. maddesinde ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 109.maddesinde yer alan ( 84/G: Kavşaklarda geçiş önceliğine uymama, 57/1-B/5:Tali yoldan ana yola çıkan sürücüler, ana yoldan gelen araçlara, ilk geçiş hakkı vermek zorundadırlar, kuralına riayet etmediği) anlaşıldığından meydana gelen kazada tam kusurlu olduğu, davacıya ait araç sürücününün ise bir kusurunun bulunmadığına kanaat edilmiştir.

Olayın oluşunun aksine taraflarca bir delil ibraz edilmediği anlaşılmıştır. Mahkemece alınan ... tarihli bilirkişi raporu mahkememizce kurulan ara kararda belirtilen Yargıtayın benimsemiş olduğu ilkeler ve gerçek zarar hesabı üzerinden yapılmamakla hükme esas alınmamış, bu ilkeler doğrultusunda ek rapor tesisi için yeniden rapor tanzimi yoluna gidilmiştir.

Mahkememizce alınan ... tarihli bilirkişi ek raporunun ise ara kararda belirtilen kriterlere göre hesap edildiği anlaşılmakla hükme esas alınmıştır. Alınan bilirkişi raporunda ise değer kaybının 30.000,00TL olacağının belirtildiği, davalı şirket tarafından ... tarihinde 30.000,00TL ödeme yapıldığı, ödenen değer kaybı ödemesi miktarı dikkate alındığında ise fahiş fark olmamakla yeterli olduğu anlaşılmış dolayısı ile davanın reddine karar verilmiştir.

Katip Hakim