Diyarbakır Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/742 K.2025/841

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; .....tarihinde davalı sigorta şirketin sigortalı araç sürücüsü .....' in sevk ve idaresindeki .....plakalı ( .....Poliçe Nolu) aracın müvekkil .....’a ait .....plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana

geldiğini, davalı Sigorta Şirket Sigortalı araç sürücüsünün %100 kusuru sonucunda meydana gelen maddi

hasarlı trafik kazası sonucunda Eksper Raporundan da anlaşılacağı üzere müvekkile ait .....Plakalı

.....Model araçta büyük hasar meydana gelmiştir. İş bu hasar sigorta şirketi

tarafından açılan .....Sigorta Ekspertiz Hizmetleri Limited Şirketi .....trafik dosya nolu hasar

dosyası neticesinde orijinal olmayan parçalarla ve yetkili servis dışında onarım ve parça değişimi işlemi

sonucunda giderilmiş ancak meydana gelen kaza sonucunda müvekkile ait araçta meydana gelen hasar

nedeniyle yapılan parça değişimi ve onarımına bağlı olarak araçta değer kaybı meydana geldiğini, davalı

sigorta şirketinin sigortalı .....plakalı ( .....Poliçe Nolu) aracın müvekkil .....’a ait .....plakalı araca çarpması sonucunda meydana gelen trafik kazası nedeniyle araçta

oluşan hasar kaybına bağlı Değer Kaybı ve Aracın yetkili servis dışında onarılması nedeniyle orijinal parça

yerine muadil parça kullanılmasından dolayı araçta meydana gelen Hasar Tazminatına ilişkin maddi

tazminat ile kaza tarihinden ( .....) itibaren işleyecek avans faizi talebini yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini arz ve talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı yanın

maliki olduğu .....plakalı araç ile müvekkil şirkete ZMSS sigorta poliçesi ile sigortalı .....

plakalı aracın .....tarihinde karıştığı kaza nedeniyle davacı yanın aracında oluşan hasar bedelinin

tanzimi istemiyle, müvekkil şirkete .....tarihinde yapılan hasar ihbarı üzerine, müvekkil şirket

nezdinde .....nolu hasar dosyası açılmış, hasarın nedeni, miktarı ve hasar ile kaza arasında illiyet

bağının tespiti için davacı yana ait .....plakalı araçta inceleme yapılması için sigorta ekspertizi

görevlendirildiğini, hasar dosyamız içerisinde sunulan ekspertiz raporundan da görüleceği üzere

yapılan ekspertiz incelemesinde KDV hariç 13.344,69-TL. Bu tutarın 4.050,00-TL . Si .....

tarihinde davacı tarafa, tedarik edilen parçalar için de .....Parça Sanayi ve

Ticaret Ltd. Şti. ne .....tarihinde 10.891,11-TL, .....Dış Tic. Ltd. Şti. ne de

.....tarihinde de 97,35-TL.KR. ödeme yapılarak tüm hasar ödemeleri yapılmış olup, davacı tarafa

ödenmeyen hasar bedeli bulunmadığından, hasar bedelinin eksik ödendiği iddiasıyla açtığı işbu davanın

reddine karar verilmesi gerektiğini, tahkikat aşamasında, dilekçe ekinde sunulan hasar

dosyası içerisinde bulunan, kalem kalem işçilik bedelleri ve hasar bedelleri hesaplanarak düzenlenen

ekspertiz raporu, hasara ilişkin fotoğraflar ışığında sigorta ekspertizi bir bilirkişiden değer kaybı bilirkişi

raporu alınmasına karar verilmesi gerektiğini, yukarıda açıklanan nedenlerle tüm itirazları saklı

kalmak kaydıyla hukuki dayanaktan yoksun haksız davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, vekalet ücreti ve yargılama giderini karşı tarafa yükletilmesini arz ve talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davaya konu kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan aracın sürücüsünün kusurunun bulunup bulunmadığı, davaya konu kaza nedeniyle davacının aracında hasar oluşup oluşmadığı oluştuğunun kabulü halinde davacının aracında değer kaybı meydana gelip gelmediği, aynı zamanda ilgili onarım nedeniyle orijinal parça fark bedelinin oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise neticeten tazminatın miktarı ile faiz türü ve başlangıcı etrafında toplandığı anlaşıldı.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.".

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”.

85/son maddesinde ise, “İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” düzenlemelerine yer verilmiştir.

Anılan yasal düzenlemeler gereğince davalı sigorta şirketi, düzenlenen sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsünün kusuru nedeniyle meydana gelen trafik kazalarında üçüncü kişilere verilen zararı, zararın türüne göre poliçede belirtilen teminat üst limiti ile üstlenmiştir.

Mahkememize sunulan .....tarihli trafik bilirkişi raporunda özetle; "kazalı .....’in (Sürücü/Davalı tarafından teminat altına alınan .....): %100 (yüzde/yüz) oranında “KUSURLU” olduğu, davacı .....’ın (Sürücü/.....): “KUSURSUZ” olduğu" mütalaa edilmiştir. Anılan rapordaki tespitlerin dosya kapsamı ile uyumlu olduğu kanaatine varılarak davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan .....araç sürücüsünün %100 oranında kusurla olduğu, davacının anılan kazanın oluşumunda atfı kabil kusurunun olmadığı kabul edilmiştir.

1-Aracın onarımı esnasında orijinal parça fark bedeline ilişkin olarak yapılan değerlendirmede;

Davacı vekilinin .....tarihli ıslah dilekçesi ile müvekkil .....' a ait aracın meydana gelen trafik kazası sonucunda araçta oluşan hasar nedeniyle aracın yetkili servis dışında onarılmasından dolayı orijinal parça yerine muadil parça kullanılması nedeniyle meydana gelen Hasar tazminatına ilişkin olarak fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 10,00 TL dava ikame edilmiş ise de söz konusu araçta kullanılan parçaların orijinal olması nedeniyle hasar onarımı sırasında orijinal parça yerine muadil parça kullanılması nedeniyle parça fark bedeli tazminatı taleplerinden feragat ettiklerini beyan etmiştir. Bu kapsamda orjinal parça fark bedeline ilişkin ikame edilen davanın feragat nedeniyle reddine karar verilmiştir.

2-Değer kaybına ilişkin olarak yapılan değerlendirmede;

Trafik kazası neticesinde oluşan değer kaybı "gerçek zarar" olduğundan, zarar TBK hükümlerince ve Yargıtay tarafından belirlenen ilkeler çerçevesinde belirlenmelidir.

Anayasa Mahkemesi’nin 17/7/2020 tarihli ve 2019/40 E., 2020/40 K. sayılı Kararı ile, 2918 Sayılı Yasanın 90. Maddesinin birinci cümlesinde yer alan “…ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yer alan “…ve genel şartlarda…” ibaresinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar verilmiş olması,

Anayasa Mahkemesi kararlarının, devam eden uyuşmazlıklar açısından uygulanacak olması karşısında, hesaplamanın ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı,

aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek, değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. (Ankara BAM 26. H.D.-26/05/2022 tarih,2020/120 E.-2022/1380 K.)

Anılan ilkeler doğrultusunda değerlendirme yapılarak düzenlenen bilirkişi ek raporunda "Dava konusu aracın .....tarihinde yapmış olduğu maddi hasarlı trafik kazası oluştuğu, Araçta oluşan hasarın mevcut kaza sonucu oluşacağı kanaatim hasıl olduğu, davaya konu aracın geçmiş tarihli hasarlarında değişim veya onarım gören parçalar ile mevcut kazada meydana gelen hasardaki parçaların birbirinden farklı bölgelerdeki parçalarda olduğu tespit edildiği,

araçta oluşan hasarın onarımı için .....tarihli ekspertiz raporu referans alınarak tespit edilen: sağ arka kapı çıtası ve sağ arka kapı parçalarının değiştirildiği sağ yan şasi, sağ arka çamurluk parçasında ise hasar onarım işlemi yapıldığı anlaşılmış ve toplam 4 adet parça için ekspertiz çalışması yapıldığı, raporda belirtilen yedek parça ve işçilik giderlerinin yapılan piyasa araştırması sonucu ile uyumlu olduğu tespit edildiği, dava konusu aracın onarılacak durumda olduğu, hasarı onarıldıktan sonra ve .....hasar tarihi dikkate alınarak, emsal bir aracın ikinci el rayiç bedelindeki değer kaybının;

aracın markası, modeli, araç tipi, .....kilometrede olduğu, parça değişimi, boya işlemi yapılan kısımlar ve mevcut hasardan dolayı oluşacak tramer miktarı ve onarım işlemleri göz önünde bulundurularak, dava dosyasında bulunan belgeler (eksper raporları, tutanaklar, resimler ve sair evraklar) doğrultusunda ve Yargıtay 17. Hukuk dairesi 2013/3815 E. 2013/9854 K. Sayılı ilamında, emsal uygulamaları kapsamındaki, nisbi yöntemine göre ise davaya konu araçta 35.000,00TL değer kaybının oluştuğu" mütalaa edilmiştir.

Düzenlenen bilirkişi raporu mahkememizce denetime elverişli kabul edilmiştir. Davalı sigorta şirketi, poliçe limiti sınırlı olmak üzere sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında tazminat ödemekle yükümlüdür.

Sigortalı araç sürücüsü %100 kusurlu ve davaya konu kaza nedeniyle davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı 35.000,00 TL olup, davacı vekili tarafından sunulan ıslah dilekçesinde davalı sigorta şirketince 857,75 TL kısmi ödeme yapıldığı belirtilerek değer kaybı talebinin 34.142,25 TLye yükseltildiği bildirilmiştir.

Tüm dosya kapsamı alınan kusur durum raporu ve değer kaybının tespitine ilişkin bilirkişi ek raporu ile davacı vekili tarafından sunulan ıslah dilekçesi birlikte dikkate alınarak davacının değer kaybı isteminin 34.142,25 TL üzerinden üzerinden kabulüne karar verilmesi gerekmiştir.

Davalı sigortalı aracın kullanım amacının hususi olduğu dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Bu halde davacının talep edebileceği faiz yasal faizdir. Kabul edilen değer kaybı miktarının tamamına davalı sigorta şirketine yapılan başvurunun tebliğ olunduğu tarihe ilişkin yeterli delil sunulmadığı dikkate alındığında dava tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, orijinal parça fark bedeline ilişkin hasar tazminatının feragat nedeniyle reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

G.D

Nedenleri gerekçeli kararda açıklandığı üzere;

HÜKÜM

DAVANIN KISMEN KABULÜNE KISMEN REDDİNE

1-34.142,25 TL değer kaybı tazminatının dava tarihinden tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

2-Davacının orijinal parça fark bedeline ilişkin hasar tazminatı talebinin feragat nedeniyle reddine

2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 2.332,25 TL harcın, başlangıçta yatırılan 427,60 TL harç ve sonradan yatırılan 600,00 TL ıslah harcının düşümü ile bakiye 1.304,65 TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,

3-Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 427,60 TL başvuru harcı ile peşin harç olarak yatırılan 427,60 TL ve sonradan yatırılan 600,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplamda 1.455,20 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

4-Davacı tarafından 95,00 TL tebligat ve posta gideri ile 5.000,00 TL bilirkişi ücreti olarak sarf edilen toplamda 5.095,00 TL yargılama giderinin, kabul red oranı dikkate alınarak, 5.093,47 TL'lik kısmının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiye kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacılara verilmesine,

6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 10,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

7-Arabuluculuk aşaması görüşme sonucunda anlaşamama ile sonuçlandığından, 6325 Sayılı HUAK'nun 18/A-13 maddesi ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin, kabul ve red oranı dikkate alınarak, 3.598,92 TL'lik kısmının davalıdan tahsili hazineye irad kaydına, bakiye kalan 1,08 TL'lik kısmın ise davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

8-Davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

Katip Hakim